جمعه ۹ خرداد ۱۳۸۲ - ۲۸ ربيع الاول ۱۴۲۴
Fri, May 30, 2003
در خانه
شماره۲۴۷۸
sLogo.gif

PDF Edition
صفحه اول
سياسي
گزارش روز
بين الملل
گفت و گو
ارتباطات
فرهنگ و انديشه
حقوق و اجتماع
ويژه
ويژه ۲
حوادث
ورزشي
صفحه آخر
در خانه
سينما تئاتر
اوقات شرعي
آرشيو
تغيير ذائقه و رژيم هاي غذايي در گفت وگو
با دكتر «برليانت بزرگمهر» كارشناس ارشد تغذيه
گام هاي جمعه
كدبانوي جمعه
كليد
لطف كم حرفي
آدم موفق و پيروز كسي است كه بيشتر از حرف زدن، خوب گوش مي دهد. اما آدم هاي ناموفق و لجباز كساني هستند كه فقط منتظر رسيدن نوبت خود براي حرف زدن هستند.
راه بهتري هم هست
اگر مي خواهيد در هر كاري موفق شويد، هميشه دنبال راههاي بيشتري و بهتري باشيد. اما آدم هاي بازنده در زندگي، هميشه مي گويند: «تا بوده، همين بوده است و هيچ راهي براي بهتر شدن وجود ندارد.»
شهري پشت دريا ها
بايد مطمئن باشيد كه پشت همه درياها، شهري است كه هنوز نديده ايد. درياها را كنار بزنيد و از هركس سر راهتان قرار گرفت، نكته اي بياموزيد. اين ها نشانه برتري و خردورزي است.
افراد ناموفق اما هميشه درجست وجوي يافتن نقاط ضعف ديگران هستند و هرگز به آنسوي درياها، نگاه نمي كنند.
اختلالات خواب كودكان
124374.jpg
بسياري از والدين درخصوص بي خوابي، پريدن از خواب يا راه رفتن و حرف زدن كودكان خود در خواب نگرانند و از آن گله و شكايت دارند.
در اختلال مربوط به خواب دو مورد بيشتر از موارد ديگر مطرح است، يكي پريشاني و وحشت زدگي در خواب و ديگري راه رفتن در خواب. پريشاني در خواب، همان حركت سريع چشم است كه در حالي كه چشمها بسته است، نمايان مي شود و كودك از خواب مي پرد فرياد مي زند. او در چنين حالتي سرجاي خود ميخكوب مي شود و بسيار هيجان نشان مي دهد. در اين شرايط تنفس كودكان بسيار سريع است و چيزي از آنچه را كه موجب وحشت آنان شده، به ياد نمي آورند.
مسأله ديگر راه رفتن در خواب است، به اين ترتيب كه كودك درحالي كه خواب است در رختخواب خود مي نشيند و بعد در حالي كه چشمانش باز است، ولي نمي بيند و نمي شنود و اطلاعي از اطراف خود ندارد، شروع به راه رفتن مي كند. البته اين عمل در مورد خوابهاي طولاني مدت صورت مي گيرد، نه خوابهايي كه همراه با رؤيا و كوتاه مدت باشد.
در اين حالت كودك در خواب راه مي رود و گاه كارهايي انجام مي دهد كه در بيداري نمي توانسته انجام بدهد.
او وقتي از خواب بيدار مي شود و يا او را از خواب بيدار مي كنيم، چيزي به يادش نمي آيد. البته در اين مورد پسرها بيشتر از دخترها مبتلا هستند.
براي درمان اختلال خواب كودكان، والدين مي توانند قبل از خواب رابطه عاطفي خوب و بسيار قوي با كودك خود برقرار كنند، هنگام خواب، ديگر توجهي به او نشان ندهند و اگر كودك خوب خوابيد، فرداي آن شب ـ مثلاً هنگام صبح ـ به كودك خود جايزه بدهند و او را تشويق كنند. همچنين مي توانند كودك را پي در پي بيدار كنند. البته والدين بايد به مواردي كه عامل اين اختلالها مي شود نيز توجه كنند، مثلاً ترس از مرگ يا جدايي از پدرومادر و يا ترس از حيوانات درنده و يا مسائل ماوراء الطبيعه. با مشخص شدن ريشه اين بيماري مي توان به راحتي مشكل را رفع كرد و براي درمان آن كوشيد. البته در موارد شديدتر نيز مي توان از دارو استفاده كرد كه اين بستگي به نظر روانپزشك دارد.
تغيير ذائقه و رژيم هاي غذايي در گفت وگو
با دكتر «برليانت بزرگمهر» كارشناس ارشد تغذيه
خانواده هاي ايراني مصرف
غذاهاي سنتي را فراموش كرده اند
124368.jpg
«غذاخوردن » براي بعضي ها لذت است. بعضي ها آن رانيازي معمولي مي دانند و «علي نصيريان» هنرمند تئاتر در يكي از نمايشنامه هايش آن را عذابي ناميده كه فقط بخاطر لذت سيگاركشيدن قابل تحمل است! اما فارغ از اينكه «غذا» يك نياز است يا عذاب يا هرچيز ديگر، بايد قبول كنيم كه زمان قابل تأملي از زيستن را به اين كار اختصاص مي دهيم (سه بار در يك روز) واگر كوتاهي كنيم، هستي ما به خطر مي افتد. رفتار تكراري جويدن وبلعيدن غذا، رابطه مستقيمي با حيات ما دارد واين ارتباط ما را ناگزير مي كند درمقابل اين مسأله بي تفاوت نباشيم. علم تغذيه ، اكنون درميان رشته هاي ديگر از پيشرفت قابل ملاحظه اي برخوردار است و زواياي جذابي را در خود پنهان كرده است. خانم دكتر «برليانت بزرگمهر» يكي از متخصصان واستادان اين علم در انستيتو تحقيقات غذا وتغذيه فعاليت مي كند و روزهايش را با تدريس در دانشگاه مي گذراند. زماني كه پاي صحبت هاي اين استاد دانشگاه نشستيم با حوصله از پديده هايي سخن گفت كه شايد كمتر كسي درايران نسبت به آن توجه جدي نشان داده باشد: خانواده هاي ايراني درگيرودار يك گذار تغذيه اي هستند. اين تركيب پرطمطراق ، يك پديده بسيار مهم درباب «شكم» است! دكتر بزرگمهر دراين باره توضيح مي دهد:
\ خانم دكتر بزرگمهر! قبل از هرچيز مي خواهم از ذائقه ايراني حرف بزنيم. اين ذائقه تاچه حد براي يك كارشناس تغذيه قابل تحمل است وچه ويژگيهايي دارد؟
* ذائقه ايراني ، تغييرات چشمگيري را تجربه كرده است . سنت هاي غذايي ما به كلي تغيير كرده وهم اكنون به هيچ وجه غذا با مفهوم سنتي اش مصرف نمي شود. به عنوان مثال در گذشته غذاهايي مانند آبگوشت، انواع آش، دلمه و… غذاهاي رايج سفره خانواده هاي ايراني بود، اما اين غذاها درحال حاضر خريدار زيادي ندارد واين ذائقه به محصولات جديدي عادت كرده است.
\ علت اصلي اين تغيير چيست؟
* قطعاً دلايل بسياري دراين تغيير دخيل بوده است . يكي از مهم ترين پديده هايي كه توانسته ذائقه مردم را تغيير دهد، تبليغات تجاري رسانه هاي جمعي است. ما پيش ازاين، چيپس وپفك و سوسيس وكالباس را در برنامه غذايي مان نداشتيم، ولي الآن اين محصولات غذايي جزو فرهنگ تغذيه ما شده اند. اينها غذاهايي هستند كه ارزش غذايي خوبي ندارند اما رسانه ها آنها را به فرهنگ غذايي ما اضافه كرده اند. درفرهنگ تغذيه اي، پديده اي وجود دارد به نام گذر تغذيه اي كه جامعه ايران در حال حاضر، درگير اين پديده است. در اين پديده، تغذيه از مرحله اي به مرحله جديدي وارد مي شود و متأسفانه كشورهايي مانند ايران به شدت از اين پديده آسيب مي بينند.
گذر تغذيه اي در ايران موجب شده تمايل به مصرف غذاهاي سنتي به صفر برسد.
\ غذاهاي سنتي چه ويژگي بارزي دارند كه مصرف نكردن آنها به ما لطمه مي زند؟
* با چند مثال ساده مي توان به اين سؤال پاسخ داد. اگر بررسي كنيم كه ميان غذاهاي كودكان درگذشته چه بوده متوجه خواهيم شد كه ميوه خشك، شير، پنير، نان و گردو و گوجه و خيار و … عمده چيزهايي بوده كه يك كودكان مصرف مي كرده اما الان كودكان ما چيپس و پفك و شكلات و آب نبات و بستني مي خورند. از نظر غذا هم غذاهاي پيشينيان ما سرشار از حبوبات بوده و از گوشت كمتر استفاده مي شد. آنها لبنيات زيادي مصرف مي كردند. سبزي و سالاد نيز زياد مصرف مي شد، اما جوان امروز اصلاً حوصله آماده كردن سالاد وپاك كردن سبزي را ندارد. خانمها هم كه بيشتر شاغل هستند و اساساً فرصت اين كارها را ندارند.
\ شما به تغيير سيستم زندگي اشاره كرديد. اين تغيير و گره خوردن زندگي با مفاهيم دنياي مدرن چه تأثيري بر گذر تغذيه اي گذاشته است؟
* اين تغيير موجب شده مردم فرصت كمي براي تهيه غذا داشته باشند. دراين زندگي، مصرف fast food به شدت افزايش پيدا مي كند و اين درحالي است كه محصولاتي مانند نوشابه هم جاي نوشيدني هاي طبيعي را گرفته است. ما مي گوييم در گذشته حبوبات به مقدار بسيار زيادي مصرف مي شد و همانطور كه مي دانيد مصرف حبوبات عامل مؤثري براي پايين آمدن كلسترول خون، پيشگيري از يبوست، پايين آمدن چربي خون، پيشگيري از سرطان و حفظ سلامت قلب است. در آن زمان تكنولوژي اين اجازه را به مصرف كننده نمي داد تا گندم را بدون سبوس آسياب كند، اما الان ناني كه ما مصرف مي كنيم فاقد سبوس است. اين عوامل دست به دست هم مي دهند تا عادت غذايي ما تغيير كند. نكته ديگر اينكه الان جوانهاي ما عادت به خوردن حبوبات ندارند و اگر آبگوشت در برنامه غذايشان باشد، بسياري از آنها اين نوع غذا را دون شأن خود مي دانند.
اين اتفاق موجب مي شود عادت مصرف حبوبات را از دست بدهند و در نتيجه به مرور زمان كه آنزيم هايي بايد روي حبوبات اثر كنند در بدن توليد نشود، بعداز مدتي اين جوانها ديگر نمي توانند حبوبات مصرف كنند واگر مصرف كنند، به خوبي در معده شان هضم و جذب نمي شود و دچار ناراحتي گوارشي مي شوند. هرماده غذايي كه مدت طولاني مصرف نشود به همين شكل است ودستگاه گوارش دچار وضعيت «عدم تحمل» درباره آن ماده غذايي مي شود. چون آنزيم هاي مورد نياز آن ماده غذايي در بدنشان توليد نمي شود.
به عنوان مثال كساني كه مدت زيادي شير مصرف نكنند، آنزيم مورد نياز براي لاكتوز شير را از دست مي دهند و با خوردن شير دچار ناراحتي معده مي شوند. در «گذار تغذيه اي» كه در ايران رخ داده نيز بسياري از عادات مفيد ما از جمله خوردن سبزي، ميوه و... از بين رفته است.
\در اين ميان آيا عادات مضري هم بوده كه از بين رفته باشد؟
* بله، مثلاً در زمانهاي گذشته، غذا را با روغن زياد و در مدت طولاني سرخ مي كردند و اين وضعيت الآن بهتر شده است.
\ با اين وصف شما كليت اين گذار را به نفع سلامت مردم جامعه ارزيابي مي كنيد يا به ضرر آن؟
124371.jpg
* در مجموع هم اكنون عادات غذايي كودكان و نوجوانان به هيچ وجه عادات مناسبي نيستند ولازم است تدابيري در اين باره اتخاذ شود. مهم ترين قدمي كه دراين راه مي توان برداشت، فرهنگسازي براي تغذيه صحيح است.
\ قبل از اينكه به بحث راهكارهاي حل مشكل بپردازيم، لطفاً كمي درباره رابطه تمايل خوردن غذاهاي مختلف ونياز آن ماده غذايي براي بدن توضيح بدهيد. بسياري از مردم معتقدند اگر تمايل به نوشيدن نوشابه دارند، پس اين نوشيدني نياز بدنشان است. اين تفكر صحيح است؟
* به هيچ وجه ! اينكه كسي تمايل به خوردن شيريني داشته باشد و فكر كند بدنش به قند نياز دارد، درست نيست. در اين باره فقط تشنگي است كه معيار مناسبي براي نياز بدن است.
\ به نظر مي رسد عادات غذايي با وجود محصولات غذايي در دسترس نيز رابطه داشته باشد. به عنوان مثال شمالي ها در برنامه غذايي خود، ماهي زياد مصرف مي كنند.
* اين حرف كاملاً درست است. در جنوب عادت مصرف خرما وجود دارد، چون خرما فراوان است، يا شمالي ها و جنوبي هاي ايران، ماهي مصرف مي كنند. حتي شمالي ها نسبت به برنج هم يك عادت غذايي سفت و سخت دارند.علت اين اتفاق وجود اين غذاهادرگستره جغرافيايي منطقه است. د راين ميان عامل اقتصاد خانواده نيز در عادات غذايي تأثير مي گذارد. درخانواده اي كه از وضع مالي مناسبي برخوردار نيست، عادت مصرف برنج وجود ندارد با اين حال شما نبايد از نقش عمده وتأثيرگذار تبليغات رسانه ها غافل شويد.
\ در بحث راهكارها فراموش نكنيم رسانه ها مي توانند كمك جدي باشند...
* ما براي حل مشكل نياز به فرهنگ سازي تغذيه داريم و اين فرهنگ سازي با چندگام جدي رخ خواهد داد.
مهمترين و نخستين گام، افزايش آگاهي مردم است. اگر شخص مضرات نمك را به خوبي بشناسد، خود به خود دستش به طرف نمك نمي رود. همچنين بايد بداند مصرف موادغذايي مختلف چه فوايدي براي او دارد.
گام بعدي، توجه به آموزش همه جانبه خانواده است و ما شايد براي آموزش بزرگسالان برنامه هايي داشته باشيم، اما بايد دقت كنيد در يك خانواده، هم كودك وهم والدين نياز به آموزش دارند. اينكه فقط روي بچه ها يا بزرگسالان كار كنيم، هم نتيجه اي نخواهد داشت.
مسأله بعدي، در دسترس بودن موادغذايي است. اگر آگاهي جامعه را افزايش بدهيم و موادغذايي مورد نظر در دسترس نباشد، نتيجه مشخصي حاصل نخواهد شد.
موادغذايي نبايد آنقدر گران باشد كه در دسترس مردم نباشد.
\ الآن بسياري از اين موادغذايي گران هستند. شما راه حل ديگري به ذهنتان نمي رسد؟
* ما در امر فرهنگ سازي تغذيه اي بايد جانشين ها را به مردم بشناسانيم. يعني مثلاً اگر كسي گوشت قرمز در دسترس نداشت، بايد ياد بگيرد چگونه مي تواند مشكل پروتئين بدنش را حل كند.مثالي كه در اينجا مي توانم بزنم، ماهي است. افراد سالمند معمولاً مشكل كلسترول دارند و از سويي به دليل كم خوني، بايد گوشت قرمز و جگر مصرف كنند. آنها مي توانند با خوردن ماهي همه اين مشكلات را حل كنند. چون ماهي نه تنها به اندازه كافي پروتئين دارد، بلكه به مقدار كافي آهن به بدن مي رساند.
گام هاي جمعه
تأثير و نفوذ بر ديگران
تأثير گذاشتن و نفوذ بر ديگران، روشي است كه ما را در اهداف زندگي، موفق و كامياب مي سازد. اين كه چگونه باشيم تا ديگران ما را دوست داشته باشند، حرف ما را بشنوند و به ايده ها و نظرات ما احترام بگذارند، مستلزم اين است كه راههاي نفوذ بر آنها را دريابيم.تبسم طولاني و زياد و شوخي كم، يكي از اين راهها است. بيشتر مديران و افراد موفق كساني بوده اند و توانسته اند در جامعه، منشأ اثر باشند كه همواره از لبخند و تبسم براي نفوذ در ديگران استفاده كرده اند.
در عين حال شوخي زياد، انسان را سطحي، كم خرد و غير قابل اعتبار مي نماياند؛ اينها آفت هاي نفوذ برديگران است.
سكوت نيز راهي براي نفوذ برديگران است. متأسفانه عده اي فكر مي كنند اگر زياد حرف بزنند و نقل هر محفلي باشند، مي توانند در دل ديگران جا كنند و برآنها تأثير بگذارند. در حالي كه سكوت، تأثير بسيار بيشتري براي نفوذ دارد.اصولاً انسان هرچه بزرگتر و فرهيخته تر مي شود، سكوت او عميق تر و سخن گفتنش ، كمتر مي باشد.آراستگي ظاهر نيز از ديگر عوامل مؤثر در نفوذ و تأثير برديگران است. اكثر مردم براساس ظاهر انسان، قضاوت مي كنند و هرچه آراستگي ظاهر ما بيشتر و در لباس پوشيدن هماهنگي لازم را رعايت كنيم، نزد ديگران موجه تر به نظر مي آييم.
تدبير در منزل
بالشهاي خوشبو
از زمانهاي دور مردم به تأثير مثبت گياهان و بويژه عطر شيرين گلها در تضمين سلامتي انسان اعتقاد داشتند. شما مي توانيد داخل آستربالش يا متكاي خود گلهاي سرخ، برگهاي معطر شمعداني و گياهان ديگر را قرار دهيد. روغن اوكاليپتوس نيز از زمانهاي خيلي دور براي مداواي بيماري سرماخوردگي و باز شدن حفره هاي سينوسي و راه هاي تنفسي استفاده مي شده است. مقدار كمي از عطر اوكاليپتوس را در داخل كيسه اي كوچك در متكاي خود جاي دهيد، به طور حتم خواب راحت تري خواهيد داشت. براي اينكه هميشه رايحه اين عطر تازه باشد مي توانيد هر چند وقت يكبار چند قطره اسانس گلهاي معطر يا اوكاليپتوس در آن بچكانيد.

شكر را معطر كنيم

تعجب نكنيد. شكر معطر شده در بيسكويت، كيك، پودينگ، بستني، شربت و نوشيدني هاي خوشمزه براي روزهاي بلند بهاري و تابستاني به كار مي رود. براي تهيه شكر معطر يك دست از برگ ها و گلبرگهاي خشك را درون ظرف شكر قرار دهيد، در ظرف رابسته و آن را سه هفته به همين حال باقي گذاريد و تنها گاهي ظرف را تكان دهيد. پس از سه هفته براي استفاده از شكر معطر آن را الك كنيد. نعنا، هل، برگ رزماري، گلهاي اسطوخودوس و برگ پونه از جمله گياهان معطري هستند كه مي توانند شكرهاي شما را معطر كنند.
لباسهاي نايلوني را چگونه بايد شست؟
قبل از هر چيز بايد بدانيد كه پارچه ها و لباسهاي نايلوني را بايد زود به زود شست. براي شستشوي نايلون، كافي است كه نخست آن را در آب صابون خيس كنيد و سپس آن را چند بار در كف صابون تكان دهيد و يكي دو بار آبكشي كنيد. نايلون را پس از آبكشي مانند پارچه هاي معمولي فشار ندهيد، زيرا پس از خشك شدن، خطوط آن را حفظ خواهد كرد.
لباسهاي نايلوني را هرگز در آب داغ نشوييد و همچنين با بنزين و محلول هاي لكه زدا پاك نكنيد. براي تميز كردن لباس هايي از جنس نايلون هميشه اندكي آب كافي است. دقت كنيد كه نايلون اگر خوب شسته شود نيازي به اتو ندارد و اگر اتو ضروري به نظر رسيد، با كمترين حرارت، لباس مورد نظر را اتو كنيد.
كدبانوي جمعه
اسپاگتي ايتاليايي
ماكاروني، اين خوراك لذيذ و دلچسب، آنقدر در برنامه غذايي خانواده هاي ايراني رايج شده كه شايد اگر كسي نداند اين غذا ايتاليايي است آن را ايراني تصوركند.
زمان و هزينه اندكي كه براي طبخ ماكاروني موردنياز است اين غذا را به يكي از خوراكهاي اصلي بسياري از خانواده هاي ايراني تبديل كرده است.
اگرخانواده شما هم يكي از طرفداران اين غذا است و شما تنها از شيوه سنتي طبخ اين غذا استفاده مي كنيد، مي توانيد با صرف كمترين هزينه و تغييرات جزئي در روش تهيه آن، نوعي ديگر از انواع اسپاگتي هاي ايتاليايي را تجربه كنيد. دوقاشق غذاخوري جعفري خردشده، ۵عدد پيازمتوسط، يك فنجان كره، يك ليوان ذرت آب پز، ۵۰۰گرم گوشت، يك بسته ماكاروني ۳۰۰گرمي، يك بسته پنيرپيتزا به همراه رب گوجه فرنگي و ادويه و فلفل كفايت مي كند. براي تهيه اسپاگتي ايتاليايي پياز و جعفري خردشده را دركره تفت دهيد.گوشت چرخ كرده را به آن اضافه كنيد و همراه رب و ادويه و نمك و فلفل بپزيد. ماكاروني را جدا در آب و نمك بپزيد و پس از ۱۵دقيقه آبكش كنيد.پس از آبكش كردن ماكاروني و آماده شدن سس آن، قالبي را چرب كنيد و ماكاروني را به همراه سس آن در قالب بريزيد و روي آن را با پنير رنده شده پيتزا بپوشانيد و مدت ۳۰دقيقه در فر با حرارت ۳۵۰درجه بپزيد.اگر فر نداريد مي توانيد از حرارت ملايم گاز استفاده كنيد.
توجه كنيد كه در تهيه اين اسپاگتي ازماكاروني هاي شكل دار با رنگهاي مختلف هم مي توانيد استفاده كنيد. اسپاگتي ايتاليايي با مزه اي متفاوت و جديد تنوع مطلوبي به برنامه غذايي هفتگي شما خواهدداد!


|   شناسنامه   |   آرشيو   |