- دكتر «هوشنگ اعتضاد» - معمار و شهرساز
- متولد سال ۱۳۱۵ اصفهان
- تحصيل در دبستان «فيروزكوه» و دبيرستان «فيروز بهرام»
- اقامت دائم در فرانسه از سال ۱۹۵۷
- ديپلم دولتى فرانسه در معمارى و از دانشكده هنرهاى زيباى پاريس (بوزار)
- ديپلم دولتى شهرسازى ازمدرسه عالى هنرهاى زيباى پاريس و انستيتو شهرسازى پاريس و مدرسه عالى پل و راه پاريس
- عضو آتليه معمارى «اتللوزاوارونى»
- عضو گروه معمارى «جرج كاندليس»
- دوسال خدمت در وزارت ساختمان و تأسيسات فرانسه در پاريس و در بخش طرح هاى شهرى و تأسيسات منطقه اى
- شركت در طرح يكى از شهرك هاى استان پاريس در همكارى با گروه تحقيقاتى مدرسه عالى پل و راه
- تأسيس مؤسسه «فضا» در سال ۱۹۷۱
- همكارى طولانى و نزديك با گروه Arcs (كارشناسان توريسم در فرانسه)
- تأسيس مجله «انتقال فناورى» به منظور پيشرفت تبادلات بين اروپا و آسيا در مناطق پاسيفيك
- همكارى تجارى و تحقيقاتى با اتحاديه اروپا
- تأسيس شركت پژوهشى و اجرايى «شركا و بازار» در سال ۱۹۹۷ با رويكردى تحليلى و تطبيقى در منطقه اروپا و آسيا و آمريكا
محمد شمخانى: در ميان نسل دوم معمارى معاصر ايران به چهره هايى برمى خوريم كه معمارى را به عنوان يك اصل و يك گرايش پايه پذيرفته اند و درعوض به ميان رشته هاى ديگرى در همين راستا پرداخته اند.
از اين دست مهندسان و معماران شايد در عمل چيزى كه به مثابه يك اثر ساخته و پرداخته معمارى باشد، نبينيم و نيابيم، اما خوب كه نگاه كنيم ردپاى آنها رادر انديشه سارى و جارى اين جامعه كوچك (معمارى) و آنگاه تكوين جوامع بزرگ انسانى پيدامى كنيم.
دكتر «هوشنگ اعتضاد» يكى از چهره هاى موفق مورداشاره است، كه اگرچه خاستگاه و تبار تجربه هايش به دنياى غرب و به ويژه مهد سابق هنر دنيا، فرانسه، برمى گردد، اما، به تمامى قابل ترجمه و بازخوانى و بازگردانى به فرهنگى است كه درآن به دنيا آمده و از آن برخاسته است.
اين را حضور چندماه قبل وى درايران و در يك كنگره به ما مى گويد: اعتضاد نيز جزو آن دسته از دانش آموختگان مدرسه «بوزار» (دانشكده هنرهاى زيباى پاريس) است، كه نه به دليل تشابه شيوه آموزشى دانشكده هنرهاى زيباى دانشگاه تهران با بوزار و نه با توافقنامه تحصيلى ميان اين دو دانشكده، كه با گذراندن كنكور ورودى بوزار بدان راه مى يابد و به ادامه تحصيل مى پردازد.
او از سال ۱۹۵۷ در فرانسه اقامت مى كند و همان جا را براى هميشه زندگى خود برمى گزيند.
آنقدر كه وقتى كار به حرف زدن مى كشد، بدون آنكه بخواهد مثل خيلى ها ادا و اصول دربياورد و به يك فرهنگ اكتسابى تفاخركند، فرانسه را بهتر از زبان مادرى اش ادامى كند.
دكتر اعتضاد همزمان با پذيرش در مدرسه عالى هنرهاى زيباى پاريس و در رشته معمارى، مثل معدودى از معماران ايرانى درس خوانده در پاريس (هوشنگ سيحون، محمود حايرى زاده و...) آتليه «اتللوزاوارونى» را براى كسب يك سرى از تجربيات برمى گزيند و بعد به گروه پيشرو «جرج كاندليس» يونانى مى پيوندد، كه در زمينه سازى انقلاب فرهنگى فرانسه و توليد افكارنوين و نهضت سال ۱۹۶۸ مدرسه بوزار سهم قابل توجهى داشته است.
همان نهضتى كه به نوعى ديگر و همزمان در دانشكده هنرهاى زيباى دانشگاه تهران نيز تكثير و تكرار شد و زمينه را براى كناره گيرى برخى از تحصيلكردگان مدرسه بوزار و به كارگرفتن دانش آموختگان معمارى مدارس هنرى ايتاليا و آمريكا و... مهيا كرد.
نكته اى كه پرداختن به آن، به عنوان يك گسست فرهنگى و آموزشى و سياسى لزوم طرح يك سرى بحث هاى ديگر را پيش مى كشد، كه دراين مجال ممكن نيست.
اعتضاد پس از دريافت ديپلم معمارى دولتى در سال ۱۹۶۷ و به موازات آن ادامه تحصيل در رشته شهرسازى و در آتليه «تونى  كارنيه»، مدرسه عالى هنرهاى زيبا، انستيتو شهرسازى پاريس و مدرسه عالى پل و راه پاريس، كه روى هم رفته و به رأى وزارت آموزش عالى ايران معادل دكتراى معمارى و شهرسازى شناخته مى شد، حدود ۲سال در وزارت ساختمان و تأسيسات فرانسه (درپاريس) و در بخش طرح هاى شهرى و تأسيسات منطقه اى به فعاليت مى پردازد.
حركت در طرح و اجراى يكى از شهرك هاى استان پاريس با همكارى گروه پژوهشى مدرسه عالى پل و راه، ازجمله فعاليت هايى است كه وى در كارنامه اين دو سال خود دارد.
يعنى تا زمانى كه از وزارت مسكن و مدرسه عالى پل و راه استعفا مى كند و مؤسسه فضا (ESPASE) را بنيان مى گذارد. پس از تأسيس اين مركز، اعتضاد همكارى خود را با همان گروه شهرسازى Saint- Quentinen Yvelines در زواياى شهرسازى و طرح محيط و فضا تا سال ۱۹۸۶ ادامه مى دهد و دركنار آن به مطالعات طرح و اجراى مجتمع هاى مسكونى و آموزشى مى پردازد.
از اين دوره به بعد تقريباً كارنامه اين معمار رنگى از پژوهش و توليد فكر و توسعه تئوريك مى گيرد و ازمعمارى و شهرسازى به عنوان ايده اى براى ساخت و ساز و ساختمان تا حدودى فاصله مى گيرد. همكارى نزديك و طولانى با گروه Arcs (كارشناسان توريسم در فرانسه) و اخذ يك سرى تجربه ها در راستاى برنامه ريزى و اجراى فضاهاى توريستى در فرانسه و خارج از آن، كه بيشتر در بخشهاى كوهستانى و ساحلى نمود دارد، آغاز اين گسست جدى در كار و كوش حرفه اى اعتضاد به حساب مى آيد. گام مهم ديگرى كه وى در اين دوره برمى دارد، ايجاد يك شاخه جديد عملياتى است كه در انتشارات و پژوهش خلاصه مى شود و با انتشار مجله اى با عنوان «انتقال فناورى» به منظور پيشرفت تبادلات بين اروپا و آسيا در مناطق پاسيفيك تحقق مى يابد. تهيه طرح سالن نمايش دستاوردهاى اتحاديه اروپا در سئول (كره جنوبى) و در سال۱۹۸۹ و همكارى مجله «انتقال فناورى» با «آژانس سنجش ميزان ارزش تحقيقات» فرانسه و «ام.آى.تى» آمريكا به منظور هم سو كردن همكاريهاى مشترك بين شركتهاى فرانسوى و آمريكايى در «بوستون» (سال۱۹۹۱) و نيز همراهى با «نخستين مركز همكارى شركتهاى اروپايى» (تأسيس شده در بروكسل) براى تسهيل فعاليت بين مؤسسه هاى متوسط و كوچك صنعتى كه هم اكنون در قالب اتحاديه اروپايى فعال است و ادامه دارد (سال۱۹۹۰)، اهم رويدادهاى حرفه اى اين دوره از عملكرد دكتر اعتضاد به شمار مى آيد. رويدادهايى كه در همين جا و به همين حدود ختم مى شود و در گستره هاى ديگرى امتداد مى يابد. آنقدر كه يك جا با پوشش وزارت امور خارجه فرانسه (كابينه پژوهش هاى علمى و فنى و فرهنگى) در برنامه هاى مؤسسه STRATATSPAC شركت مى كند و در عمليات اين كشور براى پيشرفت كشورهاى پاسيفيك آسيايى حضور پيدا مى كند. بررسى نيازهاى شهرى تايوان در سال۱۹۹۴ و سپس همكارى با DATAR در كنفرانس هاى جهانى سال۱۹۹۵ «تايپه» از جمله اين مشاركت است.
دو سال بعد دكتر اعتضاد شركتى را تأسيس مى كند كه هم صبغه پژوهشى دارد و هم صبغه اجرايى. اين شركت كه «شركا و بازار» نام مى گيرد بازاريابى هاى كوچك و متوسطى را به انجام مى رساند، كه در سطح تجارت خارجى فرانسه و در تطبيق با سرمايه گذارى شركتهاى آلمانى و ايتاليايى مطرح است. بررسى سرمايه گذاريها در ارتباط با گرايش و درخواست احزاب سياسى و با توجه به ارتباطات تجارى فرانسه بعد از انتخابات سال،۱۹۹۵ بررسى «روش شناختى» پخش فنون در ميزان كلى ضوابط تجارى و انتشار كتابى درباره شهر «آتن» يونان با توجه به اعتبار و امتياز جهانى و تاريخى يونان در برنامه هاى ورزشى المپيك، نيز از جمله مواردمهم ديگرى است كه مى توان در رديف فعاليتهاى بنيادى دكتر اعتضاد آورد.
اما اگر بخواهيم همه اينها را كه گفتيم و نگفتيم در يك جا جمع كنيم، بايد همچنان اشاره اى داشته باشيم به مؤسسه «شركا و بازار»، كه در سالهاى گذشته و در جهات مختلف فعال بوده و همچنان به فعاليت خود ادامه مى دهد و به ويژه با مؤسسات ملى و خصوصى در موضوع و محور هماهنگى هاى ده كشور اصلى اروپا و رئوس ارتباطات تجارى آنها در قالب يك سرى عرضه ها و تقاضاها همكارى دارد وكارهاى زيادى را در مناطق گوناگون به انجام رسانده است.
چندى پيش دكتر اعتضاد، به عنوان يكى از معماران ايرانى خارج از كشور، سفرى به ايران داشت و در اين سفر و در سخنرانى خود به بيان برخى از تجربيات گرانبهاى خود پرداخت كه در جاى خود مى توانست براى ما بسيار سودمند و باارزش باشد.
او در اين كنفرانس كه از سوى دانشگاه تهران برگزار شد، از پيشرفتهاى فرهنگى و اقتصادى و معمارى پاريس در طول سالهاى اقامتش گفت و به داده ها و دريافته هاى خود نيز اشاره هايى كرد. عضويت در هيأت مديره «گروه فرهنگ ايران» در پاريس تنها يكى از مشغله هايى است كه اين معمار ايرانى در پاريس دارد و فعاليتهايى از اين دست در كارنامه وى فراوان ديده مى شود.
و اما نكته اى كه شايد در اين ناگفته باشد و بنمايد، دگرديسى حرفه اى دكتر اعتضاد نسبت به رشته تحصيلى اوست. معمارى كه در يك جا به ساختمان و ساختمان سازى ختم مى شود، در مقام و مفهومى كه امروز در دنيا دارد، خود را به رشته هاى ديگرى متصل و در حضور مفاهيم ديگرى بازسازى مى كند كه در نگاه و نظر نخست، شايد به آنها ربطى پيدا نكند. اقامت و انديشيدن و برقرارى يك نظام فكرى منسجم جزء به كل و بالعكس، شايد آن حلقه مفقوده اى باشد كه در ذهن و زندگى اعتضاد وجود دارد و او را از يك افق ذهن آشناى معمارى به افق هاى باز ديگرى پيوند مى زند. يكى از آرزوهاى هميشه و همواره او نيز بازگشت فكرى به سرزمينى است كه از آن برخاسته است. چيزى كه متأسفانه شرايط آن تاكنون دست نداده و بيشتر شايد به خاطر آنكه بسترى براى فعاليت هاى هميشه اين شخصيت معاصر ايرانى وجود نداشته و ندارد. او همان طور كه پيشتر نيز اشاره كردم تنها تحصيلكرده معمارى مدرسه بوزار و نسل دوم معمارى معاصر ايران نيست، كه ساخت و ساز را در جهت ديگرى پيش گرفته است و در اين بين شايد «فضا» مهمترين و كليدى ترين نقش را داشته است.