|
گزارشي خواندني از گنجينه ها و ميراث فرهنگي
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
گزارشي خواندني از گنجينه ها و ميراث فرهنگي
تك چهره نگاري در اوج كمال
|
|
|
در سالهاي اخير چندين نمايشگاه از آثار هنرهاي ايراني در كشورهاي اروپايي و آمريكا ترتيب يافته است. درآخرين نمايشگاه برپا شده، نمايشگاهي از نقاشيهاي عهد قاجار با عنوان «نقاشي هاي سلطنتي ايران» در مدرسه مطالعات شرقي و آفريقايي دانشگاه لندن (SOAS) است.
اين مجموعه ارائه شده بيشتر شامل تك چهره هاي شاهان و دولمتردان قاجاري است و به تداوم سنت پيكرنگاري و صورتگري نقاشي ايراني در آن زمان پرداخت. چهار موضوع مهم در ارتباط با تك چهره نگاري را مورد توجه قرار دادند.
۱ـ استفاده از تصاوير سلطنتي براي بياني سياسي.
۲ـ شخصيت هاي متغير و ياوه گويي و لاف زنيهاي سلاطين.
۳ـ علاقه رو به توسعه در هنر چهره پردازي و پيكرنگاري.
۴ـ تغييرات وسيعي كه در ميان جامعه برجستگان عهد قاجاريه در انطباق با نوآوريهاي اروپايي ايجاد شده است.
از نمونه آثار دوران قاجار كه درآخرين نمايشگاه (پانزدهم تير ـ ۸مهر ۷۸) ارائه شده است مي توان به نقاشيهاي ابوالحسن غفاري ملقب به صنيع الملك اشاره كرد، او از سوي محمدشاه مأمور مي شود كه به پاريس و رم سفر كند تا هنر نقاشي و ليتوگرافي را بياموزد، پس از بازگشت سبك تك چهره نگاري عهد قاجار توسط وي به مسير تازه هدايت مي شود كه بعدها در آثار كمال الملك به منتهاي اوج كمال خود مي رسد.
در معروف ترين و سرشناس ترين مؤسسه حراجي دنيا، حراجي كريستي و ساتبي در نيويورك و لندن آثاري از ايران به حراج گذاشته مي شود. برابر خبري كه در يكي از روزنامه هاي صبح ايران در سال بعد از نمايشگاه به چاپ رسيد، آثار هنري ايراني در حراج لندن به قيمت بسيار بالايي به فروش رسيد. مؤسسه حراجي ساتبي در لندن اعلام كرد، يك مجموعه مصور از اشعار حافظ دراين حراجي به مبلغ يك ميليون وصدهزار پوند به فروش رسيد. اين دست خط كه قدمت آن به قرن ۱۶ميلادي برمي گردد ۸۷۳ پرنده رابه تصوير كشيده است. در ضمن يك كار مينياتور از «عبداللهي» هنرمند ايراني نيز به قيمت يك ميليون پوند فروخته شد، اين نقاشي تصويري مينياتور از ۲درنا و ۲ اردك بود.
در بزرگترين و مهمترين موزه هاي دنيا مجموه اي غني از آثار هنري ايران جاي داده شده اند. نفيس ترين مجموعه دنيا از هنرهاي ايران در موزه متروپوليتن نيويورك است. Metro Politan Museum بسياري از موزه هاي اروپا داراي شاهكارهاي بي نظيرند مانند موزه آرميتاژ در لنينگراد (سابق) كه در قسمتهاي مخصوصي مثلاً در هنرهاي فلزي ساسانيان رقيب ندارد، درنظم و ترتيب و حسن تناسب، موزه متروپوليتن از ساير موزه ها پيش افتاده است.
موزه هنرهاي زيبا در بستون The Boston Museum of Fine Arts نمونه هاي برجسته اي دارد و موزه فاگ Fogg در كمبريج به استثناي هنر نساجي داراي بهترين مجموعه جهان است. موزه فيلادلفيا Philadelphia Museum داراي قاليهاي بسيار خوب و مشهور و مجموعه معماري بي مانند است. نگارخانه فرير Freer Gallery در داشتن زيباترين مينياتورها و ظروف سفالي بي نظير است. درنمايشگاه آثار هنري والترز در بالتيمور و موزه سينسيناتي قطعات عالي و بسيار كمياب ديده مي شود. جامع ترين مجموعه هنر نساجي ايران در مجموعه هوبارت مورمموريان در دانشگاه بيل و مجموعه موزه هنرهاي بافندگي درايالت كلمبيا موجود است و اين دو مجموعه تقريباً نصف آثار باقي مانده هنرهاي بافندگي دوران آل بويه و سلجوقيان را شامل مي شود. اما براي شناسايي كامل هنرهاي ايران هركس بايد موزه ملي در تهران را نيز ببيند.
در نتيجه حفاريهايي كه هيأتهاي اعزامي خارجي هم در آن شركت داشته اند. اين موزه داراي كامل ترين ظروف سفالي ماقبل تاريخ و ظروف سفالي متعلق به قرون وسطي و بزرگترين مجموعه پيكرسازي مربوط به زمان هخامنشيان است و نمونه هاي آن از نظر زيبايي و گوناگوني بر تمام نمونه هاي ساير كشورها برتري دارد. در قسمتهاي ديگر از قبيل ظروف لعابي و منبت كاري سرآمد همه است.
بحث شاهكارهاي هنر ايران بدون ذكر هنر معماري ناقص است. درحقيقت وجود كمال بسياري از هنرهاي ديگر وابسته به اين هنر است.
از همان آغاز كار انتظار مردم از هنر معماري بيش از جنبه استفاده و كاربرد آن بوده است. از جمله تزيين و آذين به وسيله رنگ آميزي موجب زيبايي خاص معابد مي شده و مقام عالي اينگونه بناها را مشخص مي كرده است.
ساختمانهاي پيش از زمان هخامنشيان به وسيله كنده كاري و زينتهاي رنگين آراسته مي شد.
در دوره هخامنشيان پيكرسازي در ايوانها و ساختمانهاي تخت جمشيد به زيباترين جلوه خود رسيد. بعدها طراحان زبردست نقشه هايي براي ساختمانهاي آجري كشيدند كه در نماي ساختمانهاي قرون۵ و ۶ هجري (يازدهم و دوازدهم ميلادي) ديده مي شود.
تا مدت ۶۰۰سال گچبران به ساختن محرابهاي عالي مشغول بودند و بعد از ايشان كاشي سازان تمام سطح داخلي زيارتگاه و مسجد را با رنگهاي گوناگون و دلپذير آراستند. نقاشان زمان ساسانيان مجالس نقاشي بزرگي بر ديوارها نگاشتند و هنر خود را با گچبري تلفيق كردند و تا به امروز نيز اين شيوه ادامه دارد.
براي ساختن درها و منبرها و صندوقهاي گور بهترين منبت كارها به كار گماشته مي شدند، حتي شيشه گران و كساني كه آلات مفرغي مي ساختند وظايف مخصوصي از قبيل چراغ و پنجره هاي مشبك و ناودانهاي زيبا داشته اند.
خلاصه آنكه معماري فرمانرواي هنر بود و بسياري از هنرهاي ديگر را به خدمت مي گماشتند. اما هنر معماري ايران هم از طريق ابداعات مهم و ماهرانه، هم از نظرانواع كمال زيبايي كه از مدتها قبل به آن رسيده بودند ارزش خود را ثابت مي كند.
در ساختن گنبدهاي آجري ايران مقام اول را حائز است، ايران مسأله پيچيده ساختن گنبد برپايه چهارگوش را حل كرده است و حال آنكه اين معما براي مهندسان و معماران رم ميسرنشده بود. اين امر باعث شد كه طاقهاي زشت و ناهنجار زمان اشكانيان و ساسانيان بر اثر ساختن گنبدهاي باشكوه دوره سلجوقيان مبدل به ساختمانهاي آراسته و شاعرانه زمان صفويه شود. آثار قديمي ساده اي كه دل انگيز است، تركيباتي ملايم و با يكديگر هماهنگ دارد و با گچبري زينت شده است. نقشهاي برجسته رنگي يا كاشيهاي رنگارنگ آن در درخشندگي و خوش نقشي از همه انواع ديگر برتر است و بهترين معرف هنر معماري ايران به شمار مي رود. تخت جمشيد در شكوه و عظمت توأم با ظرافت به درجه اي رسيده كه رم با تمام كوششهاي عظيم خود از آن عقب افتاده است. گنبدقابوس از نظر سادگي كامل و استحكام همتا ندارد. گنبد كوچك مسجدجامع اصفهان كه بر اجزاي آن وحدتي كامل حكمفرماست، بي مانند است. مسجد شيخ لطف الله اصفهان در ظرافت و كمال است. مقبره باشكوه و وسيع الجايتو كه بي باكانه درمعرض باد و باران قرار گرفته است، حتي در حال ويراني هم باعظمت است و يكي از بناهاي مجللي است كه تا به حال ساخته شده است، آثار هنري كه هم ثروت و اعتبار ملي است در دسترس همه قرار دارد.
جوانان و پيران ايراني بايد با بناي پرارزش خود آشنا شوند و بامعرفت به فرهنگ خود آن را قدر بدانند و به استادكاران ارج نهند و اين هنرها و صنعت را پاس بدارند و نگذارند به بوته فراموشي سپرده شود.
|
|
|
|
|
آذين كيك به شكل نعل اسب
از اين كيك براي همه مناسبت ها وجشن ها مي توانيد استفاده كنيد، حتي مي توانيد به صورت كيك بستني درست كنيد كه در اين صورت بايد زود سر ميز ببريد تا آب نشود.
اگر قالب كيك نعل اسبي نداريد، خيلي ساده مي توانيد. اول يك كيك دايره يا چهارگوش كه هميشه به طور معمول درست مي كنيد تهيه كنيد و سپس آن را به شكل نعل ببريد و روي آن را با خامه و گل زرد، آذين كنيد. روي سطح و ديواره هاي آن را با كرمي كه از سفيده تخم مرغ، بادام خرد شده و زردآلو، خوب مخلوط شده و هم زرده مثل كرم شود، مي پوشانيد. اين كرم حداقل ۲۴ساعت بايدبماند تا خشك شود. سپس خامه را روي سطح ديواره آن مي ريزيم و به وسيله كارد تخت ويژه ماليدن خامه، سطح كيك را صاف مي كنيم.
خامه، شكر (پودرقند)، آب، كره، شير وتخم مرغ رادر قيف خامه ريزي كه دهانه آن ستاره اي شكل باشد مي ريزيم و دور تا دور لبه كيك را با خامه تزئين مي كنيم.
|
|
|
|
|
آرامش در خانه شكوه در آشپزخانه
ظاهر اين آشپزخانه بزرگ بيان كننده كيفيت آن است. رويهمرفته با آن براي سالهاي طولاني آرامش و اطمينان مي توان داشت. دسته و چفت كشو با تجهيزات كوچك فانتزي برنزي تزيين شده است كه استفاده در چارچوب يك زندگي كاملاً هماهنگ و متعادل را تسهيل مي كند.
|
|
|
|
|
پدران الگوي نقش مردانه براي پسران
پسراني كه در دوران كودكي روابط عاطفي محكمي با والدين خود به ويژه پدرانشان داشته اند، در بزرگسالي نيز تعهد و پايبندي بيشتري نسبت به زندگي زناشويي خود نشان خواهند داد.
پسراني كه روابط نزديكي با والدين خود دارند پيام ديگري از مفهوم رابطه دريافت مي كنند. اين پيام به آنها مي آموزد كه به مردم نزديك شوند و اين تأثير در نگاه آنها به ازدواج و طلاق در دوران بعدي عمر نيز تعميم مي يابد.
«شارون ريچ» پژوهشگر دانشگاه ميشيگان و همكارانش براي ارزيابي كيفيت رابطه حدود ۸۰۰ نوجوان ۱۶ ساله اهل مريلند با والدينشان پرسشنامه هايي را تهيه كردند. سه سال بعد، محققان نگرش همين گروه را كه اكنون ۱۹ سال داشتند و قدم به دوران بزرگسالي نهاده بودند در مورد ازدواج و طلاق بررسي كردند.
پسراني كه در ۱۶ سالگي پيوند عاطفي محكمي با مادر و يا پدر خود داشتند در ۱۹ سالگي ديد مثبت تري نسبت به ازدواج داشتند و در زندگي آينده كمتر به جدايي و طلاق فكر مي كردند برعكس رابطه نزديك والدين در دوران نوجواني ظاهراً تأثير اندك ونه چندان قابل توجهي در ديدگاه زنان نسبت به امر ازدواج و طلاق دارند.
به گفته «ريچ» اين اختلاف جنسيتي داراي معنا و مفهوم است، زيرا جامعه عموماً به دختران مي آموزد كه درروابط اجتماعي خود، عاطفي تر باشند.
اما پسران تربيت مي شوند كه در روابط خود مستقل تر و كمتر عاطفي باشند. از اين نظر رابطه يك پسر با پدرش بسيار مهمتر از رابطه او با مادرش است، زيرا پدران بهترين الگوي نقش مردانه براي پسران هستند و نگرش آنها را نسبت به روابط دوستانه شكل مي دهند.
اگر پدري در روابط خود مغرورتر باشد، پسر او هم احتمالاً همينطور خواهد شد و اگر رابطه صميمانه اي با خانواده خود داشته باشد پسر هم احتمالاً در آينده همين رفتار را از خود بروز مي دهد.
|
|
|
|