** كار كردن تحت فرمان صدام حسين چگونه است؟ شما در كتابتان از همكاراني سخن گفته ايد كه به دليل زير سؤال بردن اقتدار او شكنجه و كشته شدند. ذهن او چگونه كار مي كند؟
* صدام از راه قتل و ارعاب به قدرت رسيد و وقتي با وي حرف مي زنيد، اين نكته را بلافاصله حس مي كنيد. آشكارا متكبرانه و تحقيرآميز صحبت مي كند و در محافل خصوصي به معناي واقعي كلمه زورگو است، ولي در انظار عمومي مخصوصاً در تلويزيون يك چهره باوقار و متبسم پدرانه دارد. اما بدترين چيز حين كار با وي عصباني كردنش است.
** آيا اعتقاد داريدصدام كمك مالي در اختيار شبكه القاعده مي گذارد؟ آيا تجربياتتان در عراق شما را متقاعد مي سازد كه او با عوامل بن لادن رابطه دارد؟
* وقتي در سال۱۹۹۴ عراق را ترك گفتم، هنوز نام بن لادن بر سر زبانها نيفتاده بود و هيچ دليلي وجود نداشت كه من چيزي از وي بشنوم. اما با شناختي كه از صدام دارم، القاعده بهترين شبكه اي است كه او مي تواند حمايت كند. گفته مي شد بن لادن پيش از انهدام سفارتهاي آمريكا در آفريقا چندين بار در بغداد ديده شده بود. افرادي كه اخيراً فرار كرده اند، تعليم بنيادگرايان خارجي در عراق را تأييد مي كنند.
** شما در مؤسسه فن آوري ميشيگان و دانشگاه فلوريدا تحصيل كرديد و سپس وادار شديد براي ساخت بمب اتمي به عراق برگرديد. آيا از ۱۲هزارنفري كه براي ساخت بمب با شما همكاري مي كردند، افراد ديگري نيز دانش آموخته غرب بودند؟ آيا شما يا همكارانتان هرگز درباره اين موضوع كه تحصيل تان عليه كشورهاي ميزبان شما مورد بهره برداري قرار مي گرفت، صحبت مي كرديد؟
* قرار نبود آن برنامه عليه آمريكا يا غرب به كار گرفته شود. ما با يك برنامه كوچك شروع كرديم تا با اسرائيل به توازن استراتژيك دست يابيم، اما صدام سوداي ديگري در سر مي پروراند. وقتي افكارش در آغاز جنگ خليج فارس آشكار شد، ما دست كشيديم. سه سال طول كشيد تامن بدون به خطر انداختن آني جان خانواده ام نقشه فرارم را بكشم. مشكل دانشمندان عراقي اين بودكه مطمئن نبوديم در صورت فرار با استقبال غرب مواجه خواهيم شد. «مؤيد ناجي» در ۱۹۹۳ براي فرار به آمريكا اقدام كرد. با خانواده اش به اردن گريخت ولي وقتي سفارت آمريكا به وي ويزا نداد، كوشيد براي پناهندگي كشور ديگري بيابد. همين سرگرداني به استخبارات عراق فرصت داد نقشه ترورش را بكشند. دومأمور عراقي «ناجي» را مقابل ديدگان خانواده اش در يكي از خيابانهاي بزرگ «امان» به قتل رساندند. به منظور دامن زدن به جو وحشت، دولت اردن قاتلان را با وعده محاكمه در عراق آزاد كرد. يك سال بعد كه من گريختم، باوجود سفارش رهبر مخالفان عراق برايم رواديد صادر نشد. يك سال ديگر و زماني وحشتناك براي خانواده ام سپري شد تا آمريكا پذيرفت كمكم كند. پس از ماجراي من، حتي يك دانشمند برجسته برنامه تسليحات عراق موفق به فرار نشد. دكترناصر هنداوي مغز متفكر برنامه جنگ افزارهاي ميكروبي عراق (و تحصيلكرده آمريكا) بخاطر اقدام به فرار هنوز در زندان به سر مي برد.
** نظرتان درباره بازرسي هاي تسليحاتي سازمان ملل چيست؟ آيا مضحك بود؟
* در حقيقت بازرسان در كشف تسليحات كشتار جمعي عراق باوجود وقفه هاي اوليه خوب عمل كردند، اما مجوزشان دامنه بازرسي را محدود كرده بود. بررسي پايگاه علمي برنامه تسليحاتي عراق در چهارچوب مجوز سازمان ملل نبود. هنگامي كه عراق را ترك كردم، از اينكه بازرسان در مورد دانشمندان عراقي تحقيق اندكي انجام دادند، شگفت زده شدم. البته بعد اصلاح كردند ولي ديگر خيلي دير بود. آن روند طولاني صدام را هشيار كرد و اكثر دانشمندان را دور از دسترس بازرسان نگه مي داشت. بعد بازرسان را بيرون انداخت تا داشته هايش را حفظ كند ودستش براي بازسازي برنامه تسليحاتي اش آزاد باشد. اگر شيوه كار را بدانيد، تعويض تجهيزات امكانپذير است. اين كار مخصوصاً براي صدام كه در سراسر جهان يك شبكه گسترده خريد دارد، آسان است. عراق همچنين دانش خوبي در زمينه توليد برخي از قطعات بزرگ تجهيزات بمب سازي از جمله مخمرهاي لازم براي برنامه ميكروبي دارد.
** نظر صدام درباره وابستگي آمريكا به نفت خاورميانه چه بود و فكر مي كرد از آن اهرم چگونه مي تواند بهره ببرد؟
* هدفش از تجاوز به كويت كنترل نفت خليج فارس بود و اين خطر بعدي صدام براي منطقه است. اگر او نيروهايش را اتمي سازد، در برابر تلاشهاي مخالفان براي سرنگوني اش تسخيرناپذير خواهد شد و بدين ترتيب براي ارعاب منطقه به همان شيوه پيش از جنگ خليج فارس ترغيب خواهد شد. تجاوز به كويت بر پايه اين ادعا استوار بوده كه كويت نفت ارزان قيمت را به بازارهاي جهان سرازير مي كند و بنابراين به درآمد نفتي عراق لطمه مي زند. آمريكا در آن موقع تهديد صدام را جدي نگرفت، ولي وقتي اين دفعه تا بن دندان مسلح باز گردد، وي را جدي تلقي خواهد كرد.
** شما معتقديد صدام به كمك فن آوري روسيه مي تواند اتمي شود. آيا دانشمندان روسي در بغداد كنار شما كار مي كردند؟ آيا غرب مطلع خواهد شد كه صدام چه موقع به توانمندي اتمي دست يافته است؟
* روسها در برنامه ميكروبي كار مي كردند ولي تا زماني كه در عراق بودم، در برنامه اتمي مان حضور نداشتند. اما در كتابم توضيح داده ام كه وقتي در سال۱۹۹۰ به روسيه سفر كردم، دانشمندان روس براي كار در عراق چقدر اشتياق داشتند. عراق در اواخر دهه۱۹۸۰ از يك مهندس آلماني براي كمك به برنامه غني سازي اورانيوم استفاده مي كرد. اگر دانشمندان روس استخدام شوند، عراق مي تواند به ميزان قابل ملاحظه اي از زمان لازم براي توليد انبوه بمبهاي اورانيومي بكاهد. اصلاً اطلاع ندارم كه آيا اين مسأله اكنون دارد اتفاق مي افتد يا خير، ولي فكر مي كنم اين حركتي منطقي است كه عراق مدتي مدنظر داشت. شايد صدام تصميم بگيرد يكي از بمبهاي اتمي اش را منفجر كند. بدين ترتيب بلافاصله در جهان عرب و اسلام به يك قهرمان بدل خواهد شد و به عامل بازدارنده اي كه براي گشاده شدن دستش در منطقه نياز دارد، دست خواهد يافت.
** شما مي گوييد اگر تحريمها همانگونه كه روسيه، چين و فرانسه كوشيده اند، لغو شود، صدام به آساني مي تواند از «خط پايان ساخت بمب اتمي عبور كند.» آيا مي توانيد درباره اين ارتباط توضيح دهيد؟
* لغو تحريمها به عراق امكان مي دهد با جهان بيرون كمابيش آزادنه تر داد و ستد كند و همچنين مي تواند درآمدهاي نفتي اش را در اختيار بگيرد. اكثر اجزا و خدمات تسليحات اتمي را مي توان از طريق خريد تجهيزات داراي كاربرد دوگانه و خدمات مهندسي تهيه كرد. با گشايش مرزها و داشتن درآمدهاي كلان كسب اينها آسان خواهد شد. بنابراين عراق نه تنها قادر خواهد بود سه بمب اتمي را كه سازمان جاسوسي آلمان تخمين مي زند تا سال۲۰۰۵ خواهد ساخت، به دست بياورد، بلكه روند توليدش شتاب بيشتري خواهد گرفت و در نهايت به توانمندي كامل اتمي دست كم به وسعت برنامه اتمي هند و پاكستان دست خواهد يافت.
** در برنامه بمب سازي عراق بيش از ۲هزار مهندس مشغول به كار بودند. ۳۰۰نفرشان در رشته هاي علوم پايه مدرك دكتري داشتند. آيا همه آنها عراقي بودند؟ چنددرصدشان دانش آموخته غرب بودند؟
* تمام رهبران برنامه اتمي عراق تحصيلكرده غرب هستند.
** شما نوشته ايد كه هنگام فرارتان، صدام حسين درچندقدمي دستيابي به توانايي اتمي بود. فكر مي كنيد تاكنون به آن دست يافته است؟ آيا مي توانيد ميزان نزديك بودنش به ساخت بمب اتمي را طوري بيان كنيد كه افراد عادي نيز درك كنند؟
* شبكه جاسوسي آلمان تجزيه و تحليل بسيار مفصلي درباره برنامه هسته اي عراق انجام داده است. آنها از منابع اطلاعاتي مختلف مانند فراريان و تصاوير هوايي وماهواره اي استفاده كردند. در گزارشي كه در دسامبر گذشته منتشر شد، تخمين زده شد كه عراق تا سال۲۰۰۵ صاحب سه بمب اتمي خواهد شد. اين در شرايطي است كه عراق فقط از ذخاير اورانيوم موجودش استفاده كند. وقتي من عراق راترك كردم، صدام يك طرح اتمي قابل اجرا داشت. تنهاچيزي كه لازم است، توانايي كوچك غني سازي اورانيوم جهت تأمين هسته اتمي هر ۳بمب است.
** فكر مي كنيد صدام براي ضربه زدن به آمريكا تا كجا پيش خواهد رفت؟ به نظر شما، او از لحاظ رواني چقدر بي ثبات بود؟
* آمريكا در مورد صدام مرتكب گناهي نابخشودني شد، زيرا وي را تحقير كرد ولي در مسند قدرت نگه داشت. مانند بازي با ماري بس سمي بود. آمريكا اين مار را گرسنه و محصور نگه داشت ولي آن منتظر فرصتي براي زدن ضربه تلافي جويانه ماند. درمورد قدرت و توانايي بقاي صدام سوءتفاهمي جدي وجود داشت. اما براي كساني كه صدام را مي شناسند، يك چيز روشن است: او هرگز نمي بخشد و هرگز فراموش نمي كند. سوءقصد به جان جورج بوش (رئيس جمهوري سابق آمريكا) در كويت يادتان هست؟ او ديگر زمام امور را در دست نداشت، ولي صدام حاضر نبود رهايش كند. همچنين مي توان به قتل دودامادش باوجود وعده شخصي اش براي عفوشان در صورت بازگشت از اردن اشاره كرد. تا آنجا كه ما خبر داريم، كماكان دودخترش تحت بازداشت خانگي هستند. اگر صدام بتواند در آمريكا بيماري مهلكي به راه اندازد و دخالتش را انكار كند، حدس مي زنم حتي يك دقيقه درنگ نخواهد كرد. فكر نمي كنم او انتحار طلب يا ديوانه باشد، بلكه محاسبه گر، مصمم و پليد است. ولي تحت فشار مانند شير شرزه خشمگين مي شود.