سال گذشته پاركينگ اتومبيل باشگاه فلامينگو برزيل، يكي از محبوبترين باشگاه هاي ديار قهوه و جنگل مملو از اتومبيل و موتورسيكلتهاي پارك شده طرفداران و بازيكنان بود. اما حالا نيمي از اين پاركينگ خالي است. ديگر بازيكنان فلامينگو صحبت از خريد اتومبيلهاي BMW آخرين سيستم نمي كنند. بسياري از بازيكنان پس از پايان تمرين با تاكسي، اتوبوس و يا حتي پياده عازم منازل خود مي شوند. اما بايد خوشحال باشند كه حداقل بعداز تمرين مي توانند در رختكن باشگاه يك دوش بگيرند!
عجيب است اما در پرو باشگاه بزرگ و مشهوري چون يونيورسيتاريو به دليل نپرداختن آبونمان آب با مشكل قطعي مواجه شده است.
بحران مالي فوتبال اين روزها در آمريكاي جنوبي رو به افزايش نهاده است و بسياري از دولتهاي آمريكاي لاتين با آشوبهاي مردم فقير، ورشكستگي مالي و رشد فساد و فقر مواجه هستند. بنابراين كسي نمي تواند به فوتبال فكر كند. به نظر مي رسد باشگاهداري و فوتبال در اين منطقه از جهان با سرنوشت محتوم نابود شدن روبرو است.
در تمام كشورهاي منطقه بازيكنان فوتبال با تأخير در پرداخت وكاهش حقوق مواجه هستند و باشگاهها در بدترين شرايط روزگار مي گذرانند.
هفته قبل در بوليوي حداكثر دستمزد ماهيانه يك بازيكن يا مربي از ۲۰۰۰به ۱۵۰۰ دلار كاهش يافت تا شايد فشار وارده بر باشگاهها كمتر شده و حتي از خطر لغو برگزاري مسابقات جلوگيري شود.
اين در حاليست كه چند صدكيلومتر آنطرف تر در شيلي بازيكنان به دليل به تعويق افتادن حقوقشان دست به اعتصاب زده اند.
مائوريسيو مندز رئيس اتحاديه ليگ بوليوي هنوز نتوانسته راه حل خاصي براي بحران فوتبال كشورش بيابد و تنها اعلام كرد داوران بوليويايي از رقابتهاي اين هفته تنها بايد در شهر محل سكونتشان سوت بزنند.
«فوتبال ما در حال مرگ است ما چاره اي نداشتيم چون اين تنها راه ادامه دادن مسابقات بود و در غير اينصورت بايد رسماً ليگ را تعطيل مي كرديم».
با اين راه حل شايد مسابقات از نظر مندز قابل پيگيري باشد اما او در مورد حقوقهاي پرداخت شده با تأخير بازيكنان صحبت نكرده است!
دو هفته قبل بازي تيم مطرح و مدافع عنوان قهرماني ليگ بوليوي ـ اورينته پترولروـ به دليل اعتراض و اعتصاب بازيكنان تيم بر سر مسائل حقوقي به تعويق افتاد و بازيكنان ديگر تيم مطرح شهر لاپاز يعني بوليوار به دليل مشابهي يك هفته از حضور در تمرينات خودداري كردند. همين وضع در بازيهاي ملي تأثير گذار شد وبازيكنان براي بازي دوستانه خارج از خانه مقابل ونزوئلا تنها ۵۰۰ دلار دريافت كردند.
بحران فوتبال بوليوي به دو كشور همسايه يعني پرو و شيلي نيز سرايت كرده است.در پرو، تيم يونيورسيتا ريو قهرمان دور رفت ليگ به دليل عدم توانايي پرداخت حقوق بازيكنانش تا مرز انحلال پيش رفت.
اين مسأله براي يك تيم كه از سال ۱۹۹۸ به اين سو سه بار پياپي قهرمان شده واقعاً زجر آور است. يونيورسيتاريو در فصل جديد ناچار شد از بازيكنان تيم جوانانش در رقابتهاي ليگ استفاده كند و در نتيجه در ۶ هفته نخست مسابقات تنها ۲ پيروزي بدست آورد.
در شيلي تيم محبوب كولوكولو نيز در فصل جديد با بحران مشابهي مواجه شد و بازيكنان يك هفته به دليل دريافت نكردن حقوق در اعتصاب به سر بردند و حتي با تهديد ادامه اين وضع خواهان افزايش حقوق شده اند.
كارلوس سوتو رئيس اتحاديه بازيكنان شيلي گفت: «ما مي خواهيم فوتبال شيلي مدرن شود و از شيوه اداره سنتي دور شود. بازيكنان انگيزه خود را از دست داده اند و ما نمي خواهيم در اين سيستم كثيف مثل يك برده باشيم».
مسؤولان باشگاه شيليايي كه همچون يونيورسيتاريو به دليل عدم پرداخت قبض با قطعي آب و برق مواجه هستند سخت در تلاشند تا با يافتن حامي و اعتبار جديدي تا پايان سال از اين معضل نجات يافته و بيلان مالي خود را در پايان سال ۲۰۰۲ به تعادل برسانند.
اين وضعيت تنها مختص كشورهاي كوچكتر منطقه نيست. در آرژانتين بازيكنان تيمهاي مختلف ۲ بار در سال قبل با ادعاي طلب چندميليون دلاري نسبت به حقوق و تعهدات پرداخت نشده اعتصاب كردند. در حالي كه تنها فوق ستاره هاي فوتبال اين كشور در وضعيت خوب مالي به سر مي برند و اكثريت بازيكنان دچار فقر واقعي هستند. درآمد آنها تنها به اندازه ايست كه خود را با وسايل نقليه عمومي به محل تمرين برسانند و غذاي خانواده خود را فراهم كنند!
در شمال آمريكاي جنوبي و در آمريكاي مركزي، در كشور مكزيك، جايي كه به دليل موقعيت بهتر مالي شاهد حضور برخي ازستارگان درجه ۲ و ۳ فوتبال جهان هستيم. باشگاهها رسماً از فيفا درخواست كرده اند تابراي حك تبليغات بر روي شورت و جوراب بازيكنان نيز اجازه صادر كند. طبق قوانين فيفا حك تبليغات تنها بر پيراهن بازيكنان مقدور است اما اين باشگاهها مدعي هستند اين كار ۴۰ ميليون دلار درآمد اضافي برايشان به همراه خواهد داشت.
قهرماني جام جهاني ۲۰۰۲ و پنجمين جام سله چائو تأثير زيادي براي بهبود وضعيت فوتبال در برزيل نداشته است. تنها ۷ ملي پوش قهرمان جهان در فوتبال داخلي توپ مي زنند و اكثر بازيكنان فوتبال اين كشور مترصد فرصتي هستند تا به يك باشگاه خارجي منتقل شوند.
بعداز سالها پرداخت حقوق و دستمزدهاي آنچناني به بازيكنان صاحب نام كه در فوتبال برزيل به «مدالوس» medalhoes به معني مدالهاي بزرگ ـ مشهور هستند و قراردادهاي سودآور تجاري با شركتهاي بزرگ خارجي، اكنون اكثر باشگاههاي صاحب نام دچار بحران مالي هستند.
باشگاه گرميو كه دو بار قهرمان آمريكاي جنوبي شده در آغاز فصل جديد برزيل حقوق بازيكنانش را كاهش داد و به دليل عدم توانايي پرداخت حقوق زينيو كاپيتان خود، وي را بازيكن آزاد اعلام كرد.
ديگر باشگاهها مانند فلامينگو و كورينتيانس نيز ناچار شدند از شر بازيكنان گرانقيمتي چون كارلوس گامارا، دژان پتكوويچ، اديلسون و ريكاردينيو هافبك ملي پوش برزيلي خلاص شوند!
در اين ميان فلوميننزه تنها تيمي بود كه موفق شد بازيكن بزرگي چون روماريو را از واسكودوگاما به خدمت بگيرد. اما حتي وقتي اين انتقال جنجال برانگيز صورت گرفت باشگاه برزيلي ناچار شد براي پرداخت حقوق ستاره ۳۶ ساله از يك شركت بازرگاني كمك بگيرد. و اين مسأله باعث نارضايتي ساير بازيكنان تيم شد بطوريكه آنها تقاضاي طلبهاي عقب مانده خود را كردند.
با اين شرايط آيا فوتبال آمريكاي جنوبي مسير خود بسوي قهقرا را ادامه خواهد داد؟!