لحظه اي تصور كنيد يك مقام ارشد وزارت خارجه ايران هستيد. هواي خيابانهاي غبارآلود و پرازدحام تهران گرم است اما درون وزارتخانه ، با وجود تهويه مطبوع، هوا دائماً سنگين تر مي شود. شما مشكل بزرگي داريد، مشكلي كه محمد خاتمي رئيس جمهوري ايران اذعان مي نمايد «عظيم و جدي» است. اين مشكل دولت بوش و بخصوص پافشاري اش براين ادعاست كه ايران «برنامه اي مخفي ودلهره آور براي توليد جنگ افزار هسته اي» دارد. شما مي ترسيد اين ادعا توأم با ادعاهاي روزانه آمريكا درباره حمايت ايران از القاعده تنها به يك سو منتهي مي گردد. گزارشهاي خبري آمريكايي ها روي ميزتان دلالت براين نكته دارد كه پنتاگون اكنون براي «تغيير حكومت» در ايران تكاپو مي كند.
با خواندن گزارشهاي رسيده از ژنو، درمي يابيد آمريكا به يكباره از مذاكرات دون پايه آنجا كه تنها سطح تماس دوجانبه بين اين دو كشور فاقد مناسبات رسمي ديپلماتيك بوده، كنار كشيده است. مي ترسيد كه مبادا رايزني نماينده ايران در سازمان ملل به جايي نرسد. درمي يابيد كه اگرچه انگليس و اتحاديه اروپا به واشنگتن مي گويند مشاركت، نه تقابل، شيوه برخورد با ايران است اما به واقع همانند عراق چنانچه جورج بوش تصميم بگيرد راه خودش را پيش بگيرد، اروپاييان يا حتي روسيه در نهايت نمي توانند متوقفش كنند.
آنچه قطعيت دارد، اين كه تقريباً در هر جهت قطب نما، ماشين نظامي آمريكا مرزهاي ايران را محاصره كرده است. پنتاگون از مجاهدين خلق (منافقين) پشتيباني مي كند، گروهكي مستقر در عراق كه از ديرباز چنان كمر به ايجاد شورش در جمهوري اسلامي بسته كه وزارت خارجه آمريكا آن را «تروريستي» ناميده است. شما كاملاً آگاهيد كه اسراييل به واشنگتن هشدارمي دهد اگر به زودي تغييري صورت نپذيرد، چه بسا ايران ظرف ۲ سال به بمب اتمي دست يابد.
با بالارفتن دماي هواي دفترتان، همانطور كه مگسها مانند اف ۱۶ دور ميز ويراژ مي دهند و دانه هاي عرق روي پيشاني چين افتاده تان شكل مي گيرند، تنها يك نتيجه گيري محتمل به نظر مي رسد. پرسش كه با آن سفارتخانه هايتان را قبل و در خلال تجاوز به عراق كلافه كرده ايد، «بعدي كيست؟»
فقط تهديد
پس شما چه كار مي كنيد؟
البته شايد اين مقام خيالي اشتباه مي كند. بدون وقوع عمليات تروريستي بزرگ تازه اي در «وطن» آمريكاييان، قطعاً بوش آنقدر بي محابا نيست كه با نزديك شدن سال انتخابات آمريكا، جنگ تمام عيار ديگري را به راه اندازد. احتمالاً جنگ لفظي واشنگتن به چيزي بيشتر از تهديد منجر نشود. شايد آمريكا احمقانه گمان مي كند دارد به نحوي به جناحهاي اصلاح طلب در مجلس، مطبوعات و انجمن هاي دانشجويي ياري مي رساند. شايد اين بي ثبات سازي و ارعاب، ظاهري است و ادعاهاي حمايت از القاعده، همانند عراق، يك بهانه! شايد آمريكا خودش نمي داند مي خواهد چه كار كند. به هرحال برزخ تهران رنگي از واقعيت دارد: نيات واشنگتن به حد خطرناكي نامعين است.
آيا ايران بايد به انكار هرگونه نيت كنوني بمب سازي ادامه دهد و بازرسي هاي بيشتر و فوري آژانس بين المللي انرژي اتمي را جهت اثبات آن هموار سازد؟ آيا بايد بر دامنه گفت وگو با اتحاديه اروپا بيفزايد و مناسبات حفاظتي را با كشورهايي نظير سوريه ولبنان، هند، روسيه و چين كه سياست كنوني اش است، مستحكم سازد؟ پاسخ مثبت است. مشكل اين است كه شايد اينها كافي نباشند. آيا بايد قدمي بيشتر بردارد و قراردادهاي نيروگاه اتمي اش با مسكو را فسخ كند؟ آيا بايد طبق خواسته آمريكا از حزب الله لبنان و گروههاي فلسطيني ضدسازش دست بشويد؟ اين بي ترديد از نظر متفكران محافظه كار نوانديش آمريكا ايده خوبي است، اما حتي آنها مي توانند بفهمند كه چنين حقارتي تحت فشار «شيطان بزرگ» از لحاظ سياسي قابل قبول نيست.پذيرش حقارت، سياست ايرانيان نيست.
سياستهاي ضد ونقيض
حتي خاتمي ميانه رو اخيراً در بيروت تصريح كرد كه درمورد يافتن راه حلي عادلانه و فراگير براي خاورميانه عقب نخواهد نشست. ولي خاتمي سياست خارجي و دفاعي ايران را كنترل نمي كند. درواقع معلوم نيست چه كسي آن را تعيين مي كند. شايد به همين خاطر است كه سياستهاي ايران اغلب ضدونقيض به نظر مي رسد. تنش بين اصلاح طلبان جامعه مدني و محافظه كاران، منحصر به فرد و قابل اشتعال است، اما همزمان با تشديد فشار آمريكا، نفوذ تندروهاي ايران نيز افزايش يافته است. مسير آلترناتيو ايران از همه بدتر است، ولي تهديدات بوش آن را انتخابي محتمل تر مي سازد: توليد و استقرار جنگ افزار و موشك هسته اي به منظور جلوگيري از طرحهاي براندازنده آمريكا! اگر ايران دست به اين انتخاب بزند، آمريكا تا حدود زيادي مقصر خواهد بود، زيرا به رغم شناسايي جنگ افزارهاي كشتارجمعي به عنوان بزرگترين تهديد جهان به سياست هاي خصمانه اش پس از يازده سپتامبر اين تسليحات را به جاي كاهش، افزايش داده. واشنگتن طبق معمول وظيفه الگوساز خود را براي خلع سلاح براساس معاهده منع تكثير تسليحات اتمي ناديده مي گيرد. با وجود بحث با روسيه درباره كاهش راهبردي اين جنگ افزارها، آمريكا در هر مقوله تسليحات اتمي زرادخانه عظيمي دارد، بدتر اين كه كاخ سفيد در شرف توليد نسل نويني از «ميني بمب اتمي» براي ميادين نبرد قراردارد كه تنها كاربردش مصرف تهاجمي است نه بازدارندگي. بودجه جديد ۴۰۰ ميليارددلاري اش مبلغي را براي اين پروژه اختصاص داده و مي خواهد با نقض معاهده جامع آزمايشهاي اتمي به توقف آزمايشهاي خود پايان دهد.
مسلح شويد!
بوش مكرراً از جمله در استراتژي امنيت ملي خود هشدار داده آمريكا اين آمادگي را دارد كه براي انهدام هرگونه تهديد محسوس يا در حال ظهور به «نيروي قهريه» از جمله پيشي گرفتن در استفاده از جنگ افزارهاي اتمي متوسل شود. شايد در صورت وخيم شدن جنگ عراق در آنجا نيز همين كار را مي كرد. بوش بدين ترتيب مفهوم كليدي ثبات بخش «اطمينان امنيتي منفي» را از بين برده كه براساسش قدرتهاي هسته اي از جمله دولتهاي پيشين آمريكا از طريق سازمان ملل و معاهده منع گسترش تسليحات اتمي قول داده اند عليه كشورهاي غيراتمي از اين جنگ افزارها استفاده نكنند.
در همين حين آمريكا اعمال معيارهاي دوگانه را ترغيب مي كند. آنچه مي گويد، بدين مفهوم است كه ايران (و اكثر كشورهاي ديگر) نبايد اجازه يابند توانمندي اتمي داشته باشند، ولي مثلاً زرادخانه پنهان و بازرسي نشده اسراييل مجاز است.
همچنين بمب هاي هند و پاكستان، اگرچه به تازگي و مخفيانه توليد شده اند، قابل تحمل اند. آمريكا با لاف زدن درباره توانمندي صدام چوپان دروغگو شد و اكنون با محدودكردن دسترسي سازمان ملل به تأسيسات اتمي عراق فعالانه اصل حياتي بازرسي و تأييد بين المللي مستقل را تضعيف مي كند. اما اگر عراق واقعاً جنگ افزار اتمي داشت، مورد حمله قرارمي گرفت؟ شايد خير؟ بنابراين پيام مخدوش و ضدونقيض به ايران و سايرين اين است: خودتان را تا بن دندان مسلح كنيد، قبل از آن كه خيلي دير شود، وگرنه نابود خواهيد شد.

جلوگيري بلر از پخش فيلم نحوه
كشته شدن دو سرباز انگليسي در عراق

«توني بلر» نخست وزير انگليس از مسؤولان تلويزيون «بي.بي.سي» خواسته است تا از نمايش يك فيلم كه نحوه كشته شدن دو سرباز انگليسي را در عراق نشان مي دهد، خودداري كنند. اين فيلم مستند كه عنوان «خبرنگار» را برخود دارد، روايتگر كشته شدن دو سرباز انگليس در زمان جنگ عراق است كه بلر خود پيش از اين ادعا كرده بود آنها توسط نيروهاي عراقي اعدام شدند. اظهارات بلر درباره اعدام اين دو نظامي سبب اعتراض خانواده هاي آنان شده بود تا اينكه سرانجام دفتر نخست وزيري انگليس مجبور به عذرخواهي از اين بابت شد. شبكه خبري «بي.بي.سي» روز چهارشنبه خبر داد. توني بلر با درخواست جمعي كه خواستار سانسور فيلم مستندي از بي.بي.سي در مورد كشته شدن دوسرباز انگليسي هستند، همصدا شد. بي.بي.سي افزود: سخنگوي دفتر نخست وزير از بي.بي.سي خواست از پخش فيلم مربوط به اجساد دو نظامي خودداري كند. بي بي سي گفت: ما كاملاً از اظهارات وزارت دفاع در اين رابطه حمايت و از درخواست آن وزارتخانه از بي.بي.سي براي سانسور اين فيلم مستند پشتيباني مي نماييم. با اين وصف يك سخنگوي بي.بي.سي اعلام كرد كه به رغم اينكه اين مؤسسه احساس خويشاوندان اين دو سرباز را درك مي كند، ولي با پخش فيلم مستند خبرنگار در روز يكشنبه اين هفته از بي.بي.سي دو موافق است. اين سخنگو گفت: ما معتقديم پخش اين فيلم به نفع مصالح عمومي است. به نوشته بي.بي.سي فيلم مستند «خبرنگار» كه به خاطر پوشش دادن موضوعات به طور حساس و عميق، بسيار معروف شده است برنده جايزه نيز شده است.

رابين كوك نسبت به واكنش خصمانه آمريكا عليه ايران هشدار داد

«رابين كوك» رئيس مستعفي اكثريت پارلماني حزب كارگر انگليس روز چهارشنبه نسبت به «گفتمان خصمانه وزارت دفاع آمريكا» عليه جمهوري اسلامي ايران هشدار داد. وي كه با شبكه راديوي «بي.بي.سي» گفت وگو مي كرد، اظهار داشت: من از گفتمان خصمانه واشنگتن در قبال ايران بسيار نگران هستم. كوك افزود: ايران، عراق ديگري نيست بلكه كشوري دموكراتيك است كه حكومت آن توسط اكثريت مردم انتخاب شده است. وزير خارجه سابق انگليس همچنين در اين گفت وگو با آغاز مذاكراتش با جمهوري اسلامي ايران در زمان در اختيار داشتن سمت وزير خارجه اي خود اشاره كرد و گفت: هم اكنون جانشين من آقاي جك استراو به مذاكراتي كه در زمان من با ايران شروع شده است ادامه مي دهد.

دستگيري يك گروه تروريستي توسط نيروهاي امنيتي عربستان

نيروهاي امنيتي عربستان روز چهارشنبه در مسير مدينه به مكه يك مرد سعودي و دو زن مغربي و يك زن سوري را كه مقدار زيادي مهمات نظامي و چند تلفن همراه با خود داشتند، دستگير كردند. روزنامه الوطن چاپ عربستان ديروز در اين زمينه نوشت: خودرو اين عده قصد فرار از يك محل ايست بازرسي را داشت كه مأموران امنيتي با تعقيب و متوقف كردن خودرو، سرنشينان آن را بازداشت كرده و سلاح ها و تلفن ها و ۱۳۳ هزاردلار وجه نقد همراه آنها را كشف كردند.

يكي از فعالان حقوق بشر بحرين تحت تعقيب قرارگرفت

خانم «غاده جمشير» از فعالان حقوق بشر در بحرين، روز چهارشنبه براي بار دوم به دفتر دادستان كل بحرين فراخوانده شد تا درمورد اتهام هايش كه مهمترين آنها اهانت به اسلام مي باشد به دادستان پاسخ گويد. به گزارش خبرگزاري فرانسه از منامه، خانم غاده جمشير در رابطه با احضارش به دادستاني كل بحرين و تحت بازجويي قرارگرفتن گفت: «وي از طرف منابع قضايي و يكي از دادگاههاي اسلامي بحرين متهم به پخش جزوه ها و دست نوشته هايي شده كه به زعم آنان چنين اقدامي تحريك كردن و برانگيختن جامعه عليه طبقات حاكمه در اين اميرنشين است.»

وليعهد عربستان رياض را
به قصد ژنو ترك كرد

شاهزاده «عبدالله بن عبد العزيز» وليعهد عربستان سعودي، عصر چهارشنبه رياض را به مقصد ژنو ترك كرد. به گزارش خبرگزاري دولتي عربستان (سپا) قرار است شاهزاده عبدالله پس از ژنو به دعوت رسمي رئيس جمهوري فرانسه و به منظور شركت در نشست سران هفت كشور صنعتي و روسيه، راهي پاريس شود. «سعود الفيصل» وزير امور خارجه و «بندر بن سلطان» سفير عربستان در واشنگتن، شاهزاده عبدالله را در سفر به ژنو و فرانسه، همراهي مي كنند. اجلاس دو روزه هفت كشور صنعتي جهان شامل فرانسه، آمريكا، انگليس، آلمان، ژاپن، ايتاليا، كانادا، به اضافه روسيه ۱۲ و ۱۳ خرداد ماه جاري در شهر «ايويان» فرانسه برگزار مي شود.

چين واردات گوشت گاو
از كانادا را ممنوع كرد

در پي ابتلاي يكي از دام هاي كانادا به بيماري جنون گاوي، چين واردات گوشت گاو از اين كشور را براي جلوگيري از شيوع اين بيماري در كشور ممنوع كرد.
به گزارش ديروز خبرگزاري شين هوا، وزارت كشاورزي و اداره قرنطينه دولت چين اعلام كردند كه واردات كليه فرآورده هاي گاوي از كانادا به چين ممنوع شده است.

كره شمالي آمريكا را بزرگترين غارتگر نفت در جهان خواند

خبرگزاري كره شمالي ديروز گزارش كرد كه عمليات نظامي آمريكا عليه عراق برخلاف آنچه آن كشور آن را «آزادسازي» و عمليات صلح خوانده، يك جنايت جنگي و غيرعادلانه است. براساس اين گزارش، جنگ آمريكا برضد عراق، نبرد تجاوزكارانه عليه صلح و استقلال بود كه آمريكا با زيرپا گذاردن مقررات بين المللي و كنار گذاشتن سازمان ملل، به راه انداخت. پيونگ يانگ معتقد است كه اين جنگ در واقع شكلي از تروريسم دولتي آمريكا است.

پاپ «ژان پل دوم» رهبر مذهبي كاتوليك ها و «كالين پاول» وزير امور خارجه آمريكا، دوشنبه هفته آينده در واتيكان ديدار و مذاكره مي كنند.
واتيكان مركز مذهب كاتوليك ديروز ضمن اعلام اين خبر افزود: كالين پاول در اين ديدار، ابعاد مختلف «نقشه راه» درباره برقراري صلح بين فلسطيني ها و اسرائيلي ها را به آگاهي پاپ مي رساند.
پاپ ، پاييز سال گذشته با ارسال نامه اي خطاب به «جرج بوش» رئيس جمهوري آمريكا، از وي خواسته بود براي پايان دادن به بحران خاورميانه به صورت جدي تلاش كند.

نماز جمعه در شهر نجف و در صحن مطهر حضرت علي (ع) به امامت آيت الله سيد محمد باقر حكيم رئيس مجلس اعلاي انقلاب اسلامي عراق برگزار مي شود.
سيد محسن حكيم از اعضاي مجلس اعلاي انقلاب اسلامي عراق روز چهارشنبه در گفت و گو با خبرنگار ايرنا اين مطلب را اعلام كرد.

«جورج بوش» رئيس جمهوري آمريكا، به اميد پيشبرد برنامه هاي خاورميانه اي واشنگتن پس از اشغال عراق، در اواسط خرداد ماه به اين منطقه سفر و با رهبران تعدادي از كشورهاي اين منطقه و نيز نخست وزير رژيم اشغالگر قدس ملاقات هاي جداگانه و مشترك خواهد داشت.
«كاندوليزا رايس» مشاور امنيت ملي بوش در اين باره گفت: رئيس جمهوري آمريكا در ملاقات با رهبران خاورميانه «درباره مسؤوليت هاي آنان و نيز مسؤوليت هاي ايالات متحده» در قبال خاورميانه گفت و گو خواهد كرد.

زلزله اي شديد بار ديگر الجزيره، پايتخت الجزاير را لرزاند.
به گزارش ديروز شبكه تلويزيوني العربيه، اين زمين لرزه در ساعت ۳‎/۱۵صبح ديروز ( پنجشنبه) به وقت محلي، پايتخت الجزاير را لرزاند.
به گزارش العربيه، شدت اين زمين لرزه ۵‎/۸ درجه در مقياس دروني زمين تخمين زده شده است.
العربيه افزود كه هنوز از تعداد كشته شدگان و يا مجروحان اين حادثه گزارشي نرسيده است.
بر اثر وقوع زمين لرزه ۶‎/۷ ريشتري هفته پيش در الجزاير، بيش از دو هزار و ۲۰۰ تن كشته و حدود ۱۰ هزار تن نيز زخمي شدند.

«توني بلر» نخست وزير انگليس، عصر چهارشنبه در رأس يك هيأت از مقامات بلندپايه كشورش وارد كويت شد و مورد استقبال شيخ «سعدالعبدالله السالم الصباح» وليعهد و نخست وزير كويت قرارگرفت.
توني بلر در فرودگاه كويت گفت: در اين سفر قصد دارد از مقامات كويتي براي همكاري با نيروهاي انگليسي در زمان جنگ عليه عراق تشكر و مسائل منطقه اي و همكاريهاي دوجانبه را با آنان بررسي كند.
وي افزود: پس از ديدار از كويت، عازم عراق خواهم شد تا شخصاً از نيروهاي انگليسي شركت كننده در جنگ عليه عراق قدرداني كنم.
نخست وزير انگليس وارد بصره شد
«توني بلر» نخست وزير انگليس ديروز وارد شهر بصره در جنوب عراق شد.
وي نخستين مقام غربي است كه پس از سرنگوني صدام حسين وارد عراق مي شود.
به گزارش خبرگزاري فرانسه از بصره، بلر با يك فروند هواپيماي ترابري هركولس سي ،۱۳۰ از كويت وارد بصره شد و قرار است با مقام هاي ارشد نظامي و غيرنظامي ديدار كند.
قرار است بلر با «پل برمر»، حاكم آمريكايي دولت موقت عراق و نيز «جان سورز»، فرستاده ارشد انگليس در عراق ملاقات كند.
همچنين بلر پيش از عزيمت به يكي از كاخ هاي صدام در حومه بصره براي سربازان انگليسي سخنراني خواهد كرد.

روزنامه «يواس اي تودي» روز چهارشنبه در مقاله اي نوشت: آمريكا پس از يك دوره بهره برداري از سياست جهان وطني، اكنون جنبه هاي منفي آن را تجربه مي كند.
اين روزنامه با برشمردن خطرات جديد سياست جهان وطني نوشت: «در حالي كه مرتبط بودن كشورها و اقتصاد آنها به يكديگر منافع زيادي در بر دارد، در عين حال درها را به سوي خطرات جديدي چون بحران هاي مالي و گسترش بيماري و عمليات تروريستي باز مي كند.»
«دانيل يرگين» نويسنده مقاله و يكي از توليد كنندگان شبكه تلويزيوني « پي.بي.اس» رشد بيشتر اقتصادي، توليد كالاهاي كم هزينه تر، داشتن انتخاب ها و فرصت هاي بيشتر» را از فوايد سياست جهان وطني براي آمريكا بر شمرده است.
وي مي افزايد:« اكنون انفجارهاي بمب در خاورميانه و بخش هاي قرنطينه شده در بيمارستان هاي هنگ كنگ، خطرات دنياي فوق العاده به هم وابسته را به ما نشان مي دهد.»
يرگين افزود: بايد ياد بگيريم چگونه با خطرات آن زندگي كنيم. اين روزنامه با اشاره به دو برابر شدن نرخ تجارت خارجي آمريكا در دهه ۱۳۷۰ و به متعاقب آن ايجاد ۱۸‎/۵ ميليون شغل جديد در اين كشور نوشت: واقعيت ناگوار آن است كه سياست جهان وطني در زمان صلح و امنيت عملكرد بهتري دارد و امروز هيچ يك از آن دو را نداريم.
«بي ثباتي و ناامني به اعمال احتياطهاي افراط آميز در سرمايه گذاري هاي جديد تبديل شده است. در اين سرمايه گذاري ها تأكيد بر روي رشد سرمايه نيست بلكه اجتناب از انواع خطرات است وهمه اين ها در اقتصاد ضعيف ما منعكس مي باشد.»
مقاله با يادآوري مسأله انتقال بحران ارزي آسيا به بيشتر نقاط جهان در دهه ۱۳۷۰ افزود:«اين بار مسأله واگير در آسيا جنبه مالي ندارد.
ويروس سارس به سهولت از طريق شبكه مسافرتي باز جهاني منتشر مي شود. دو دهه پيش ايالت گوانگ دانگ چين، منبع بيماري سارس، با كشيدن پرده اي از خيزران از بقيه جهان جدا شد. امروز اين ايالت يك كارگاه توليدي براي جهان است.»
يواس اي تودي در ادامه اين مقاله افزود: «تروريست ها از ابزار جهان وطني يعني شبكه مسافرتي، ارتباطات، جمع آوري كمك هاي مالي جهاني و انتقال پول، براي حمله به مردم و ملت ها و همچنين حمله به اقتصاد جهاني استفاده مي كنند.»
نويسنده با اشاره به هدف تشكيل پيمان نظامي ناتو بيش از ۵۰ سال پيش و موفق شدن آن در محاصره قدرت شوروي در اروپا، خاطر نشان مي سازد:« امروز كشورها نمي توانند به تنهايي تهديد هاي غافلگيرانه را كه از مرزهاي باز دنياي جهان وطني عبور مي كنند، محاصره نمايند. همچنين نمي توانند خود را در برابر اين تهديد ها تأثير ناپذير سازند.»
به نظر نويسنده چيز مورد نياز همكاري مداوم و ائتلاف هاي انعطاف پذير به منظور مقابله با خطرات ناشي از دنياي به هم متصل شده مي باشد.
سرعت، پاسخ سريع و همچنين آمادگي ضروري است.
اين نويسنده مي افزايد:« نياز به همكاري دائمي يكي از مهمترين دلايل براي گذشتن از شكاف هاي تلخي است كه بر سر عراق به وجود آمد. حتي كشوري به قدرتمندي ايالات متحده نمي تواند اين راه را به تنهايي طي كند. همين طور براي فرانسه، آلمان و روسيه ضرورت دارد كه اين شكاف را التيام بخشند.»
نويسنده تأكيد مي كند: «جهان وطني بر جاي باقي خواهد ماند. بر ماست كه از معيارهاي برتر زندگي و رشد اقتصادي حاصله ا زآن كامياب شويم و با يكديگر در جهت مهار كردن خطرات آن بكوشيم.»

آمريكا مي كوشد با اتهام واهي حضور رهبران القاعده در ايران بمب گذاري هاي اخيردر رياض را به گردن جمهوري اسلامي بيندازد. درپي اين حملات آمريكا به تماسهاي خود با ايران پايان داد و مطبوعات اين كشور نوشتند كه جنگ طلبان پنتاگون در صدد بررسي راههاي بي ثبات سازي دولت ايران هستند، گرچه كالين پاول وزير خارجه آمريكا بعداً در چرخشي آشكار اعلام كرد سياست آمريكا در قبال تهران تغيير نكرده و در صورت لزوم، تماسها برقرار خواهد شد. اما تحليلگران خارجي معتقدند اين اعمال فشار درست در زماني كه دولت اصلاحات با محافظه كاران درگير تقابلي جدي است به سيدمحمد خاتمي لطمه مي زند زيرا او همواره كوشيده از تنش موجود در روابط ايران با ساير كشورها بكاهد، برخي جناحهاي مخالف دولت وي فشار جديد آمريكا را بهانه اي براي تاختن بيشتر به اصلاح طلبان قرارداده و بعضي از اعضاي اين گروههاي سياسي، بازداشت شدگان القاعده را مطاعي ارزشمند براي چانه زني با آمريكا ولو به قيمت عدول از اصول گذشته شان تلقي مي كنند و عملاً دستگاه ديپلماسي خارجي را دورمي زنند. شبكه تلويزيوني «اي.بي.سي» آمريكا گفت وگويي با جواد ظريف، نماينده جمهوري اسلامي ايران درسازمان ملل انجام داده كه برگردان آن از نظر شما خوانندگان گرامي مي گذرد.
\ هفته گذشته گزارش شده بود كه دولت ايران چند عضو القاعده را به اسارت گرفته است، چند مأمور اين شبكه را در اختيار داريد؟
* اجازه بدهيد ابتدا اين مسأله را روشن كنم. ايران در زمينه به دام انداختن، بازداشت و جلوگيري از ورود القاعده به خاكش بسيار فعال بوده است. همچنين وقتي آنها وارد ايران شده اند، دولت جمهوري اسلامي براي به دام انداختن، بازداشت و استردادشان به دولتهاي دوست كوشيده است. شايد بتوان گفت كه طي ۱۴ ماه گذشته ما بيش از هر كشور ديگري، اعضاي القاعده را اسير كرده ايم. ماچند عضو القاعده را در بازداشت داشته ايم وآنها را در اسارت نگه مي داريم و به بازجويي از آنها ادامه مي دهيم و هرگاه اطلاعاتي از آنان كسب كنيم، به دولتهاي دوست انتقال خواهيم داد.
\ در حال حاضر چند عضو القاعده را تحت بازداشت داريد؟
* ما چند نفري را در بازداشت داريم. مي دانيد، مشكل اينجاست كه ازد يدگاه ما، هر كسي به طور غيرقانوني وارد خاك ايران شود، مرتكب جرم شده و بايد دستگير شود. ما نمي دانيم چند نفر از آنها عضو القاعده اند، چند نفرشان غيرقانوني وارد ايران شده اند و چند نفرشان ارتباطي با القاعده ندارند. ما در حال حاضر چند نفري را تحت اسارت داريم و به تلاشهايمان در وهله اول براي تعيين هويت شان ادامه مي دهيم و بعد سعي مي كنيم ببينيم آيا مي توانيم در خلال بازجويي، اطلاعاتي به دست بياوريم كه شايد براي دولتهاي دوست مفيد باشند.
\ همانطور كه مستحضريد، دولت ايالات متحده نگران است كه شايد برخي از اعضاي ارشد القاعده حملات اخير به مجتمع هاي مسكوني خارجيان در رياض را از تهران هدايت كرده باشد. آنها از چند نفر از جمله سيف عدل فرمانده عملياتي القاعده نام مي برند. آيا ايران عدل سيف را تحت بازداشت دارد؟
* همانطور كه گفتم، ما قادر به شناسايي هويتش در بين افراد بازداشت شده در ايران نبوده ايم. اين اصلاً بدين معنا نيست كه او بازداشت شده يا نشده است، زيرا اين افراد چند گذرنامه دارند. جعل اسناد يكي از جرايمشان است زيرا با اوراق شناسايي جعلي وارد ايران شده اند و با گذرنامه هاي جعلي در ايران مي مانند و به همين دليل اسير و زنداني شده اند. بنابراين با قطعيت نمي توانيم بگوييم آيا عضوي از القاعده در ايران هست يا خير. اجازه دهيد درباره اظهارات دولت آمريكا نكته اي را بيان كنم. ايران كشور پهناوري است. به قول مقامات خودتان، القاعده حتي درآمريكا سلولهاي تروريستي دارد. اين بدين معني نيست كه ايالات متحده دارد با القاعده تباني مي كند. اگر عضوي از القاعده (در ايران) وجود داشته باشد، يا ما از حضورش اطلاعي نداريم و آنها در مناطقي فعاليت مي كنند كه ما هنوز شناسايي نكرده ايم و از هر اطلاعاتي جهت كمك به ما در دستگيري آنها استقبال مي كنيم، يا اين كه آنها در بازداشت به سر مي برند.
\ پس شما مي گوييد نمي دانيد سيف عدل، سعدبن لادن و ايمن الظواهري در ايران هستند و نمي دانيد اكنون دربازداشت به سر مي برند؟
* ما مي دانيم چند نفري در زندانهاي ايران هستند. اين خيلي بيشتر از چيزي است كه دولت شما بتواند درباره افراد مرتبط با منافقين بگويد.
\ پس آنهايي را كه بازداشت كرده ايد، در زندان هستند و نمي توانند با جهان بيرون در تماس باشند و به فعاليتهاي خود ادامه دهند. همانطور كه مستحضريد، اين مايه نگراني دولت ايالات متحده است، زيرا اعتقاد دارد شما درواقع پناهگاه امني براي آنها فراهم كرده ايد و زنداني نكرده ايد؟
* اين ادعاي مضحكي است. افراد زنداني نمي توانند با جهان بيرون ارتباط داشته باشند.
\ شما در گذشته كليه اعضاي القاعده را به عربستان سعودي يا پاكستان تحويل داده ايد. آيا حاضريد اعضايي را كه مي دانيد در اسارت داريد، به عربستان سعودي يا ايالات متحده تحويل دهيد؟
* ما قطعاً هيچكسي را به آمريكا تحويل نخواهيم داد زيرا هيچ نوع رابطه اي با آمريكا نداريم. در گذشته بازداشت شدگان را نه تنها به عربستان سعودي بلكه به بسياري از كشورهاي اروپايي تحويل داده ايم. شايان ذكر است كه بسياري از آنها پس از استرداد به اين دولتها، حتي در اروپا، آزاد شده اند. بنابراين ايران در سياستش در قبال القاعده بسيار فعال و بسيار سختگير بوده و ما به همين شيوه ادامه خواهيم داد. آنها در خاك ايران مرتكب جرم شده و بنابراين محاكمه و مجازات خواهند شد. اگر قرار باشد آنها را تحويل دهيم، به دولتهاي دوست تحويل خواهيم داد اما در اين مقطع نخست بايد هويت، مليت و جرايمشان در ايران رابراساس قوانين خودمان تعيين كنيم و بعد اين روند را طي نماييم.
\ اين روند چقدر طول خواهد كشيد؟
* اين روند حقوقي در ايران است و مادامي كه لازم باشد به درازا خواهد كشيد.
\ اجازه دهيد درباره رابطه گسترده تر با آمريكا صحبت كنم. بلافاصله پس از يازده سپتامبر، چنين به نظر مي رسيد كه ايران و آمريكا دارند به سوي رابطه بهتر حركت مي كنند. اكنون نوعي فروپاشي مشاهده مي شود. آمريكا نگران حضور القاعده ، توليد جنگ افزارهاي اتمي در ايران و مداخله احتمالي تهران در دولت عراق است. اخيراً كليه تماسها بين ايران وآمريكا به حالت تعليق درآمد. روزنامه «واشنگتن پست» گزارش داد بسياري از مقامات دولت آمريكا واقعاً مي خواهند دولت ايران را بي ثبات كنند. آيا اين چيزي است كه شما را مي ترساند؟
* اين گواه ميزان تمايل دولت آمريكا براي پايبندي به قوانين بين الملل و هنجارهاي رفتار متمدن است. اتهامات دولت آمريكا عليه ايران، جديد نيست مدتهاست كه دارد آنها را مطرح مي كند. اينها اتهام صرف است و مي توان با لحني جدي در باره شان بحث كرد.
\ آيا فكر مي كنيد ايالات متحده مي خواهد حكومت ايران را تغيير دهد؟
* برخي از عناصر در ايالات متحده كوشيده اند چنين كنند. معتقدم در نهايت قدري خردگرايي در واشنگتن غالب خواهد شد.
\ ايران چگونه پاسخ خواهد داد؟
* ايران سياستي كاملاً جدي را در زمينه كاهش تنش با كليه كشورها از جمله آمريكا دنبال مي كند. اگر آمريكا مايل به كاهش تنش است، آنگاه ايران نيز تمايل خود را نشان خواهد داد. در عين حال چنانچه آمريكا فقط بخواهد با زبان زور صحبت كند، ايران مقاومت خواهد كرد.
\ رئيس جمهور سابق ايران، اكبر رفسنجاني، اخيراً پيشنهاد داده كه درباره احياي مناسبات ديپلماتيك با آمريكا يك همه پرسي برگزار شود. آيا شما اين رابررسي مي كنيد؟
* درواقع لزومي به برگزاري همه پرسي نيست. برقراري رابطه با آمريكا خلاف قانون نيست. بلكه تصميمي است مبتني بر ملاحظات امنيت ملي ايران. هرگاه آمريكا رفتاري درخور بحث و رابطه به نمايش بگذارد، ايران براي برقراري رابطه با آمريكا هيچ محدوديت قانوني نخواهد داشت. پس ما نيازي به رفراندم نداريم. مسأله اين است كه آيا آمريكا آماده پرداختن جدي به مسائل هست. دو طرف دلمشغولي هايي دارند. ايران درباره رفتار آمريكا انتقاداتي دارد. از اتهامات واشنگتن نيز پيداست كه آمريكا نگراني هايي دارد. ما معتقديم مي توان به اين نگراني هاي متقابل پرداخت، اما تنها موقعي كه آمريكا حاضر است براساس احترام متقابل صحبت كند نه از طريق اعمال فشار.
\ جناب سفير، بسيار سپاسگزارم.
* خواهش مي كنم.