Iran Newspaper

* يكي از مسائل محل بحث بين ايران و غرب همواره موضوع «حقوق بشر» بوده است. عمده انتقاد غرب نسبت به حقوق بشر در ايران چيست؟
** حقوق بشر يك مفهوم عمومي دارد كه منشور آن به تصويب سازمان ملل رسيده است، ما معتقديم تمام تلاش روزنامه نگاران و سياستمداران جهان بايد در راستاي استقرار حقوق بشر باشد. در عين حال معتقدم انتقادات نسبت به وضعيت حقوق بشر در ايران بايد با رعايت احترام متقابل و به صورت خصوصي مورد بحث و تبادل نظر قرار گيرد. در بوق كردن موارد نقض حقوق بشر و پخش مكرر آن نمي تواند مشكل را حل كند. بايد همه كمك كنيم تا مشكل استقرار حقوق بشر در همه جا حل شود. به هر حال مسائلي در اين ارتباط در غرب مطرح است و بعضاً به صورت بيانيه منتشر مي شود ولي اين شيوه راهگشا نيست.
* آيا در ملاقاتها و ديدارهاي شما با مقامهاي ايراني بحث حقوق بشر و دغدغه هاي غرب نيز صورت گرفت؟
** اتفاقاً پيرامون مسأله حقوق بشر صحبتهاي مفصلي با مسؤولان ايراني داشتيم. براي ما جالب است كه شمار زيادي از سياستمداران ايراني نسبت به نقض حقوق بشر دغدغه دارند و تلاش مي كنند حقوق بشر بطور كامل رعايت شود و جلوي نقض آن گرفته شود.
ما معتقديم براي استقرار حقوق بشر هر انساني موظف است جلوي نقض آن را بگيرد چون ممكن است روزي خودش در معرض نقض حقوق بشر قرار گيرد.
به هر حال شما بايد بدانيد كه وقتي ما به نمايندگان مجلس آلمان مي گوييم كه تصميم به سفر به ايران داريم، مدافعين حقوق بشر و سازمانهاي دانشجويي به ما مراجعه مي كردند و اعلام نگراني مي كردند از وضعيت دانشجويان زنداني در ايران و خواهش مي كردند با مقام هاي ايراني صحبت كنيم تا امكان آزادي آنها فراهم شود و وقتي اين موضوع را با مسؤولان ايراني مطرح مي كنيم آنها در جريان هستند و اعلام مي كنند مشكل آنها در حال حل شدن است.
با اين حال هنوز احمد باطبي، محمدي ها و... در زندان هستند و سازمانهاي حقوق بشر در آلمان پيگير حل مشكل آنها هستند. اين موضوع را در نشست با فراكسيون زنان مجلس شوراي اسلامي در ميان گذاشتيم آنها گفتند كه به سازمانهاي حقوق بشر آلمان خبر دهيم كه حال اين چند دانشجوي زنداني كاملاً مساعد است و نمايندگان زن مجلس تلاش مي كنند كه آنها به زودي آزاد شوند.
* با روي كار آمدن اصلاح طلبان در ايران و افزايش مشاركت مردم به نظر مي رسيد انتقادهاي غرب نسبت به مسأله حقوق بشر به حداقل برسد ولي اين انتقادات كماكان ادامه دارد. در حالي كه اصلاح طلبان بسياري از مشكلات را حل كردند شما فكر مي كنيد اين اختلاف نظرها چگونه مرتفع مي شود؟
** حل اختلاف نظرها كمي مشكل است ضمن اينكه ما مايل نيستيم وقتي به ايران سفر مي كنيم اين شائبه در اروپا ايجاد شود كه براي درس اخلاق و يا براي فرصت گرايي سياسي به ايران آمده ايم. ما معتقديم با گفت وگو مي توان به استقرار حقوق بشر كمك كرد، ما حتي صحبت با مخالفان حقوق بشر را نيز بهتر از مجاب كردن آنها مي دانيم.
نبايد با بزرگ كردن نقض حقوق بشر به استفاده تبليغاتي پرداخت بلكه بايد با گفت وگو ناقضين حقوق بشر را از نقض حقوق بشر برحذر داشت.
* دولت اصلاح طلب ايران با اتخاذ سياست تنش زدايي حسن نيت خود را براي برقراري رابطه با ديگر كشورها خصوصاً آلمان نشان داده است، دستگاه سياست خارجي آلمان چه پاسخي به اين حسن نيت داده است؟
** ما تلاش كرده ايم امكان گفت وگو در تمام زمينه ها را براي اصلاح طلبان ايران با آلمان فراهم كنيم و فكر نمي كنيم راهي بهتر از گفت وگو براي حل اختلاف نظرها و برخي مشكلات موجود بين دو كشور وجود داشته باشد.
ما به دنبال آنيم تا در نشست هاي دوجانبه مشكلات را حل كنيم و زمينه ايجاد هرگونه كدورت را برطرف سازيم.
* پيش شرط گفت وگو امنيت است ولي وجود گروه مخالف نظام جمهوري اسلامي در آلمان و فعاليت هاي اين عده امكان برقراري گفتمان را تخريب مي كند. دستگاه امنيتي آلمان براي رفع اين عامل چه اقداماتي انجام داده است؟
** حتماً منظورتان فعاليت هاي سازمان مجاهدين خلق است .ما نسبت به اين موضوع اشراف داريم. سازمان مجاهدين خلق يك گروه مخرب است، يك گروه تروريستي است لذا مقامات امنيتي آلمان بشدت مراقب حركات اين گروه هستند. جديداً نيز مقامات آلماني گزارشي جامع از ماهيت و زمينه هاي فعاليت آنها منتشر كرده است. چند روز پيش نيز يكي از دادگاههاي آلمان، يكي از رهبران اين گروهك تروريستي را به اتهام اخاذي در خيابان و سوءاستفاده هاي مالي محاكمه و محكوم كرده است.
* اين گروه كه شما آن را تروريستي مي خوانيد در جريان برگزاري كنفرانس برلين كه براي گفت وگو بين اصلاح طلبان ايران و شخصيت هاي آلماني برگزار شد با حركات خود باعث شد تا مشكلاتي براي اصلاح طلبان در داخل كشور ايجاد كند، چه اقدامات بازدارنده اي در دستور كار داريد تا در جريان گفت وگوهاي بعدي كه مرتب مورد تأكيد شما قرار دارد اتفاقات كنفرانس برلين تكرار نشود؟
** جلوي اين رفتارها را نمي توان گرفت. هميشه احتمال وقوع چنين حركت هايي وجود دارد، نمي توان هميشه به صورت صددرصد ايجاد امنيت كرد. آنچه مهم است اين است كه شركت كنندگان و سخنرانان ايراني و برگزاركنندگان اين همايش رفتارشان عاري از هرگونه ايراد بود لذا بي گناهي آنها روشن است و بايد عدالت در مورد آنها رعايت شود.
خوشبختانه عدالت در مورد سخنرانان اين همايش جز دو مورد اجرا شد لذا مسؤولان آلمان در حال مذاكره با طرف هاي ايراني هستند تا مشكل اين دو نفر نيز حل شود.
* در ابتداي هزاره سوم آقاي خاتمي تز گفت و گوي تمدنها را مطرح كردند كه با استقبال سازمان ملل هم مواجه شد. فكر مي كنيد اين تز چه تأثيري در نظام بين الملل گذاشت و اساساً فكر مي كنيد تداوم اين تز مي تواند در مبارزه با تروريسم راهگشا باشد ؟
** در جهان امروز ديالوگ امري است ضروري، رئيس جمهوري سابق آلمان نيز سخنراني هايي در اين خصوص دارد حتي كتاب ايشان به فارسي چاپ شده است. جهان بايد گفت وگوي تمدنها را ادامه دهد و در اين ديالوگ بايد تأكيد كرد كه تروريست در همه فرهنگ ها و تمدنها وجود داشته است. بايد توجه داشت كه تروريست به مذاهب بر نمي گردد و آنهايي كه به نام خدا دست به اعمال تروريستي مي زنند به ساحت خدا جسارت مي كنند.
* نقش ايران را در بحث مبارزه با تروريست چگونه ارزيابي مي كنيد؟
** ايران مي تواند نقش بسيار مهمي بازي كند و قادر است نقش فعال و تثبيت كننده اي در مبارزه با تروريست داشته باشد. ايران امكانات و موقعيت ممتازي در اين مبارزه دارد. بدون ايران منطقه به ثبات نمي رسد.
ما اين نقش را در گفت وگو با نمايندگان ايران گوشزد كرديم. بخشي از مسأله تروريست به منطقه خاور نزديك (فلسطيني و اسرائيلي) بر مي گردد و ما از مسائلي كه در اين منطقه رخ مي دهد بسيار نگرانيم و معتقديم با خشونت اگر پاسخ خشونت را بدهيم به صلح نمي رسيم، تنها با گفت وگو مي توان به صلح دست يافت و اميدواريم ايران ما را در برقراري صلح در منطقه ياري دهد. با كمك ايران مي توانيم صلحي عادلانه در منطقه برقرار سازيم.
* امكان توسعه رابطه اقتصادي ايران و آلمان را چگونه مي بينيد؟
** در سه سال گذشته رابطه اقتصادي دو كشور بسيار خوب شده است و بعد از رابطه سياسي، رابطه اقتصادي ما بهبود يافته است ولي بايد توجه داشت كه عدم توسعه رابطه اقتصادي ما با ايران به مسائل امنيتي و حقوقي باز مي گردد.
وقتي با مؤسسات سرمايه گذاري كه تمايل به سرمايه گذاري در ايران دارند صحبت مي كنيم آنها نسبت به تضمين حقوقي سرمايه شان و تضمين امنيتي متخصصان خود سؤال دارند. كشورخارجي وقتي در كشوري ديگر سرمايه گذاري مي كند متخصصان خود را راهي آن كشور مي كند. براي سرمايه گذار امنيت جاني و مالي بساير اهميت دارد ولي در ايران اين موارد محل سؤال است. ما انتظار داريم اصلاح طلبان به موازات فعاليتهاي خود اين مشكل را نيز حل كنند. چرا كه تا امنيت در اين كشور برقرار نشود توسعه اقتصادي محقق نخواهد شد.
* اصلاح طلبان طرح جلب و حمايت از سرمايه گذاري را در مجلس به تصويب رساندند. اين طرح در مجمع تشخيص مصلحت در حال بررسي است، فكر مي كنيد اين طرح به دغدغه هاي شما پايان دهد؟
** اين طرح را ديده ام. بسيار عالي است و چنانچه به مرحله اجرا درآيد تمام مؤسسات سرمايه گذاري بدون دغدغه آماده سرمايه گذاري در ايران هستند.
* آينده روابط ايران و آلمان را چگونه ارزيابي مي كنيد؟
** سياستمداران غالبان با خوشبيني تحولات دنيا را بررسي نمي كنند اما من نسبت به تحولات در ايران خيلي خوشبين هستم، طي سه سال اخير نيز رابطه دو كشور در سطح بسيار خوبي دنبال مي شود. به متخصصين ايراني بسيار اميدوارم، آنها بزودي جامعه خوبي براي خودشان و مردمشان درست مي كنند و در اين بين نقش پراهميتي براي زنان قايلم، نقش آنها در تحولات اخير قابل تحسين است.
محمد تهوري