|
دمشق در انديشه بازگرداندن مهاجران سورى
|
|
|
دكتر «بثينه شعبان» وزير اتباع و مهاجرين سوريه از اتخاذ تصميمات جديدى براى بازگشت مهاجران به كشورش خبرداد.
وى پس از بازگشت از سفر دوره اى به آمريكا از تمسك دمشق براى گفت وگوى سياسى با واشنگتن پرده برداشت كه در اين رابطه، اختلافاتى در داخل كاخ سفيد براى شيوه برخورد با سوريه وجود دارد، زيرا با وجود اينكه عده اى بر ادامه مذاكرات ديپلماتيك اصرار دارند، اما محافظه كاران نوين خواهان به كارگيرى قدرت نظامى براى حل هر مشكلى هستند.
در زير، مشروح مصاحبه دكتر بثينه شعبان با روزنامه «الحيات» از نظر خوانندگان گرامى مى گذرد.
\ شما فعاليتهاى رسمى براى بازگشت مهاجرين سورى در آمريكا به كشورتان را آغاز كرده ايد. دليل اهتمام سوريه به موضوع مهاجرين چيست و ديدار از آمريكا را چگونه ارزيابى مى كنيد؟
> قبل از آنكه ما به دنبال موضوع بازگشت مهاجرين باشيم، دولت اين موضوع را پيگيرى كرده است. در حال حاضر، سوريه حدود ۱۵ ميليون مهاجر در تمام نقاط جهان دارد و در اين راستا، ديدار مسؤولين وزارت امور خارجه با مقامات آمريكايى مى تواند منجر به تقويت روابط دو كشور شود. آمريكايى ها مى توانند سهم عمده اى در بازسازى كشور ايفا كنند و به عنوان پلى در تحكيم روابط دمشق ـ واشنگتن محسوب شوند. بازگشت مهاجران طرحى است كه تمام دولتها براى استفاده بيشتر از نيروهاى انسانى خود، خواستار آن هستند.
\ آيا ديدار شما در چارچوب اقدامات جديد حكومتى براى حل مشكل سياسى مهاجرين محسوب مى شود؟
> هر اقدامى نيازمند بررسى است و من در حال تنظيم گزارشى از سفر اخير خود براى ارائه به شوراى وزيران هستم، اما در مجموع، مشكل بزرگى وجود ندارد و ما تنها در جهت منافع ملى تلاش مى نماييم.
\ اقدامات جديد را در چه بخشهايى پيش بينى كرده ايد؟
> افراد بى شمارى هستند كه به دليل خدمات علمى در ديگر كشورها قادر به بازگشت نيستند. خدماتى كه گرانبها تر از موضوع بازگشت به وطن براى آنهاست. اما اگر شخصى در آمريكا تحصيل مى كند، بايد پس از فراغت از تحصيل براى خدمت به دولت به كشور بازگردد. شرايط براى هموطنان بايد يكسان باشد و كسانى كه در داخل و خارج به كشور خدمت مى كنند، بايد از تسهيلات يكسانى برخوردار شوند و اين بزرگترين اقدامى بود كه وزارت در حال اجراى آن است.
\ با طرح موضوع بازگشت مهاجرين، آينده مبهمى در برابر آنها ظاهر مى شود، زيرا امكان برخوردهاى ناشايست با آنها در لحظه ورود وجود دارد. به اين موضوع چگونه نگاه مى كنيد؟ و آيا براى حل اين معضل چاره اى انديشيده ايد؟
> در تمام دنيا، مشكلات ناخواسته اى وجود دارد اما نمى توان آن را به بدى اوضاع تعميم داد. عده اى به آمريكا مى روند اما در زمان ورود با بازجوييهاى متعدد مواجه مى شوند. سوريه كشورى آزاد براى تمام هموطنان است و تفاوت هاى بسيارى در ميان اشخاص خواهان توسعه كشور با گروه فشار بر مهاجرين وجود دارد.
\ آيا در اين باره جرياناتى وجود دارد؟
> ازمن صراحت در گفتار را خواستاريد. موانع اندكى در برابر صدها و هزاران اقليت خارجى وجود دارد. ما شاهد حماسه سورى هاى مقيم خارج بوده ايم كه براى مشاركت در رشد و توسعه كشور از هيچ كوششى دريغ نكرده اند. اقليت خارجى از نظر فكرى و شغلى آماده خدمت رسانى هستند.
\ آيا آمار دقيقى از تعداد سورى هاى مهاجر در دست داريد؟
> سورى هاى مقيم آمريكا ۷۰۰ هزار از يك ميليون عرب تخمين زده مى شود. اما در جهان، ۱۲ تا ۱۵ ميليون مهاجر داريم كه تنها ۵ميليون نفر در برزيل و نيم ميليون نفر در شيلى حضور دارند و از موقعيت شغلى مناسب و زندگى خوبى برخوردارند و ثروت معنوى مناسبى براى سوريه محسوب مى شوند.
\ دارايى هاى مهاجران حدود ۸۰بيليون دلار تخمين زده شده است. دمشق براى بازگرداندن اين ثروتهاى انسانى، فكرى و مادى چه تدابيرى انديشيده است؟
> بسيارى از كشورها تجربه كنونى ما را گذرانده اند. به عنوان مثال، بيليونها دلار از دارايى هاى چين خارج از كشور بود كه طى ۲۰ سال با انجام اقدامات و وضع قوانين ويژه براى سرمايه گذارى در داخل كشور، آنها را بازگرداند و اين اقدامات منجر به بروز انقلاب صنعتى در اين كشور شد.
من در ماههاى آينده براى بررسى قوانين موجود از چين ديدار خواهم كرد تا راههاى جذب سرمايه به كشور را از آنها الگوبردارى كنم.
\ موضوع مهاجرت سياسى به برخى از اقدامات شخصى برمى گردد كه طى سه سال گذشته بسيارى از اين مهاجرين اقدام به بازگشت نموده اند، اما اخيراً اقداماتى منفى در جهت بازگشت مهاجرين هم انجام گرفته است.
> مهاجرين حقى بالاتر از قانون ندارند و دولت وظايف عادى خود را انجام مى دهد. يك مهاجر نمى تواند به طور همزمان تبعه دو كشور باشد.
\ اما بازگشت برخى مخالفين به كشور در جهت اهداف دولت سوريه نبوده است؟
> براى اينكه آنها بازگشت به كشور را در پشت تانكهاى آمريكايى خواستار نيستند؛ اين بازگشت از آمادگى دولت براى پذيرش فرزندان كشور در جهت توسعه ملى خبر مى دهد. سوريه از امنيت، ملت و آينده اش براساس استراتژى هاى ويژه اى دفاع مى كند. در تمام دنيا حتى آمريكا، ملت صاحبنظر است، اما در نهايت، دولت تصميم گيرى مى كند و هيچ دولتى اجازه تصميم گيرى فردى را نمى دهد، زيرا اتخاذ اين سياست به امنيت، اقتصاد و ارزش كشور لطمه وارد مى كند. بنابراين حكومت و اساس نظرات و افكار مردم قوانين سياسى كشور را وضع مى نمايد و هر انسانى داراى حقوق و تكاليفى در كشور است كه مهاجرين نيز از اين قاعده مستثنى نيستند.
\ آيا اجازه ورود به تمامى داوطلبان به بازگشت، را كه مخالف خوان هستند، مى دهيد؟
> مخالف خوان وجود ندارد، ۱۵ ميليون نفر در خارج از سوريه وجود دار ند كه تعميم اين حالات به آنها دشوار است. با بررسى موضوع مى بينيم كه تعداد كمى از افراد اقداماتى عليه ملت انجام مى دهند كه قانون تكليف آنها را در تمام جهان مشخص كرده، اما براى ما توسعه ملى و مصالحه با تمام گروهها مهم است. سوريه چونان هر كشورى در جهان، تلاش، فعاليت و پيشرفت را در دستور كار خود دارد. ميان نقد مثبت و نقد منفى فرقهاى بسيارى وجوددارد و برخورد ميان انسانها به دليل رسيدن به اهداف موردنظر است.
\ برخلاف اظهارات شما، عده اى بر بازگشت به سوريه با تانكهاى آمريكايى تأكيد دارند كه در اين راستا، كنفرانس معارضين سوريه را با هماهنگى گروه فشار يهودى مركز بررسى هاى خاورميانه برگزار كردند. نظر شما چيست؟
> برپايى كنفرانس، دلالت بر كار گروهى ندارد و معارضين به صورت اعم وجود ندارند، زيرا در روز نخست يك نفر و در روز دوم، دو نفر آنها را همراهى كردند. ما در سوريه با پديده ها مخالف بوده و با اشتباهات برخورد مى كنيم، اما بايد به اين موضوع كه در جهان عرب بسيارى از فرزندان خواهان بازگشت هستند، توجه كنيم. هيچ عاملى، تفكرهاى منفى را پذيرا نيست و در حقيقت، فعاليتهاى فوق از سوى رسانه هاى تبليغاتى اسرائيل براى كاهش اعتبار دولتهاى عرب صورت مى گيرد.
\ عده اى با بيان جريانات عراق، از خواست آمريكا براى تكرار سناريو در سوريه سخن مى گويند. شما اين نظر را تأييد مى كنيد؟
> وزارت امور خارجه آمريكا به يكى از تندروها گفت: آيا خواستار اتخاذ چنين سياستى هستيد؟ تكرار سناريو در سوريه يك جريان مضحك در واشنگتن است و به همين دليل، معتقدم كه تنها دولت يهود براى اين افراد وقت صرف مى كند، زيرا اين ديدگاه صهيونيست ها براى جذب نفسهاى ضعيف جهان عرب در جهت مقاصد شخصى است تا دولتهاى عرب در برابر اين جريان ايستاده اند و اشخاص غيرعرب دربرابر حقوق عربى به طور قاطع ايستاده اند و فقط اشخاص غير عرب در برابر حقوق عربى به طور قاطع ايستاده اند تا به ترويج انگيزه هاى صهونيستى بپردازند و ما هم بايد قاطعانه با آنها برخورد كنيم.
\ در واشنگتن با ويليام برنز، معاون وزير امور خارجه و «اليوت ابرهام» مسؤول امورخارجه در شوراى امنيت ملى ديدار داشتيد، اين ديدارها را چگونه ارزيابى مى كنيد؟
> ديدارها بسيار مهم بودند، در زمان سفر به آمريكا به عنوان وزير سوريه بايد به سفارت آمريكا خبر مى دادم. ديدار خوبى انجام شد و در آن بر ضرورت ادامه روند مذاكرات، اوضاع منطقه و نقش سوريه در آن به گفت و گو پرداختيم. برنز ديدگاه مثبتى داشت تا جايى كه ما بر ادامه همكارى و گفت و گو مبنى بر ساختن خاورميانه به عنوان يك منطقه برتر به توافق رسيديم.
\ مقامات وزارت امور خارجه آمريكا خواستار ديدار با شما شده بودند. در زمانى كه قانون تسويه حساب با سوريه و بازگشت حاكميت به لبنان همزمان با پيشنهاد تحميل تحريمهاى سياسى و اقتصادى و كاهش روابط ديپلماتيك روبرو بود، شما را سفير آمريكا در دمشق ناميد. در اين باره چه تحليلى داريد؟
> تفسير آشكارى در اين مورد وجود دارد، اختلاف در كاخ سفيد ميان جريان ديپلماتيك سياسى كه بر ادامه روند گفت و گو با سوريه تأكيد داشته و گروه محافظه كاران نوين كه آمريكا را قدرت نظامى برتر مى دانند، آشكار است، جريانى كه با حمايت از شارون، قدرتش را در جهت منافع دولت يهود در منطقه به كار گرفته است، درحالى كه در اسرائيل آراى بى شمارى بر ضد سياستهاى شارون وجود دارد و موجبات نافرمانى سربازان اسرائيل را در خدمت به منافع وى فراهم كرده است كه اين همان اشتباه بزرگ محافظه كاران نوين در حمايت از سياستهاى شارون بود كه انعكاس منفى عليه اسرائيل و آمريكا داشته است.
\ آيا سوريه از پرداخت هزينه اختلاف نظر ميان دو جريان احساس نگرانى مى كند يا به دنبال علنى كردن اختلافات است؟
> روش سوريه، پايبندى به قوانين بين المللى و تصميمات شوراى امنيت در كنار گفت و گو و همكاريهاى سياسى است. در اينجا نگرانى جهانى از فعاليتهاى محافظه كاران نوين وجود دارد تا جايى كه ملت آمريكا نيز بر شيوه تعامل دولت درحاكميت بر قانون نگران هستند.
\ بعد از حادثه ۱۱ سپتامبر از عدم توانايى سوريه در تعامل با جهان جديد سخن به ميان آمد. شما اين موضع را قبول داريد؟
> سوريه از نخستين كشورهاى محكوم كننده حادثه ۱۱ سپتامبر بود و بشار اسد به قربانيان حادثه اداى احترام كرد، اما بعد از اين حادثه، صهيونيست براى برقرارى ارتباط عمليات تروريستى با درگيرى عربى ـ اسرائيل كوشيد و هر مقاومت در برابر اشغالگرى را عمليات تروريستى ناميد كه نتيجه آن، چسباندن تهمت تروريست به هر عرب و مسلمان بود.
\ آيا برنامه اى براى مبارزه با تبليغات صهيونيست داريد؟
> ما در سوريه با توجه به اهميت موضوع تلاش زيادى خواهيم كرد و معتقديم كه عرب در مقابل سلاح، تانك و هواپيما زانو نمى زند و بايد با زبان و سياست مقاومت خود را حفظ كند و از خدمت كنندگان به منافع صهيونيست دورى كند.
\ درحال حاضر، خواهان چه مرحله اى در روابط سوريه ـ آمريكا هستيد؟
> دعوت به گفت و گو.
\ از سوى سوريه؟
> دو طرف را به مذاكره دعوت مى كنيم.
\ اما به نظر مى رسد مشكل اصلى در چگونگى انجام مذاكرات باشد، نه؟
>نه، ما مسائل را آسان مى كنيم، زيرا حل مشكل تنها به دست سوريه نيست و درحقيقت، جهان عرب بايد هويت واقعى خود را به دست آورد و با جهانيان به عنوان يك هويت واحد به مذاكره بپردازد.
\ آيا مى توان گفت دولت سوريه نگران است؟
> نگرانى به معناى ترس نيست. در حقيقت هر كشورى در برابر منافع و آينده نگران است.
\ به نظر شما، خلع سلاح ليبى، امضاى قرارداد ميان ايران و آژانس بين المللى انرژى اتمى و اشغال عراق، سوريه را تحت الشعاع قرار مى دهد؟
> هرگز. سوريه براى منطقه نگران است، زيرا تا زمانى كه منطقه در خطر است، سوريه نيز امنيت ندارد. همين دليل، سوريه نقش فعالى را جداى از روابط با سازمان ملل متحد، جهان عرب، اروپا، تركيه، يونان در منطقه خاورميانه ايفا مى كند. سوريه در عرصه بين المللى، منطقه اى و عربى نقش فعالى دارد، زيرا منطقه را نيازمند تلاش در جهت آرامش مى بيند. با اين همه، ما خوش بينى را جايگزين بدبينى كرده ايم.
مترجم : حميد رضا رسولى
|
