|
در گفت وگوي يك مقام مسؤول در بانك مركزي با «ايران» عنوان شد:
اختلاس در نظام بانكي كشور كاهش يافت
• از هر ۱۰۰۰۰ ريال جذب سپرده حدود ۵ ريال و از هر ۱۰۰۰۰ ريال تسهيلات اعطايي ۸ ريال دچار فرايند اختلاس در سيستم بانكي كشور شده است • ميزان اختلاس در سيستم بانكي كشور براي اولين بار اعلام شد
گروه اقتصادي: هفته گذشته طهماسب مظاهري وزير اموراقتصادي و دارايي دستور «به روز» كردن حسابهاي بانكي كشور را داد. اين دستور متعاقب گزارشهايي بود كه از اختلاس در سيستم بانكي كشور مي رسيد. اين گزارشها، نشان مي دهد كه اختلاس در سيستم بانكي كشور رو به كاهش است، چراكه ميانگين نسبت ميزان اختلاسها به سپرده ها در سيستم بانكي در سال ۱۳۷۳ كه حدود ۸صدم درصد بوده در سال ۱۳۷۹ به ۴صدم درصد تقليل يافته است. گزارشهاي ارائه شده در اين زمينه حاكي از آن است كه نقش مديران متخلس در سيستم بانكي از ۲۸درصد در سالهاي ۷۶ـ۷۱ به ۱۹درصد در سالهاي ۷۹ـ۷۳ كاهش يافته است. از سوي ديگر ۲۸/۵درصد سطح تحصيلي متخلسان نظام بانكي در سالهاي ۷۹ـ۷۳ داراي مدرك زيرديپلم، ۶۸درصد ديپلم و ۳/۱درصد داراي ليسانس و بالاتر بوده است. براي اولين بار ميزان اختلاس در سيستم بانكي ايران اعلام شد. به گزارش خبرنگار «ايران» طي سالهاي ۷۹ ـ ۱۳۷۳ بطور متوسط از هر ۱۰۰۰۰ ريال جذب سپرده حدود ۵ ريال و از هر ۱۰۰۰۰ ريال تسهيلات اعطايي ۸ ريال دچار فرايند اختلاس در سيستم بانكي كشور شده است. مجتبي كردنوري مدير دبيرخانه شوراي عالي بانكهاي بانك مركزي ايران با تأييد مطالب فوق در گفت و گو با خبرنگار «ايران» اظهار داشت: «گزارشهاي مربوط به حجم اختلاس در سيستم بانكي كشور در دو مقطع زماني سالهاي ۷۶ ـ ۱۳۷۱ و ۷۹ ـ ۱۳۷۳ تهيه شده است.» او اضافه كرد: «تهيه اين گزارشها بر اساس تعريفي صورت گرفته كه به دنبال آن اختلاس اعمال خلاف قانون پرسنل نظام بانكي كشور است كه منجر به برداشت و بدهي از بانك به نفع پرسنل يا ديگران شود.» كردنوري با تشريح انواع اختلاس صورت گرفته در سيستم بانكي كشور گفت: «نوع اختلاس از سيستم بانكي در دو مقطع زماني مختلف و مورد گزارش با يكديگر متفاوت بوده است، چنانكه طي سالهاي ۷۶ ـ ۱۳۷۱ معادل ۵۲ درصد اختلاس مربوط به اهمال در انجام وظايف پرسنل بانكي كشور بوده است، همچنين ۲۴ درصد اختلاس در نتيجه تسامح در حفظ اموال اعلام شده است. * موارد اختلاس همچنين ۱۶ درصد اختلاس از سيستم بانكي به دليل عدم صلاحيت شغلي پرسنل رخ داده است.» او افزود: «اين درحالي است كه در مقطع زماني بعدي براي تهيه گزارش سالهاي ۷۹ ـ ۱۳۷۳ اين نتيجه حاصل شده كه ۴۲/۵ درصد اختلاس در قالب برداشت از «حساب مشتريان بانك» كه راكد مانده بودند، صورت گرفته است. همچنين معادل ۲۰/۸ درصد اختلاس شامل برداشت كوتاه مدت از وجوه بانك بوده و ۱۴/۹ درصد اختلاس هم در اثر جابه جايي در ثبت اسناد و برداشت از حسابها صورت گرفته است. مدير دبيرخانه شوراي عالي بانكها با اشاره به اين نكته كه در اين مقطع زماني، پديده اختلاس شكل و ابعاد ديگري به خود گرفته است، افزود: «طي سالهاي ۷۹ ـ ۱۳۷۳ معادل ۶/۹ درصد اختلاس در قالب بدهكار كردن حساب مشتريان بطور موقت رخ داده است. در اين دوره زماني ۶/۲ درصد اختلاس از سيستم بانكي كشور با سوء استفاده از اختيارات صورت گرفته، ۳/۸ درصد با سوء استفاده از امور و ۳/۷ درصد اختلاس هم در نتيجه دستكاري در پرونده ها بروز كرده است.» به گفته اين مقام مسؤول، بيش از ۹۰ درصد اختلاس از سيستم بانكي كشور در شعب بانكي كه در ارتباط مستقيم با مشتريان هستند، رخ مي دهد و درصد كمي از اختلاس به مجموعه پرسنل ستادي مربوط مي شود. كردنوري در ارتباط با حجم كاركنان متخلف بانكي به كل كاركنان گفت: «طي سالهاي ۷۹ ـ ۱۳۷۳ نسبت تعداد كاركنان متخلف به كل كاركنان سيستم بانكي كشور ۱/۰۸ درصد بوده است. اين نسبت در سالهاي ۷۶ ـ ۱۳۷۱ معادل ۱/۴ درصد بود.» * رده هاي اختلاس اين مقام مسؤول در بانك مركزي با اشاره به رتبه شغلي آن دسته از پرسنل نظام بانكي كه در بروز اختلاس نقش داشته اند، گفت: طي سالهاي ۷۹ ـ ۱۳۷۳ معادل ۱۹ درصد اختلاس كنندگان از سيستم بانكي كشور در سطح مديريتي قرار داشته اند و ۶۰ درصد اختلاس هم توسط شاغلين در امور بانكداري صورت گرفته است. نسبت مديران اختلاس كننده نظام بانكي در سالهاي ۷۶ ـ ۱۳۷۱ معادل ۲۸ درصد كاركنان نظام بانكي كشور بوده است. اين مقام مسؤول در بانك مركزي اضافه كرد: «طي سالهاي ۷۹ ـ ۱۳۷۳ پرسنل خدماتي سيستم بانكي كشور ۱۷ درصد در بروز اختلاس نقش داشته اند، درحالي كه اين رقم طي سالهاي ۷۶ ـ ۱۳۷۱ معادل ۱۲ درصد گزارش شده است.» كردنوري همچنين گفت: «طي دوره زماني ۷۹ ـ ،۱۳۷۳ بروز اختلاس در سيستم بانكي توسط پرسنل باسابقه كاري كمتر از ده سال، ۶۲ درصد بوده است. در اين مقطع زماني ۲۴ درصد اختلاس توسط پرسنل با سابقه كاري ۱۱ تا ۲۰ سال صورت گرفته است. به گفته وي طي سالهاي ۷۶ ـ ۱۳۷۱ معادل ۴۰ درصد اختلاس در سيستم بانكي ايران توسط پرسنلي صورت گرفته كه كمتر از ۱۰ سال سابقه كاري داشته اند، همچنين ۳۲ درصد اختلاس در سيستم بانكي طي همين دوره توسط پرسنل با سابقه كاري ۱۱ تا ۲۰ سال رخ داده است. * مدارك اختلاس كنندگان او افزود: «از نظر مدرك تحصيلي ۲۸/۵ درصد اختلاس كنندگان در سالهاي ۷۹ ـ ۱۳۷۳ مدركي زير ديپلم داشته اند، درحالي كه طي سالهاي ۷۶ ـ ۱۳۷۱ معادل ۳۶ درصد اختلاس كنندگان داراي مدرك تحصيلي زير ديپلم بودند.» او اضافه كرد: «۶۸ درصد اختلاس كنندگان طي سالهاي ۷۹ ـ ۱۳۷۳ مدرك ديپلم داشتند، درحالي كه طي سالهاي ۷۶ ـ ۱۳۷۱ اين رقم ۵۶ درصد بوده است.» كردنوري افزود: «طي سالهاي ۷۹ ـ ۱۳۷۳ معادل ۳/۱ درصد اختلاس كنندگان مدارك تحصيلي در حد ليسانس و بالاتر داشته اند، اما در سالهاي ۷۶ ـ ۱۳۷۱ معادل ۸ درصد اختلاس كنندگان از سيستم بانكي داراي مدرك تحصيلي ليسانس و بالاتر بوده اند.» او اضافه كرد: «بانك مركزي با اين هدف اقدام به جمع آوري آمار اختلاس در بانكها مي كند كه با پيش بيني و زمينه سازي يك سري اقدامات تا حد امكان از بروز اختلاس جلوگيري كند و مديران بانكها با كسب چنين آگاهي هايي مجهز شوند.» مدير دبيرخانه شوراي عالي بانكهاي بانك مركزي ايران در پايان يكي از راههاي مؤثر در پيشگيري از وقوع اختلاس را به روز كردن حساب واسطه اي يا حساب مركز دانست. او گفت: «در صورتي كه سيستم بانكي كشور به صورت «آن لاين» فعال شود، امكان بروز اختلاس در سيستم بانكي كشور از بين خواهد رفت، از اين رو طرح اتوماسيون نظام بانكي كشور در دستور كار قرار گرفته است.»
|