|
|
|
قارچ هاي پوستي
|
|
|
دكترحسين طباطبايي
بيماريهاي قارچي ازمشكلات شايع پوستي هستند كه بويژه در فصل هاي گرم سال و در مناطق مرطوب، به وجود مي آيند. قارچ ها از اعضاي اوليه و پست خانواده گياهان محسوب مي شوند كه چون فاقد كلروفيل هستند قادر به تهيه موادغذايي خود با استفاده از نورخورشيد (فتوسنتز) نبوده وبه همين جهت به صورت بيماري زا يا غيربيماري زا بر روي موجودات زنده يا مواد بي جان زندگي مي كنند. بيماريهاي قارچي پوست، انواع مختلفي دارند كه مهمترين آنها، قارچ هاي كچلي، قارچ هاي كانديدايي و قارچ رنگارنگ ناميده مي شوند.
قارچها جزو نباتات يا گياهان پست بوده و در اين موجودات گياهي تاكنون ساختماني شبيه به ريشه ساقه، برگ، گل و دستگاه آوندي يا كلروفيل (سبزينه) ديده نشده است. اين موجودات گياهي تك سلولي يا چندسلولي هستند و چون به علت عدم كلروفيل قادر به سنتز گلوكز و تأمين غذاي خود نيستند به اجبار به صورت انگلي روي پوست ناخن و موي انسان و حيوانات زندگي كرده و از ماده كرآتين آنان (ماده غذايي آماده) تغذيه مي كنند. اين قارچها مي توانند غير بيماري زا و بيماري زا باشند و در تمام كره خاكي وجود دارند. قارچهاي بيماري زا در سطح پوست و مو و ناخن زندگي كرده و علايم باليني ايجاد مي كنند كه به آنان قارچهاي سطحي مي گويند وبعضي از انواع آنان از طريق پوست و يا استنشاق از مسير ريه ها و گردش خون به بافتهاي عمقي رفته و باعث بيماري مي شوند كه به آنان قارچهاي عمقي مي گويند.
قارچهاي سطحي و شرايط ابتلا
مورد بحث ما، قارچهاي سطحي است كه در روي پوست و مو و ناخن اكثر افراد قرارمي گيرند ولي در همه آنها نمي توانند ايجاد بيماري كنند. براي اينكه فردي به ضايعات قارچي مبتلا شود، بايد شرايط ابتلا در او فراهم شود. مهمترين شرط براي ابتلا، عدم رعايت بهداشت است. زيرا موادشوينده مانند صابونها و شامپوها تمامي ضايعات قارچي را از بين مي برند. از اين رو افرادي كه استحمام مرتب نداشته و ضمن فعاليتهاي شغلي يا ورزشي دچار تعريق مي شوند، شرايط رشد اينگونه قارچها را فراهم مي كنند.
عامل ديگر براي ابتلا به قارچهاي بيماري زا كاهش قدرت دفاعي بدن است. افرادي كه بيماريهاي مزمن دارند مانند افراد مبتلا به كم خوني، بيماري قند، مبتلايان به سرطانها و مصرف كنندگان داروهاي كورتوني با كوچكترين غفلت از بهداشت شخصي مي توانند به بيماريهاي قارچي پوست، مو و يا ناخن مبتلا شوند. از اين رو، پزشك علاوه بردرمانهاي اختصاصي ضدقارچ، بايد بيماري زمينه اي بيمار را با همكاري متخصص مربوطه معالجه كند. در غير اين صورت، بيماري قارچي به طور مكرر حتي با مصرف داروهاي مناسب ضدقارچي بعد از مدتي عود مي كند.
انسان سالم مي تواند از طريق تماس مستقيم با انسان آلوده، حيوان آلوده و يا خاك آلوده به اين بيماري مبتلا شود.
اصطلاحاً به بيماريهاي قارچي بيماري زا، كچلي مي گويند كه برحسب اينكه كدام قسمت پوست،مو يا ناخن را گرفتار كند به كچلي سر، كچلي بدن، كچلي كشاله ران، كچلي دست، كچلي پا، كچلي ناخن و كچلي ريش طبقه بندي مي شوند.
علائم باليني
علائم باليني تمامي كچلي ها تقريباً شبيه به هم بوده و توسط پزشكان به آساني قابل تشخيص است. در موارد مشكوك با نمونه برداري از محل مشكوك و رنگ آميزي مناسب، ضايعات قارچي را در زير ميكروسكوپ تشخيص قطعي داده و چنانچه بلافاصله درمان دارويي مناسب انجام شود بدون باقي ماندن هيچگونه آثاري، بيماري بهبود مي يابد.
ضايعات پوست و مو به صورت زمينه قرمز هستند كه در مواردي پوسته هايي روي آنها ديده مي شود.
اين ضايعات عموماً از حاشيه گسترش يافته واز مركز بهبود مي يابند و شبيه حلقه مي شوند. اين ضايعات بيشتر خارش دارند و در نواحي مودار، چنانچه درمان به تأخير افتد ممكن است ريشه موها گرفتار شده و حتي بعد از درمان، موها رشد مجدد پيدا نكنند و طاسي دائمي ايجاد كنند. بعد از تماس فردسالم باانسان يا حيوان يا خاك آلوده، بلافاصله علائم بيماري ظاهر نمي شود. برحسب نوع قارچ و محل ضايعه، دوره مخفي ۸ـ۱ هفته بايد طي شود. در موها علاوه بر زمينه قرمز پوسته دار، شكستگي ساقه موها هم ديده مي شود و به گونه اي كه اگر با يك موچين مو را بكشيم به آساني كنده مي شود.
افرادي كه كچلي آنها منشأ حيواني دارد (مانند قصابان و دامداران) اغلب زمينه التهاب، تورم و ترشح دارند و امكان طاسي دائمي در آنها بيشتر از افرادي است كه كچلي آنها منشأ انساني يا خاكي دارد.
در چند مورد علائم باليني ممكن است با بعضي بيماريهاي پوست و موي غيرقارچي اشتباه شود كه در اين صورت با نمونه برداري و آزمايش در آزمايشگاه به آساني مي توان بيماري قارچي را تشخيص داد.
ضرورت رعايت چند نكته
به غير از درمانهاي دارويي كه توسط پزشك تجويز مي شود رعايت چند نكته براي دستيابي به نتايج صددرصد، بخصوص در مواردي كه درمانهاي دسته جمعي (مدارس، سربازخانه ها) صورت مي گيرد ضروري است.
۱ـ كوتاه كردن موي سر در آغاز، وسط و ختم مرحله درمان در تمام افراد مذكر و نسوان كمتر از ۱۲سال.
۲ـ استفاده از داروهاي قارچ كش موضعي مانند الكل يده ۵درصد تانيتيوريد.
۳ـ پوشاندن سر با كلاه يا روسري براي جلوگيري از پخش قارچ در محيط اطراف بيماران، ضمن درمان.
۴ـ جوشاندن لباس و ملافه براي جلوگيري از برگشت بيماري.
۵ـ درمان توأم بيمار و همسر وي در مواردي كه بيمار دچار قارچ كشاله ران است.
۶ـ خشك نگاه داشتن موضع و پرهيزاز رطوبت مداوم در موارد قارچهاي لاي انگشتان پا، زيربغل، كشاله ران و گردن. از اين رو بايد به بيماران توصيه كرد ضمن استحمام مداوم و روزانه، بعد از حمام بلافاصله با پارچه يا حوله تميزي تمام پوست و موي بدن را كاملاً خشك كرد.
۷ـ در صورت تشخيص بيماريهاي زمينه اي مانند كم خوني و بيماري قند و غيره بايد با همكاري متخصص مربوطه علاوه بر درمان قارچ، بيماري زمينه اي را درمان يا حداقل كنترل كرد.
درمان
در دو دهه اخير داروهاي متعدد و بسيار مؤثري براي درمان بيماريهاي قارچي وارد بازار دارويي ايران شده است. نكته مهم در درمان اين است كه بعد از حدود ۲ـ۱ هفته از مصرف داروهاي خوراكي، علائم باليني بسيار كاهش يافته و يا به ظاهر بهبود مي يابد. اگر درمدت درمان كافي كه توسط پزشك توصيه شده، دارو مصرف نشود مدتي بعد از قطع دارو، ضايعات برگشته و بيماري عود مي نمايد. از اين رو بسيار اهميت دارد كه درمان كافي انجام شود. بايد به اين نكته توجه كرد كه مدت زمان درمان ضايعات قارچي پوست حدود ۴ هفته، مو حدود ۲ماه و ناخن ۶ـ۳ ماه است. ممكن است برحسب نوع دارو، تجويز آن به صورت روزانه، هفتگي يا حتي يك هفته در ماه توسط پزشك باشد.
نوعي ضايعه قارچي پوست به نام تينا ورسيكولر وجوددارد كه جزو كچلي ها محسوب نمي شود زيرا حتي در صورت عدم درمان ، آثاري از خود به جاي نمي گذارد. اين نوع ضايعه بيشتر در پوست نوجوانان و جوانان كه تعريق زياد دارند ديده مي شود. عامل آن، قارچ «مالاسزيا فورفورا» است . اين نوع قارچ به رنگهاي روشن يا تيره در نواحي پوشيده، مانند سينه، شكم، بازوها و پشت ديده مي شود. اين قارچ، در كودكان ممكن است در گردن و صورت هم ديده شود كه با استحمام، به طور موقت رنگ آن كاهش يافته و مجدداً تيره مي شود. براي درمان قارچ «تينا ورسيكولر» علاوه بر استحمام مداوم ومصرف داروهاي تجويزي لازم است اما در برخي افراد به علت داشتن استعداد خاص براي ابتلا، ممكن است بعد از درمان كامل ضايعات مجدداً عود نمايند. از اين رو، استحمام مستمر روزانه و استفاده از شامپو و صابونهاي طبي براي اينگونه بيماران توصيه مي شود.
*متخصص پوست
و عضو هيأت علمي دانشگاه علوم پزشكي تهران
|
|
|
|
|
|
افق هاي تازه
|
|
|
|
|
|
عوارض افزايش سن در مردان
تاكنون تصور مي شد كاهش باروري به دليل بالا رفتن سن، تنها در زنان رخ مي دهد، اما حالا معلوم شده است كه باروري مردان نيز با محدوديت زماني روبرو ست
تحقيقاتي در آمريكا حاكي است هرچه سن مرد بالاتر مي رود، شانس او براي پدر شدن هم كمتر مي شود.
به گزارش بي. بي. سي، دانشمندان آمريكايي كه نتيجه تحقيقات خود را در نشريه «باروري و عقيمي» (Fertility and Sterility) منتشر كرده اند، با تأكيد بر يافته هاي قبلي در اين زمينه، مي گويند كاهش ميزان اسپرم با بالا رفتن سن در مردان، رابطه مستقيم دارد.
تاكنون تصور مي شد كاهش باروري به دليل بالا رفتن سن، تنها در زنان رخ مي دهد، اما اكنون معلوم شده است كه باروري مردان نيز با محدوديت زماني روبرو است.
زنان با تعداد محدودي تخمك متولد مي شوند، قوه باروري آنها با گذشت زمان افت مي كند و با يائسه شدن توانايي خود را براي توليد مثل از راههاي طبيعي از دست مي دهند. در مقابل، مردها تا پايان عمر به توليد اسپرم ادامه مي دهند و تاكنون فرض بر اين بوده است كه آنها همواره بارور باقي مي مانند.
اما در تازه ترين پژوهشها كه بر روي اسپرم مردان ۲۵ تا ۴۴ سال انجام گرفت، معلوم شد با افزايش سن، تعداد اسپرمهايي كه به لحاظ ژنتيكي معيوب هستند نيز افزايش مي يابد. در همين تحقيقات همچنين معلوم شده است كه نه تنها تعداد اسپرمهاي معيوب زيادتر مي شود، دفع آنها نيز براي بدن سخت تر مي شود.
تحقيقات قبلي حاكي از آن بود كه هرچه بر سن مرد افزوده مي شود، فعاليت اسپرم هم كمتر مي شود. در همين حال، اسپرم در مردان با سنين بالا، در حركت به سوي تخمك دچار سردرگمي مي شود و احتمال تشكيل نطفه به ميزان زيادي كاهش مي يابد.
|
|
|
|
|
|
|
|
نگاهي به خبرها
|
|
|
|
|
|
قانون مربوط به آلودگي هوا اجرا نمي شود
مديركل دفتر حقوقي و مجلس سازمان حفاظت محيط زيست مي گويد قانون مربوط به آلودگي هوا كه درسال ۱۳۷۹ به تصويب مجلس شوراي اسلامي رسيده، تاكنون به مورد اجرا درنيامده است.
به گزارش ايرنا، فرهاد دبيري اظهار داشت: براساس ماده ۱۰۴ قانون برنامه سوم توسعه، ميزان جريمه مربوط به آلودگي هوا ناشي از وسايل نقليه موتوري، ۵۰۰هزار ريال در نظر گرفته شده اما اين قانون، تاكنون عملي نشده است.
وي با بيان اينكه مشكل مربوط به آلودگي هواي تهران ناشي از نبود قانون نيست بلكه عدم اجراي قانون است، افزود: هم اكنون نيز ميزان جريمه درنظر گرفته شده براي خودروهاي آلوده كننده محيط زيست، از جرايم مربوط به راهنمايي و رانندگي بيشتر است.
مديركل دفتر حقوقي و مجلس سازمان حفاظت محيط زيست، مسؤوليت اجراي اين قانون را از وظايف نيروي انتظامي و راهنمايي و رانندگي دانست و گفت: مأموران سازمان حفاظت محيط زيست در اين زمينه هيچ نقش و مسؤوليتي ندارند.
وي با اشاره به تأكيد سازمان حفاظت محيط زيست بر اجراي اين قانون، گفت: از نظر ما، سلامت انسانها مهمتر از همه مسائل است و لازم است براي حفظ سلامت شهروندان، اين قانون به اجرا درآيد.
«ايبوپروفن» را بدون تجويز پزشك مصرف نكنيد!
مصرف برخي داروهاي ضد التهاب از جمله «ايبوپروفن»، بدون تجويز پزشك، مي تواند به مرگ بينجامد.
به گزارش ايرنا، دكتر سودابه داوران، عضو شوراي مركزي تحقيقات كاربردي دارويي تبريز با اعلام اين موضوع، افزود: داروهاي ضد التهاب و به طور كلي داروهاي اسيدي و آن بخش از داروهايي كه به عنوان مسكن مورد استفاده قرار مي گيرند، بايد زير نظر پزشك مصرف شوند.
دكتر داوران گفت: افرادي كه ناراحتي هاي گوارش بويژه التهاب و زخم معده دارند، بايد از داروهايي كه گروه هاي اسيدي كمتر دارند، آن هم با نظر پزشك، استفاده كنند. استاد يارگروه شيمي دانشكده داروسازي تبريز با اشاره به اينكه ايبوپروفن بويژه در درمان التهاب هاي استخوان مفاصل به كار مي رود، افزود: مشكلي كه اين دارو ايجاد مي كند آن است كه به طور كافي جذب نمي شود و عوارضي از قبيل زخم، خونريزي و حتي سوراخ شدن معده و روده ايجاد مي كند و موارد مرگ ناشي از مصرف آن هم اعلام شده است.
وي گفت با توجه به اثرات درماني بسيار بالاي اين دارو، ما در مركز تحقيقات كاربردي دارويي تبريز در تلاش هستيم تا مشتقات جديدي از ايبوپروفن را توليد كنيم كه علاوه بر حفظ خاصيت ضدالتهاب آن، از عوارض جانبي اش كاسته شود.
|
|
|
|
|
|
|
