رئيس جمهوري ديروز لايحه بودجه سال۸۳ كل كشور را با رقمي بالغ بر يك ميليون و ۶۹هزار و ۵۳۷ميلياردريال كه در آن نويد رشد ۷/۳درصدي براي اقتصاد ايران داده شده است را تقديم مجلس شوراي اسلامي كرد. به گزارش ايرنا، وي پيش از تقديم لايحه بودجه سال آينده به تشريح مباني تدوين و راهبردهاي اين لايحه پرداخت و گفت: راهبردهاي اساسي لايحه بودجه سال۱۳۸۳ كل كشور به نحوي تنظيم شده است كه بهبود شرايط اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي كشور را در پي داشته باشد. وي افزود: اين راهبردها همچنين به گونه اي است كه هدايت كشور در مسير رشد شتابان توسعه بر پايه مشاركت گسترده بخش غيردولتي، زمينه هاي بهبود توزيع درآمد را فراهم كند.
خاتمي، با برشمردن راهبردهاي اساسي بودجه سال۱۳۸۳ كل كشور گفت: حركت به سوي تحقق اندازه بهينه دولت در ابعاد حاكميتي، تصدي گري و تأكيد بر بسترهاي ضروري براي توسعه مشاركت بخش خصوصي از طريق توسعه امور زيربنايي توسط دولت يكي از اين راهبردها است.
رئيس جمهوري، راهبرد دوم را فراهم آوردن زمينه رشد و توسعه سرمايه گذاري از طريق جذب و تجهيز منابع داخلي و خارجي در فعاليتهاي توليدي و خدماتي كشور به منظور افزايش فرصتهاي جديد شغلي براي جمعيت جوان به عنوان سرمايه عظيم در فرآيند رشد و توسعه كشور، دانست.
آقاي خاتمي از توجه ويژه به توزيع درآمد و افزايش رفاه اجتماعي از طريق ساماندهي نظام حمايتي دولت، تداوم سياستهاي اشتغال زايي، هماهنگي سياستهاي پولي و مالي و تداوم رشد شتابان اقتصادي، به عنوان سومين راهبرداساسي در تدوين بودجه سال۱۳۸۳ كل كشور ياد كرد.
رئيس جمهوري، تداوم سياستهاي تثبيت اقتصادي از طريق اتخاذ سياستهاي هماهنگ و سازگار با پشتوانه ذخيره ارزي و نيز تداوم سياستهاي شفاف سازي بودجه و يكسان سازي نرخ ارز را نيز از ديگر راهبردها و مباني تنظيم لايحه بودجه سال آينده دانست. وي گفت: لايحه بودجه۸۳ از آن رو كه در برگيرنده آخرين سال برنامه سوم توسعه است و سال پايه برنامه چهارم نيز به حساب مي آيد، اهميت ويژه دارد. وي افزود: خوشبختانه همزماني تدوين و تقديم لوايح بودجه سال۸۳ كل كشور و برنامه چهارم توسعه موجب شده است كه در عين توجه به ضرورت دستيابي به اهداف كمي برنامه سوم، زمينه هاي لازم براي تحقق اهداف برنامه چهارم نيز از هم اكنون مدنظر باشد.
خاتمي سپس به تشريح دستاوردهاي اقتصادي برنامه سوم وچندشاخص عمده اقتصادي كشور درهشت ماهه سال جاري پرداخت و گفت: آنچه از ابتداي سال۷۹ در چارچوب برنامه سوم توسعه به مرحله اجرا گذارده شد، نسبت به عملكرد اقتصاد ايران در چهار دهه گذشته تفاوتهاي عمده داشته است.
رئيس جمهوري افزود: اتكا به منابع مالي و پرهيز از استقراض از بانك مركزي، اهتمام بر انضباط مالي دولت و شركتهاي دولتي و ايجاد پس انداز در بودجه دولت، تمهيد در جهت ايمن سازي اقتصاد ملي نسبت به تكانه هاي بازار جهاني نفت از جمله اين تفاوتهاي عمده است.
* دستاوردهاي برنامه سوم
وي اظهار داشت: حاصل تلاشهاي انجام يافته در اين جهت، دستيابي به دستاوردهاي اميدبخش طي سه سال اول برنامه سوم توسعه بوده كه مي توان از جمله آنها به متوسط رشد توليد ناخالص داخلي ۵/۲درصد در سال در برابر متوسط رشد ۳/۸درصد در برنامه پنج ساله دوم اشاره كرد.
متوسط نرخ تورم ۱۳/۲درصد در سال در برابر متوسط ۲۵/۱درصد در سال برنامه دوم، متوسط رشد سرمايه گذاري ۱۰/۷درصد در سال در برابر متوسط رشد ۷/۹درصد در سال برنامه دوم، افزايش قابل توجه ذخاير ارزي بانك مركزي و ايجاد حساب مازاد درآمد ارزي و تمهيد ذخاير ارزي براي دولت از دستاوردهاي اميدبخش برنامه سوم توسعه ذكر شد.
خاتمي از ديگر دستاوردهاي اميدبخش برنامه سوم توسعه را كاهش نرخ بيكاري به متوسط سالانه ۱۳/۷درصد در برابر متوسط نرخ بيكاري ۱۴/۵درصد در سال برنامه دوم و يكسان سازي نرخ ارز، لغو نظام چندگانه نرخ ارز و حذف رانتهاي متأثر از آن عنوان كرد.
رئيس جمهور گفت: ذخاير ارزي كشور شامل ذخاير بانك مركزي و ذخاير حساب مازاد درآمد ارزي به بالاترين حد خود رسيده كه در چهار دهه گذشته بي سابقه بوده است. خاتمي افزود: در هشت ماهه اول امسال با وجود گرفتاريهاي گوناگون در بازار داراييها، بخش مسكن و پي آمدهاي يكسان سازي نرخ ارز، نرم تورم در سطح ۱۶/۶درصد كنترل شده است. وي با برشمردن چشم اندازهاي نو در اقتصاد ايران اظهار داشت: رشد توليد و سرمايه گذاري كه در سال۸۱ به ترتيب به ۷/۴ و ۱۳درصد رسيده بود در سال جاري نيز با شتاب ادامه دارد و در سال جاري جز در بخش كشاورزي كه احتمالاً رشد پايين تري نسبت به سال قبل دارد، رشد در ساير بخش ها بالاتر رفته است. رئيس جمهوري گفت: در بودجه سال جاري رشد تخصيص هاي اعتبار سرمايه گذاري ثابت به شدت افزايش يافت و در هفت ماهه اول سال معادل ۶۰درصد نسبت به دوره مشابه سال قبل رشد داشت.
خاتمي افزود: عملكرد مطلوب اقتصاد ملي طي سه سال و نيم اول برنامه منجر به بهبود رتبه بندي اقتصادي كشور و كاهش هزينه هاي تأمين مالي خارجي گرديده است. وي تصريح كرد: تسهيلات ارزي به سرمايه گذاران بخش خصوصي از محل منابع حساب ذخيره ارزي در سال جاري سرعت بيشتري يافته است و تاكنون بيش از ۳ميليارددلار قرارداد از محل اين وجوه منعقد گرديده و به همين ميزان نيز گشايش اعتبار صورت گرفته است.
* ويژگيهاي بودجه ۸۳
رئيس جمهور در ادامه سخنان خود به تشريح ويژگي هاي بودجه سال۸۳ كل كشور پرداخت. وي «حفظ قدرت خريد كارمندان» را از جمله ويژگي هاي اساسي بودجه سال۸۳ عنوان كرد و گفت: با استناد به ماده ۳ قانون برنامه سوم توسعه و به منظور جلوگيري از كاهش سطح رفاه شاغلان بخش دولتي، حقوق و دستمزد آنان به ميزان تورم پيش بيني شده در سال۱۳۸۳ افزايش خواهد يافت تا آثار منفي تورم بر سطح زندگي جبران شود.
رئيس جمهوري، «بهينه سازي اندازه دولت باتأكيد بر توسعه كيفي و شايستگي » را نيز از ويژگيهاي اساسي بودجه سال آينده ذكر كرد و افزود: در اين خصوص صرفه جويي در اعتبارات هزينه اي (جاري)، افزايش كارايي تملك داراييهاي سرمايه اي (عمراني)، مشاركت مردم و واگذاري بخشي از تصدي هاي دولتي مورد تأكيد بوده و تحديد مخارج به عنوان يك اصل، مطمح نظر قرار گرفته است.
وي خاطرنشان كرد: در لايحه بودجه سال۱۳۸۳ تلاش شده تا بسترهاي لازم تحقق ماده ۸۸ قانون تنظيم بخشي از مقررات مالي دولت فراهم شود.
آقاي خاتمي با بيان اينكه اهتمام جدي در جهت اتمام طرحهاي نيمه تمام و عدم شروع طرح جديد نيز در بودجه در نظر گرفته شده است، گفت: در اجراي بخشنامه بودجه سال۱۳۸۳ تخصيص اعتبار براي شروع طرح و پروژه جديد در سال آينده به غير از موارد خاص ممنوع است. محدوديت شروع طرح و پروژه جديد و اعطاي اولويت به طرحهايي كه در سال۱۳۸۳ پايان مي يابد، موجب خواهد شد تعداد بيشتري از پروژه هاي عمراني در سال آينده به بهره برداري برسند. وي، با تأكيد بر تداوم سياست تمركززدايي در بودجه سال۱۳۸۳ اظهار داشت: براساس مفاد ماده ۷۸ قانون برنامه سوم، تلاش شده است طرحهاي عمراني بيشتري، از ملي به استاني تبديل شده و قلمرو اختيارات شوراي برنامه ريزي و توسعه استان در مراحل اجرايي، افزايش يابد.
رئيس جمهوري اضافه كرد: علاوه بر آن گسترش اعتبارات استاني، حوزه اختيارات شوراي برنامه ريزي و توسعه استانها را در تخصيص اعتبارات افزايش مي دهد. وي افزود: تداوم رديفهاي اعتباري توسعه و توازن منطقه اي، توسعه مناطق محرومي كه در آنها شاخصهاي توسعه يافتگي كمتر از ميانگين ملي است، مدنظر قرار داده و روندتوسعه اين مناطق راتسريع مي بخشد. به رغم محدوديت شروع طرح و يا پروژه عمراني ملي جديد، در خصوص پروژه هاي استاني شروع يك پروژه جديد در ازاي خاتمه دو پروژه، پذيرفته شده است. آقاي خاتمي، تداوم سياستها و اعتبارات اشتغالزايي را از جمله ويژگيهاي اساسي بودجه سال۱۳۸۳ دانست و گفت: دولت علاوه بر ارائه سياستهاي پولي و مالي و اصلاحات ساختاري در قالب احكام برنامه سوم توسعه، استمرار سياست هاي فعال دربازار كار را در لايحه ۱۳۸۳ پيگيري مي كند. وي افزود: در اين زمينه علاوه بر تداوم اعتبارات سال قبل، اعتباراتي از محل برگشت وجوه اداره شده سال هاي قبل اضافه خواهد شد و اعتبارات اشتغالزايي دولت رشد قابل ملاحظه اي پيدا خواهد كرد.
رئيس جمهور با اشاره به اينكه در بودجه سال آينده رشد مصارف بودجه محدود است، تصريح كرد: براساس لايحه پيشنهادي دولت، رشد مصارف بودجه معدل ۱۴/۳ درصد است و از اين رو بودجه دولت به قيمت هاي ثابت كاهش مي يابد. رشد اعتبارات هزينه اي و تملك دارايي هاي سرمايه اي به ترتيب در سطح ۱۱/۱ و ۱۱/۶ درصد محدود شده است. وي، افزايش سهم درآمدهاي مالياتي را نيز از ويژگيهاي بودجه سال آينده ذكر كرد وگفت: سهم درآمدهاي مالياتي در كل منابع عمومي دولت از ۲۳/۴ درصد در سال ۱۳۸۲ به ۲۸/۴ درصد در سال ۱۳۸۳ افزايش خواهد يافت و نسبت درآمدهاي مالياتي به اعتبارات هزينه اي نيز از ۳۵/۸ درصد در سال ۱۳۸۲ به ۴۷/۵ درصد در سال ۱۳۸۳ افزايش مي يابد.
آقاي خاتمي خاطرنشان كرد: اين امر زمينه لازم را براي تحقق هدف مورد نظردولت در برنامه چهارم براي اختصاص تمامي درآمدهاي نفت به منظور افزايش سرمايه فيزيكي و انساني مورد نياز توسعه كشور به اعتبارات تملك دارايي هاي سرمايه اي فراهم مي آورد. وي با اشاره به بهبود شاخص هاي توزيع درآمد در بودجه سال ۱۳۸۳ گفت: رعايت احكام قيمت گذاري كالاها و خدمات در قانون برنامه سوم توسعه و اتخاذ برنامه سوم توسعه و اتخاذ روش هاي جبراني به منظور خنثي سازي آثار احتمالي آن بر اقشار كم درآمد، تداوم سياست پرداخت يارانه براي كالاهاي اساسي و تداوم سياست خريد كالاهاي اساسي براساس قيمتهاي تضميني از اهم اقداماتي است كه دولت به منظور بهبود توزيع درآمد مدنظر قرار داده است.
* يارانه ها = ۳۶ هزار ميليارد ريال
رئيس جمهور تأكيد كرد:كل يارانه ها (شامل يارانه كالاهاي اساسي ومابه التفاوت نرخ ارز)از ۳۶/۳ هزار ميليارد ريال به بيش از ۳۹/۷ هزار ميليارد ريال مي رسد و در اين صورت معادل ۹/۴ درصد رشد خواهد يافت.
وي با اشاره به سياستهاي دولت در جهت بهبود توزيع درآمد و كمك به اقشار كم درآمد در سال آينده گفت: پرداخت يارانه كالاهاي اساسي و اخذ ما به التفاوت از كالاهاي وارداتي و استفاده از آن در نظام پرداخت يارانه از طريق اصلاح ماده ۴۶ قانون برنامه به منظور هدفمند كردن يارانه ها با هدف تحقق عدالت اجتماعي و توزيع بهينه منابع اعتباري دولت تداوم مي يابد. آقاي خاتمي افزود:همچنين تداوم سياست توزيع كالا براي مددجويان تحت پوشش كميته امداد امام خميني (ره) و سازمان بهزيستي كشور، تلاش در جهت بهبود سطح كيفي خدمات درماني از جمله روستاييان تحت پوشش بيمه خدمات درماني و افزايش حداقل حقوق شاغلين وبازنشستگان از جمله سياستهاي دولت در جهت بهبود توزيع درآمد و كمك به اقشار كم درآمد است.
وي اظهار داشت:سياست توانمندسازي وحمايتهاي اجتماعي سازمان يافته وافزايش قدرت خريد اقشار كم درآمد از طريق افزايش حمايتهاي مالي مستمر و اعطاي كالاهاي اساسي مضاعف ، از طريق كالابرگ اضافي و يا افزايش سهم كالاهاي اساسي يارانه اي تداوم مي يابد.
رئيس جمهوري گفت: حمايت هاي مستمر از دانش آموزان و دانشجويان تحت پوشش سازمانها ونهادهاي حمايتي در زمينه تأمين هزينه هاي تحصيلي، پرداخت شهريه دانشگاههاي غيردولتي و تأمين خوابگاههاي شبانه روزي به ويژه در مناطق محروم و ساماندهي فعاليتهاي مربوط به خدمات رساني به ايثارگران در زمينه سازي اجراي تجميع نهادهاي ايثارگري از جمله سياست هاي دولت در جهت بهبود توزيع درآمد و كمك به اقشار كم درآمد است.
* رشد ۱۰/۵ درصدي بودجه
آقاي خاتمي درخصوص ارقام عمده بودجه سال آينده اظهار داشت: بودجه كل كشور درسال ۱۳۸۳ معادل يك ميليون و ۶۹هزار و۵۳۷ميليارد ريال است كه درمقايسه با بودجه مصوب سال قبل، از رشدي معادل ۱۰/۵ درصد برخوردار است.
رئيس جمهوري افزود: بودجه عمومي دولت درسال ۱۳۸۳ بيش از ۵۰۹هزار و۱۳۱ميليارد ريال است ودرمقايسه با سال قبل به ميزان ۱۶/۸ درصد، رشد نشان مي دهد.
آقاي خاتمي گفت: از كل منابع عمومي دولت، سهم درآمدهاي عمومي و واگذاري داراييهاي سرمايه اي ومالي به ترتيب ۳۴/۴ ، ۴۳/۳ و ۲۲/۳ درصد است واعتبارات هزينه اي (جاري) وتملك دارايي هاي سرمايه اي (عمراني ) ومالي به ترتيب ۶۱/۱ ، ۲۷/۳ و ۱۱/۶ درصد از كل مصارف بودجه عمومي را به خوداختصاص مي دهند. وي افزود: در اجراي جهت گيريهاوسياستها و براي تحقق اهداف برنامه سوم توسعه كشور، درسال ۱۳۸۳ دوبرنامه اساسي مهندسي مجدد شركتهاي دولتي و واگذاري سهام دولت در شركتهاي مزبور تداوم خواهد يافت.
رئيس جمهوري اظهار داشت : در برنامه مهندسي مجدد، هدف اساسي ، تفكيك عوامل ونهادهاي اعمال حاكميت دولت از ابزارهاي تصدي گري واداره شركتهاي دولتي به صورت بنگاه اقتصادي است.
وي گفت: واگذاري سهام دولت در شركتهاي دولتي براي جلب مشاركت بخشهاي غيردولتي در فعاليتهاي اقتصادي وارتقاي كارآيي وكيفيت عملكرد دولت در اقتصاد، از جمله اهداف اساسي برنامه خصوصي سازي است.
آقاي خاتمي افزود كه اين برنامه درسال ۱۳۸۳ تعقيب خواهد شد و با اصلاح صورت گرفته درمفاد قانون برنامه سوم توسعه، فعاليتهاي واگذاري سهام با سرعت بيشتري ادامه خواهد يافت.
* بودجه شركتهاي دولتي
رئيس جمهوري اظهار داشت : بودجه شركتهاي دولتي، بانكها ومؤسسه هاي انتفاعي وابسته به دولت در لايحه بودجه سال ۱۳۸۳ كل كشور معادل ۶۸۴ هزار و ۱۷۸ ميليارد ريال برآورد شده است.
آقاي خاتمي افزود: اين ميزان نسبت به سال قبل، ۲۳/۴ درصد افزايش خواهد يافت ودليل اصلي آن، افزايش سطح فعاليت شركتها، سرمايه گذاري شركتها واجراي مفاد بند «د» ماده ۱۲ قانون بودجه سال ۱۳۸۲ كشور است.
وي گفت : از رقم مجموع دريافتهاي بودجه سال ۱۳۸۳ شركتهاي دولتي، بانكها ومؤسسه هاي انتفاعي وابسته به دولت ۴۵۸ هزار و۲۳۲ ميليارد ريال (معادل ۶۷درصد) مربوط به درآمدهاي عملياتي شركتهاي مزبور ومبلغ ۲۱هزارو۳۲۰ ميليارد ريال نيز بابت جبران زيان واجراي طرحهاي تملك داراييهاي سرمايه اي به شركتهاي دولتي ، بانكها ومؤسسه هاي انتفاعي وابسته به دولت پرداخت خواهد شد.
خاتمي افزود: سرمايه گذاري شركتهاي دولتي ، بانكها و مؤسسه هاي انتفاعي وابسته به دولت درسال ۱۳۸۳ معادل ۲۳۱ هزار و۴۱۱ ميليارد ريال است كه ۱۱/۸ درصد نسبت به سال ۱۳۸۲ افزايش داشته و ۸/۱ درصد از محل منابع عمومي و بقيه از ساير منابعي كه طبق پيش بيني هاي انجام شده دراختيار شركتهاي دولتي، بانكها ومؤسسه هاي انتفاعي وابسته به دولت قرار خواهد گرفت، تأمين مي شود.
* رشد اقتصادي امسال ۸ درصد خواهد بود
رئيس جمهوري در ادامه سخنان خود گفت: براساس آخرين برآوردهاي صورت گرفته، رشد اقتصادي در سال ۱۳۸۱ برابر ۷/۴ درصد بوده است و با عنايت به راهبردها و خط مشي هاي دولت براي رسيدن به رشد اقتصادي ۸ درصد و شرايط مناسب اقتصادي در سال جاري، پيش بيني مي شود دست كم نرخ رشد ۶/۷ درصدي مصوب برنامه سوم توسعه محقق مي شود. رئيس جمهوري خاطرنشان كرد: با توجه به سياست ها و راهكارهاي پيش بيني شده، ثبات اقتصادي بيشتر و بهره مندي بهتر از فرصت ها و رفع و تعديل تنش ها، اميد بر آن است كه شرايط اقتصادي در سال آتي و سال هاي بعد بهبود يابد و ميزان رشد اقتصادي بالاتر از مقدار پيش بيني شده گردد.
وي گفت: بخش كشاورزي در سال ۱۳۸۱ از رشدي معادل ۱۱/۴ درصد برخوردار بوده است. بر اساس برآوردهاي انجام شده، رشد اين بخش در سال ۱۳۸۲ معادل ۵/۵ درصد پيش بيني مي شود.
خاتمي اضافه كرد: خوشبختانه به دليل شرايط مناسب آب و هوايي بارش هاي جوي و تناسب پراكنش آن در مناطق مختلف در سال جاري و در صورت تداوم آن در سال آتي به همراه سياست هاي پولي و مالي در خصوص بخش ياد شده ، پيش بيني مي شود ارزش افزوده بخش كشاورزي در سال ۱۳۸۳ معادل ۶/۵ درصد رشد يابد.
وي با بيان اينكه بخش نفت و گاز در سال ۱۳۸۱ از رشدي به ميزان ۵/۱ درصد برخوردار بود، گفت: بهره برداري از ميدان نفتي بلال، افزايش ذخاير شناخته شده ميدان نفتي آزادگان، آغاز بهره برداري از فازهاي ۲ و ۳ پارس جنوبي از جمله عملكردهاي مهم اين سال بوده است.
رئيس جمهوري تأكيد كرد: پيش بيني رشد ارزش افزوده بخش نفت و گاز در سال ۱۳۸۲ و ۱۳۸۳ حدود نيم درصد (۰/۵ درصد) است.
خاتمي اظهارداشت: ارزش افزوده بخش صنعت در سال ۱۳۸۱ معادل ۱۱ درصد رشد يافت و پيش بيني مي شود رشد بخش ياد شده در سال ۱۳۸۲ برابر ۸/۷ درصد باشد. وي افزود: اجراي سياست ها و راهكارهاي بخش صنعت و سرمايه گذاري هاي صورت گرفته در اين بخش شرايط مناسبي براي تداوم رشد اين بخش فراهم نموده و انتظار بر آن است در سال ۱۳۸۳ از رشدي معادل ۹/۵ درصد برخوردار باشد.
••• بقيه سخنان رييس جمهوري در صفحه ضميمه۱ بخوانيد