آقاي خاتمي بار ديگر با آرايي بيش از چهار سال گذشته توانست بر مسند رياست جمهوري ايران بماند و حمايت اقشار بيشتري ازمردم را به دست آورد. چهار سال آينده زماني است براي نتيجه گيري و تجلي عملي شعارها، وعده ها، خواسته هاي مردم و شخص رييس جمهوري و همچنين به ثمر رسيدن آنچه در گذشته و گهگاه گفته شده است. اما بايد ديد كه در اين سير و روند اصلاحات، اولويت و ضرورتهاي اوليه چه هستند و آيا تحقق آنها ميسر خواهد شد يا خير.
گروه نظرسنجي روزنامه ايران با توجه به اهميت اين مسأله، اين بار اولويتهاي كاري رييس جمهوري از ديدگاه مردم را جويا شده است.
• كدام مهمتر است؟
هر جامعه داراي اركان اصلي و اساسي با كاركردها، ويژگيها و مختصات خاص است كه در جوامع مختلف، متفاوت بوده و موجب تمايز آنها از يكديگر شده و دركنار هم و تعامل با هم موجب تشكيل اجتماعات انساني و قوام و دوام آنها مي شوند. اين اركان عبارت است از اقتصاد، فرهنگ و سياست. اجزاي يك جامعه بايد در يك بستر و زمينه اجتماعي وظايف خود را انجام دهند و اين پس زمينه اجتماعي و سير جامعه پذيري افراد تشكيل دهنده يك اجتماع و عاملي هماهنگ كننده وموجب تعادل و توازن جامعه است. با توجه به اين موارد ما در ابتدا اولويتهاي كاري رييس جمهوري را از ديد مردم پرسيديم.
دراين خصوص، ۴۲درصد پاسخگويان رسيدگي به اقتصاد و مسائل مربوط به آن را ارجح دانسته اند. ۲۳درصد مسائل فرهنگي، ۱۱درصد مسائل اجتماعي و ۱۰درصد نيز سياست و امور تابعه آن را مهمتر ذكر كرده اند. لازم به ذكر است كه ۱۴درصد از پاسخگويان همه موارد را ضروري مي دانند واهميت يكساني براي آنها قايل شده اند.

• مسأله اصلي اقتصاد
درادامه نظرسنجي ما هر يك از موارد فوق را جزيي تر مشخص كرده ايم و از پاسخگويان خواسته ايم كه در اين قسمت با توجه به اولويتي كه انتخاب كرده بودند مهمترين شاخص و مورد را در هر مورد بگويند. در بين كساني كه اقتصاد را اولويت كاري رييس جمهوري ذكركردند اشتغال با ۷۰درصد بيشترين گزينه يي بود كه مورد توجه آنان بود. ۱۴درصد مهار تورم توسط دولت راخواستار شدند و ۸درصد نيز به معضل تهيه مسكن اشاره كرده اند. ۸درصد از پاسخگويان نيز مواردي ديگر را ذكر كرده اند.

• فرهنگ و دغدغه ها
ايران، امروزه درحال گذار از سنت به سوي مدرنيسم و نوگرايي است. مدرنيسمي كه در مدت كوتاه و بسرعت در حال عبور از لايه هاي مختلف جامعه و تأثير گذاردن برآنهاست و در اين ميان فرهنگ نقشي مؤثر دارد.
۵۰درصد پاسخگوياني كه ضرورت بررسي مسائل فرهنگي را از اولويتهاي اصلي كار رييس جمهوري مي دانند، مهمترين مسأله را افزايش مراكز فرهنگي آموزشي ذكر كرده اند. ۲۸درصد ارتقاي سطح فكري و فرهنگي به مدد رسانه ها، ۹درصد گسترش مراكز تحقيقاتي، ۹درصد گسترش مراكز اطلاع رساني يا كافي نتها و ۴درصد نيز افزايش سطح كمي و كيفي مطبوعات را مهمترين مسأله فرهنگي دانسته اند.

• اولويت هاي سياسي
جامعه ما، دورانهاي مختلف سياسي راتجربه و گذرانده است. با روي كار آمدن آقاي خاتمي تغييرات محسوسي درسياستگذاريهاي دولت و حركتهاي سياسي جامعه به وجود آمد. ۴۵درصد پاسخگوياني كه ضرورت مسائل سياسي را در اولويت قرارداده بودند، بازنگري در سياست خارجي را مهمترين امر دراين زمينه ذكركرده اند. ۳۳درصد فراهم كردن فضاي نقد و ۲۲درصد تحقق جامعه مدني را ارجح مي دانند.
• خواسته هاي اجتماعي
هر جامعه يي نيازمند توجه به اعضاي تشكيل دهنده خويش و همياري ايشان درنهادها و بخشهاي مختلف جهت پايداري و قوام اجتماع است. امروزه اين نياز بيشتراحساس مي شود تا از طريق همدلي و همراهي مردم، كشور رو به سوي پيشرفت و توسعه بيشتر گام بردارد. مهمترين ضروريات حضور مردم و روند جامعه پذيري صحيح ايشان دراجتماع از سوي پاسخگوياني كه مسائل اجتماعي را در اولويت ذكر كرده اند، دو عامل مطرح شده است. ۷۰درصد پاسخگويان مبارزه با بزهكاري، اعتياد و فقر راكه خود عوامل ويرانگر فردي با تبعات اجتماعي و فراگيرهستند را مهمترين مسأله اجتماعي حال حاضر ذكر كرده اند. ۳۰درصد از پاسخگويان نيز تحقق عدالت اجتماعي را بسيار مهم و ضروري دانسته اند.

• ميزان تحقق خواستها
بسياري از اهداف و خواستهاي مردم، مسؤولان با سعه صدر و حوصله محقق مي شود. با توجه به مشكلاتي كه در جامعه امروز ما وجود دارد ما از افرادي كه دراين نظرسنجي پاسخگو بوده اند خواستيم تا ميزان اميدواريشان نسبت به اجرا شدن موارد فوق توسط دولت آتي را ذكر كنند. ۴۶درصد تا حدودي، ۲۸درصد كم و ۱۴درصد نيز به ميزان زيادي نسبت به اين امر اميدوارند. ۱۲درصد از پاسخگويان نيز هيچ اميدي ندارند.

• رييس جمهوري و آزادي عمل
در ادامه اين نظرسنجي اين سؤال مطرح شد كه تا چه حد دولت وبويژه شخص رييس جمهوري از توان اجرايي لازم در كشور برخوردار است؟ آيا اتكاي صرف به مسند رياست جمهوري مي تواند تأمين كننده اختيارات كامل و ضروري جهت حفظ كشور از بحرانها باشد و بطور كلي ايشان درتحقق امور و خواسته هاي خويش و جامعه تا چه حد از آزادي عمل برخوردار است؟ در اين زمينه ۴۵درصد پاسخگويان به گزينه تا حدودي ۳۰درصد به گزينه كم، ۱۳درصد به گزينه اصلاً و ۱۲درصد به گزينه زياد اشاره كرده اند.

• همكاري مسؤولان با رييس جمهوري
يكي از عوامل مشكل ساز و تنش زا در چهار سال گذشته دولت، درگيريها و اختلافهاي جناحي درامور مختلف جامعه و حتي بسياري از اصول و قوانين بوده است.
به عنوان آخرين سؤال ما از پاسخگويان اين نظرسنجي ، ميزان اميدواري آنها نسبت به همكاري سايرمسؤولان با آقاي خاتمي درتحقق امور مورد نظرشان را جويا شده ايم كه در پاسخ، ۴۲درصد گزينه تا حدودي، ۳۸درصد گزينه كم، ۱۲درصد گزينه اصلاً و ۸درصد گزينه زياد را اشاره كردند.

• جامعه آماري
دراين نظرسنجي، ۶۳درصد پاسخگويان مرد و ۳۷درصد ايشان زن هستند. ۱۱درصد ايشان زير ۲۰سال، ۵۷درصد ۲۰ تا ۳۰ساله، ۲۳درصد ۳۰ تا ۴۰ساله، ۴درصد ۴۰ تا ۵۰ساله و ۵درصد نيز افراد ۵۰ تا ۶۰ساله هستند. ۳۶درصد پاسخگويان ديپلمه بوده اند. ۲۱درصد ليسانس، ۲۰درصد زيرديپلم، ۱۹درصد دانشجو و فوق ديپلم و ۴درصد نيز فوق ليسانس به بالا بوده اند.