«بولنت آرينچ » رئيس مجلس ملي تركيه از حزب «عدالت توسعه »اعلام كرد كه دعوت رسمي سفير آمريكا براي ضيافت ناهار را رد كرده است و اين در حالي بودكه بسياري از نمايندگان در گذشته نه تنها به راحتي چنين دعوتهايي را مي پذيرفتند، بلكه بي صبرانه در انتظار دريافت آن بودند! اعلام آرينچ كه شايد برخلاف عرف معمول در تركيه بود، شگفتي برانگيخت، اما او اظهار داشت كه اين سفير آمريكا است كه بايد به ملاقات رئيس مجلس اين كشور بشتابد و نه بالعكس.
اين نحوه تعامل در رفتار رهبران سياسي در تركيه كاملا ًتازگي دارد. اما تنها اين موضوع نيست كه در تركيه پديده جديد محسوب مي شود.
مدتها بود كه تركيه در انديشه اسلام گرايي به اشكال مختلف و در چارچوب قانوني ابراز وجود مي كرد؛ اما اين انديشه در درون خود دچا رتعارضها و مشكلاتي بود كه در نهايت، با جدا شدن روشنفكران مسلمان از بافت سنتي حزب اسلام گراي «رفاه» (سلف حزب سعادت) و تشكيل حزب عدالت و توسعه در صحنه سياسي به منصه ظهور رسيد.
اين جدايي كه از مدتها پيش محتوم تلقي مي شد، منجر به تحولات بسيار جدي در جريان انديشه اسلام گرايي در تركيه شد. پس از اين جدايي، انديشه اي كه عميقاً سازگاري دين و مردم سالاري را باور داشت، عرض اندام مي كرد؛ باوري كه از روي تقيه نبود و ريشه هاي فكري و تئوريك داشت. طرز تفكر اين گروه شباهت بسياري باانديشه هاي در حال تجربه در ساير كشورهاي اسلامي علي الخصوص ايران داشت، با اين تفاوت كه در ايران اين انديشه در چارچوب يك حكومت ديني و درتركيه در قالب محدوديتهاي يك نظام سكولار رشد كرد. به همين لحاظ، درك خاستگاه رشد اين تفكر در تركيه و دلايل شكل گيري آن براي ما ايرانيان چندان غريب و ناآشنانيست.
اما تنها ويژگي پيشگامان اين انديشه، ادعاي آنها در سازگاري دين و مردم سالاري نبود. آنها در عرصه هاي اجرايي به خصوص شهرداريها خاطرات خوشي در اذهان مردم برجاي گذاشته بودند. به سازمان سازوكارهاي دموكراتيك كه ريشه در افكار غربي داشت، احترام مي گذاشتند اما هيچگاه عناصر اصلي هويت خود را نيز فراموش نكردند و غرور ملي را نيز لكه دار نساختند. پيشنهاداتشان براي ورود به اتحاديه اروپا، در عين حال كه عملي تر بود وتركيه را به هدف خود مبني بر ورود به اتحاديه اروپا نزديك تر مي كرد، اما در اجراي اين پيشنهادات، هويت ملي موردتحقير قرار نمي گرفت.
موضوع قبرس را كه سالها چون استخوان مانده در گلو، ديپلماسي تركيه را در بسياري از عرصه ها فلج ساخته بود، به آستانه حل و فصل دائمي نزديك كرد ودرنهايت، آنگاه كه آمريكا فشار خود را براي جلب همكاري تركيه در حمله به عراق دوچندان كرد، براي پرهيز از تمامي لطمات اقتصادي ناشي از بروز يك جنگ و تبعات ناگوار احتمال تشكيل يك حكومت نيمه مستقل كرد در شمال عراق بر تماميت ارضي تركيه، تحركات جدي ديپلماتيك براي حل موضوع بدون جنگ توسط داعيه داران همين انديشه آغاز شد. اين تلاش پيگير در آستانه جنگ پيشين آمريكا عليه عراق ازجانب دولت وقت تركيه ديده نشده بود.
به رغم تمامي آنچه بيان شد، بايد گفت تمامي كساني كه گمان مي كنند دولت فعلي تركيه تنها در صورتي مي تواند مستقل بودن خود را ثابت كند كه با يك «نه» محكم به طور نهايي و قاطع در برابر آمريكا ايستادگي كند و يك شبه با فراموش كردن تمامي پيوندهاي ناگسستني كه اقتصاد و ثباتش را به رابطه با آمريكا پيوند زده است، همه روابط را قطع كند، يا اوضاع تركيه و شرايط آن را نشناخته اند و يا اينكه در سياست با واژه اي به نام مصلحت بيگانه اند. هيچ دولتي در تركيه تا آينده اي دور توان چنين اقدامي را نخواهد داشت، اما دولتي را كه تلاش مي كند با كمترين هزينه از منافع ملي خود دفاع كند، به قواعد دموكراتيك بازي در عرصه كار سياسي احترام بگذارد و در عين حال، شرايط غيردموكراتيك موجود را به هر نحو ممكن تعديل كند، نمي توان متهم به مزدوري براي امپرياليسم كرد. اقبال افكار عمومي به اين مجموعه را نمي توان به دليل و يا صرفاً ناشي از فريب و دورويي اين گروه دانست.
اقبال اروپا به دولتمردان جديد كاملاً طبيعي است، چرا كه با حزب و دولتي كه از بيشترين پشتيباني در ميان افكار عمومي برخورداراست، راحت تر مي توان مذاكره كرد و به ضمانت اجراي تصميمات اتخاذ شده نيز بيشتر اميدوار بود. شناخت دقيق تر از رويدادهاي جاري در تركيه، ما را در تنظيم منطقي روابطمان با اين كشور ياري خواهد داد و افق ديد وسيع تري نيز نسبت به آينده معادلات سياسي در منطقه در اختيارمان خواهد گذاشت.

كره شمالي اعلام كرد كه از پيمان منع گسترش سلاح هاي هسته اي خارج مي شود.
اين قصد كره شمالي نگراني هايي در سطح منطقه وجهان برانگيخته است. البته كره شمالي مي گويد كه قصد توليد سلاح هسته اي را ندارد، ولي به نظر مي رسد كه اين ادعا چندان مورد قبول ساير كشورها قرار نگرفته است.
چين، ژاپن، كره جنوبي، اتحاديه اروپا، روسيه و «كوفي عنان» دبير كل سازمان ملل متحد از كره شمالي خواسته اند در تصميمش تجديدنظر كند.كره شمالي هر چند راه تجديد نظر در تصميم گرفته شده اش را مسدود نكرده،ولي اين موضوع را روشن كرده است كه در قبال آن، خواهان تضمين عملي آمريكا براي حمله نكردن به اين كشور است. كره شمالي خواهان پايان يافتن وضعيت كنوني ترك مخاصمه با آمريكاست كه از سال ۱۹۵۳ تاكنون بين دو كشور وجود دارد. كره شمالي خواهان تغيير وضعيت ترك مخاصمه به قرار داد صلح رسمي بين آمريكا وكره شمالي است؛ موضوعي كه آمريكا خواهان آن نيست و مي خواهد تهديدهاي نظامي خود را همچنان عليه كره شمالي حفظ كند.
به اين ترتيب، مي توان گفت كه كره شمالي بعد از اعلام از سرگيري فعاليت هاي هسته اي اش ، دومين بار است كه ابتكار عمل را به دست مي گيرد و اعلام خروج اين كشور از پيمان منع گسترش سلاح هاي هسته اي را در همين ارتباط مي توان توضيح داد.
احتمالاً كره شمالي اميدوار است آمريكا را به پاي ميز مذاكره بكشاند و تضمين كتبي بگيرد كه آمريكا به بهانه فعال شدن برنامه هاي هسته اي اين كشور را مورد حمله نظامي قرارنخواهد داد. از اين زاويه، اگر به حركتهاي كره شمالي توجه شود، مي توان گفت اقداماتي جنجالي به قصد كسب امتياز امنيتي است، ولي به هيچ عنوان نمي توان تصور كرد كه آخرين موضع اين كشور باشد.
ظاهراً كره شمالي بعد از تهديد نظامي وزير دفاع آمريكا كه گفت آمريكا مي تواند همزمان در دو جبهه عليه عراق و كره شمالي وارد جنگ شود، به شدت نگران امنيت خود شده است. البته مقامات آمريكا، وضعيت عراق و كره شمالي را متفاوت ارزيابي كرده و مدعي شده اند كه مشكل هسته اي كره شمالي را از طريق مذاكره مدنظر دارند و نه نظامي. با اين حال، كره شمالي اطمينان ندارد و ترديد دارد كه آمريكا براي برهم زدن نظم اجتماعي در كره شمالي و سرنگون كردن حكومت آن برنامه ريزي نكرده باشد. آگاهان به مسائل شبه جزيره كره، نگراني كره شمالي تا اين حد را جدي نمي گيرند، ولي روي اين مطلب تأكيد دارند تا هدف آمريكا از افزايش مداوم تنش ها در شبه جزيره كره، كنترل احساسات وحدت طلبانه در دو كره و جلوگيري از وحدت مجدد شبه جزيره كره است. به ويژه آن كه اين گونه احساسات در كره جنوبي در حال افزايش است. آمريكا، در حقيقت، از طريق متشنج نگه داشتن منطقه، توجيه حضور نظامي خود را در كره جنوبي و ژاپن مدنظر دارد. منتهي كره شمالي نگراني هاي گسترده تر و عميق تري دارد و با اتخاذ تدابيري مي خواهد غافلگير نشود. حداقل اين است كه كره شمالي با اين اقدامات خود، توجه جهاني را به مشكلش جلب خواهد كرد.