گروه سياسي: ماهيت فراكسيوني مجلس ششم باعث شده كه انتخابات هيأت رئيسه هرسال به ميدان رقابت جدي جناحها و شخصيتهاي پارلماني تبديل شود. هيچيك از تشكل هاي درون مجلس نمي توانند نقش و تأثير تعيين كننده هيأت مديره مجلس را در فرايند كار اين نهاد از نظر دور دارند. افزون بر اين نتايج انتخابات هيأت رئيسه همواره ملاكي بوده براي سنجش وزن سياسي جريانهاي حزبي مجلس و آهنگ تغييراتي كه در جهت گيري كار مجلس پديد مي آيد.از همين رو است كه طي چند روز اخير رايزنيهاي فراكسيوني پيرامون گزينش تركيب جديد هيأت رئيسه به نحو چشمگيري آغاز شده است و به رغم بحث و اختلاف نظري كه درخصوص زمان برگزاري انتخابات وجود دارد اما طيف هاي مختلف تمايل و تحرك خود را براي گرفتن سهمي از شش كرسي كليدي مجلس كتمان نمي كنند.خبرنگار امور مجلس «ايران» در گزارشي كه برگرفته از نظرات مستقيم چهره هاي درون پارلماني است سمت گيري فراكسيونهاي چندگانه (مشاركت، سازندگي، مجمع روحانيون، همبستگي، ائتلاف خط امام و رهبري) را درباره كرسي هاي هيأت رئيسه انعكاس داده است.
براساس اعلام هيأت رئيسه مجلس، اين انتخابات در دستور كار روز چهارشنبه قرارگرفته است. مجيد انصاري رئيس كميسيون تدوين آيين نامه داخلي مجلس، ديروز گفت كه برگزاري اين انتخابات در روز هشتم خردادماه، صراحتاً خلاف آيين نامه است.
براساس ماده ۱۳ آيين نامه داخلي هيأت رئيسه مجلس به مدت يك سال انتخاب مي شوند و از آنجايي كه اعضاي فعلي هيأت رئيسه در روز ۲۲ خردادماه سال گذشته انتخاب شده اند، هنوز تا پايان مدت قانوني زمان باقي است.
فراكسيون مشاركت در دو سال اول مجلس ششم بخش غالب كرسي هاي هيأت رئيسه را به خود اختصاص داده است، بر اين اساس اعتقاد ناظران پارلماني بر اين است كه بسياري از معادلات مربوط به انتخابات هيأت رئيسه به استراتژي اين حزب بستگي دارد. برخي شنيده ها از تمايل فراكسيونهاي زيرمجموعه جناح اكثريت براي ايجاد نوعي تحول در تركيب هيأت رئيسه حكايت دارد.
طي روزهاي اخير گفته مي شد كه تلاشهايي از ناحيه برخي اعضاي جناح اكثريت براي عضويت مجدد بهزاد نبوي در هيأت رئيسه مجلس صورت گرفته است و احتمال بازگشت وي به هيأت رئيسه وجود دارد ولي در آخرين روزهاي باقيمانده به زمان انتخاب هيأت رئيسه محافل مطلع مجلس از تصميم قطعي بهزاد نبوي مبني بر عدم كانديداتوري در انتخابات هيأت رئيسه خبر دادند و به اين ترتيب تلاش اين سري از نمايندگان با نتيجه اي نامشخص روبرو شد.
ركن ثابت ديگر در رقابتهاي معطوف به هيأت رئيسه را در مجلس ششم مجمع روحانيون تشكيل مي دهند. منابع نزديك به اين تشكل معتقدند كه باتوجه به كاهش سهم مجمع روحانيون در شوراي مركزي فراكسيون دوم خرداد، تلاش نمايندگان عضو فراكسيون مجمع روحانيون براي به دست آوردن سهم بيشتر در هيأت رئيسه مجلس، فزوني خواهدگرفت. در اين رابطه، مشخصاً از مجيد انصاري به عنوان نامزد عضويت در هيأت رئيسه يادمي شد اما ابراز علاقه وي براي باقي ماندن در رياست كميسيون برنامه، بودجه و محاسبات، به عنوان يك كميسيون كليدي در مجلس، نشان داد كه احتمال پيوستن اين عضو شاخص مجمع روحانيون مبارز به تيم دوازده نفره هيأت رئيسه با ترديدهاي جدي روبرو است.
به گفته يك مقام حزبي مجلس بيشترين تحركات در احزابي مثل همبستگي ديده مي شود كه در حال حاضر تماسها و ارتباطات زيادي را با نمايندگان براي ورود به جرگه هيأت رئيسه آغاز كرده است. احتمال اينكه فراكسيون همبستگي نسبت به عضويت يكي از اعضاي خود در هيأت رئيسه ابراز تمايل كرده و تلاشي را در اين راستا آغاز كند وجود دارد.
فراكسيون سازندگي نيز به عنوان فراكسيوني كم تعداد اما تأثيرگذار هنوز موضعي علني و آشكار در مورد تمايلات خود در خصوص تركيب هيأت رئيسه آينده اتخاذ نكرده است ولي برخلاف آنچه تحت عنوان شكاف ميان فراكسيون مشاركت و كارگزاران براي دستيابي به كرسي هاي بيشتر در هيأت رئيسه مطرح مي شود، به نظر نمي رسد كه اين دو فراكسيون براي دستيابي به تفاهم با يكديگر، مشكل جدي داشته باشند.
|
|
دو عضو مشاركتي هيأت رئيسه كه بر كناره گيري خودبه نفع چهره هاي جديداصرارمي ورزند
|
از گفته ها و نظرات طيف ائتلاف خط امام و رهبري برمي آيد كه جناح اقليت نقش فعال فراكسيوني در انتخابات هيأت رئيسه ايفا نخواهد كرد. فراكسيون ائتلاف پيروان خط امام و رهبري تاكنون هيچ نشستي در مورد اين انتخابات نداشته و ليست پيشنهادي نيز ارائه نكرده است.
بنابراين هريك از اعضاي آن آزاد خواهند بود كه به فرد موردنظر خود رأي بدهند اما ابقاي كروبي در سمت رياست مجلس مورد توجه جدي فراكسيون اقليت است كه باتوجه به شناختي كه اعضاي اين فراكسيون نسبت به رويكردهاي رياست مجلس دارند، ظاهراً نيازي به توصيه مجدد در اين خصوص احساس نشده است.
يك عضو برجسته جناح اقليت به خبرنگار ما گفت كه فراكسيون متبوعش ترجيح مي دهد با سكوت از كنار انتخابات هيأت رئيسه عبور كند چراكه هرگونه موضعگيري اين فراكسيون مي تواند «حداقل اختلافات» جناح اكثريت در مورد تركيب آتي هيأت رئيسه را از ميان بردارد و نمايندگان اكثريت را براي رد خواسته هاي جناح اقليت، با يكديگر منسجم كند.
نكته حايز اهميت در رابطه با احتمال تغيير در تركيب هيأت رئيسه مجلس اين است كه هرگونه تلاش در اين راستا تنها در صورتي با موفقيت همراه خواهدشد كه در رويكرد كلان مجلس عنصر «تغيير» لحاظ شده باشد.
گفته مي شود، علي شكوري راد و احمد بورقاني تنها اعضاي هيأت رئيسه هستند كه بر كناره گيري خود از اين هيأت اصرار مي ورزند ولي از سوي ديگر برخي نمايندگان نزديك به اين دو بشدت بر باقي ماندن آنها در هيأت رئيسه تأكيد دارند.
فراكسيون زنان نيز از پيش، خواستار افزايش سهم زنان در هيأت رئيسه مجلس از يك كرسي به دو كرسي شده است.
آنها پيشنهاد كرده اند علاوه بر سهيلا جلودارزاده، يك نماينده زن ديگر نيز در هيأت رئيسه حضور داشته باشد و ظاهراً در اين رابطه، نگاهها، عمدتاً معطوف به شهربانو اماني، نماينده اروميه است.
مصوري منش رئيس فراكسيون زنان ديروز به خبرنگار ما گفت كه اين فراكسيون رايزني هاي خود در اين خصوص را آغاز كرده است و تلاش مي كند ابتدا جايگاه دو عضو زن هيأت رئيسه را تثبيت كند و در مرحله بعد به مشخص كردن افراد آن بپردازد.
|
|
رايزنيها براي آوردن دوباره او به جرگه هيأت رئيسه نتيجه نداد
|
نكته ديگري كه در فرآيند تعيين اعضاي هيأت رئيسه مؤثر است، نوع نگاه و مطالباتي است كه نمايندگان مجلس نسبت به اعضاي فعلي دارند. به عنوان نمونه اعتراض بيش از ۱۰۰ نفر از نمايندگان مجلس نسبت به عملكرد برخي اعضاي هيأت رئيسه فعلي، هنوز به سرانجام مشخصي نرسيده است. اعلمي يكي از منتقدين جدي نسبت به عملكرد هيأت رئيسه مجلس، ديروز تلاشهاي اعضاي هيأت رئيسه را مورد تشكر قرارداد اما در عين حال گفت كه عملكرد اين هيأت رئيسه را متناسب با شأن مجلس اصلاحات و انتظارات مردم نمي داند. وي عدم اجراي دقيق آيين نامه را از جمله ضعفهاي هيأت رئيسه مجلس برشمرد و خواستار دخالت ندادن وابستگي هاي جناحي در مديريت مجلس شد.
انتقاداتي نظير آنچه اعلمي مطرح مي كند از سوي ديگر نمايندگان مجلس نيز عنوان شده است بنابراين علاوه بر رايزني هاي فراكسيوني براي تعيين تركيب هيأت رئيسه، نگاه مثبت يا انتقادي نمايندگان نسبت به كساني كه نامزد انتخابات هيأت رئيسه مي شوند نيز در سرنوشت اين انتخابات مؤثر است.