چهارشنبه ۵ اسفند ۱۳۸۳ - ۱۳ محرم ۱۴۲۶
Wed, Feb 23, 2005
ميراث فرهنگى
۳۰۶۵
sLogo.gif

PDF Edition
صفحه اول
سياسى
داخلى
سلام ايران
ديگه چه خبر؟
اجتماعى
بين الملل
گزارش
فرهنگ و انديشه
فرهنگ و هنر
گفت و گو
ويژه ۱
ويژه ۲
ويژه ۳
ويژه ۴
ايران زمين
قيمت سكه و طلا
اقتصادى
حوادث
ورزشى
صفحه آخر
اوقات شرعى
ميراث فرهنگى
مهرگان
آرشيو
معرفى كتاب
اصطلاحنامه شيمى
كتاب حاضر شامل كليه اصطلاحات تخصصى شيمى است كه نيازهاى اطلاعاتى طيف وسيعى از محققان را هم در بخش دانشگاه و هم در بخش صنعت پوشش مى دهد. مؤلفان كتاب اصطلاحنامه شيمى، تقى رجبى، حسين غريبى، ملوك السادات حسينى بهشتى و مهرداد نوروزى اقبالى براى تأليف اصطلاحنامه خود از روش قياسى استفاده كرده اند. در اين روش ابتدا چارچوب كلى زمينه موضوعى ترسيم مى شود و سپس هر يك از اين حوزه ها به موضوع هاى فرعى تر تقسيم مى شود. اين كار تا مرحله تعيين اخص ترين مفاهيم ادامه پيدا مى كند. مؤلفان براى تدوين كتاب از كتب معتبر درسى در سطح دوره هاى كارشناسى و كارشناسى ارشد شيمى كه هم اكنون در دانشگاههاى كشور تدريس مى شوند، بهره جسته اند.
كتاب اصطلاحنامه شيمى با بهاى ۵۰۰۰ تومان در انتشارات مركز اطلاعات و مدارك علمى ايران به چاپ رسيده و در ويترين كتابفروشى ها موجود است.
فهرست نسخه هاى خطى انستيتو شرق شناسى و آثار خطى تاجيكستان
كتاب حاضر را حسين مطيعى امين، امير يزدان على مردان و مهدى كريمى در اداره كل اسناد و خدمات پژوهشى تهيه و تدوين كرده اند. اين كتاب شامل فهرست كامل نسخه هاى خطى موجود در انستيتو شرق شناسى و آثار خطى تاجيكستان است. اين كتاب جلد چهارم اين مجموعه است و جلد سوم آن چهار سال پيش به چاپ رسيده بود.
كتاب فهرست نسخه هاى خطى انستيتو شرق شناسى و آثار خطى تاجيكستان در مركز چاپ و انتشارات وزارت امور خارجه به چاپ رسيد و با بهاى ۱۵۰۰ تومان در ويترين كتابفروشى ها قرار دارد.
فرآيند توليد آلومينيوم اوليه
كتاب حاضر كه به زبان انگليسى به نگارش درآمده، شامل مباحث تئورى و علمى و همچنين مطالب علمى و تخصصى درباره صنعت آلومينيوم است. فصل اول اين كتاب در مورد تاريخچه صنعت آلومينيوم در ايران و روند توسعه آن و همچنين دورنمايى از برنامه هاى هسته اى اين صنعت در كشور است. فصل دوم تا پنجم نيز پيرامون مبانى نظرى و علمى الكتروليز آلومينيوم و فرآيند توليد اين فلز به بحث و بررسى مى پردازد و فصل ششم كتاب هم نحوه افزايش راندمان جريان آمپرى در كارخانه آلومينيوم را مورد بررسى قرار مى دهد.
فصل هاى بعدى نيز شامل مطالبى درباره استانداردهاى بين المللى در كارخانه آلومينيوم، قشرشكن هاى هوشمند، پارامترهاى لازم براى طراحى كارخانه هاى اين صنعت روند اصلاح خطوط توليد آلوميناى جاجرم هستند. مؤلف كتاب حاضر دكتر مهندس سيدعلى نيك جلال است و انتشارات پژوهشكده توسعه تكنولوژى اقدام به چاپ آن كرده است. كتاب فرآيند توليد آلومينيوم اوليه با بهاى ۴ هزار تومان در اختيار علاقه مندان قرار دارد.
تحليل ماهيت تكنولوژى
كتاب حاضر مى كوشد ضمن ترسيم تحليلى لايه هاى پنهان و زيرين تكنولوژى با علت يابى، آسيب شناسى و تعيين كاستى هاى بنيادين انديشه اى و تحقيقى ايران را مطرح كند. اين كتاب در پنج فصل تنظيم شده و در آن به ابعاد فلسفى، اجتماعى و اقتصادى تكنولوژى و همچنين جهت دارى علوم و تبيين سه ديدگاه «كشف، جبر علمى و ايجادى بودن قوانين» و همچنين آسيب شناسى عدم تحقق تمدن اسلامى و ريشه هاى عقب افتادگى علمى و تكنولوژيكى در محورهاى «تاريخى، تئوريك، فرهنگ ها، مفاهيم، ساختار و محصولات» پرداخته شده است. مؤلف كتاب عبدالعلى رضايى، اثر خود را در انتشارات پژوهشكده توسعه تكنولوژى به چاپ رسانده است. كتاب تحليل ماهيت تكنولوژى، آسيب شناسى علل بنيادى عقب افتادگى علمى و تكنولوژيكى جوامع اسلامى با بهاى چهار هزار تومان درويترين كتابفروشى ها قرار دارد.
خلوت
كتاب حاضر مجموعه ترانه هاى مهدى قليزاده، شاعر جوان است. «خلوت» را شركت رز سفيد به دست چاپ سپرده و با بهاى ۱۵۰۰ تومان در اختيار علاقه مندان است. بخشى ازشعرى از اين مجموعه را بخوانيد: روى اين خاك غزلساز دلم‎/ پا فرو كردى يه روزى گندمك‎/ اومدى رو قصه هام گذر كنى‎/ ريشه كردى، خونه ساختى كم كمك‎/ رقص موهات تو غروب ها گندمك‎/ خورشيد و به پشت كوه ها مى بره‎/ شايد از خجالتش در نيومد‎/ يكى هست از خودش آفتابى تره‎/ ما كه خاكيم زير پات آب شديم از كرشمه هات‎/ يه نگاه به ما بكن، كم كه نميشه از چشات...
ليزينگ
كتاب حاضر، مجموعه اى سه جلدى درباره مباحث مالى، حسابدارى و مالياتى صنعت ليزينگ كه گروه نويسندگان مؤسسه يورو مانى انگلستان (الستردى، ديويد كيد) آن را تهيه و تدوين كرده است. اين مجموعه حاوى شش كتاب با عناوين شناخت صنعت ليزينگ، طبقه بندى ليزينگ، بررسى ليزينگ درباره خريد، بررسى گزارش دهى مالى، ملاحظات مالياتى و طراحى ساختار و ارزشگذارى ليزينگ است. هر كتاب شامل تعاريف، اصطلاحات، تمرينات و مطالعات موردى است كه به خواننده كمك مى كند بدون نياز به هيچ گونه آشنايى با صنعت ليزينگ، اصول و مقدمات اوليه را در اين زمينه بياموزد. كار ترجمه متن اين كتاب از زبان اصلى به فارسى برعهده واحد آموزش و پژوهش شركت ليزينگ آتيه الوند (زهرا جعفرى و سارا پارسايى) بوده است. كتاب ليزينگ را زهرا جعفرى منتشر كرده است.
و ما بايد...
كتاب «و ما بايد...» خاطرات محمدعلى ذوالفقارى به قلم خود اوست. ذوالفقارى در محله سيپچان اصفهان به دنيا آمد. پدر او غلامحسين ذوالفقارى، مردى هنردوست بود و با آنكه سواد چندانى نداشت، به مطالعه كتاب ها علاقه وافرى نشان مى داد. ويژگى خاص كتاب محمدعلى ذوالفقارى در اين نكته نهفته است كه وى لابه لاى بيان خاطرات خود و پدرش گاه مطالبى مجزا درباره زندگى بيان كرده است كه اين مطالب نيز ديدگاه هاى خود وى و پدرش درباره امور مختلف چون گياه خوارى، فرهنگ، علم، بيمارى و ... است. در بخش هايى از كتاب نيز مى توان سخنانى نغز از علما و ادباى بزرگ جهان چون، خواجه عبدالله انصارى، موريس مترلينگ، سعدى، ناصرخسرو، كنفوسيوس، سروانتس، ژان ژاك روسو و... را خواند. بخش ديگرى از كتاب نيز چكيده كتاب سنگفرش هر خيابان از طلاست را در خود جاى داده است.
محمدعلى ذوالفقارى سپس از آرزوهاى خود سخن گفته است. او در اين قسمت با جوانان سخن گفته و به آنها درباره ورزش، اعتياد، انحراف و ديگر واقعيت هاى جامعه امروز سخن گفته است. بخش پايانى كتاب نيز به افتخارات گذشته و امروز ايران و اينكه چه بايد كرد تا ايرانى پرافتخار داشته باشيم اشاره كرده است.
كتاب «و ما بايد...» در انتشارات اوسان به چاپ رسيده و با بهاى ۲۸۰۰ تومان دراختيار علاقه مندان است.
دانش ايران در سطح بين المللى
سياستگذارى و برنامه ريزى در هر عرصه اى نيازمند اطلاعات به روز و دقيق از وضع موجود و قابليت ها و تنگناها است. در اين راستا تهيه آمار فعاليت هاى علمى نيز يك ضرورت براى فراهم ساختن اطلاعات لازم به منظور توسعه برنامه هاى علوم و تكنولوژى كشور است. مركز اطلاعات و مدارك علمى ايران با توجه به اهميت اين مسأله دست به انتشار سلسله كتاب هاى دانش ايران در سطح بين المللى زده است. در اين كتاب ها كه مربوط به سالهاى ۲۰۰۱ ، ۲۰۰۲ و ۲۰۰۳ مى شوند به ارزيابى كمى و كيفى فعاليت هاى علمى به عنوان يكى از مباحث مطرح تحت عنوان علمى سنجى پرداخته شده است.
مؤلفان اين كتاب ها، سكينه انصافى و حسين غريبى، براى مقايسه دانش ايران در سطح بين المللى، ۶ كشور توسعه يافته و ۹ كشور در حال توسعه را انتخاب كرده اند. در اين مقايسه توليد علمى كشورها با توجه به شاخص هايى چون توليد ناخالص ملى، نيروى انسانى و بودجه تحقيق و توسعه مورد توجه قرار گرفته است. همچنين وضعيت مشاركت دانشگاه ها و مؤسسات در توليد علمى ايران به عنوان يكى از شاخص هاى مورد توجه در علم سنجى ارائه شده است. در بخش آمارهاى مقايسه اى نيز توليد علمى ايران و ساير كشورهاى مورد مطالعه به همراه ساير شاخص هاى به كار گرفته شده در اين كتاب ها از سال ۱۹۹۹ تا ۲۰۰۳ مقايسه و ميزان رشد آن محاسبه شده است.
كتاب هاى دانش ايران در سطح بين المللى سال هاى ۲۰۰۱ تا ۲۰۰۳ به ترتيب با بهاى ۲۴۰۰ ، ۲۵۰۰ و ۲۸۰۰ تومان در اختيار علاقه مندان است.
بُست
شهر مدفون
202332.jpg
در ۱۷كيلومترى جنوب شهر نوبنياد بردسكن، روستايى تن به خاك كوير يله داده كه فيروزآباد نام دارد، (با شهر باستانى فيروزآباد فارس اشتباه نشود) اين روستا، باقيمانده شهرى باستانى به همين نام است. مى گويند زمانى مأمن فيروزشاه ساسانى بوده ونامش نشأت گرفته از وجود اين شاه ساسانى است. شهر باستانى فيروزآباد، خود بر روى شهر قديمى تر ديگرى به نام بست پايه گذارى شده است. مردم اين روستا رزق از زمين مى ستانند ،باغدارى و كشاورزى؛ پس هميشه چشم به آسمان دارند، باران ببارد يا كه نبارد، باغهاى انگور و پسته، زمينهاى زير كشت جو و گندم و گياه تازه از ره رسيده زعفران، زينت بخش زمينهاى كشاورزى اين روستاست، ولى آنچه اين روستا را از ساير روستاهاى شهر بردسكن متمايز ساخته باغها و مزارع كشاورزى نيست، بلكه وجود برجى با ارتفاع ۱۸متر است. برجى ساخته شده از آجر كه سر به آسمان مى سايد و در سكوت خويش نظاره گر آدميانى است كه آمده اند و رفته اند، مى آيند و مى روند، برجى استوانه اى با پلكانى مارپيچ به قطر بيش از ۱۰متر.
در ديواره بيرونى برج كتيبه اى به خط كوفى قدمت برج را به اواخر قرن هفتم هجرى قمرى مى رساند. آجرچينى زيبا و ظريف برج نگاه هر بيننده اى را به خود جلب مى كند. نمادى از هنر بعد از اسلام معماران ايرانى. از پلكان مارپيچ داخل، يك نفر به راحتى مى تواند خود را به قسمت فوقانى برج برساند و از آنجا نظاره گر دشتى بى انتها و بيننده هر جنبنده اى باشد. بيش از هفتصد سال از قدمت اين مناره مى گذرد. هفت قرن ثابت و استوار ايستاده. اين بناى آجرى در هفتصد سال پيش به دست چه كسى و به چه منظور ساخته شده است، آيا ره گم كردگان كوير ترشيز را به سوى خود مى خوانده يا كه صرفاً براى ديده بانى از آن استفاده مى شده، چه ارتباطى مى تواند بين اين بنا و برج باستانى عظيم ديگرى در روستاى على آباد كشمر وجود داشته باشد؟ اين يك در شمال و ديگرى در جنوب جلگه ترشيز، آيا اين مناره ها وسيله اى براى برقرارى ارتباط بين دو شهر نمى توانسته باشد؟ عده اى را عقيده بر اين است كه برج على آباد كشمر به وسيله راهى مخفى و زيرزمينى با مناره فيروزآباد مرتبط بوده است، فاصله اين دو بنا از يكديگر بيشتر از ۱۵كيلومتر است. حفر تونلى زيرزمينى ، آن هم در مسيرى كويرى با امكانات آن زمان شايد كه غيرممكن باشد؛ مضافاً به اينكه نشانه اى هرچند كوچك از وجود اين تونل ۱۵مترى به دست نيامده و هيچ مأخذى كه بتواند به درستى و به شكل مدون نقش اين مناره ها را روشن نمايد لااقل به چشم نگارنده نخورده، ولى آنچه مسلم است ارتفاع اوليه مناره آجرى فيروزآباد ۲۵متر بوده. هفت متر اوليه در اثر باد و باران و عدم رسيدگى فروريخته و با روندى كه پيش مى رود، آنچه مانده نيز به زودى فرومى ريزد و در زمانى نه چندان دور اثرى از اين بناى زيبا باقى نخواهد ماند، پس شتابى براى ديدن...
كمى دورتر از اين منار آثار قلعه اى قديمى به چشم مى خورد، برج و بارويى ويران شده و فروريخته، حصار ويران زمانى حافظ قلعه و يا شهرى بوده و آنچه از آن شهر باقى مانده زمينى در حدود ۲۵هكتار، كه در جاى جاى اين زمين متروك تپه هايى وجود دارد كه شايد مأمنى بوده اند براى ساكنان اين شهر مدفون، تپه اى بزرگ در ميان اين زمين بيشتر از همه خود را به رخ مى كشد. تپه اى به ارتفاع ۱۰متر و مساحتى در حدود ۴هكتار. تپه فيروزآباد، تپه اى كه از خود روستا معروفيتش بيشتر است؛ تپه اى به ظاهر مرده و بى جان، غريب و تنها با كوله بارى از تاريخ، تاريخ شهرى مدفون، در جاى، جاى تن خسته اين تپه آثار حفارى هاى بى رويه مشهود است، با برداشتن مقدارى خاك، گندم سوخته، خاكستر و بعضاً استخوانهاى بدن انسان نمايان مى شود و گاهى سر طاقى آجرى، زمينهاى اطراف تپه به بهانه گسترش زمين كشاورزى شخم زده مى شود. مردم مى گويند بوده اند كسانى كه مجسمه هايى قديمى از دل خاك بيرون آورده اند. سكه هاى طلا، ظروف سفالين، نگين هاى فيروزه، خنجرهاى مرصع گرانبها كه همه به دور از چشم به فروش رفته و اكنون رونق بخش خانه اى در فلان كشور خارجى است...
به هر حال بايد كه شهر، خود سخن بگويد. بايد كه اين تپه مرده را به سخن واداشت. بايد كه بگويد سبب خاموشى اش را، خاك را بايد كنار زد، خاك را بايد از چهره شهر مدفون روبيد تا كه بيابى دفينه اى را، تا كه بيابى كتيبه اى ... و شهر به سخن مى آيد و خواهد گفت از آنچه تاكنون نگفته وخواهد گفت از ظلمى كه بدو رفته و خواهدگفت از آن شب يا روزى كه شهر در آتش سوخت، آن دفينه تاريخ شهر است... آن كتيبه زبان شهر است...
مهدى علوى
روند تخريب آثار تاريخى تبريز همچنان ادامه دارد
تبريز ـ مهرداد خوشكار مقدم : درحالى كه قوانين و بخشنامه هاى متعددى همه دستگاههاى موجود در كشور را موظف به حفظ آثار تاريخى و ميراث فرهنگى كرده است ، به دليل عدم هماهنگى شهردارى تبريز و اداره كل ميراث فرهنگى و گردشگرى آذربايجان شرقى، روند تخريب معدود آثار تاريخى باقيمانده دراين شهر همچنان ادامه دارد.
ماده ۱۶۸ قانون برنامه سوم توسعه ، بخشنامه سراسرى دكتر عارف معاون اول رئيس جمهورى اسلامى ايران در بهار سال ۸۲ و نيز مصوبه هيأت وزيران در زمستان همان سال، همه و همه دستگاهها و ارگانهاى مختلف كشور را موظف كرده اند قبل از اجراى هرگونه طرحهاى عمرانى خود با سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى هماهنگى و مشاوره نمايند.
اما با توجه به مواردفوق اينگونه به نظر مى رسد كه قوانين و بخشنامه هايى اين چنين به تنهايى ضمانت اجرايى نداشته و براى حفاظت از آثار تاريخى كافى نيست.
از حدود ۲ سال قبل شهردارى منطقه يك تبريز اقدام به احداث خيابانى در يكى از محلات قديمى تبريز نمود كه طرح آن در سال ۱۳۵۵ ارائه شده بود. از آنجا كه خيابان مذكور از بافت قديمى شهر تبريز عبور مى كرد احداث آن توسط شهردارى موجب تخريب كامل يك اثر تاريخى ثبت شده با نام «خانه صدقيانى ها» گرديد و پس از آن نيز بناى تاريخى «مدرسه رشديه» در مسير قرار گرفت. مهندس مرتضى آبدار شهردار منطقه يك تبريز ضمن تأكيد براين نكته كه پروژه مذكور توسط شهردار قبلى اين منطقه اجرا شده است مى گويد: بهتر بود قبل از اجراى اين پروژه از اداره كل ميراث فرهنگى استعلام مى شد اما هم اكنون كه ۹۵ درصد پروژه احداث اين خيابان به اتمام رسيده است اميدواريم باتوجه به ۵ درصد باقيمانده كار ، مسؤولان ميراث فرهنگى براى اتمام كار انعطاف به خرج دهند!
وى مى افزايد: به هرحال چه درست و چه غلط اين پروژه اجرا شده است و ۹۵ درصد آن نيز به اتمام رسيده است اما هم اكنون به دليل شكايت ميراث فرهنگى توسط دادگاه حكم توقف عمليات صادر شده است.
مهندس آبدار همچنين ضمن اشاره به ديدگاه برخى از مسؤولان شهردارى و ميراث فرهنگى در رابطه با آثار تاريخى مى افزايد: «برخى از افراد سابق شهردارى منطقه يك مسير مذكور را جزو بافت فرسوده شهر مى دانستند اين در حالى است كه اداره ميراث فرهنگى به اين ابنيه به ديد آثار تاريخى مى نگرد...»
همزمان با اين اختلاف نظرها، مسأله اين پروژه هم از سوى ميراث فرهنگى و هم از طرف مردم و ساكنين منطقه پيگيرى گرديدو نحوه تعيين تكليف پروژه مسير خيابان ارتش به خيابان خاقانى تبريز به استاندارى، شهردارى و نهايتاً كميسيون ماده ۵ اين شهر كشيده شد. در نهايت نيز پس از صرف ميليونها ريال در اجراى پروژه احداث خيابان مذكور ادامه طرح توسط كميسيون ماده ۵ به دليل وجود آثار تاريخى در مسير آن حذف گرديد و پروژه مذكور بدون رسيدن به نتيجه مطلوب، تمام شده تلقى خواهد شد.
از سوى ديگر، اهالى اين منطقه نيز طى نامه هاى متعددى به دستگاههاى مذكور كه نمونه هاى آن به دفتر روزنامه ايران در تبريز نيز ارسال شده است، نسبت به بلاتكليف ماندن وضعيت املاك خود به شدت ناراضى و سرگردانند.
در اين نامه ها آمده است: «از حدود ۳۰سال قبل طرح احداث اين خيابان توسط شهردارى وقت ارائه شد و به همين دليل نيز از آن تاريخ اجازه هرگونه ساخت و ساز براى مالكين منازل محدوده پروژه مذكور داده نشده است. در همين حال نيز به دليل قديمى ساز بودن اغلب ساختمانهاى مسير و عدم امكان بازسازى آنها، امكان ادامه اسكان و زندگى در آنها وجود نداشته و از سوى ديگر امكان فروش اين املاك نيز وجود ندارد.»
در ادامه اين شكوائيه ها ضمن اشاره به روند كند رسيدگى به اين مسأله آمده است: «به نظر مى رسد رسيدگى به وضعيت پروژه فوق و ارائه طرحى جايگزين تا ۳۰سال ديگر نيز طول كشيده و مردم اين منطقه همچنان با بلاتكليفى و سردرگمى دست به گريبان بمانند...»اما با توجه به آنچه در مطالب بالا آمده است آيا بهتر نبود به جاى اين همه هزينه و سردرگمى مردم با استعلامى معمولى از دستگاههاى ذيربط مسأله اى ساده را تا اين درجه پيچيده و بغرنج نكرد؟


|   شناسنامه   |   آرشيو   |