Iran Newspaper

پانزدهمين دوره نمايشگاه فروش بهاره تهران در حالي برپا مي شود كه تا پيش از افتتاح آن، سرنوشت بيش از ۱۴۰۰ غرفه شركت كننده در اين نمايشگاه به دليل اختلافات به وجود آمده ميان شهرداري و مجامع امور صنفي تهران، در هاله اي از ابهام بود. حتي وزير بازرگاني اعلام كرد «با توافق وزارت بازرگاني و شهرداري تهران، ديگر تحت هيچ شرايطي نمايشگاه پر ازدحامي در محل دائمي نمايشگاههاي بين المللي تهران برگزار نخواهد شد.»و اين توافق احتمالاً پس از اخطار شهردار تهران به مسؤولان نمايشگاه بين المللي تهران مبني بر خودداري از برپايي هرگونه نمايشگاه بزرگ و پر بازديد كننده، صورت گرفت. البته اين اخطار در شرايطي بود كه همگان مي دانستند برپايي نمايشگاه فروش بهاره نقش بارزي در تنظيم بازار در روزهاي آخر سال دارد.
از طرفي مسؤولان مجامع صنفي، توزيعي و توليدي تهران هم بر موضع قبلي خود كه برپايي نمايشگاه فروش بهاره در محل سالنهاي نمايشگاه بين المللي تهران بود، اصرار داشتند و با برپايي اينگونه نمايشگاهها در نقاط ديگر تهران عملاً مخالفت كرده بودند. كار به جايي كشيد كه حتي وزير بازرگاني مجبور به اعلام موضع در برابر آنها شد و طي مصاحبه اي اعلام كرد: «پرونده نمايشگاه فروش بهاره هنوز بسته نشده و وزارت بازرگاني قصد و تصميم محكم دارد تا با همكاري شهرداري، اصناف و اتحاديه اين نمايشگاه را در طول مدت باقي مانده از سال برگزار كند.» محمد شريعتمداري در آن مصاحبه به برپايي اين نمايشگاه تحت هر شرايطي، حتي در صورت خودداري مجامع صنفي تأكيد كرده بود و همين تأكيد نشان دهنده اهميتي است كه برپايي نمايشگاه فروش بهاره براي اين وزارتخانه در كنترل قيمتها و شكستن سير صعودي آن در روزهاي پاياني سال دارد.
آغاز ماجرا
ممانعت از برگزاري نمايشگاههايي كه موجب ترافيك و به هم ريختن نظم عبور و مرور در شهر تهران مي شود، زماني در دستور كار شهردار قرار گرفت كه پس از واگذاري بيش از ۶۱ درصد از سهام نمايشگاه بين المللي به شهرداري، برپايي هرگونه نمايشگاه بزرگ و پربازديد كننده علي الخصوص برپايي نمايشگاه فروش بهاره منوط به همكاري و هماهنگي وزارت بازرگاني و شهرداري شد. حالا سؤال اينجاست كه چطور علي رغم اين شرط، نمايشگاه فروش بهاره برگزار مي شود؟
يكي از دست اندركاران نمايشگاه مي گويد «پس از اخطار شهردار به مسؤولان نمايشگاه، كميسيوني متشكل از نمايندگان نيروي انتظامي، شهرداري، وزارت بازرگاني و مجامع امور صنفي تشكيل شد و آنها از مراكزي كه امكان برپايي اين نمايشگاه در آنها وجود داشت، بازديد كردند. بسياري از اين مراكز و مناطقي كه مورد بازديد قرار گرفت، به دليل نبود امكانات اوليه مثل راه، پاركينگهاي مناسب و امكانات جنبي مورد تأييد اين كميته قرار نگرفت و پس از آن قرار شد نمايشگاه بهاره در چندين محل از جمله محل دائمي نمايشگاه تهران برپا شود.»
علي فاضلي رئيس مجمع امور صنفي صنوف توليدي و خدماتي تهران در اين باره مي گويد: «برگزاري نمايشگاه فروش بهاره در تهران منوط به داشتن مكان مناسب است. ما با برگزاري نمايشگاه در چهار منطقه شهر موافق هستيم و آن را منطقي مي دانيم و مطمئناً برگزاري نمايشگاه به صورت غير متمركز و در نواحي مختلف دسترسي شهروندان را بسيار آسانتر از زماني مي كند كه مردم براي خريد از نمايشگاه بايد به يك نقطه در شمال شهر مراجعه كنند، اما مشكل اصلي اينجاست كه در سطح شهر تهران متأسفانه هيچ نقطه اي مناسب برگزاري نمايشگاه بهاره به جز محل دائمي نمايشگاههاي بين المللي نيست.» او معتقد است مكان در نظر گرفته شده براي نمايشگاه فروش بهاره بايد مناسب حضور ۱۰ اتحاديه از ۱۴ اتحاديه اي باشد كه ضرورت دارد در نمايشگاه حاضر شوند. او مي گويد «براي هر نمايشگاه ۲۰۰ تا ۲۵۰ واحد نياز داريم كه آنها بايد در يك مكان مسقف شش تا هفت هزار متري جاي داده شوند. حال سؤال اينجاست كه در كجاي تهران يك فضاي هفت هزار متري مسقف داريم كه بتوان ۲۰۰ واحد توليدي را براي عرضه محصولات در آن جاي داد؟»
ظاهراً فضاهايي كه به اين مجمع پيشنهاد شده است عمدتاً فضاهاي بازي بودند كه هيچ يك از امكانات مورد نظر آنها را نداشتند. حتي به آنها ورزشگاهها را پيشنهاد داده اند كه فضاي باز هستند و استعداد برگزاري نمايشگاه را ندارند. او مي گويد «علاوه بر اين ميادين ميوه و تربار را هم پيشنهاد دادند كه هرگز نمي توانند جايگاه مناسبي براي نمايشگاه فروش بهاره باشند.»
فاضلي در خصوص مصلاي تهران مي گويد: «يكي از مكانهايي كه پيشنهاد داده اند، مصلاي تهران است كه به عقيده مجمع، اين عمل باعث خدشه دار شدن قداست اين مكان مي شود.» از نظر او، مصلي مكان مقدسي است و هرگز مجمع امور صنوف توليدي و خدماتي تهران با برگزاري نمايشگاه فروش بهاره در آنجا موافقت نكرده است. او مي گويد «نبايد مكانهاي مذهبي و مساجد را به اينگونه كارها آلوده كنيم.» البته ظاهراً پيشنهاد فرهنگسراي بهمن مورد قبول اين مجمع قرار گرفته كه نمايشگاهي در آنجا برگزار مي شود. او در اين باره مي گويد «با توجه به اصرار وزارت بازرگاني و شهرداري مبني بر برگزاري نمايشگاه در چند نقطه، پيشنهاد داريم كه علاوه بر مكان فعلي نمايشگاه شهردار محترم مكان هاي ديگري را نيز كه داراي فضاي مسقف مناسب هستند به ما معرفي كند كه حداقل مشكل ترافيكي را ايجاد كند و براي پاركينگ خودروها جاي مناسبي داشته باشد.»
از طرف ديگر محمدحسين نورائي نايب رئيس اتحاديه پارچه فروشان با اشاره به گزينش اصناف شركت كننده در نمايشگاه بهاره برگزاري نمايشگاه فروش بهاره را حق اصناف مي داند نه شهرداري يا سازمان هاي ديگر. نورائي بهترين محل براي نمايشگاه بهاره را محل دائمي نمايشگاه هاي بين المللي مي داند و مي گويد: «وقتي كاري امتحانش را پس داده چرا دوباره آزموده مي شود؟ ورزشگاه ها و حتي مصلا فاقد موقعيتي هستند كه محل دائمي نمايشگاه ها به لحاظ جغرافيايي دارد.» او معتقد است اتحاديه از ابتدا با برپايي نمايشگاه مخالف بود ولي برگزاري اين نمايشگاه به سود قشر كم درآمد است. او مي گويد: «در نمايشگاه بهاره از سركيسه شدن اقشار كم درآمد جلوگيري مي كند.»
ضرورت برپايي نمايشگاه
اكنون برگزاري نمايشگاه فروش بهاره به عنوان عاملي براي تنظيم بازار كالاهاي مصرفي مردم در پايان سال شناخته شده است. معاون وزير بازرگاني در اين خصوص مي گويد: «براي جلوگيري از افزايش قيمت ها در سراسر كشور تمامي مراكز استان ها بايد نمايشگاه هاي بهاره برگزار كنند تا سير صعودي قيمت ها شكسته شود.» البته او مي گويد كالاهايي كه در اين نمايشگاه ها عرضه مي شوند نبايد از نظر كيفي در سطح پايين تري نسبت به كالاهاي عرضه شده در ساير نقاط باشد و همچنين قيمت آنها بايد لااقل ۲۵ درصد تا ۳۰ درصد ارزان تر از قيمت هاي معمول باشد.
علي فاضلي رئيس مجمع امور صنفي تهران در اين باره مي گويد: «نتايج تحقيقاتي كه توسط چند مؤسسه پژوهشي وابسته به دانشگاه هاي كشور صورت گرفته نشان مي دهد تنها در سال گذشته بيش از ۲‎/۵ ميليون نفر از مردم جنوب تهران كالاهاي موردنياز شب عيدشان را ۳۰ درصد زير قيمت بازار از نمايشگاه فروش بهاره تهيه كردند كه اغلب خريداران نمايشگاه سال گذشته ماهيانه ۱۵۰ هزار تومان درآمد داشتند و اين قشر توانسته بيش از ۵۰ درصد مايحتاج سال نو خود را با قيمت هاي كنترل شده و ۲۰ درصد تا ۳۰ درصد زير قيمت بازار خريداري كند.»همچنين دروديان رئيس اتحاديه پيراهن دوزان تهران در اين باره مي گويد: «جنسي كه در نمايشگاه عرضه مي شود نصف قيمت بازار است. در واقع برگزاري نمايشگاه به نفع مردم است. زيرا برپايي چنين نمايشگاهي مانع از افزايش بي رويه قيمت هاست.» از طرف ديگر بسياري از كارشناسان امور شهري اقدام شهردار تهران در جابه جايي محل برگزاري نمايشگاه بهاره را اقدام غيركارشناسي مي دانند. آنها مي گويند: «انتقال محل نمايشگاه به بهانه ايجاد ترافيك معقول نيست. چرا كه برگزاري نمايشگاه در هر نقطه از تهران موجب ترافيك خواهد شد و برگزاري يكجاي اين نمايشگاه ها در محل دائمي نمايشگاه هاي بين المللي بهترين گزينه بوده است.»
اين درحاليست كه تابستان امسال و پيش از برگزاري نمايشگاه بين المللي صنعت، شهرداري تهران دستور داده بود اين مكان به دليل ايجاد مزاحمت براي شهروندان به طور كامل تعطيل و محل جديدي براي برگزاري نمايشگاه ها تعيين شود. آن زمان شهردار تهران درحالي دستور تعطيلي نمايشگاه بين المللي را صادر كرد كه مركز توسعه صادرات در تدارك برگزاري بزرگترين نمايشگاه بين المللي صنعت بود، نمايشگاهي كه بالاخره برگزار شد و همان مشكلات هميشگي را براي مردم مناطق اطراف نمايشگاه به وجود آورد. محمود احمدي نژاد در يك نشست چندي پيش از برگزاري اين نمايشگاه با اشاره به اين كه اين تصميم قطعي و غيرقابل برگشت است گفته بود: «ما براساس قانون موظفيم هرگونه كاربري مزاحم براي شهر تهران را برطرف كنيم و مانع تضييع حقوق شهروندان شويم.» همان زمان يك روزنامه صبح از قول او نوشته بود: «هر پروژه اي هر قدر هم درآمدزا باشد نبايد بر آسايش و حقوق شهروندان ترجيح داشته باشد.»
به هرحال امسال هم مثل ۱۴ سال گذشته نمايشگاه فروش بهاره برگزار مي شود و حكايت ترافيك و سردرگمي مردم براي خريد شب عيدشان همچنان باقي مي ماند. درحالي كه امسال علاوه بر محل دائمي نمايشگاه هاي بين المللي، اين نمايشگاه در مصلاي تهران و فرهنگسراي بهمن هم برگزار مي شود كه نه تنها از بار ترافيك و مشكلات آن در شمال تهران كاسته نشده بلكه اين مشكل گريبانگير ديگر مناطق تهران هم شده است، اگرچه مي توان توزيع تراكم شديد هر ساله را امسال در نقاط مختلف شهر شاهد بود كه به هرحال از سنگيني ترافيك شمال شهر خواهد كاست.
از طرفي به نظر نمي رسد كه در آينده نزديك جاي ديگري را بتوان براي برپايي اين چنين نمايشگاه هايي در تهران متصور شد در اين باره حرف هاي وزير بازرگاني خواندني است. او مي گويد: «ساخت نمايشگاه هاي جديد نياز به منابع دارد و به همين دليل شهرداري تهران به هر ميزان كه منابع براي توسعه فضاهاي نمايشگاهي كه مورد قبول وزارت بازرگاني باشد دراختيار ما قرار دهد، مي تواند سهامدار شركت سهامي نمايشگاه هاي بين المللي تهران شود.» اين درحاليست كه تاكنون دو محل در حوالي پارك چيتگر و منطقه پرند براي ايجاد فضاي نمايشگاهي درنظر گرفته شده است كه هنوز مراحل اوليه ساخت خود را طي مي كنند.