|
روابط بين الملل از ديدگاه
اسلام
|
|
|
تأليف دكتر عبدالحميد احمد ابوسليمان
ترجمه دكتر ناصراحمد المرشد البريك
كتاب «النظريه الاسلاميه للملاقات الدوليه» اتجاهات جديد للفكر والمنهجيه الاسلاميه تأليف دكتر عبدالحميد احمد ابوسليمان، بيست سال پيش توسط مؤلف به زبان انگليسى نگاشته شد. مؤلف كتاب كه هم اكنون مدير دانشگاه اسلامى جهانى در مالزى است كتاب مزبور را به عنوان تز دكتراى خود به دانشگاه پنسيلوانيا ارائه كرد و درجه دكترا در روابط بين الملل كسب كرد. كتاب مزبور روابط بين الملل را از نقطه نظر اسلام مورد بررسى قرار داده است. اين كتاب بيشتر مسلمانان و گروههاى غيراسلامى و متفكران را مورد توجه قرار داده و علل عقب ماندگى انديشه اسلامى را مطرح كرده و نقطه نظرهاى جايگزين را جهت پركردن خلأ ناشى از شكست انديشه غرب در زمينه روابط بين الملل را مورد مطالعه قرار داده است.
نويسنده معتقد است كه ركود و جمود و عملكرد تنگ نظرانه در استفاده از بررسى انديشه هاى سنتى اسلامى معلول عدم امكان و انعطاف تفكر اسلامى و دورى آن از واقعيات ها است.
نويسنده با استفاده از مطالعات عميق دانشگاهى خود سعى كرده نقطه نظر اسلام را مورد برقرارى صلح و امنيت و همكارى و مشاركت ميان ملت ها و امتها را بيان كند.
كتاب همچنين موانع و اشكال هاى متعدد موجود در انديشه معاصر اسلامى به ويژه مسأله ارتداد، آزادى عقيده را مطرح مى كند و نقش علما و فقها و متفكران لائيك و رابطه آن با ركود مستمر انديشه اسلامى را ابراز مى نمايد. نويسنده معتقد است كه تئورى اسلامى و فلسفه روابط بين الملل تنها فلسفه سزاوار در برقرارى صلح در جهان معاصر است و اين تنها فلسفه اى است كه منافع و سرنوشت مشترك وپايه هاى ثابت درك انسان معاصر و روابط بين اشخاص و گروهها را مدنظر قرار مى دهد.
كتاب مزبور از متفكران غيرمسلمان مى خواهد كه با امعان نظر عميق و درك دقيق از اسلام بدون در نظر گرفتن احوال مسلمانان معاصر، بتوانند نقطه نظرهاى اسلام در جهان معاصر را مورد تجزيه و تحليل قرار دهند و با كنار گذاشتن كينه هاى تاريخى نسبت به اسلام و مسلمين براى ساختن و تعيين سرنوشت مشترك انسانيت همكارى لازم را به عمل آورند.
نويسنده كتاب براين عقيده است كه تجديد فكر اسلامى وظيفه همه انديشمندان است و همه متفكران بايستى عوامل ضعف و سستى امت را مطالعه و براى اصلاح و درمان چاره انديشى كنند، چرا كه شرايط فعلى امت اسلامى نگران كننده است و نقد اين وضعيت مى تواند به اصلاح امور كمك كند.
نظام جهانى از نقطه نظر اسلام
نويسنده كتاب براين عقيده است كه اسلام از پيروان خود مى خواهد نظام جهانى جديدى ايجاد كنند زيرا اين نظام جهانى تنها راه خروج از بن بست فعلى است و مى تواند بشريت را از رقابت مستمر و دشواريهاى عقيم و دردهاى بى پايان نجات دهد. زيرا التزام و پايبندى مسلمانان به يك نظام جهانى كه صلح و عدالت و برادرى را به ارمغان آورد مى تواند به نفع همگان باشد.
اسلام نظام جهانى را خالى از جنگ و حركت به سوى صلح ميداند و هر گروه و دسته و كشورى كه بخواهد به اين نظام جهانى بپيوندد، بايستى ارتش خود را منحل و سلاح خود را نابود كند.
اسلام همه انسانها را آزاد مى د اند زيرا همه انسانها آزاد به دنيا آمده و آزاد زندگى خواهند كرد. اسلام معتقد است كه انسانها با هيچ محدوديتى مواجه نيستند بلكه آزادند حركت كنند و مكان استقرار خود را انتخاب نمايند و مادامى كه اين انسانها به قوانين و مقررات پايبندند مى توانند آزادانه به اين مكانها وارد و از آنها خارج شوند.اسلام همه انسانها را يكسان مى داند و همه حق آموزش، شغل، كار و دستمزد را دارند، هيچ تفاوتى ميان افراد وجود ندارد بلكه تفاوت آنها در هوش و معرفت و درك است.نظام جهانى مورد نظر اسلام از ديدگاه نويسنده كتاب يكسان و برابرى همه افراد است زيرا اسلام هيچ تفاوتى ميان پيروان مذاهب، ايدئولوژى ها و آراء و نقطه نظرات مختلف قائل نيست، انسانها مى توانند طبق قناعت خود بينديشند و گرايش داشته باشد و كار كنند و زندگى كنند.
همانطور كه قبلاً اشاره شد كتاب «النظريه الاسلاميه للملاقات الدوليه»، «روابط بين الملل از ديدگاه اسلام» به زبان انگليسى نگاشته شده و توسط دكتر ناصراحمد المرشد البريك استاد روابط بين الملل و علوم سياسى دانشگاههاى عربستان سعودى و سفير فعلى عربستان در جمهورى اسلامى ايران به زبان عربى ترجمه شده است. نويسنده كتاب با داشتن آشنايى با كار دكتر آلبريك ترجمه كتاب را بسيار خوب ارزيابى كرده و معتقد است كه مترجم حق ترجمه را ادا كرده و توانسته مفاهيم كتاب را به طور دقيق به زبان عربى و شيوا و ساده منتقل كند.
مترجم نيز علت ترجمه كتاب مزبور را نبودن چنين كتابى در كتابخانه هاى كشورهاى عربى و اسلامى كه به طور مفصل نقطه نظر اسلام را در مورد روابط بين الملل شرح داده دانسته و مطرح كردن مسأله تجديد و تجدد كه مورد علاقه بسيارى از روشنفكران مسلمان است را يكى از علل ترجمه كتاب عنوان كرده است، دوستى و رفاقت مترجم و نويسنده نيز يكى از عوامل ترجمه قلمداد شده است.مترجم علاوه بر ترجمه كتاب به شرح مفاهيم و نوشتن حاشيه هاى بسيار براى مطالب كتاب پرداخته و توضيحات مفيدى درباره برخى مسائل مطرح شده داده است.
شاكر كسرايى
|
