گروه سياسي: آقاي خاتمي رئيس جمهوري اسلامي ايران كه در رأس هيأتي بلندپايه به اسلام آباد سفر كرده است، عصر ديروز در كاخ ايوان صدر رسماً از سوي ارتشبد پرويز مشرف رئيس جمهوري پاكستان مورد استقبال قرار گرفت. به گزارش ايرنا، در اين مراسم كه ميرظفرا• خان جمالي نخست وزير پاكستان نيز حضور داشت، ابتدا سرود ملي دو كشور نواخته شد و سپس آقاي خاتمي از گارد احترام و واحدهاي نمونه نيروهاي سه گانه ارتش پاكستان سان ديد. در اين مراسم جمعي از مقامات بلندپايه لشگري و كشوري پاكستان و هيأت عاليرتبه همراه آقاي خاتمي نيز حضور داشتند. «سيدمحمد خاتمي» رئيس جمهوري اسلامي ايران، بعد از ظهر ديروز به وقت محلي در رأس يك هيأت بلندپايه سياسي و اقتصادي وارد اسلام آباد پايتخت پاكستان شد. همچنين به افتخار ورود آقاي خاتمي به اسلام آباد، ۲۱ گلوله توپ شليك شد.

آقاي سيدمحمد خاتمي رئيس جمهوري پيش از ترك تهران در فرودگاه مهرآباد به خبرنگاران گفت كه مذاكره با مقامهاي بلندپايه پاكستان درباره «موقعيت حساس» منطقه و جهان و تحكيم روابط دوجانبه مهمترين اهداف سفر به اسلام آباد است.
وي گفت: «فكر مي كنم در اين موقعيت حساس، ما مي توانيم مذاكرات خوبي با آقاي پرويز مشرف رئيس جمهوري و ديگر مقامهاي بلندپايه پاكستان داشته باشيم.» وي افزود: پاكستان كشوري مسلمان، همسايه و داراي مرزهاي طولاني و اشتراكات ديني، فرهنگي و مدني فوق العاده با ايران است و تشكيل آن نيز به نام اسلام و براي اسلام بود.
رئيس جمهوري تصريح كرد: از سوي ديگر، ايران و پاكستان در منطقه فوق العاده حساسي قرار دارند كه شرايط امروز منطقه و جهان بر حساسيت آن افزوده است.
آقاي خاتمي روابط تهران ـ اسلام آباد را همواره مطلوب توصيف و تأكيد كرد كه ما بايد بكوشيم در اين موقعيت حساس روابط دو كشور را در همه عرصه هاي اقتصادي، سياسي و امنيتي گسترده تر كنيم. در مراسم بدرقه رسمي آقاي خاتمي، محمدرضا عارف معاون اول رئيس جمهوري، محمد محمدي گلپايگاني رئيس دفتر مقام معظم رهبري و شماري از وزيران، معاونان رئيس جمهوري و اعضاي هيأت رئيسه مجلس شوراي اسلامي حضور داشتند.
اين گزارش حاكي است پس از مراسم استقبال رسمي از رئيس جمهوري نشان عالي پاكستان از سوي رئيس جمهوري اين كشور به آقاي خاتمي اهدا شد.
مذاكرات خصوصي رئيسان جمهوري ايران و پاكستان
اين گزارش مي افزايد: مذاكرات خصوصي آقايان سيدمحمد خاتمي و پرويز مشرف رئيسان جمهوري ايران و پاكستان دوشنبه شب در كاخ «ايوان صدر» اسلام آباد برگزار شد.
به گفته منابع رسمي در اسلام آباد در اين مذاكرات مسائل مربوط به روابط دوجانبه و مسائل مهم منطقه اي مورد بحث و گفت و گو قرار گرفت. آقاي خاتمي همچنين ديشب در ضيافت شامي كه به افتخار وي و هيأت همراه از سوي ارتشبد مشرف رئيس جمهوري پاكستان ترتيب يافته، شركت كرد.

در چند روز اخير تلاش اغلب چهره هاي جناح محافظه كار در تريبونها و رسانه هاصرف ساختن پازل هاي يك تصوير دلخواه از «فرداي ايران» شده است. سخنوران، قلمزنان و سرمقاله نويسان آنها با گمانه زني و شرط بندي «بر سر آنچه اتفاق خواهد افتاد» كوشيده اند به هر نحو ممكن توجه و باور محافل داخل و خارج را به پيشگويي هاي خود جلب كنند. ابتدا مديرمسؤول روزنامه عصر محافظه كاران، پاكسازي قريب الوقوع در سه نهاد دولت، مجلس و احزاب و مطبوعات اصلاح طلب را وعده داد و صراحتاً اعلام كرد كه اين اتفاق با تنشهايي همراه خواهد بود كه بايد اين تنشها تحمل شود. پس از او، سرمقاله نويس روزنامه صبح كه عنوان نظريه پرداز جناح محافظه كار را يدك مي كشد، گفت: حزب اكثريت با اين روند از حاكميت پرتاب خواهد شد، همزمان با آن متحدان اين جناح در بخشهاي امنيتي و غير سياسي با لحني تهديدگونه اعلام كردند كه حضور عده اي غربزده و ليبرال (اسم مستعاري كه براي اصلاح طلبان برگزيده اند) را برنخواهند تافت و اخيراً نيز چهره سرشناس جامعه مدرسين در سخني كه بعداً جمله اي از آن تعديل شد، گفت كه خاتمي با دار و دسته اش از بين خواهد رفت.
مجموعه اين رفتار و مشي جناح محافظه كار از چند زاويه قابل ارزيابي و تأمل است:
۱ـ بدون شك اگر سخنها و فرامين اخير چهره هاي محافظه كار، سخن حزبي آنان بود، همگان از كنار اين گفته ها ـ با هر اندازه تهديد و توهين ـ با ديد «مروا كراماً» عبور مي كردند. اما آنچه موجب توقف در اين گفته ها و تأمل در نيات گويندگان مي شود، حضور آنها در كانونهاي قدرت و مسؤوليتهاي بالاي نظام است.
تجربه حوادث چند سال اخير نيز متأسفانه اين نكته را گوشزد مي كند كه نبايد از كنار اين سخنان و پيامد آنها خوشبينانه عبور كنيم. برخوردهايي كه به موازات يا متعاقب اين گفتارها با بخشي از نهادها و نيروهاي منتخب و مقبول مردم مي شود، نشان دهنده اين است كه اين گفته ها سرنخ آن بخش از حوادث مشكوك است كه هر از گاهي امنيت فضاي سياسي جامعه را به هم مي ريزد و هيچ كس مسؤوليت آن را به عهده نمي گيرد. ناظران نكته سنج، ارتباطي جدي بين نيمه پنهان سياست با تئوريها و توصيه هاي اين افراد قايل هستند.
۲ـ سخن گفتن از حذف و برچيدن بساط قدرت كساني كه زمام امور جامعه را با پشتوانه چند انتخابات و ميليونها رأي مردم در دست گرفته اند، نتايج و لوازم خاص خود را دارد.
براي حذف و كنار زدن جرياني كه گمان مي رود در دوره مسؤوليت خود توفيقي كسب نكرده چند راه مشخص وجود دارد. اول اينكه مردم ، اقتدار و اعتمادي كه با رأي خود به آنها ارزاني داشته اند، پس گيرند و به اين ترتيب خود به خود آن جريان معزول و منزوي مي شود. حالت دوم اين است كه جناح رقيب منتظر داوري افكار عمومي و رأي ملت نمي ماند و ابزارها و عوامل قدرت را براي حذف زودهنگام جناح اكثريت به كار مي بندد.
در حال حاضر سخنگويان جناح محافظه كار براي برداشتن جناح رقيب خود راه دوم را توصيه مي كنند. اماتناقضات چنين استدلال و رهنمودي در صحنه سياست بسيار عجيب تر از آن است كه در اذهان سران محافظه كار بگنجد. عنوان اين خط مشي در قاموس سياست، براندازي و سركوب است و بر منطق «هر كه با ما نيست، بر ما است» تكيه دارد. حال اگر چنين رهنمود و خط مشي براي حذف جريان رقيب به نام مردم صورت بگيرد، بزرگترين توهين به آرمان آزاديخواهي و مردم سالاري ديني است.
۳ـ پرسش افكار عمومي در قبال سخناني كه وعده حذف اصلاح طلبان را مي دهد، اين است كه عقبه اين اظهارات چيست و صادر كنندگان چنين رهنمود و توصيه اي با تكيه بر چه ابزار و عواملي حريف را در چنگ خود ضعيف و زمين را زير گام خويش لرزان مي بينند. روشن است از ميان برداشتن جرياني كه با رأي مردم و طي مراحل قانوني در حاكميت حاضر شده، بدون بهره گيري از امكانات و ظرفيت قدرت ميسر نيست. خواست قلبي طراحان سناريوي حذف، چنانكه بارها بر زبان آورده اند، اين است كه بخشي از حاكميت را به مقابله و دفع بخش ديگر حاكميت كه اصلاح طلبان باشند، ترغيب و تحريك سازند، متأسفانه آنها در پيشبرد مواضع خود دايم از كيسه اعتبار حاكميت خرج مي كنند و انديشه متعصبانه و قهرآميز خود را به نام مشي نظام بيان مي كنند.
۴ـ توصيه و تقاضاي تهديدآميز امروز محافظه كاران از اصلاح طلبان ريشه در تفكر ديروز آنها دارد، تفكري كه با صداي رسا فرداي انتخاب خاتمي از زبان چهره كهنه كار اين جناح اعلام شد مبني بر اينكه حضور خاتمي و اصلاح طلبان در خانه قدرت موقتي و ناپايدار است و مالكان و صاحبان اصلي اين خانه يعني محافظه كاران هر آن اراده كنند، آنها بايد صحنه را ترك كنند. محافظه كاران در نگرش خود به ساختار قدرت حضور خود در حاكميت را حق و تكليف ديني و به تبع آن لايزال و جاوداني مي بينند و بر همين اساس تز گردش قدرت و انديشه شايسته سالاري خاتمي و اصلاح طلبان را امري موهوم و غربي مي پندارند. اين باور آنها را به ارائه اين رهنمود در صحنه كارزار سياست رسانده كه اگر مردم تكليف ديني خود را در اعاده قدرت به عنوان حق ذاتي آنان درك نكنند، نبايد دست روي دست گذاشت.
۵ـ جايگاه سخنوري و نظريه پردازي محافظه كاران از خرداد ۷۶ در اختيار كساني قرارگرفت كه ذهنيت و آرزوهاي خود از زمامداري و قدرتمداري را به عنوان اخبار و «حقايق مسلم» به خورد هواداران شان داده اند. از خرداد ۷۶ تا امروز آنها هواداران خود را با اين ذهنيت و تصوير پيش برده اند كه اردوي رقيب درحال فروريزي و جبهه قدرت آنان درحال بازسازي و غلبه است. اين سخنوران در بزنگاه هر حادثه اي با پراكندن بخشي از تئوريها و گمانه زنيهاي خود، نويد و اميد يك شكاف و بحران در جبهه رقيب را در اذهان نشانده اند و شايد بسيار شگفت آور باشد كه چهره هايي كه شش سال پيش وعده سقوط خاتمي را دادند و شش ماه پيش شكاف در دوم خرداد را تيتر رسانه ها و سرمقاله ها قرار دادند، هنوز هم كرسي سخنگويي اين جناح را حفظ كرده اند. هنوز كسي در جبهه محافظه كاران به محاسبه اين مسأله نپرداخته كه سخنگويان و پرچمداران يك جناح تا چه ميزان حق اشتباه كردن دارند و هزينه فرو ريختن اين رؤياها و تئوريهاي كاذب چقدر است و اساساً چه نسبتي بين سياست و قدرت با تخيل و رؤياپردازي وجود دارد.

گروه سياسي : محمدجوادلاريجاني، مدتي است مسؤوليت بخش بين الملل قوه قضاييه را برعهده گرفته است، او در اين جايگاه وظيفه ساماندهي و پاسخگويي به انبوه انتظارات و انتقادها از بازتاب خارجي اقدام هاي دستگاه قضايي را برعهده دارد. در اين ميان مهمترين دستور كاري كه ازسوي معاونت بين الملل دنبال مي شود مسأله حقوق بشر است، وي اخيراً مذاكرات حساسي را با مقامهاي كميسارياي حقوق بشر در ژنو انجام داد، از اين ديدارها و مذاكرات و نتايج آن گزارشهاي ضد و نقيضي در سايت هاي اينترنتي و رسانه هاي داخل منتشر شد. همين گزارشها بهانه اي است تا نتايج مذاكرات طرفهاي بين المللي با مسؤولان داخلي پيرامون حقوق بشر را با لاريجاني به بحث بگذاريم.
\ آقاي دكتر گفته شده كه حضرتعالي به همراه هيأتي از قوه قضاييه پيش از حضور حقوقدانان اروپايي در تهران گفت و گوهايي را با مقامات كميسارياي عالي حقوق بشر در ژنو داشته ايد، لطفاً در اين باره توضيح دهيد؟
* مذاكرات تهران، ميان ايران و اروپا بود در حاليكه مذاكرات من در ژنو ميان ايران و سازمان ملل متحد برگزارمي شد. حقوق بشر به عنوان يكي از مسائل با اهميت مورد توجه سازمان ملل متحد است.
براساس موضع جديد جمهوري اسلامي ايران، از سال جاري تحرك قابل توجهي ازسوي وزارت امورخارجه در زمينه حقوق بشر آغاز شد. گفت وگوهايي در سطح سازمان ملل، دوجانبه و چندجانبه تمهيد شده است. به نظرمي رسد علاوه بر مسائل فلسطين و ديگر موضوعاتي كه نشانگر عدم پايبندي برخي از كشورهاي غربي به حقوق انسانها است، رأي نياوردن قطعنامه اي كه در اجلاس كميسيون حقوق بشر ايران را به نقض حقوق بشر متهم مي كرد، دليل ديگري براي اتخاذ اين سياست جديد بود.
\ به گفت و گوهاي دوجانبه حقوق بشر نيز اشاره كرديد آيا اين گفت و گو تاكنون انجام شده است؟
* در زمينه هاي دوجانبه با كشورهايي مثل استراليا و كانادا و برخي كشورهاي آفريقايي همكاريهاي حقوق بشر را آغاز كرديم. يكي از كارهاي اساسي ما در اينگونه جلسات اين است كه ما قرائت خود از اعلاميه جهاني حقوق بشر را ارائه مي دهيم. از آنجا كه كشورهاي غربي اعلاميه جهاني حقوق بشر را با برداشت ليبرال به دنيا ارائه مي كنند، ضرورت دارد كه ما نيز از زاويه اسلامي اين اعلاميه را به جهان معرفي كنيم.
\ آنچه تحت عنوان گفت وگوهاي حقوق بشر انجام مي گيرد، يك رويداد ديپلماتيك ـ حقوقي است، به نظر شما هدف اروپا درگشودن باب مذاكره برسرحقوق بشر چه بوده است؟
* هيأت اروپايي متشكل از حقوقدانان و ديپلمات هاي اروپايي بود كه رياست آن را آقاي آندرسن ديپلمات معروف دانماركي عهده دار بود. از ساليان دور حقوق بشر يكي از موارد موردمناقشه بين ايران و كشورهاي غربي بود و دربسياري مواقع نيز حتي منجر به اتخاذ موضع تخاصم آميز عليه ايران شده است. ما مي خواهيم موضع تخاصم را درزمينه حقوق بشر به گفت وگو بكشانيم.
\ يعني گفت وگوهاي صورت گرفته با پيشنهاد ايراني ها بوده و منافعي براي اتحاديه اروپا درپي نداشته است؟
* مي خواهم بگويم اين مذاكرات خواست دوطرف است. ايران و اروپا خواستار تمايل به گفت وگو درفضاي منتقدانه دارند. حقوق بشر يكي از محورهاي اصلي ديپلماسي براي اروپايي هاست و به عبارتي حقوق بشر پرچم فرهنگي اروپاست.
\ يكي از سؤالات اساسي دربحث مذاكرات حقوق بشر با اروپايي ها اين است كه نتايج اين مذاكرات ازطريق چه مجاري و سازوكاري برتصميمات مراجع غربي و اروپايي تأثيرمي گذارد؟
* البته ما نبايد انتظارات زياد و سريعي را به سياست جديد جمهوري اسلامي ايران تحميل كنيم. مذاكرات حقوق بشر روند بطئي دارد و بالطبع تأثيرات آن هم بطئي و آرام خواهدبود. من دربحث حقوق بشر ميدان گفت وگو را به دور از جنجال و برهان و مبتني بر استدلال را مناسب مي دانم.
\ به احتمال قوي مذاكره با مقامات اروپايي و سازمان ملل درزمينه حقوق بشر به ارائه توصيه هايي ازسوي آنان به ايران منجرخواهدشد، مراجع مسؤول بخصوص دستگاه قضايي چه ميزان نسبت به پذيرش نتايج و الزامات اين مذاكرات ملتزم مي دانند؟
* چون اين سياست در آغاز كار است ارزيابي عملي آن زود است ما اگر با انتظارات معقول به موضوع نگاه كنيم، نتايج خوبي براي حيثيت و حرمت و منافع كشورمان درروابط بين الملل كسب خواهيم كرد.
\ به نظر شما در رفتار و نگاه ما نسبت به حقوق بشر چه اشكالات و نقايصي وجوددارد؟
* ما براثر فشارها و سوءاستفاده غرب نسبت به ماهيت اصلي اعلاميه جهاني حقوق بشر بي توجه بوديم. چارچوب هاي حقوق بشر برمباني اسلامي و حقوق فردي براي پيشرفت و توسعه سياسي مفيدخواهدبود. اين سياست جديد گذشته ازجهات بين المللي بهتر است درداخل كشور هم با نگرش مستقل مواجه شود.
\ دستگاه قضايي درزمينه حقوق بشر چه نقش و جايگاهي براي خود تعريف كرده است؟
* مسؤوليت دستگاه قضايي درزمينه حقوق بشر محسوس تر است هرچند كه ساير قوا نيز بايد به اين مسأله توجه كنند. لازم است تلقي معقول از حقوق شهروندان در سطح جامعه تبليغ شود. ترويج حقوق بشرو توسعه آزاديهاي فردي به نفع جامعه اسلامي ما است. بدون شك جمهوري اسلامي ايران بدون شهروندان مستقل و آزاد قابل دوام نيست.

رئيس قوه قضاييه گفت: «مردم سالاري ديني با دموكراسي تفاوت ماهوي دارد و (اين دو) با يكديگر در تضاد هستند.» به گزارش ايرنا آيت الله سيد محمود هاشمي شاهرودي كه در همايش شبكه سازمانهاي غير دولتي جوانان سخن مي گفت، افزود: «دموكراسي براساس افكار دوره رنسانس شكل گرفته و هدف از آن كسب رأي و جنبه هاي تبليغاتي آن است.» وي خاطرنشان كرد : «دموكراسي غربي، فلسفه و تاريخ اجتماعي خاص خودش را دارد كه از نظر فرهنگ اسلامي ايرادهاي اساسي به آن وارد است.»
رئيس قوه قضاييه تأكيد كرد: «مردم سالاري غربي محدوديت دارد و تحت تأثير عوامل غير سالم و قدرتهاي تبليغاتي است.»وي با اشاره به اين كه «در انقلاب اسلامي از هيچ انقلابي در كشورهاي ديگر كپي برداري نشد»، گفت: «انقلاب اسلامي بر اساس حركت علما و مشاركت مردمي بود.»
آيت الله هاشمي شاهرودي گفت: «بر پايي حكومت و حاكميت وظيفه مردم است. در فقه اسلامي مشاركت مردمي به عنوان يك تكليف مطرح شده است.»
رئيس قوه قضاييه افزود: «بايد همراه با شعار مردم سالاري، چارچوب ها و وظايف را نيز مشخص كرد.»

خبرگزاري ايسنا روز يكشنبه مواضع جديد حجت الاسلام فاكر عضو جامعه مدرسين را كه حاوي انتقادهاي تند عليه خاتمي و اصلاح طلبان و حمايت گسترده از قوه قضاييه بود، بر روي خروجي خود منتشر كرد.
آقاي فاكر در اظهارات خود به سياق ادبيات روزهاي اخير به جز پيشگوييهايي كه درباره زوال قريب الوقوع خاتمي و يارانش داشت، عملكرد و مشي رئيس جمهوري را از جهات مختلف مورد سؤال قرارداده بود. اوج سخن او اين بود كه سازوكار درخواستي خاتمي براي اجراي قانون اساسي (منظور دو لايحه اخير) بهانه اي بيش نيست و افزوده بود: «به خاتمي عرض مي كنم وقتي انسان با دست خود براي خود مشكلي ايجاد مي كند، نبايد به قيمت به هم ريختن مملكت اين مشكل را حل كند». آقاي فاكر در ادامه اين اظهاراتش خطاب به خاتمي گفته بود: «آقاي رئيس جمهور مي خواهند با اين جمله مسؤوليت اجراي قانون اساسي، مسؤوليت تفسير قانون اساسي را نيز در مواردي كه به نظرشان مي رسد برعهده بگيرند و اين عين استبداد است».
به فاصله چند ساعت، توضيحي يك سطري از آقاي فاكر به ايسنا رسيد كه در آن جمله قبلي ايشان كه گفته بودند خاتمي با دار و دسته اش از بين خواهد رفت به اين صورت اصلاح شده بودكه منظور ايشان محمدرضا خاتمي است نه سيدمحمد خاتمي.
بي آنكه در صدر و ذيل خبر تأمل شود كه در آن عملكردها، طرحها و انديشه هاي خاتمي يكجا به چالش كشيده شده بود، در جوابيه به اين نكته نيز توجه نشده بود كه شبيه سازي بين بني صدر به عنوان رئيس جمهور مطرود، سالهاست كه در دستگاه تحليلي يك جناح مصداقي جز خاتمي ندارد.
به هرحال تا به امروز روش غالب در مشي مخالفان اصلاحات اين بوده كه دولت خاتمي را با زبانها و روشهاي گوناگون مورد تعرض قرارداده و پس از مواجهه با انتقادها و بازتابهاي منفي به ارسال تكذيب ها و توضيحاتي مبادرت كرده اند مبني بر اينكه منظوراز اين انتقادها و هجمه ها ، اطرافيان خاتمي بوده نه خود رئيس جمهور كه اميدواريم توضيح آقاي فاكر از اين باب نباشد.