احمد ميدري نماينده آبادان گفت كه به دليل عدم اعتقاد و التزام به قانون اساسي و ولايت فقيه و وابستگي به گروهكهاي غيرقانوني ردصلاحيت شده است.
ميدري گفت: بند يك ماده ،۲۸ بند سوم ماده۲۸ و بند يك ماده۳۰ موادقانوني اين ردصلاحيت بوده است. وي تأكيدكرد: هيچگونه سند كتبي درمورد ردصلاحيت بنده وجودنداشته است و به نطق هاي بنده در مجلس استنادكرده اند. وي از مقامات مسؤول خواست كه دراين باره رسيدگي صورت گيرد.
* ناصر اقبالي ديگر نامزد ردصلاحيت شده دراين حوزه انتخابيه نيز از هيأت بازرسي وزارت كشور خواست تا درمورد عدم وجود دليل قانوني درردصلاحيتش رسيدگي فوري كند.
به گفته اقبالي، وي به دليل عدم وفاداري به قانون اساسي و وابستگي به گروهكهاي غيرقانوني ردشده است.

براساس تصميم ستاد انتخاباتي شوراي هماهنگي گروههاي دوم خردادي، احزاب عضو در اين ستاد موظف شده اند فهرست كانديداهاي پيشنهادي تهران و شهرستانهايشان را ظرف يكي دو هفته آينده، اعلام كنند.
به گزارش ايسنا، علاوه بر اين موضوع در جلسه اخير اين ستاد، بخشي از آيين نامه اجرايي گروههاي دوم خردادي در باره تنظيم فهرست واحد انتخاباتي تدوين شد.همچنين در جلسه مورخه ۸۲‎/۱۰‎/۷ اين ستاد، تركيب شوراي مديريت آن كه شامل هيأت رئيسه فعلي اين گروه، حجت الاسلام والمسلمين محتشمي پور و بهزاد نبوي است، تعيين شد.
* تأكيد كروبي بر انسجام گروههاي جبهه دوم خرداد در انتخابات مجلس
اعضاي كميته سياسي حزب همبستگي با مهدي كروبي رئيس مجلس شوراي اسلامي ديدار و گفت وگو كردند. به گزارش اداره كل فرهنگي و روابط عمومي مجلس، آقاي كروبي دراين ديدار با اشاره به نقش حزب همبستگي دربين گروههاي جبهه دوم خرداد و تلاش آنها در انسجام اين گروهها اظهاراميدواري كرد تا با عمل در چارچوب قانون زمينه حضور گسترده مردم در انتخابات هفتمين دوره مجلس شوراي اسلامي و انتخاب نيروهاي مفيد وكارآمد براي خدمت به نظام ومردم فراهم گردد.

سيدمحمدخاتمي، رئيس جمهور از ارسال پيامهاي تسليت ۷پادشاه، ۴۹رئيس جمهور و ۱۷نخست وزير و ۳۰مقام ديگر بخاطر وقوع زلزله در شهرستان بم قدرداني كرد.به گزارش روز سه شنبه دفتر امور رسانه هاي رياست جمهوري، خاتمي در پاسخ هاي جداگانه تصريح كرد: اگرچه در اين بلاي طبيعي، فروغ زندگاني، بسياري از هموطنان ما به خاموشي گراييد و دهها هزارنفر مجروح و بي خانمان شدند، ولي بي گمان ابراز محبت و همدردي ازسوي جناب عالي در كاهش رنج و درد مردم شريف ايران و بويژه مردم مناطق خسارت ديده، مؤثر بوده و از خاطره ملت ما محو نخواهدشد.
*خاتمي تصويب قانون اساسي افغانستان را به كرزاي تبريك گفت
سيد محمدخاتمي، رئيس جمهوري در گفت وگوي تلفني با حامد كرزاي، رئيس دولت انتقالي افغانستان، تصويب قانون اساسي اين كشور را به وي و ملت افغانستان تبريك گفت. به گزارش دفتر اموررسانه هاي رياست جمهوري، آقاي خاتمي از اجماع نظر اعضاي لويه جرگه كه منجر به تصويب قانون اساسي اين كشور شد، ابراز خرسندي كرد و آن را زمينه ساز تحكيم حاكميت ملي و پيشرفت و شكوفايي افغانستان دانست. حامد كرزاي نيز دراين گفت و گو ضمن تشكر از حمايتهاي جمهوري اسلامي ايران از دولت و ملت افغانستان، براي ملت ايران آرزوي بهروزي و سعادت كرد.
* معاون وزيرخارجه سوئيس: خاتمي احتمالاً در آينده نزديك به سوئيس سفر مي كند
يكي از مقامات وزارت امورخارجه سوئيس از احتمال سفر قريب الوقوع سيدمحمد خاتمي، رئيس جمهوري كشورمان به سوئيس خبر داد.يكي از معاونان وزارت امورخارجه سوئيس در گفت وگو با خبرگزاري دانشجويان ايران در برن ضمن اعلام اين خبر تاريخ انجام اين سفر رسمي را نيمه دوم ژانويه ۲۰۰۴ اعلام كرد.گزارش ايسنا حاكي است كه هرچند يكي از رايزنان سفارت كشورمان در برن اين خبر را تأييد كرد، اما از اظهارنظر درباره جزئيات آن خودداري كرد.

گروه سياسي: خبرگزاري فرانسه به نقل از محمد علي ابطحي معاون رئيس جمهوري اسلامي ايران اعلام كرد، روابط ايران و مصر در روزهاي آينده از سرگرفته مي شود.
اين خبرگزاري روز سه شنبه به نقل از ابطحي و در مصاحبه با شبكه تلويزيوني الجزيره افزود، مصر و ايران تصميم دارند تا روابط سياسي خود را به طور كامل از سرگيرند.
در همين حال، رئيس كميته روابط خارجي مجلس مصر معتقد است كه درصورت برقراري هرچه زودتر روابط ميان جمهوري اسلامي ايران و مصر، در منطقه خاورميانه توازن ايجاد خواهد شد.«مصطفي الفقي» در مصاحبه با خبرنگاران خبرگزاري جمهوري اسلامي و واحد مركزي خبر در قاهره افزود دو كشور مي خواهند آنچه را مربوط به گذشته است پشت سرگذارند و به آينده فكر كنند.رئيس كميته روابط خارجي مجلس مصر گفت اگر روابط دو كشور بزودي برقرار شود بر منطقه نيز تأثيرگذار خواهد بود و باعث توازن در منطقه خواهد شد.

گروه سياسي ـ جواد دليري: صحنه سياسي كشور روزها و هفته هاي داغتري در پيش دارد. احزاب، گروهها و نامزدان انتخاباتي هر كدام با يك «ايده و طرح» و يك «نگاه ويژه» به سوي انتخابات مجلس در حركتند. موضوع مشترك تمام اين جنب وجوش ها «كسب بيشترين كرسي هاي مجلس» است.
اما پشت صحنه سياسي كشور مسائل متفاوتي جريان دارد. درحالي كه يك جناح از ماهها پيش با استفاده از تجربه انتخابات شوراها با «چراغ خاموش» ليست ها و فهرست هاي خود را بسته و براي اول اسفند (روز انتخابات) روزشماري مي كند. جناح ديگر با «چراغهاي روشن» دلمشغولي ها و نگراني هايش را دائماً مطرح مي كند تا بتواند حضورش را بر تضميني گره بزند. هر دو جناح ماههاي گذشته در جلسات پشت اتاقهاي بسته استراتژي انتخاباتي خود را ريختند. اطلاح طلبان با استفاده از آخرين پشتوانه هايشان ـ كروبي و خاتمي ـ سعي كردند تا دغدغه هايشان را به حداقل برسانند. در رأس نگراني اصلاح طلبان دو موضوع بررسي صلاحيت ها و چگونگي حضور مردم قرارگرفته است. آن سوي اين تحركات، جناح منتقد دولت فارغ از اين نگراني ها و اختلاف نظرها تنها منتظر اعلام نظر شوراي نگهبان است و روزهاي آتي را صرفاً فرصتي براي نمايش قواي خود مي داند.
* استفاده از يك تجربه موفق
انتخابات مجلس ششم در بهمن ماه سال ۱۳۷۸ از ويژگي هاي خاص برخوردار بود. بارزترين ويژگي آن بهره گيري از يك الگوي نوين انتخاباتي يعني برگزاري يك رقابت حزبي بود. و از اين رو اصلاح طلبان هنگام به دست گرفتن مجلس، خرسند از يك تجربه موفق بودند.
مجلس ششم نيز پارلماني متفاوت از مجالس پيشين و بر شالوده تحزب و تكثر شكل گرفت. حزب پيروز انتخابات، توانست از فهرست خود ۲۸ تن را وارد مجلس كند. اصلاح طلبان در تجربه پارلماني خود، روشهاي حزبي را به درون مجلس نيز برده و برپايه آن فراكسيونهاي مجلس را سازمان دادند. ظهور فراكسيونها باعث شد مجلس، مناقشه اي تازه اي را نيز تجربه كند، اما حزبي شدن فرايند سياست وپارلمان در ايران چندان آسان نبود چرا كه از ابتدا طيف مخالفان رفتار حزبي مجلس اعلام كردند كه نماينده مجلس بايد بيش و پيش از نمايندگي احزاب واقشار جامعه در برابر حكومت ، حافظ مصالح نظام باشد.
اما اصلاح طلبان بي توجه به مخالفت ها ، انديشه حزبي خود را يكي پس از ديگري رواج دادند.
* كنگره هاي حزبي ، تجربه اي تازه
در هيچ دور از انتخابات ، گروههاي سياسي ايران چون امروز به سنت تشكيل كنگره اقبال نشان نداده بودند ، ازاين رو شايد بتوان گفت يكي از ويژگيهاي بارز انتخابات اسفند ۸۲ برگزاري كنگره هاي حزبي است . البته طي دوسه سال اخير، كمابيش اصلاح طلبان براي تحكيم انديشه هاي حزبي خود ازاين روش بهره مي بردند. اما امروز همه احزاب پي اين شيوه و روش رفته اند . بطور مثال درحالي كه برخي از احزاب همچون جبهه مشاركت وجمعيت مؤتلفه هرساله درموعد مقرر، كنگره ساليانه وسراسري خود را دركنار دهها كنگره وهمايش برگزار مي كرد اين بار تشكلهاي ديگري نيز چون مجمع روحانيون مبارز وجمعيت ايثارگران با اشتياق تمام ، كنگره اي را براي نخستين بار برگزار كردند البته هنوز احزابي همچون كارگزاران و جامعه اسلامي مهندسين بي نياز از كنگره حزبي همچون سياق گذشته به فعاليت خود ادامه مي دهند. سازمان مجاهدين انقلاب اسلامي نيز از آن دسته از گروههايي است كه دراين دوره مي خواهد برپايي يك كنگره حزبي را به آزمايش بگذارد. به هر روي براين سنت حزبي (كنگره) آثار بسيار مترتب است در قاموس فعاليت حزبي شكل گيري اركان يك حزب و تعيين استراتژي حزبي دومقوله مهم و باارزش محسوب مي شود. احزاب ايران كم وبيش فاقد استراتژي تدوين شده حزبي اند و از اركان حزبي همچون شاخه ها كميته هايي چون كميته سياسي ، مجمع عمومي ، كميته دانشجويي ، ارگان مطبوعاتي ، كميته جوانان وزنان وكميته عضوگيري و … محرومند.
حال در آستانه انتخابات آنها اميدوارند كه اين نقايص جملگي در پرتو يك كنگره بزرگ رفع شود . حضور انتخاباتي در قالب كنگره هاي حزبي وتكيه كردن برطراحي استراتژي وتصميم گيري جمعي اين نويد را مي دهد كه رفتار سازماني و فعاليت حزبي درايران نيز از قالب «هيأتي» خارج و به سمت مدرنيزه كردن رفتار حزبي سوق مي يابد. شايد مهمترين مزيت وفضيلت فعاليت حزبي درقالب برپايي كنگره آن باشد كه فعاليت سياسي پنهاني جاي خود را به روش حزبي مي دهد و يا جلسات پنهان واتاق هاي بسته حزبي را به روي افكار عمومي مي گشايد و آنگاه ديگر امكاني براي اين شبهه كه سياستمداران در لابي ها و زدوبندهاي پشت صحنه سياست را پيش مي برند وجود نخواهد داشت. كنگره هاي حزبي فرصت مهمي براي ارتباط افكار عمومي ورسانه ها با احزاب است . انتخابات مجلس هفتم شايد ازاين جهت ، يك گام به جلو باشد هرچند كه چالشهاي شش دوره انتخابات در مورد برگزاري انتخابات همچنان پابرجاست.

گروههاي سياسي روزهاي پركاري پيش رو دارند به طوري كه تا انتخابات به طور متوسط ۸كنگره حزبي توسط جمعيت مؤتلفه، ادوار تحكيم وحدت، جبهه مشاركت سازمان مجاهدين، همبستگي، مردم سالاري، اعتدال و توسعه و خانه احزاب برگزار مي شود
تقويم كاري احزاب و گروههاي سياسي روزهاي پركاري را نشان مي دهد. فرارسيدن موعد انتخابات مجلس هفتم، جنب وجوش خاصي را در احزاب به وجود آورده است. حجم اين بخش از فعاليت احزاب به اندازه اي است كه تا انتخابات هر پنجشنبه بطور متوسط يك كنگره حزبي برگزار مي شود.
* ۱۸ دي ماه ـ كنگره هفتم مؤتلفه: جمعيت مؤتلفه اسلامي هجدهم دي ماه (فردا) هفتمين مجمع عمومي خود را برگزار مي كند. طبق اساسنامه جمعيت مؤتلفه اسلامي هر دو سال يك بار مجمع عمومي با حضور نمايندگان اعضا از سراسر كشور برگزار مي شود.
* ۲۹ دي، كنگره سازمان دانش آموختگان ادوار: ادوار تحكيم وحدت كه به نام سازمان دانش آموختگان ايران شناخته شده، تصميم دارد ۲۹دي ماه كنگره فوق العاده خود را برگزار كند. كنگره فوق العاده سازمان دانش آموختگان ايران اسلامي جهت بررسي و اعلام مواضع سازمان جهت نحوه برخورد و مشاركت در انتخابات مجلس هفتم برگزار خواهد شد.
* ۳ بهمن: كنگره فوق العاده جبهه مشاركت: كنگره فوق العاده جبهه مشاركت ايران اسلامي به منظور اتخاذ مواضع نهايي اين حزب درخصوص انتخابات سوم بهمن ماه جاري برگزار مي شود. اين تشكل چندي پيش پنجمين كنگره حزبي خود را برگزار كرد.
* ۹ بهمن، كنگره مجاهدين انقلاب اسلامي: اين كنگره نخستين كنگره اي است كه به طور رسمي از سال ۱۳۷۱ و پس از تأسيس سازمان مجاهدين انقلاب اسلامي برگزار مي شود.
مجاهدين انقلاب كه در صورتي در انتخابات مجلس هفتم حضور پيدا كنند سومين تجربه خود را خواهند گذراند، در دوره هاي گذشته هر دو سال يكبار كنگره خود را برگزار كرده اند اما تاكنون بازتاب بيروني و تبليغاتي نداشته است. دستور كار اين كنگره ، انتخاب شوراي مركزي سازمان است اما مسأله مهم ديگر، بحث انتخابات و جمع بندي استراتژي سازمان مجاهدين خواهد بود.
*۲بهمن ،كنگره همبستگي و مردم سالاري: حزب همبستگي نيز تصميم دارد دوم بهمن ماه كنگره حزبي خود را برگزار كند. دستور كار اصلي اين كنگره انتخابات است. حزب مردم سالاري نيز كه با شمار انتخاب حكومت نسل دوم و گردش نسل نخبگان واردصحنه انتخابات شده است تصميم دارد ۶ بهمن كنگره خود را برگزار كند. اين حزب به حزب همبستگي نزديك است.
*هفته اول بهمن، كنگره اعتدال و توسعه: حزب اعتدال و توسعه كه با انتخابات مجلس ششم اعلام موجوديت كرد، تصميم دارد در دهه اول بهمن ماه كنگره خود رابرگزار كند. گفته مي شود نامشخص بودن زمان حضور يكي ازشخصيت هاي برجسته كشور در اين كنگره تاكنون موجب شده زمان قطعي برپايي كنگره روشن شود.
* ۱۶بهمن همايش فصلي خانه احزاب: هفتمين همايش فصلي خانه احزاب ايران ۱۶ بهمن ماه برگزار مي شود. آموزش يكروزه ناظران و نمايندگان احزاب در ميز احزاب در وزارت كشور و ستاد انتخابات و استانهايي را كه خانه احزاب دارند، ازجمله برنامه هاي اين همايش است. بررسي طرحي در موردنظارت بر رفتار انتخاباتي احزاب در انتخابات مجلس هفتم نيز در همايش فصلي احزاب مطرح خواهد شد.

گروه سياسي: وزارت خارجه آمريكا يكبار ديگر تأكيد كرد: پيشنهاد اعزام يك هيأت آمريكايي به مناطق زلزله زده ايران تنها براساس مقاصد بشردوستانه صورت گرفت.
اين پيشنهاد كه توسط مقام هاي ايران رد شد شامل اعزام يك هيأت آمريكايي به سرپرستي سناتور اليزابت دال و يكي از اعضاي خانواده جرج بوش بود.
«آدام ارلي» معاون سخنگوي وزارت خارجه آمريكا روز دوشنبه در جلسه روزانه خبري خود گفت: اين پيشنهاد هيچ جنبه سياسي نداشته و حاوي پيام خاصي براي تهران نبوده است.
وي تأكيد كرد: بحث كمك هاي بشردوستانه به ايران ارتباطي با مسأله روابط بهتر با تهران ندارد.
وي يكبار ديگر تمايل واشنگتن به داشتن روابط بهتر با تهران را تكرار كرد.
ارلي در عين حال از ايران خواست براي اين منظور اعضاي القاعده را مسترد نموده، به حمايت خود از آنچه وي سازمان هاي تروريستي خواند خاتمه داده و برنامه توليد سلاح هاي كشتار جمعي را قطع كند.

امير سيدين
وقتي در واپسين روز هفته اي كه گذشت، خبر لغو سه ماهه كليه تحريمهاي ايران از سوي دولت آمريكا اعلام شد، بسياري از كساني كه رفتارهاي اين دو كشور را پس از حادثه فجيع زلزله بم، رصد مي كردند، نه تنها متعجب نشدند، بلكه احتمالاً خبري را شنيده بودند كه از مدتها قبل، خبري اينچنيني و با كيفيات مشابه را انتظار مي كشيدند. لغو موقت تحريمهاي ايران از سوي آمريكا، هرچند براي برخي غيرمنتظره نبود، اما نمي شد از اهميت بسيار اين خبرغافل شد. اهميتي كه «كمال خرازي» وزير امور خارجه ايران را وا مي داشت تا در گفت وگويي تلويزيوني به موازات تأكيد بر «بي اثر بودن اين تحريمهاي چندساله» ، اقدام به لغو آن را، گامي مثبت در جهت بهبود «روابط دوجانبه» ارزيابي كند.
***
فرداي همان روزي كه زلزله بم، چندين هزار نفر را در اين شهر تاريخي به كام مرگ كشيد و فاجعه اي انساني آفريد. جرج بوش، رئيس جمهور آمريكا، از تجربه سيدمحمدخاتمي در زمان وقوع حادثه يازده سپتامبر استفاده كرد و به شيوه وي، حادثه زلزله بم را ، نه به دولتمردان ايراني ـ كه از ۲۵ سال پيش رابطه اي رسمي و ديپلماتيك با آمريكا نداشتند ـ كه به مردم ايران، تسليت گفت: «من خبر زلزله د ر شهر بم ايران را شنيدم و از تلفات ، مجروحين وشدت خسارات وارد شده به اين شهر باستاني به شدت متأثر شدم... به تمام كساني كه از اين فاجعه داغدار شده اند تسليت مي گويم، تمام آمريكاييها با قربانيان و خانواده هاي آنان همدردي مي كنند و ما آماده كمك به مردم ايران هستيم». (خبرگزاري فرانسه ـ ۲۷ دسامبر ۲۰۰۳) بيانيه جرج بوش تنها چند ساعت پس از آن صادر مي شد كه سخنگوي كاخ سفيد در مقابل خبرنگاران تصريح مي كرد: «مسؤولان دولت جرج بوش در حال آماده كردن كمك هاي امدادي بشردوستانه هستند». (راديو آمريكا ـ ۲۷ دسامبر ۲۰۰۳) و جالبتر آنكه به فاصله يك روز پس از صدور بيانيه جرج بوش رئيس جمهور آمريكا، خبر گفت وگوي تلفني ريچارد آرميتاژ و محمدجواد ظريف ـ قائم مقام وزارت خارجه آمريكا و نماينده دائم ايران در سازمان ملل متحد ـ نخستين شوك جدي به فضاي رسانه اي پس از حادثه زلزله بم ، وارد كرد. از وراي گردوغبار حادثه دهشتناك زلزله بم، اينبار صداهاي ديگري هم شنيده مي شد. يك گفت وگوي مستقيم بين دو مقام رسمي از دو كشوري كه از ۲۵ سال پيش هيچ رابطه اي با هم نداشتند و مسائلشان را از طريق دفاتر حافظ منافع در كشورهاي يكديگر حل مي كردند، مي توانست به اندازه كافي براي رسانه هاي جهاني جذاب باشد. آنچنان كه شبكه تلويزيوني «سي ان ان» در گزارشي مفصل از اين موضوع تصريح مي كرد: «ريچارد آرميتاژ معاون وزارت امور خارجه آمريكا مستقيماً با محمدجواد ظريف، نماينده ايران در سازمان ملل تماس گرفت وفاجعه بم را تسليت گفت... با توجه به اينكه دولت آمريكا معمولاً باايران از طريق سوئيس تماس مي گرفت، اين بار ريچارد آرميتاژ معاون وزارت امور خارجه آمريكا با ناديده گرفتن اختلافات دولتش با ايران، مستقيماً با محمدجواد ظريف نماينده ايران در سازمان ملل تماس گرفت و فاجعه بم را به وي تسليت گفت». (۲۸ دسامبر ۲۰۰۳) خبرگزاري رويترز هم همزمان گزارش مي داد: «يك مقام وزارت امور خارجه آمريكا روز شنبه اعلام كرد كه مقام هاي بلندپايه ايران و آمريكا اختلاف هاي سياسي خود را كنار گذاشتند تا به صورت مستقيم موضوع كمك هاي انسان دوستانه را در پي زمين لرزه اي كه دهها هزار ايراني را به كام مرگ برد، بررسي كنند… لوفينتور، سخنگوي وزارت خارجه آمريكا به خبرنگاران گفت كه اين گفت وگو از طريق تلفن ميان ريچارد آرميتاژ، قائم مقام وزير امور خارجه آمريكا و محمد جواد ظريف نماينده دائمي ايران درسازمان ملل متحد صورت گرفت» (۲۸ دسامبر ۲۰۰۳)
آنچنان كه واشنگتن تايمز، روزنامه چاپ آمريكا هم در گزارشي تصريح مي كرد: «ريچارد آرميتاژ قائم مقام وزارت خارجه آمريكا به محمدجواد ظريف نماينده ايران در سازمان ملل متحد تلفني تسليت گفت و پيشنهاد كمك كرد. اين تلفن غيرمعمول بود زيرا كه در موارد عادي تماس بين ايران و آمريكا از طريق سفارت سوئيس كه حافظ منافع آمريكا در ايران است، صورت مي گيرد». (۲۹ دسامبر ۲۰۰۳)
تماس تلفني بين ظريف و آرميتاژ، هرچند كه هر دو سوي اين ارتباط برغيرسياسي بودن آن تأكيد داشتند اما ظاهراً براي بسياري مؤيد اين موضوع بود كه در ميان آوارهاي زلزله بم كه هر حركتي در آن به كندي صورت مي گرفت، آنچه كه آرام آرام و بي صدا پيش مي رود، ماشين «ديپلماسي» است و دست اندركاران خبر، دراقصي نقاط دنيا، اين موضوع را احتمالاً از همان ساعات نخست وقوع حادثه دلخراش زلزله بم دريافته بودند و از همين منظر بود كه در ميان انبوه كمك هاي انساندوستانه اي كه كشورهاي مختلف راهي ايران كرده بودند، آن دسته از كمك هايي كه نام «آمريكا» را به عنوان مبدأ خود داشتند، بسيار بيشتر مورد توجه رسانه هاي مختلف قرار مي گرفتند توجهي آنگونه كه حتي كمك هاي انسان دوستانه «مصر» و «امارات» كه دولت هاي هردوي آنها اختلافاتي با ايران داشتند، تحت الشعاع آن قرار مي گرفت. به هر حال فرود هواپيماهاي هركولس آمريكايي در فرودگاه كرمان، براي اولين بار پس از قطع روابط دو كشور از سال ۱۹۷۹ صورت مي گرفت و شايد بخشي از توجه رسانه هاي خبري با اين مسأله، از اين زاويه قابل توجيه بود، اما بي شك بخش عمده اي از علاقه خبرگزاري هاي مختلف به رصد كردن اين كمك ها، احتمالاً همان چيزي بود كه روزنامه «فرانكفورتر آلگماينه» آن را تحليل مي كرد:«در زمان حاضر ديپلماسي زلزله بيش از پيش موجبات نزديكي روابط بين ايران و آمريكا رافراهم كرده است… بعد از زلزله بم، نوعي ديپلماسي بين دو كشور ايران و آمريكا ايجاد شده كه تا همچون زلزله چهارسال پيش تركيه كه باعث نزديكي تركيه و يونان شد، موجبات نزديكي تهران و واشنگتن نيز فراهم شود… گرچه ديپلماسي زلزله يخي را كه بين دو دولت ايران و آمريكا ايجاد شده نخواهد شكست اما بيش از گذشته آن را آب خواهد كرد» (۲۹ دسامبر ۲۰۰۳)
آنچنان كه مركز مطالعات و پژوهشهاي راهبردي امارات نيز، طي تحليلي كه در گاهنامه «اخبارالساعه» ـ ارگان اين مركز ـ منتشر كرد. كمك هاي ارسالي آمريكا به زلزله زدگان بم را زمينه ساز بهبود روابط ميان واشنگتن و تهران ارزيابي كرد و نوشت: «چنانچه ايران كمكهاي امدادي آمريكا را بپذيرد، زمينه هاي اساسي براي انعطاف در روابط ميان دو كشور به وجود خواهد آمد. به ويژه آنكه راهكارهاي ديپلماتيك طي چند سال اخير و با پايان يافتن جنگ سرد و نيز پيامد حوادث ۱۱سپتامبر دچار دگرگوني شگرفي شده است... تهران با تمايل آمريكا به جلب احساسات ملت ايران، درك كرد كه جهت گيريهاي سياسي واشنگتن نسبت به ايران تغيير يافته است... گشايش كانالهاي مذاكره ميان واشنگتن و تهران در زمان حاضر به لزوم اتخاذ گام اول از سوي هر كدام از دو كشور و همچنين فيصله دادن به جدل جريانهاي داخلي در اين خصوص بستگي دارد. (۲۸دسامبر۲۰۰۳)
اين تأكيد در شرايطي صورت مي گرفت كه چندي بعد، شبكه تلويزيوني الجزيره، گزارش داد: «سيدمحمد خاتمي رئيس جمهوري اسلامي ايران از كمكهاي ايالات متحده به آسيب ديدگان زلزله بم، تقدير كرد.» (۳۱دسامبر ۲۰۰۳) انتشار خبر تقدير سيدمحمد خاتمي از كمكهاي آمريكا به زلزله زدگان بم، در شرايطي منتشر مي شد كه چندي قبل روزنامه اترشي «ان.ست.ست» خاطرنشان مي كرد: «دولت محمد خاتمي پس از زمين لرزه دهشتناك در بم نه فقط تلاش كرد تا عمليات كمك رساني در داخل كشور را تا حد زيادي برنامه ريزي كند، بلكه برخلاف سابق درهاي كشورش را به روي كمكهاي بين المللي نيز گشود... خاتمي شخصاً اقدام به اين كار كرد و گفت كه اين فاجعه مصيبت بار، بسيار بزرگتر از آن است كه ايران بتوانند به تنهايي نيازهاي مردم مصيبت زده را تأمين كند. »اين روزنامه همچنين به گفت وگوي سال۱۹۹۸ سيدمحمد خاتمي با شبكه تلويزيوني «سي.ان.ان » اشاره كرد و نوشت: «خاتمي در سال۱۹۹۸ طي مصاحبه معروفي با سي ان ان، پيام صلح خود را به ملت آمريكا رساند... راهبرد سياسي خاتمي اكنون به ثمر رسيده و اين امر طي چند روز گذشته بسيار مشهودبوده است.» (۲۹دسامبر ۲۰۰۳)
علي ايحال، شبكه تلويزيوني الجزيره، مصداق ديگري از نگاه مثبت ايران به كمكهاي انسان دوستانه آمريكا را هم گزارش مي كرد: «ديدار وزير امور خارجه ايران با گروه امدادي اعزامي براي كمك به آسيب ديدگان از زلزله بم، به منزله اقدام ايران به موازات دعوت وزير خارجه آمريكا براي گفت وگو با ايران بود» (۳۱دسامبر ۲۰۰۳) در واقع ديدار وزير خارجه ايران با امدادگران آمريكايي حاضر در بم، يك روز پس از آن صورت مي گرفت كه كالين پاول، همتاي آمريكايي خرازي، خاطرنشان مي ساخت: «مسائلي در حال رخ دادن است. ما بايد احتمال برقراري مذاكره با ايران در زمان مناسبي در آينده را در نظر بگيريم، زيرا ايراني ها به اين موضوع توجه مي كنند كه جهان در حال تماشاي آنها و آماده پاسخ دادن است.» (۳۱دسامبر۲۰۰۳) اين سخنان يك روز پس از آن بيان مي شد كه به گفته راديو فردا: «يك مقام ديگر آمريكايي تصريح مي كرد كه دولت بوش براي سومين بار مشغول بازنگري در سياست خود در قبال ايران است.» (۳۱دسامبر ۲۰۰۳)
***
پيشبرد ديپلماسي زلزله بين ايران و آمريكا، هرچند كه چشم انداز مثبتي از روابط دوجانبه را پيش روي قرار مي دهد، آنچنان كه «ريچارد كوهن» وزير دفاع دولت كلينتون و «برژينسكي» مشاور امنيتي كاخ سفيد در دولت كارتر طي گفت وگويي تلويزيوني تصريح كردند: «ژست دولت آمريكا در ارسال سريع كمك به آسيب ديدگان زمين لرزه به طور قطع مي تواند در ذوب يخهاي مناسبات سرد و پرتنش تهران ـ واشنگتن مؤثر باشد.» (۲۹دسامبر ۲۰۰۳)
اما اين خوشبيني را يادآوري برخي نمونه هاي مشابه مخدوش خواهد ساخت.دولت آمريكا از سال۱۹۹۰ ميليونها تن موادغذايي براي مبارزه با قحطي به كره شمالي ارسال كرده است. با اين حال روابط بين دو كشور آمريكا و كره شمالي همچنان در وضعيت تخاصم قرار دارد. همچنين بعد از وقوع توفان موسوم به «لي لي » در كوبا، فيدل كاسترو موافقت خود را با ارسال كمكهاي غذايي غيردولتي از سوي آمريكا به كوبا، اعلام كرد اما اين مسأله هيچ تأثيري در كاهش تنشهاي في مابين دو كشور نداشته است. با اين اوصاف بايد ديد، «ديپلماسي زلزله» بين ايران و آمريكا فرجامي چون دو نمونه پيش گفته خواهد يافت و يا همچون «ديپلماسي پينگ پنگ » ـ كه راه را براي برقراري روابط بين پكن و واشنگتن هموار ساخت ـ سرانجامي ديگرگون مي يابد...