احمد نوري زاده پژوهشگر، نويسنده و مترجم در حوزه ادبيات و زبان ارمني دست كم ۱۲ كتاب تأليف و ترجمه كرده است كه از آن جمله اند، صد سال شعر ارمني (۱۳۷۰)، يك قرن ادبيات منظوم ارمني (۱۳۷۶)، ترجمه «باغ سيب، باران و چند داستان ديگر» (۱۳۷۸)، ترجمه رمان آماليا (۱۳۸۰) به قلم ناردوس، مجموعه شعرهاي ارمني. او از سالها پيش به زبان فارسي نيز شعر سروده و علاوه بر آن در روزنامه اطلاعات نيز سالها قلم زده است. با اين پژوهشگر گفت وگويي كرده ايم.
«ايران»: آقاي نوري زاده را به عنوان بنيانگذار ارمني شناسي فارسي در حوزه ادبيات مي شناسيم چطور شد به اين زبان گرايش پيدا كرديد؟
نوري زاده: من به مثابه شاعر، مترجم و روزنامه نگار از سال ۱۳۴۸ وارد عرصه ادبيات ايران شده ام. تاكنون بيش از ۱۲ مجلد كتاب حجيم ومفصل ادبي ـ پژوهشي منتشر كرده ام كه با اقبال خوانندگان فارسي زبان مواجه شده است. قريب به دو دهه است كه به زبان ارمني نيز شعر مي سرايم و مجموعه شعرهاي ارمني ام با نام «سلام بر شما ارمني ها» سال گذشته در ايران منتشر شد كه خوانندگان ارمني بسيار خوب از آن استقبال كردند و مطبوعات ارمني زبان دنيا به مثابه مجموعه شعر اولين شاعر غيرارمني تاريخ كه به زبان ارمني نيز شعر مي سرايد از آن بسيار عالي استقبال كردند. من زبان شفاهي ارمني را از دوران كودكي آموخته ام و بعدها زبان نوشتاري و زبان كهن ارمني يعني «گرابار» را نيز فراگرفته ام.
« ايران»: مي دانيم كه شما در سال گذشته دو جايزه ارزشمند بخاطر تلاش هاي فرهنگي سه دهه گذشته خود دريافت كرده ايد، لطفاً در اين باره توضيح دهيد.
نوري زاده: بله. من در سال گذشته جايزه معتبر و بين المللي فرهنگي «گارپيس پاپازيان» را كه هر سال به يك متفكر غير ارمني جهان كه در زمينه ارمني شناسي فعاليت هاي چشمگيري داشته باشد تعلق مي گيرد؛ در سال ۲۰۰۰ ميلادي دريافت كردم. چند ماه قبل يعني در اكتبر سال ميلادي ۲۰۰۱ نيز از سوي رئيس جمهوري ارمنستان جايزه فرهنگي معتبر «موسس خورناتسي» كه عالي ترين نشان فرهنگي جمهوري ارمنستان است در پايان جلسه اختتاميه كنفرانس بين المللي ترجمه كه از ۱۸ـ۱۹ ماه اكتبر در آكادمي علوم ارمنستان برگزار شد به بنده اهدا شد. در واقع بنده اولين متفكر و هنرمند ايراني هستم كه اين جايزه فرهنگي معتبر را دريافت مي كند.
«ايران»: در حال حاضر در همين حوزه سرگرم چه كارهايي هستيد؟
نوري زاده: در حال حاضر مشغول بررسي مجدد ادبيات منظوم ارمني هستم تا اين بار اشعار عاشقانه شاعران ارمني را ترجمه و منتشر كنم، به اين صورت كه هر مجموعه اي عنوان خاص خود را خواهد داشت و داراي شماره مسلسل عاشقانه هاي ارمني در پشت جلد كتاب خواهد بود.
«ايران»: درميان ادبيات ايران و ارمنستان چه مشابهت هايي مي توان يافت؟
نوري زاده: ملت هاي ساكن در دو واحد جغرافيايي ايران و ارمنستان داراي هزارها سال سابقه همسايگي و دوستي هستند و بيش از ۲۷۰۰ سال تاريخ مكتوب دوستي و همسايگي دارند. به گواهي تاريخ بيش از قرنها نيز شاهان پارتي تبار اشكاني در ارمنستان حكومت كرده اند. در نتيجه اين دوستي و همسايگي بسيار ديرين، ملل ايران و ارمنستان داراي مشابهت هاي بسيار فرهنگي و اجتماعي هستند. به اين صورت كه بسياري از سنت هاي متداول نزد ما ايرانيان نزد ارمني ها نيز يا به همان صورت و يا با اندكي تغيير همچنان متداول است و حتي پس از پذيرش مسيحيت در ارمنستان نيز اين سنت ها و آداب وارد مراسم و اعياد كليسايي ارمني شده اند و به حيات خود همچنان ادامه داده اند كه يكي از شاخص ترين آنها همان درندز يا ديارن اندآراج است كه رسمي مانند چهارشنبه سوري ما ايراني ها است.
