هومن شهلانى
از گذشته دور، عراق همواره به عنوان رقيب ايران در منطقه به شمار مى آمده است تا جايى كه بعداز پيروزى انقلاب اسلامى، صدام با چراغ سبز آمريكا به ايران حمله كردو با تكيه بر اطلاعات دريافتى از غرب و ضدانقلاب به گمان يكسره كردن كار انقلاب، اين تجاوز را آغاز كرد. با اين حال، عراق به به رغم پيشروى هاى اوليه در جنگ نتوانست به اهداف خود دست يابد، چرا كه با رهبرى خردمندانه امام(ره) و شجاعت و رشادت فرزندان اين آب و خاك و عليرغم كمكهاى مالى كشورهاى شيخ نشين منطقه و كمكهاى تسليحاتى و اطلاعاتى غرب و شرق در آن زمان، بعد از هشت سال مقاومت ملت ايران، دشمن با شكست مجبور به عقب نشينى شد و با پذيرش قرارداد الجزاير، تن به شكست داد.
ولى با توجه به روحيه جاه طلبى صدام و نبود درك صحيح از واقعيت هاى جهانى، عراق جهت جبران شكست از ايران به سرعت به كويت حمله كرد و آن را به اشغال درآورد و منطقه را دچار تشنج جديدى كرد و اين بهانه اى شد جهت حضور گسترده تر آمريكادر خاورميانه و در ادامه آن، حمله نظامى به عراق كه البته اين حمله (جنگ اول خليج فارس) جهت گوشمالى صدام بود. اما بيشترين ضربه به ملت عراق زده شد، نه صدام و حزب بعث. (با شروع جنگ، قيام هاى مردمى شروع شد و احتمال پيروزى مردم بر صدام نيز مى رفت، ولى با عقب نشينى نيروهاى آمريكا از عراق (كه جاى سؤال و ترديد فراوان در اين مسأله وجود دارد)، صدام با شدت بيش از قبل گذشته به كشتار مردم عراق اقدام كرد كه امروزه با كشف گورهاى دسته جمعى، بخشى از آثار آن جنايت ها مشخص شده است.)
آمريكا بعد از ۱۱سپتامبر و شعار جنگ با تروريسم اقدام به اشغال افغانستان و سپس به بهانه توليد سلاحهاى كشتار جمعى توسط صدام به عراق حمله كرد و كار ناتمام بوش پدر توسط بوش پسر تكميل شد.
در اين ميان، جمهورى اسلامى ايران تاكنون در سه بحران منطقه، روش يكسان داشته است. اشغال كويت، افغانستان و عراق.
ايران در همه اين بحران ها از روش بى طرفى و انتظارهوشيارانه بهره گرفته است، چرا كه در هر يك از بحرانهاى يادشده، يكى از رقبا يا مزاحمين منطقه اى ايران به وسيله نيروهاى غيربومى سرنگون شدند.
اما پس از اشغال و سقوط صدام، عراق بى ثبات و صحنه قتل و غارت و ويرانى ترس وحشت و ناامنى شده و اقدامات نيروهاى اشغالگر با شدت و خشونت بوده و همواره با عكس العمل متقابل مردم محلى روبرو شده است و صد البته، ادامه اين شرايط براى آمريكا و متحدانش در عراق همراه با تلفات انسانى و خسارات مالى توأم خواهد بود.
در اين حال، حضور نيروهاى آمريكا در طول مرزهاى كشورمان در غرب و جنوب محاصره ايران را تكميل كرده است و در شرايط كنونى، هوشيارى و برخورد مناسب ايران با مسائل عراق مى تواند شرايط را به نوعى به سود يا زيان ايران تغيير دهد.
با توجه به قرار گرفتن ايران در محور شرارت مورد ادعاى آمريكا در كنار عراق و نيز مجاورت جغرافيايى دو كشور و صاحب نقش بودن ايران در مسائل عراق (معنوى و فرهنگى)، تحقق استراتژى آمريكا بر منافع و امنيت ملى كشورمان در عراق و منطقه تأثيرگذار خواهد بود. از اين رو، شناخت و تحليل درست از استراتژى آمريكا و تأثيرگذارى بر آن جهت منافع ملى كشورمان از اهميت فراوانى برخوردار است.
در صورتى كه ايالات متحده آمريكا در سوق دادن اوضاع عراق به سمت پروژه خاورميانه بزرگ دچار شكست شود، اين احتمال وجود دارد كه از طريق تهديد امنيت ملى كشورهاى اطراف عراق و يا زمينه سازى براى وقوع جنگ داخلى جهت بى ثبات كردن منطقه در عراق، سازوكار خود را به كشورهاى ديگر ديكته كند پس ادامه همكارى ايران در عراق بويژه با دولت جديد آن كشور كه به طور ضمنى و نسبى مورد رضايت مرجعيت و مردم عراق نيز است، در درازمدت مى تواند در روابط دو كشور داراى اهميت باشد.
در همين حال، ضرورت همگرايى سياسى و اقتصادى با عراق فعلى نياز به تذكر ندارد، چرا كه سنگ بناى روابط آينده دو كشور از هم اكنون گذاشته مى شود و با توجه به نگاه مثبت كردها و شيعيان به ايران، بايد با آنها بيشتر هماهنگ و همراه بود.
در اين ميان، ايران مى تواند با اقدامات مؤثر در عراق مانند:
- همكارى در زمينه گردشگرى و جهانگردى و زيارتى.
- روابط تجارى بويژه در ايجاد بازارچه هاى مرزى.
همكارى در صنعت نفت و گاز شيلات آب و كشاورزى و راه مى تواند بسترى مناسب جهت نزديكى دو كشور برادر و مسلمان ايجاد كند.
بايد توجه داشت كه به رغم حضور آمريكا در عراق، ما بايد با ايجاد روابط دوستانه باملت و دولت تازه تأسيس عراق، زمينه را جهت حاكميت كامل مردم عراق بر سرنوشت خود هموار كنيم، چرا كه يك عراق باثبات و امن براى ايران بسيار بهتر از يك كشور آشوب زده است وبا توجه به اينكه اكثريت مردم عراق شيعه هستند، اميد به داشتن روابط بهتر در آن دور از ذهن نيست. اين در شرايطى است كه ديكتاتور سابق عراق در بند است و ظلم و ستم آشكار عليه مردم و بويژه شيعيان پايان يافته است و كشور عراق، هرچند به كندى، اما به سوى دموكراسى و ثبات پيش مى رود. البته تجربه نشان داده است همواره عده اى هستند كه عليه امنيت شكننده حاكم بر عراق اقدام مى كنند، مانند فجايعى كه در «فلوجه» و ديگر نقاط عراق رخ داد. اين مسائل نشانگر همين امر هستند كه آنان حيات خود را در بى ثباتى سياسى و اقتصادى عراق جست وجو مى كنند و همواره خواهان ايجاد تفرقه بين فرقه هاى مختلف اسلامى و قومى در اين كشور هستند. اما تأكيد اكثر احزاب، سازمانها و شخصيتهاى مذهبى - سياسى عراق بر لزوم وحدت و همكارى عراقى ها، اينگونه اقدامات خشونت بار كه وحدت ملى و تماميت ارضى عراق را تهديد مى كند، نمى تواند راه به جايى ببرد.

بخش پايانى
اداره اطلاعات همگانى سازمان ملل متحد در ادامه تلاشهاى خود براى جلب توجه مردم جهان به تحولات و مسائل مهم بين المللى كه از ديد رسانه ها دور مى مانند، فهرستى جديد از «ده رويداد كه جهان بايد بيشتر درباره آنها بداند» تدوين و منتشر كرده است. فهرستى اين گونه، نخستين بار در ۲۰۰۴ از سوى اداره اطلاعات همگانى تدوين شده بود.
اين فهرست با مشورت دفترها و برنامه هاى سازمان ملل متحد تهيه شده است كه بسيارى از آنها ديدگاهها و انديشه هاى خود را درباره مسائلى ارائه دادند كه معتقد بودند از طرح بيشتر در رسانه ها سود خواهند برد. اما همچون سال گذشته، گزينش نهايى تنها به عهده اداره اطلاعات همگانى بود. هر چند مسائل از ۱ تا ۱۰ رده بندى شده اند، اما رده بندى منعكس كننده اولويت بندى نسبى آنها نيست.
۹- نقطه كور غم انگيز در مراقبت بهداشتى از زنان
تلاشى اندك براى پيشگيرى از آسيب ديدگى هاى فلج كننده هنگام زايمان مى تواند هر سال دهها هزار زن را از مشكلات بهداشتى عاجز كننده و انزواى اجتماعى ناشى از فيستولاى زايمان نجات دهد.
رويداد
«كور بودن بهتر است تا فيستولا داشتن»، اين را يك زن جوان مى گويد و مى افزايد: «چون حداقل مردم به آدم كمك مى كنند.» فيستولا، كه امروز بيشتر مردم غرب چيزى از آن نمى دانند، يك فاجعه پزشكى و اجتماعى و كاملاً قابل پيشگيرى است. اين بيمارى كه بر اثر عوارض و پيچيدگى هايى در جريان زايمان، هنگامى كه مراقبت اضطرارى زايمان در دسترس نيست، پيش مى  آيد، منجر به بى اختيارى مزمن ادرارى مى شود و مى تواند باعث بيمارى كليه و حتى مرگ شود. لطمه به اعصاب پاها باعث مى شود بعضى از زنان نتوانند راه بروند: در ۹۵ درصد موارد، نوزاد مى ميرد. اين بيمارى اگر درمان نشود، دورنماى كار و زندگى خانوادگى به شدت كاهش مى يابد. زنان مبتلا به فيستولا از طرف جوامع خود منزوى و از خانواده هاى خود طرد مى شوند. بسيارى از آنان به گدايى رو مى آورند و سرانجام براثر عفونت هاى مداوا نشده مى ميرند. سازمان جهانى بهداشت برآورد مى كند: بيش از دو ميليون زن دركشورهاى در حال توسعه مبتلا به فيستولا هستند و هر سال ۵۰ هزار تا ۱۰۰ هزار نفر ديگر به آن مبتلا مى شوند. پزشكانى كه مى كوشند جهان به ابعاد فيستولا توجه كند، مى گويند: اگر دختران جوان ديرتر ازدواج كنند، در زمان حاملگى از آنان مراقبت بهداشتى كافى به عمل آيد و اگر هنگام زايمان دچار عوارضى شدند از آنان مراقبت اضطرارى به عمل آيد، مى توان از بروز آن پيشگيرى كرد.
اما در كشورهاى در حال توسعه فقط ۵۸ درصد زنان، نوزادان خود را با كمك قابله حرفه اى يا پزشك متخصص به دنيا مى    آورند و فقط ۴۰ درصد در بيمارستان يا مراكز بهداشتى زايمان مى كنند.
خانم «ثريا احمد عبيد» مدير اجرايى صندوق جمعيت سازمان ملل متحد مى گويد: «فيستولاى زايمان، اندوهى مضاعف است، زيرا زنان، نوزادان و حيثيت خود را از دست مى دهند. صندوق جمعيت سازمان ملل متحد اميدوار است مبارزه جهان براى پايان دادن به فيستولا، سرانجام اين مشكل را در آفريقا و آسيا نيز مانند ساير نقاط جهان به يك بيمارى نادر تبديل كند.»
موقعيت
* زنان ساكن مناطق دور افتاده روستايى كه دسترسى چندانى به مراقبت بهداشتى ندارند، در معرض خطر اين ناراحتى هستند.
* مبارزه جهانى براى پايان دادن به فيستولا، كه اجراى آن دو سال پيش به وسيله صندوق جمعيت سازمان ملل متحد و شركاى جهانى آغاز شد، فقط مى تواند از حدود ۳۰ كشور، عمدتاً در منطقه جنوب صحرا در آفريقا، حمايت محدود به عمل آورد.
* بازگرداندن سلامتى و حيثيت يك زن مبتلا به فيستولا فقط ۳۰۰ دلار هزينه دارد، اما اين از دسترس مردم ساكن كشورهايى كه درآمد سالانه آنها خيلى كمتر از اين رقم است، بسيار دور است.
* مبارزه جهانى و دولت نيجريه در فوريه ۲۰۰۵ در مدت فقط دو هفته ۵۴۵ زن را تحت عمل جراحى قرار دادند. در نيجريه ممكن است تا ۸۰۰ هزار زن مبتلا به فيستولا باشند.
* نسبت موفقيت در عمل جراحى فيستولا مى تواند تا ۹۰ درصد باشد.
* اگر تقاضاى كنونى براى خدمات تنظيم خانواده در كشورهاى در حال توسعه برآورده شود، مرگ و صدمات مادران را مى توان تا ۲۰ درصد يا بيشتر كاهش داد.
فيستولا. با تأمين مراقبت بهتر هنگام زايمان در اروپا و آمريكاى شمالى ريشه كن شده است.
۱۰- كامرون؛ كشاورزى در ناآگاهى
كشاورزان بى بضاعت اگر ندانند بازارهاى دورتر از روستاهاى آنان حاضرند چه مبلغى براى محصولات آنان بپردازند، احتمال اين كه قيمت عادلانه اى براى آنها دريافت كنند، ناچيز است. اينترنت از طريق طرح هايى مانند INFOSHARE كه امكان اطلاع از تازه ترين خبرهاى بازار را براى هزاران كشاورز كاكائو و قهوه كار مناطق دور افتاده كامرون فراهم مى كند، در حال مساعد كردن شرايط براى كار آنان است.
رويداد
دانستن، توانايى است و بى خبرى از بازارها و قيمت ها، از عوامل اصلى ادامه «فقر ناخوشايند» كشاورزان فقير در سراسر جهان است. براى مثال، توليد كنندگان كاكائو و قهوه در آفريقا محصولات خود را كمتر از يك دوازدهم قيمت جهانى آنها مى فروشند. آنان بدون اطلاع از قيمت هاى بازار محلى و جهانى، زندگى خود را به دست واسطه ها، تجار و شركت ها مى سپارند. اين موضوع محدود به آفريقا نيست، بلكه در آسيا يا آمريكاى لاتين نيز صدق مى كند.
افزايش دسترسى كشاورزان به اطلاعات مربوط به بازارها و قيمت ها از مدت ها پيش، محور اصلى در تلاش ها براى شكستن دايره فقر بوده است. اين برنامه اى است كه امكانات جديد فناورى اطلاعات، اينك كمك بسيارى در زمينه رساندن اطلاعات به حتى دور افتاده ترين جوامع كشاورزى به آن كرده است. يك نمونه از اين امكانات جديد، يك طرح كمك فنى به نام INFOSHARE است كه به توليدكنندگان كالا، اطلاعات لازم را مى دهد تا محصول خود را به قيمت بهتر و به بازارهاى گرانتر ارائه دهند. كامرون، با حدود ۹۰۰ هزار كشاورز خرده پاى كاكائو و قهوه، در حال آزمايش اين روش است و ابراز علاقه اوليه نشان مى دهد اين روش تا سال ۲۰۰۶ در كشورهاى ديگر و براى محصولات ديگر رايج خواهد شد. روستاييان فاقد دسترسى به اينترنت مى توانند روزى دو بار اين اطلاعات را از راديوهاى كشور خود بشنوند و با توجه به آن ها، قيمت هاى عادلانه و واقعگرايانه تعيين كنند. برآورد شده است كه شفافيت بيشتر بازار در كامرون، كشاورزان خرده پا را قادر خواهد كرد سود خود را ۱۰ تا ۱۵ درصد بيشتر كنند. كنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل متحد (انكتاد) كه شبكه پايگاه دادگاههاى تشريك اطلاعات يعنى INFOSHARE را طراحى كرده و كاركنان دولت ها را براى استفاده از آن آموزش داده است، اين شبكه را اداره مى كند. INFOSHARE بخشى از INFOCOMM، سايت اينترنت انكتاد، است كه اطلاعات مربوط به قيمت ها، محصولات و بازار را درباره حدود ۲۰ نوع محصول به رايگان ارائه مى دهد. در حال حاضر، ۱۲ تا ۱۵ ميليون نفر در جهان، ۶۰ درصد از آنان در كشورهاى در حال توسعه، از INFOCOMM استفاده مى كنند.
موقعيت
* هنگامى كه قيمت كالاها در جهان افزايش مى يابد، سود آن معمولاً نصيب شركت هاى بزرگ مى شود، نه كشاورزان خرده پا. براى مثال، اگر چه در سال ،۲۰۰۳ قيمت كاكائو و قهوه ۲۷ درصد افزايش يافت، سهم قهوه كاران از فروش قهوه در فروشگاه ها از ۳۷ درصد در اوايل دهه ۱۹۹۰ به بين شش و هشت درصد در هزاره جديد كاهش يافت. توليدكنندگان كاكائو حدود هفت درصد قيمت فروشگاه ها را دريافت مى كنند.
* دليل ديگر اين كه كشاورزان فقير از افزايش قيمت  ها در بازار جهانى سود نمى برند، اين است كه آنان مجبورند محصول خود را هنگام برداشت بفروشند و استطاعت و امكان انبار كردن آن را ندارند. به اين دليل، هر سودى نصيب دلالان و تاجران مى شود.
* كشاورزان خرده پا بدون اطلاعات درباره ميزان توليد، راهى براى اجتناب از توليد بيش از نياز بازار ندارند. آنان با داشتن اطلاعات به موقع مى توانند كمتر بكارند يا محصولات ديگرى توليد كنند.
* بعضى از بازارهاى كالاهاى كشاورزى در نتيجه توليد انواع گياهان از نظر ژنتيك اصلاح شده كه توليدكنندگان فقير را محروم مى كنند نيز دچار آشفتگى شده اند. اين انواع اينك در يك چهارم مزارع پنبه جهان كشت مى شوند، در حالى كه ميزان آن در سال ۱۹۹۷ دو درصد بود. كشاورزان و توليدكنندگان فقير هيچ سودى از بيشتر اين محصولات به دست نمى آورند، زيرا كارتل ها آنها را مى كارند و اداره مى كنند.
* چند طرح ديگر، مانند INFOSHARE در جاهاى مختلف جهان به مردم فقير كمك مى كنند تا زندگى خود را بهبود بخشند. در مناطق روستايى هند، اينفوتلا، وسيله نقليه اى شبيه ريكشا است كه از يك مولد پدالى استفاده مى كند تا رايانه نصب شده در بالاى آن كار كند و به اين ترتيب امكان دسترسى رايگان به اينترنت بى سيم به مردم روستاهاى دور افتاده داده شود. خدمات اينفوتلا شامل موارد زير است: «ATMS انسانى»، يعنى كاركنان شركت هاى تأمين منابع مالى خرد به روستاها مى روند تا وام ها را بپردازند؛ تجارت آنلاين كالا و سهام، با ارائه قابليت پيش بينى به قيمت هاى فروش كشاورزان؛ شناسايى بيومتريك و پرداخت از راه دور اعتبار به كشاورزان براى موجودى انبار آنان. اين طرح را مؤسسه فناورى هند سازمان مى دهد.

«هوشيار زيبارى» وزير كرد امور خارجه عراق كه براى ملاقات با «كاندوليسا رايس» وزير امور خارجه آمريكا در آن كشور بسر مى برد، با نشريه «گلوبال ويوپوينت» گفت وگو كرده است. متن اين گفت وگو در پى مى آيد.
وضعيت عراق افتضاح است، اينطور نيست؟
نه، اينطور نيست. وضعيت مشكلى است، اما افتضاح نيست، زيرا ما يك دستور كار سياسى شفاف در جهتى روشن داريم كه عبارت از نوشتن و تصويب يك قانون اساسى براى عراقى متحد با حكومت مركزى و كثرت گراست كه در آن همه قوميت ها سهيم هستند.
ما چالش هاى امنيتى خود را دست كم نمى گيريم، بمب هاى انفجارى، كشته شدن شهروندان بى گناه. در عين حال، اين وحشيگرى ها برايمان غيرمنتظره نيست. در حالى كه ما مسير قانونمند شدن را طى مى كنيم، مى دانيم كه تروريست ها نيز مصمم هستند بيشترين لطمه ممكن را بزنند. اما اطمينان داريم كه موفق خواهيم شد، زيرا آنها در پايان، فاقد يك جايگزين سياسى قابل اجرا هستند.
در حالى كه شيعيان و سنى ها يكديگر را مى كشند، از بيرون چنين به نظر مى رسد كه عراق در لبه يك جنگ داخلى قرار دارد. آيا واقعاً چنين است؟
اين ترس ها بى مورد است. در طول دو سال گذشته، همواره پيش بينى شده است كه عراق از هم خواهد پاشيد و درگيرى هاى فرقه اى و برخوردهاى داخلى پيش خواهد آمد. ما سعى كرده ايم هرگونه درگيرى را به سوى روند سياسى هدايت كنيم. چندى پيش، كشتار رهبران شيعه و سنى را داشتيم. ما با بهره گيرى از گفت وگوها و اقدامات عملى، تنش بالقوه را پايان داده و مانع تبديل آن به يك جنگ داخلى شده ايم.
اشتباهات اجتناب ناپذيرند. آيا چندى پيش نبود كه دستگيرى رهبر سنى حزب اسلامى عراق، محسن عبدالحميد توسط نظاميان آمريكايى، شرايط را بحرانى كرد؟
اين اتفاق از روى بد اقبالى بود. اين شخص كمك به روند سياسى مى كند. او حامى دولت است. اين اشتباه وحشتناكى بود كه براساس اطلاعات غلط انجام گرفت. اين نوع حوادث، لطمه وارد مى كند و به معنى آن است كه ما خود را به دردسر مى اندازيم. به هر حال، عذرخواهى به عمل آمدو وى آزاد شد. نكته مهم آنجاست كه وى همه را به اتحاد دعوت مى كند و از رهبران شيعيان و كردها كه به جمع حاميان او پيوستند، قدردانى مى كند.
كدام شواهد، نشانگر آن است كه عراق به سوى جنگ داخلى به پيش رانده نمى شود؟
همه گروهها - شيعه، سنى، كرد - در درون راه حل سياسى فعاليت مى كنند. همه كوشش ها بر تدوين قانون اساسى جديد متمركز شده است. به نظر من، اين اتحاد حول قانون اساسى، عنصر كليدى در ثبات عراق به شمار مى رود. اين روند به انبوه همكارى قابل توجهى رسيده است. همه درگير آن شده اند و هركس مى خواهد سهم خود را داشته باشد.
مدت زيادى براى تشكيل دولت جديد وقت صرف شد. آيا نگران دستيابى به توافق در مورد قانون اساسى هستيد؟
سيستم انتخاباتى كه توسط كارشناسان سازمان ملل متحد طراحى شده، براساس حضور نسبى پايه ريزى شده است. به همين دليل، شما حتى اگر در انتخابات پيروز شويد، اما به اكثريت دوسوم آرا دست نيافته باشيد، قادر به تشكيل دولت نخواهيد بود. اين به معنى نياز به ائتلاف است؛ ائتلافى از علايق متفاوت كه براى تحقق، به زمان زيادى احتياج داشت، به ويژه آنكه از ۵۰سال پيش، اين اولين بار بود كه يك دولت ائتلافى تشكيل مى شد. نكته دوم آنكه، تشكيل دولت؛ تنها با حضور پيروزان انتخابات، مشكل نبود. اين كار مى توانست انجام شود. اما نقطه نظر رهبرى جديد آن بود كه دولت دربرگيرنده حتى نمايندگان كسانى نظير سنى هايى باشد كه به دليل تحريم يا ارعاب و يا خشونت، نماينده اى در انتخابات نداشتند.
بله، تشكيل يك دولت ائتلافى طول مى كشيد. اما اين به معنى وقت تلف شده نبود. بررسى اين روند مرا از توافق بر روى قانون اساسى مطمئن مى كند.
آيا فايده اى دارد كه تروريست ها به جاى آنكه به شكلى ديگر در شهرهاى آمريكا بجنگند، با يك چرخش، نبرد خود عليه آمريكا را به داخل عراق كشانده اند؟
بسيار خوب، آمريكا يك هدف دارد و آن جنگ با تروريسم است. تروريست هايى كه در عراق هستند، يك اپوزيسيون سازمان يافته كه سهمى را طلب كند، نيستند. هدف آنها، تنها تخريب و تضعيف ثبات است تا دوره انتظار تحقق مأموريت ما در ايجاد يك نظم نوين قانونمند را طولانى تر كنند.
چرا خواهان آن هستيد كه عراق به يك ميدان نبرد جايگزين تبديل شود؟
بله، متأسفانه اين مطلب حقيقت دارد كه عراق به دليل حضور نيروهاى ايالات متحده، به مركز جذب گروههاى تروريست تبديل شده است.
آيا در اين جنگ امكان پيروزى وجوددارد؟
معتقدم كه بله، اما احتياج به زمان دارد.
آيا نيروهاى چندمليتى به رهبرى ايالات متحده تنها زمانى آنجا را ترك مى كنند كه «جنگ باتروريسم» به پيروزى رسيده باشد؟
نه لزوماً. وقتى ما به سطحى برسيم كه بتوانيم مسؤوليت هاى امنيتى خود را برعهده بگيريم، درآن صورت به نيروهاى خارجى احتياج نخواهيم داشت.
تركيه و بعضى ديگر نگران آن هستند كه روزى، كردها قصد جدايى از عراق و تشكيل دولت مستقل را داشته باشند. آيا اين امكان وجوددارد؟
از آنجا كه همه جوامع عراقى در اتحاد كشور شركت دارند و قانون اساسى جايى براى تبعيض قومى باقى نگذاشته است، بنابراين همه اقشار موظفند درهمه امور به توافق برسند.
جامعه كردها خود را موظف به ايجاد عراقى متحد با قدرت مركزى، آزاديخواه و كثرت گرا مى داند. براى اقتدار كردها بهتر آن است كه در درون سيستم به حقوق و احترام ازسوى ديگران دست پيداكند و نه درخارج از آن و تنها درميان خودشان.
برخى عقيده دارند كه كردها از جنگ شيعه و سنى منفعت مى برند، زيرا در آن صورت قادر خواهندبود راه خود را بروند؟
اين يك سوءتفاهم است. سرنوشت ما از درون به يكديگر پيوند خورده است. هيچ قشرى از درگيريهاى داخلى سود نخواهدبرد.
آيا نگران نيستيد كه ايران با حمايت از شيعيان عراق سعى كند در امور عراق تأثيرگذارباشد؟
خير. ايران نقش مهمى در عراق و درمنطقه بازى مى كند. آنها نقش خود را هوشمندانه ايفامى كنند. آنها تشخيص دادند كه به سودشان است كه صدام از قدرت كنار برود و اكنون مى دانند كه يك عراق دموكراتيك خطرى براى آنها محسوب نمى شود. به همين دليل است كه آنها براى دولت مستقل و ملى عراق احترام قائل هستند.
بنابراين وقتى شما شكوه مى كنيد كه همسايگانتان در امور عراق دخالت مى كنند، منظورتان ايران نيست؟
در ديدار چندى پيش وزيرامورخارجه ايران از عراق - كه اولين ديدار يك وزير امور خارجه مسلمان يا عرب از بغداد و نشانه احترام به دولت جديد عراق بود، ما درمجامع عمومى روى نياز به عدم دخالت درامور داخلى عراق و نياز به مكانيسمى براى متوقف ساختن نفوذ ازطريق مرزهاى ايران، تأكيد كرديم.
ما قصد نداريم نقش يك كشور را بزرگ كنيم و ديگران را به حساب نياوريم.
پيغام شما به سوريه بعد از آنكه اعلام كرد چندى پيش، بيش از ۱۲۰۰ نفر را كه سعى در نفوذ به عراق داشته اند، دستگيركرده است، تنها آن بود كه: اين مقدار كافى نيست. چرا؟ آيا اين درنتيجه فشار آمريكا نيست؟
ما در رابطه با سوريه بسيار صبور بوده ايم. اما سوريه قدرشناس نيست. آنها نه كمكى به ما بوده اند و نه همكارى كرده اند. آنها با ما از روى حسن نيت برخورد نمى كنند. به همين دليل است كه مى گويم دستور كار ما براى همسايگانمان متفاوت است. ما انتظار همكارى سوريه را داريم و به آن احتياج داريم. اگر بخواهند، مى توانند.
چه رازى پشت بازگشت احمد چلبى به قدرت درعراق نهفته است؟
احمد چلبى يك سياستمدار زيرك است. او موفق شد دوباره ازطريق انتخابات بيايد.
او دراردن تحت تعقيب است و در واشنگتن نيز به دليل جاسوسى براى ايران موردنفرت قراردارد.
او با دولت آمريكا مشكلاتى داشت، اما اكنون در دولت انتخابى، معاون نخست وزير است. وى از راهى درست و ازطريق انتخابات به قدرت برگشته است. او تحميلى نيست. او يكى از دوستان ماست. ما در جنبش مقاومت عليه صدام با هم فعاليت مى كرديم.
صحبت از صدام شد، درست است كه محاكمه صدام در دوماه آينده انجام خواهدشد؟
محاكمه در زمان حكومت اين دولت انجام خواهدشد (انتخابات جديد براى دسامبر و بعد از تنظيم قانون اساسى انجام خواهدگرفت)، زيرا اين دولت مصمم به محاكمه اوست.
منبع: سايت اينترنتى NPQ
ترجمه: فاطمه موثق نژاد