حسن هاشميان
دقايقى از ساعت هشت صبح چهارشنبه گذشته سپرى نشده بود كه تعدادى خمپاره به اطراف مرقد امام هفتم شيعيان در منطقه كاظمين اصابت كرد. در اين حادثه هفت نفر از عراقيها كشته و ۳۷ نفر زخمى شدند. چنين هجومى اين تصور را در ميان مردم رواج داد كه تروريستها عمليات مورد انتظار خود براى « مراسم كاظميه» را به انجام رسانده اند و ديگر قادر نيستند عمليات جديدى را در همان روز و در همان مكان انجام دهند. اين موضوع عاملى شد تا زوار اين مكان مقدس با اشتياق بيشتر و اطمينان خاطرى فزونتر به سوى بارگاه امام هفتم شيعيان روانه شوند. در اين ميان، نيروهاى امنيتى بيشترين تمركز خود را بر روى ماشينهاى مواد منفجره و يافتن آنها قرار داده بودند. براى اين منظور موانع بتنى به شكل زيگزاگ بر روى پل « ائمه » تعبيه شده بود تا مانع ورود چنين ماشينهايى شود. نه وزير دفاع و نه وزير كشور كه مسؤوليت حفاظت از امنيت شهروندان را به عهده داشتند ، به اين موضوع فكر نكرده بودند كه چنين موانع بتنى اگرچه به نوبه خود مى تواند جلوى ماشينهاى مواد منفجره را بگيرند اما در عين حال عامل متراكم شدن جمعيت بر روى پل «ائمه» هستند و در نهايت زمينه لازم براى شكل گيرى حادثه ۳۱ آگوست ( ۹ شهريور) را ايجاد كند. يك عامل ديگر كه بيشتر بر تراكم جمعيت بر روى پل « ائمه » افزود: اقدامات پيشگيرانه وزارت كشور براى جلوگيرى از ورود ماشينهاى مواد منفجره به منطقه كاظميه بود. طبق دستور اين وزارتخانه از دو روز قبل از فاجعه، تمام راه هاى منتهى به مرقد امام هفتم شيعيان بر روى ماشينها بسته شد و تنها راه باقيمانده براى عراقيهايى كه از منطقه « رصافه » در شرق بغداد مى آمدند، عبور از روى پل «ائمه » بود. در منطقه رصافه، شهرك « صدر» واقع است كه بيش از دو ميليون نفر جمعيت دارد و اغلب آنها از هواداران «مقتدى صدر» محسوب مى شوند.
هم اكنون برآوردها و آمارهاى قربانيان حادثه از آن حكايت دارد كه بيشترين كشته شدگان از اهالى اين شهرك بودند و به اين دليل بيشترين حملات سياسى عليه وزير كشور ( وابسته به مجلس اعلا ) از سوى تشكل مقتدى صدر صورت گرفته است. آنها خواهان آن شده اند كه در پى بروز اين فاجعه هولناك دو وزير كشور و دفاع استعفاى خود را تقديم نخست وزير كنند در هر حال، صاحب يك فروشگاه تلفن همراه كه مغازه وى در كنار مدخل پل ائمه در شرق دجله واقع شده است به روزنامه« الشرق الاوسط» گفت كه حادثه سه ساعت بعد از عمليات خمپاره اندازى بر روى بارگاه امام هفتم بوقوع پيوست. در اين لحظات وى مشاهده كرد كه جمعيت بسيار زيادى بر روى پل متراكم شده اند. راه منتهى به خيابان مرقد در غرب دجله به علت ازدحام جمعيت بسته شده بود و مردم جمع شده بر روى پل گرفتار شده بودند. در اين ميان، فريادى برآمد كه فردى با داشتن مواد منفجره مى خواهد خود را در ميان جمعيت منفجر كند. در اين لحظه امواج انسانى متلاطم شد و جمعيت بشدت همديگر را تحت فشار قرار دادند. افرادى كه در كنار نرده هاى پل قرار داشتند براى فرار از اين فشار خود را به رودخانه انداختند. افراد ديگر به گمان اينكه رودخانه مى تواند راه فرارى از فشارها و تراكم سنگين جمعيت باشد به زنان و كودكان كمك مى كردند كه خود را به رودخانه بيندازند. در همين ارتباط، آمار قربانيان حكايت از آن دارد كه بيشتر كشته شدگان يا زير پا له شده يا در رودخانه غرق شده بودند. البته در غرب دجله و در خيابان اصلى ورود به كاظمين شايع شده بود فروشندگان اغذيه در دو طرف اين خيابان غذاى مسموم به مردم عرضه مى كنند. براى اطمينان از اين موضوع و مواجه با آن صدها نفر از نيروى پليس وارد منطقه شده و در اثر گشت و بازرسى خود ، موجب بسته شدن راه و تراكم بيشترجمعيت شدند. علاوه بر اين، ۱۵۰۰ نفر از نيروهاى ارتش را بايد به مدخل شرقى پل ائمه اضافه كرد كه از سوى وزارت دفاع مأمور بازرسى و تفتيش بدنى زوار بودند. در اين ميان، « حسين صدر» مسؤول بارگاه امام هفتم در كاظمين به الشرق الاوسط گفته است كه در روزحادثه دو ميليون زائر براى زيارت اين مكان مقدس در اطراف بارگاه گردآمده بودند.
> داستان پل « ائمه »
پل ائمه در ابتدا از مجموعه اى «دوبه » ( وسيله باربرى سنگين دريايى كه معمولاً بوسيله يك يدك كش در رودخانه هاى پر آب و درياها كشيده مى شود ) كه بوسيله طنابهاى محكم به يكديگر بسته شده و دو طرف شرقى و غربى بغداد را به يكديگر وصل مى كند ساخته شده بود. بغداديهاى قديم بارها به چشمان خود ديده بودند كه راه عبور نه زياد محكم بر روى دجله شكافته يا وسط آن از بين رفته بود. برخى روايتها در سابق هم حكايت از اين مى كرد كه تخريب اين پل به دست دزدان صورت مى گرفت. سارقين براى جلوگيرى از تعقيب مأموران دولتى اين پل را بعد از عبور از آن و پناه آوردن به كرانه ديگر رودخانه دجله، تخريب مى كردند. در سال ۱۹۴۶ و بعد از پايان جنگ جهانى دوم پل قديمى كاملاً تخريب شد و به جاى آن پلى محكم و غير قابل انهدام توسط انگليسيها ساخته شد كه تا به امروز باقى مانده است. نام سابق اين پل به منطقه اعظميه در شرق دجله منتسب بود كه اين نام مايه بروز اختلاف با ساكنين غربى دجله و اهالى «كاظمين» مى شد. اهالى منطقه غرب دجله نام پل مذكور را «كاظمين» مى گفتند در حاليكه سنى هاى منطقه اعظميه كه در شرق دجله ساكن هستند اين پل را به نام پل اعظميه مى شناختند. در عصر پادشاهان هاشمى در عراق براى جلوگيرى از دامنه دار شدن اختلافات ميان اهل سنت و شيعيان تصميم گرفته شد به بركت وجود سه امام در دو طرف دجله يعنى امامان موسى كاظم(ع) و محمد جواد(ع) از سوى شيعيان و امام ابوحنيفه از سوى سنى ها ، نام اين پل را « ائمه » بنامند.
> تقاضاى استعفاى دو وزير دفاع و كشور
بعد از وقوع فاجعه پل « ائمه » بر روى رودخانه دجله ،يكى از سخنگويان مقتدى صدر در گفت وگو با تلويزيون «العربيه» خواستار استعفاى « بيان جبر » وزير كشور و «سعدون دليمى » وزير دفاع به دليل بى لياقتى شد. سپس يكى از نمايندگان وابسته به مقتدى صدر در مجمع ملى عراق با آب و تاب اين موضوع را پى گرفت و اعلام كرد: مدارك كافى براى مقصر نشان دادن اين دو وزير در حادثه ۹ شهريور در اختيار دارد. به دنبال اين سخنان و با بالا رفتن شمار قربانيان« عبدالمطلب محمد على» وزير بهداشت عراق كه از نيروهاى معرفى شده از سوى مقتدى صدر به دولت عراق محسوب مى شود، به صراحت خواست كه دو وزير نامبرده استعفاى خود را تقديم دولت كنند. سنى هاى عراق نيز به اين اعتراضات پيوستند و بيشتر رهبران مذهبى و سياسى آنان كوتاهى دو وزارت كشور و دفاع عراق را عامل اصلى بروز چنين حادثه اى عنوان كردند. اگرچه در بعد از ظهر روز حادثه، دو وزير فوق الذكر طى يك كنفرانس خبرى تلاش كردند خود را در اين حادثه مبرا و از اقدامات صورت گرفته از سوى دو وزارتخانه متبوعه خود دفاع كنند اما اين توجيهات مانع از آن نشد كه تعدادى از نمايندگان پارلمان عراق طرح استيضاح اين دو وزير را به صحن مجلس بكشانند. در اين ميان «بهاء اعرجى» نماينده پارلمان عراق و وابسته به جناح مقتدى صدر به خبرنگاران گفت : « ما خواستار كشاندن دو وزير كشور و دفاع به مجلس و استيضاح آنها هستيم. ما كاملاً مطمئن هستيم كه قصورى از سوى آنها رخ داده است. در اين حادثه شليك هوايى غير مسؤولانه از سوى نيروهاى ارتش و پليس بيشتر به ترس مردم دامن زد و آنها را به اين سو و آن سو دواند. مشكل اصلى اين است كه اكنون خيلى عادى شده است كه وزارتخانه هاى امنيتى و وزيران آنها هر كارى بكنند مورد مؤاخذه قرار نمى گيرند و اين دليل همه حوادث فاجعه آميزى است كه در كشور رخ مى دهد.» از سوى ديگر «خضير خزاعى» عضو حزب الدعوه عراق ضمن متهم كردن بعثى ها و گروه هاى تكفيرى در دست داشتن در اين حادثه اعلام كرد: نبايد چنين فاجعه اى بدون شناخت مقصرين واقعى آن به گذر زمان سپرده شود. همچنين «جلال طالبانى» رئيس جمهورى عراق تروريستها را مسؤول وقوع اين حادثه دانست و خواهان تحقيق درباره عوامل اساسى و چگونگى رخداد اين فاجعه شد. «ابراهيم جعفرى» نخست وزير نيز اعلام كرد كه هيأت تحقيق قضايى را مأمور بررسى دلايل شكل گيرى اين حادثه كرده است.
با اين وجود تحليلگران امور عراق معتقد هستند كه حادثه پل «ائمه» دولت ابراهيم جعفرى را تضعيف كرده و از درون دولت و خارج از آن ، فشارهاى سنگينى را به دولت وارد نموده است به طورى كه از هم اكنون « ليث كبه » سخنگوى دولت اعلام كرده است كه احتمال تغيير برخى از وزيران وجود دارد. برخى اخبار نيز از اختلاف شديد نخست وزير عراق از يك سو و دو وزير بهداشت و راه از سوى ديگر بر سر پيامدهاى حادثه ۹شهريور حكايت مى كنند. جعفرى به شدت با كشاندن مسأله استعفاى دو وزير كشور و دفاع عراق به رسانه هاى جمعى مخالف است اما وزيران جناح مقتدى صدر از اينكه اين موضوع در تلويزيونها و مطبوعات مطرح شود، واهمه اى ندارند. در پاسخ به چنين مطالباتى، دو وزير كشور و دفاع عراق طى يك كنفرانس خبرى به دفاع از خود پرداختند. بيان جبر وزير كشور در اظهارات خود تأكيد كرد كه « ازدحام » جمعيت عامل اصلى وقوع رويداد ۹ شهريور بوده است. اما وزير دفاع به شكل ديگرى به قضيه پرداخت. او گفت كه پل ائمه از مدتى قبل به دليل خرابى بسته شده بود و نياز به تعمير و مرمت داشت. اما احزاب سياسى مختلف اصرار داشتند كه حتماً اين پل براى رفت و آمد زوار باز شود. او اضافه كرد كه وى در اثر اصرار اين احزاب سياسى مجبور شد با باز كردن پل مذكور موافقت كند.
اكنون به نظر مى آيد گروه هاى مختلف سياسى در عراق، هر كدام، بنا به چشم انداز حزبى خود تلاش مى كنند از حادثه بوقوع پيوسته عليه رقيب خود استفاده كنند. اما على رغم تمامى اين مناقشات سياسى، بيشتر خبرنگاران حاضر شده در محل واقعه تأكيد كردند كه مردم دو طرف دجله، سنى ها در منطقه اعظميه ( اين منطقه سابقاً يكى از مهمترين مناطق طرفدار حزب بعث حاكم بوده و گفته شده است كه اين منطقه مهمترين پايگاه بعثيها در دهه ۵۰ قرن گذشته بوده و بسيارى از نيروهاى حزب بعث عراق از اين منطقه برخاسته اند. ) و شيعيان در منطقه كاظمين در غرب دجله، برادروار براى نجات بازماندگان حادثه به يكديگر كمك مى كردند.

روزنامه «اكسپرس» چاپ «باكو» ديروز نوشت: سازمان پيمان آتلانتيك شمالى (ناتو) فعاليت خود در جمهورى آذربايجان را گسترش مى دهد. به گزارش ايرنا، اين روزنامه افزود: دفتر نمايندگى ناتو در امور قفقاز از تفليس به باكو منتقل مى شود.
براساس اين گزارش، دفتر ناتو از ماه جارى ميلادى در وزارت دفاع جمهورى آذربايجان داير خواهد شد و «روموآلدس رازوكس» به عنوان هماهنگ كننده امور ناتو در منطقه قفقاز به فعاليت خود در باكو ادامه مى دهد. اين روزنامه به نقل از يك منبع مطلع ناتو بدون اشاره به نام وى نوشت: سياست هاى اين پيمان نظامى نسبت به هر سه كشور حوزه قفقاز يكسان است. اين منبع با اشاره به تصميم ناتو در نشست سال گذشته ميلادى در استانبول در خصوص گسترش فعاليت در كشورهاى آسياى مركزى و قفقاز افزود: اين امر براى همگرايى كشورهاى مناطق يادشده با پيمان ناتو مهم و حايز اهميت است.
وى گفت: نحوه تأمين امنيت در قفقاز و نبود مؤسسات دموكراتيك در اين منطقه موجب نگرانى «بروكسل» شده است و فرستاده ناتو در باكو علاوه بر امور نظامى با چگونگى اجراى اصول دموكراسى در جمهورى آذربايجان آشنا خواهد شد. از سوى ديگر«سالومه زورابيشويلى» وزير امور خارجه گرجستان گفت، چند مركز اطلاع رسانى ناتو در آينده نزديك در اين كشور تشكيل خواهد شد. به گزارش ايرنا، وى ديروز در گفت وگو با خبرنگاران افزود: مراكز مذكور در شهرهاى« تفليس» و «باتومى» و همچنين در شهرستان «تلاوى »گرجستان داير مى شود. زورابيشويلى هدف از تشكيل مراكز اطلاع رسانى سازمان پيمان آتلانتيك شمالى(ناتو) را ارائه اطلاعات جامع به شهروندان گرجى درباره همكارى با اين نهاد فرامنطقه اى سياسى و نظامى اعلام كرد. گرجستان از سال ۱۹۹۴ ميلادى در چارچوب برنامه مشاركت براى صلح ناتو با اين سازمان فرامنطقه اى همكارى مى كند و مقامات اين كشور هر ازچند گاهى تلاش براى عضويت در سازمان پيمان آتلانتيك شمالى را اعلام مى كنند.

نماينده آمريكا در سازمان امنيت و همكارى اروپا، محورهاى اصلى سياست جارى كشورش در كشورهاى منطقه قفقاز را تشريح كرد. روزنامه «اخو» ديروز نوشت: «جوليا فينلى» سفير جديد آمريكا در دفتر «وين» سازمان امنيت و همكارى اروپا، اعلام كرد غرب تحولات اجتماعى - سياسى در كشورهاى منطقه قفقاز را به دقت تعقيب مى كند. وى با اشاره به اهداف آمريكا در اين منطقه تصريح كرد: در زمان حاضر سه مسأله در كانون توجه واشنگتن قرار دارد. به نوشته اين روزنامه، برگزارى انتخابات پارلمانى عادلانه و آزاد در جمهورى آذربايجان، تلاش براى حل مناقشه آبخازيا و اوستياى جنوبى ضمن تأمين تماميت ارضى گرجستان و كمك به گروه مينسك براى حل مسالمت آميز مناقشه قره باغ از محورهاى اصلى سياست آمريكا در كشورهاى منطقه قفقاز است. اخو افزود: به گفته ديپلمات آمريكايى، «كاندوليزا رايس» وزير امورخارجه كشورش ضمن تماس تلفنى با سران جمهورى آذربايجان و ارمنستان از آنها خواست براى دسترسى به مصالحه كوشش كنند. اين منبع اضافه كرد: واشنگتن بيشترين توجه را به انتخابات پارلمانى در جمهورى آذربايجان مبذول داشته و اظهارات اخير سفير آمريكا در سازمان امنيت و همكارى اروپا نيز بيانگر آن است. وى بار ديگر تأكيد كرد: آمريكا خواهان ايجاد شرايط مناسب براى تمامى نامزدهاى احزاب سياسى در انتخابات پارلمانى آتى جمهورى آذربايجان و خوددارى از هرگونه تقلب در شمارش آراى اين انتخابات است.

«ولاديمير پوتين» رئيس جمهورى روسيه روز ۱۶ سپتامبر (۲۵ شهريور ماه) براى ديدار با رئيس جمهورى آمريكا به واشنگتن سفر مى كند.  به گزارش ايرنا، بخش مطبوعاتى كرملين ديروز با انتشار اطلاعيه اى اعلام كرد :اين ديدار كارى خواهد بود و طى آن سران دو كشور با يكديگر ملاقات خواهند كرد.   در جريان اين ديدار، طيف گسترده اى از مسائل مهم بين المللى و موضوعات مربوط به مناسبات دوجانبه مورد بحث و گفت و گو قرار خواهد گرفت.   آخرين ديدار پوتين و بوش دوماه پيش در اجلاس گروه صنعتى هشت در اسكاتلند انجام گرفت.

نشريه الكترونيكى «ايلاف» ديروز فاش كرد كه سرلشكر «غازى كنعان» وزير كشور بزودى بركنار خواهد شد. به گزارش ايرنا، اين نشريه كه اخبار خود را به زبان عربى از لندن منتشر مى كند، در اين خصوص نوشت: باتوجه به درخواست كميسيون بين المللى تحقيق در ارتباط با ترور حريرى، براى بازجويى از كنعان به عنوان شاهد دراين پرونده، نخست وزير سوريه درصدد برآمده است تا او را از دولت خارج كند. به نوشته اين نشريه، سوريه تمايل ندارد كه كميسيون تحقيق بين المللى از وزير كشورش بازجويى كند. نشريه ايلاف پيش بينى كرده است كه تغيير دولت سوريه بزودى انجام خواهد شد. كميسيون تحقيق بين المللى، به دنبال قتل «رفيق حريرى» نخست وزير پيشين لبنان، ۲۴ بهمن ماه سال گذشته به رياست «دلتو مهليس» دادستان آلمانى و همكارى بازجويانى از ۱۴ كشور جهان تشكيل شد. با توجه به اينكه «غازى كنعان» و «رستم غزاله» مسؤوليت تشكيلات اطلاعات و شناسايى سوريه در لبنان را برعهده داشتند، كميسيون تحقيق بين المللى درصدد بازجويى از آنان در پرونده ترور حريرى است.
گفتنى است، رئيس جمهورى سوريه اخيراً درمصاحبه با مجله آلمانى «اشپيگل»، بر همكارى همه جانبه دمشق با كميسيون تحقيق بين المللى تأكيد كرد و گفت: «دلتو مهليس» مى تواند با هر مقام سورى مصاحبه كند، زيرا قطعاً نتايج اين تحقيق ما را تبرئه خواهد كرد، بويژه اگر نتايج تحقيق به انگيزه هاى سياسى تحريف نشود.

مأموران كميته بين المللى تحقيق درباره ترور «رفيق حريرى»، نخست وزير پيشين لبنان جمعه شب از «عاصم قانصوه»، دبيركل حزب بعث اين كشور در ارتباط با اين ترور بازجويى كردند. به گزارش ايرنا به نقل از خبرگزارى ملى لبنان، قانصوه داوطلبانه به مقر كميته تحقيق در منطقه «مونتووردى» در ۲۵ كيلومترى شرق بيروت رفت وبه سؤال هاى مأموران اين كميته پاسخ داد. اين خبرگزارى همچنين افزود : «سعيد ميرزا »، دادستان كل لبنان به دليل ادامه يافتن بازجويى از چهار مقام امنيتى پيشين اين كشور مدت بازداشت آنها را تمديد كرد. «دلتو مهليس»، رئيس كميته بين المللى تحقيق درباره ترور حريرى از اقدام دادستان و قاضى تحقيق لبنان در بازجويى از «مصطفى حمدان»، فرمانده گارد رياست جمهورى، «جميل السيد»، رئيس پيشين سازمان امنيت عمومى، «على الحاج»، فرمانده پيشين نيروهاى انتظامى و «ريمون عازار»، رئيس پيشين سازمان اطلاعات ارتش لبنان استقبال كرد. اين افراد ۴ روز پيش به درخواست مهليس توسط نيروهاى نظامى و انتظامى لبنان بازداشت شدند. از سوى ديگر، غواصان انگليسى و لبنانى پس از جست وجو در آبهاى ساحلى نزديك هتل «سان جرج» محل ترور حريرى موفق شدند دوقطعه ۵۰۰ و ۱۰۰ كيلويى از خودروى ميتسوبيشى كه گفته مى شود حامل بمب منفجر شده در جريان ترور حريرى بود از آب درياى مديترانه خارج كنند. انتظار مى رود عمليات شناسايى در مكان حادثه تا امروز ( يكشنبه ) و بررسى آزمايشگاهى اين قطعه ها يك هفته طول بكشد و روند شناسايى عاملان اصلى ترور حريرى را براى مهليس آسان كند.

مسؤولان ليبى بيش از ۱۶۰۰ زندانى جنايى راكه حدود ۵۰۰ نفرآنان از اتباع خارجى بودند، آزاد كردند. به گزارش ايرنا به نقل از شبكه تلويزيونى الجزيره قطر، «شوراى عالى هيأت هاى قضايى» ليبى به مناسبت فرارسيدن سالگرد انقلاب سپتامبراين كشور،دستور آزادى اين افراد را صادر كرده اند. «سيف الاسلام القذافى» فرزند رهبر ليبى، ماه گذشته اعلام كرد: بيش از ۱۳۰ زندانى اخوان المسلمين كه در زندان هاى ليبى تحت بازداشت هستند، به مناسبت سالگرد انقلاب سپتامبر آزاد خواهند شد.

«الهام على اف» رئيس جمهورى آذربايجان ديروز گفت: باكو مصمم به برقرارى روابط با بخش ترك نشين قبرس است. به گزارش ايرنا، وى در مصاحبه با روزنامه «حريت» چاپ تركيه با تأكيد براينكه فشارهاى بين المللى تأثيرى بر تصميم باكو ندارد، افزود: كسى حق ندارد به جمهورى آذربايجان به علت برقرارى روابط اقتصادى با بخش ترك نشين قبرس فشار وارد كند. رئيس جمهورى آذربايجان با اشاره به اعتراض يونان و جمهورى قبرس از اقدام دولت باكو در خصوص برقرارى روابط اقتصادى با بخش ترك نشين اين جمهورى گفت: به رغم انتقادات زياد، به وعده خود در اين زمينه عمل كردم. على اف گفت: زمان آن فرا رسيده است كه دولت هاى ديگر ترك زبان نيز اقدام هاى مشابه انجام دهند و با بخش ترك نشين قبرس روابط برقرار كنند. وى تحريم بخش ترك نشين قبرس را اقدامى غيرعادلانه دانست و ضرورت پايان دادن به آن را خواستار شد.

گروه بين الملل - يكى از سخنگويان دولت عراق گفت: اولين جلسه محاكمه صدام حسين، رهبر سابق اين كشور، در نيمه دوم ماه اكتبر سال جارى (اواخر مهر) آغاز مى شود. به گزارش بى.بى.سى، مقامات دولتى عراق پيشتر گفته بودند محاكمه صدام حسين و سه نفر ديگر به اتهام دست داشتن در قتل عام شيعيان شهر دجيل در سال ،۱۹۸۲ پس از برگزارى همه پرسى پيش نويس قانون اساسى عراق آغاز مى شود. اين سه نفر عبارتند از: «برزان ابراهيم»، وزير اطلاعات وقت عراق، «طه ياسين رمضان»، معاون رئيس جمهور و «عواد حامد البندر»، از مقامات محلى حزب بعث. همه پرسى قانون اساسى عراق قرار است روز ۱۵ اكتبر برگزار شود. صدام حسين قرار است در ارتباط با جناياتى كه به افراد رژيم او نسبت داده شده است، محاكمه شود. قتل عام كردهاى «حلبچه» در جريان يك حمله شيميايى و سركوب قيام شيعيان جنوب عراق در سال ۱۹۹۱ از جمله اين جنايات است. دولت عراق اعلام كرده است كه صدام حسين فقط براى ۱۲ فقره اتهام محاكمه خواهد شد، هرچند ۵۰۰ اتهام عليه وى مطرح شده است. رهبر سابق عراق در حال حاضر در نقطه اى نامعلوم در عراق توسط نيروهاى آمريكايى نگهدارى مى شود. يك دادگاه ويژه از سال ۲۰۰۳ تاكنون سرگرم جمع آورى شواهد عليه وى بوده است.

گروه بين الملل - «ولاديمير پوتين»، رئيس جمهورى روسيه به دادستان كل روسيه دستور داد تا هيأتى را براى تحقيق در مورد اظهارات مادران بسلانى به اين شهر اعزام كند. به گزارش خبرگزارى فرانسه از مسكو، وى در فرمان خود از دادستان كل روسيه خواست تا تحقيقى همه جانبه در مورد كشتار دانش آموزان به گروگان گرفته شده در بسلان انجام دهد. رئيس جمهورى روسيه گفت كه وى با نظر ساكنان بسلان در مورد ضرورت چنين تحقيقى موافق است. نمايندگان مادران بسلان روز جمعه در ديدار با پوتين به وى گفتند كه به نظر آنها، مقامات دولتى در اين حادثه خونين مسؤوليت داشته اند. در اين حادثه دلخراش، ۳۱۸ نفر كه نيمى از آنها كودك و نوجوان بودند، كشته شدند.
در همين حال، به گزارش ايرنا، مردم شهر «بسلان» روسيه ديروز در سالروز حمله تروريستى به مدرسه شماره يك اين شهر كه سه روز به طول انجاميد، با اجتماع در ويرانه هاى اين مدرسه، ياد و خاطره قربانيان اين حمله تروريستى را گرامى داشتند. شمار زيادى از بستگان قربانيان شب هاى گذشته را در هواى بارانى و در ويرانه مدرسه و شمارى نيز در گورستان در كنار قبرهاى عزيزان خود به سر بردند. مراسم مشابهى نيز در نقاط مختلف روسيه از «ولادى وستوك» در خاور دور تا «سنت پترزبورگ» در شمال غرب اين كشور برگزار شد. با وجود گذشت يك سال از زمان اين حادثه هنوز پاسخ چند پرسش در مورد اين حادثه داده نشده كه سبب نارضايتى بستگان قربانيان شده است. حادثه بسلان پيامدهاى منفى در زمينه امنيت مردم بويژه در مناطق قفقاز شمالى به همراه داشت و پليس روسيه با اتخاذ تدابير ويژه امنيتى به نصب دستگاه هاى بمب ياب در مدارس اقدام كرد.

«لوئيس آربور» كميسيونر حقوق بشرسازمان ملل متحد گفت كه چين بايد از اصول جهانى حقوق بشر پيروى كند.
روزنامه تايوانى «تايپه تايمز» ديروز به نقل ازمقام حقوق بشر سازمان ملل متحد كه سرگرم ديدار از چين است، نوشت كه پكن نيازمند پيشرفتهاى بيشترى در حقوق بشر است. به گزارش ايرنا، «آربور» در پايتخت چين، گفت كه كشورها نمى توانند به خودى خود، استانداردهاى حقوق بشر را زير پا بگذارند. وى اين مطلب را در حالى اعلام كرد كه «تانگ جيا شوان» عضو شوراى دولتى چين در ديدار با وى خاطر نشان كرد: چين اصول حقوق بشر را بر اساس وضعيت اين كشور مراعات مى كند و هر كشورى بر مبناى شرايط خود، بايد اين مسأله را حل كند. كميسيونر حقوق بشر سازمان ملل متحد، ضمن ابراز نگرانى از اعدام زندانيان در چين گفت كه اين روند با استانداردهاى جهانى همخوانى ندارد.
«آربور» از چين خواست كه همگام با رشد اقتصادى، نظام حقوقى و سياسى را براى حفاظت از حقوق مردم اين كشور بهبود بخشد. اين نخستين باراست كه يك كميسيونر حقوق بشر سازمان ملل متحد در چين به اين صراحت خواستار بهبود شرايط حقوقى و سياسى در چين مى شود.

نماينده آيت الله «سيدعلى سيستانى» مخالفت مراجع شيعه را با كشانده شدن شيعيان به دام جنگ طايفه اى پس از فاجعه خونين در كاظمين مورد تأكيد قرار داد. به گزارش خبرگزارى مهر به نقل از خبرگزارى فرانسه، شيخ «عبدالمهدى كربلايى»، نماينده آيت الله سيستانى در خطبه هاى نماز جمعه در كربلاى معلى گفت : ما مى توانستيم به تروريست ها پاسخ جناياتشان را بدهيم، اما هرگز نمى خواهيم به دام جنگ طايفه اى كشانده شويم. وى تأكيد كرد: سكوت ما به معناى ضعف و ناتوانى نيست، بلكه نوعى دورانديشى است و تاريخ براى ما شيعيان صفحات سفيد خواهد نوشت و براى جنايتكاران صفحات سياه .
در جنايت وحشتناك تروريست ها در كاظمين كه چهارشنبه اين هفته در سالروز شهادت امام موسى كاظم(ع) روى داد، ۹۶۵ نفر شهيد و ۸۱۵ نفر زخمى شدند، هرچند، برخى آمارها تعداد قربانيان را بيش از هزار تن اعلام كرده اند. اما «صدرالدين قبانچى» در خطبه هاى نماز جمعه نجف به خطرات هرگونه ماجراجويى درعراق در صورت شكست پيش نويس قانون اساسى و انحلال مجمع ملى هشدار داد. وى گفت : قانون اساسى نكات قوت متعددى دارد كه وجود آنها وحدت واستقلال و اسلاميت عراق را محافظت مى كند و تساوى همه عراقى ها را در حقوق و وظايف مورد تأكيد قرار مى دهد.
قبانچى بر اهميت رأى مثبت مردم عراقبه قانون اساسى در جريان همه پرسى ۲۳ مهرماه تأكيد كرد و گفت : ملت عراق با كلمه بله به قانون اساسى رأى خواهد داد. همچنين هزاران نفر از مردم لبنان و جمعى از شخصيت هاى سياسى، مذهبى و فرهنگى اين كشور جمعه شب با حضور در آيين با شكوهى در جنوب بيروت، ياد شهيدان فاجعه كاظمين عراق را گرامى داشتند. به گزارش ايرنا، «سيد حسن نصرالله» دبير كل حزب الله در اين آيين با محكوم كردن عوامل اين فاجعه تأسف بار تأكيد كرد : كسانى كه با ارتكاب جنايت و كشتار زائران مى كوشند پيوند آنان را با ائمه و اهل بيت قطع كنند سخت در اشتباهند، زيرا اين پيوند ناگسستنى است. دبير كل حزب الله با دعوت مردم عراق به حفظ وحدت تأكيد كرد فتنه گران بدانند نمى توانند شيعيان را به جنگ با مسلمانان سنى بكشانند و هرگز يك شيعه در مسجد يا مركز مذهبى اهل سنت دست به كشتار نخواهد زد.
> القاعده عراق ارتباط با حوادث كاظمين را تكذيب كرد
شاخه القاعده در عراق به رياست «ابومصعب زرقاوى» در بيانيه اى اعلام كرد: القاعده در قتل عام زائران شيعه در عراق كه به كشته شدن تقريباً ۱۰۰۰ نفر انجاميد، نقشى نداشته است. به گزارش ايسنا به نقل از پايگاه اينترنتى «الجزيره»، شاخه القاعده در عراق در بيانيه اى ضمن رد هرگونه اتهام مبنى بر دست داشتن اين شبكه در كشته شدن شيعيان در كاظمين اعلام داشت: ما هيچ ارتباطى با وقايع كاظمين نداريم. اين بيانيه اينترنتى از سوى «ابوميثر العراقى» رئيس دفتر اطلاعات القاعده در عراق امضا شده است. هنوز صحت و سقم اين اظهارات مشخص نشده است.
> براى حفظ امنيت راههاى ورودى نجف بسته شد
استاندار نجف با اشاره به آماده باش كامل نيروهاى امنيتى در اين استان از طرح امنيتى فراگيرى براى كنترل كامل ورودى هاى شهر وجلوگيرى از ورود تروريست هاى مسلح به شهر خبر داد كه به گفته وى تمام ورودى هاى شهر از ۳ روز گذشته بسته شده است . به گزارش خبرگزارى مهر به نقل از روزنامه «الحيات»، «اسعد ابوكلل» استاندار نجف تأكيد كرد همه نيروهاى امنيتى در اين استان براى جلوگيرى از فاجعه كاظمين به حال آماده باش درآمده اند. وى گفت : ما يك طرح امنيتى براى تشديد كنترل ورودى هاى شهر نجف آماده كرديم و تمام منافذ و شكاف هايى را كه ممكن است تروريست ها از آن نفوذ كنند، بسته ايم. استاندار نجف باز شدن صحن حرم امام على (ع) به روى زائران را در زمره مسؤوليت مرجعيت عالى شيعه در نجف بويژه آيت الله «سيدعلى سيستانى» اعلام كرد كه دفتر وى مسؤول اداره اين حرم مقدس است.

گروه بين الملل - يك ميليون كودك فلسطينى در نوار غزه سال تحصيلى جديد خود را در حالى آغاز كردند كه ديگر اشغالگران اسرائيلى در اين منطقه از خاك فلسطين حضور ندارند. به گزارش خبرگزارى فرانسه از نوار غزه، كودكان فلسطينى در حالى از ديروز (شنبه) به مدرسه رفتند كه نيروهاى اسرائيلى در غزه حضور ندارند و نمى توانند كابوس هميشگى را براى اين كودكان ايجاد كنند.
با پايان يافتن اشغال نوار غزه و خروج شهرك نشين هاى يهودى، بيش از يك ميليون دانش آموز در نوار غزه و كرانه غربى در كلاس هاى درس حضور يافتند. كودكان كه روپوش هايى به رنگ آبى پوشيده بودند، در سراسر غزه ديده مى شدند كه خوشحال و شاد از عدم حضور اسرائيلى ها به مدرسه مى رفتند. براى اين گروه از افراد، واقعيت عدم حضور سربازان اسرائيلى و نشنيدن شليك گلوله هاى آنها رويدادى شيرين محسوب مى شود. همه اين افراد از دانش آموزان گرفته تا معلمان در بحران خاورميانه، فردى از نزديكان خود را از دست داده اند. در مدت زمان اشغال نوار غزه، مدارس وضع مناسبى نداشتند و ارتش اسرائيل هر زمان كه مى خواست، مدارس را تعطيل مى كرد. بر اثر شليك سربازان اسرائيلى، ده ها دانش آموز فلسطينى به شهادت رسيدند.
«محمود عباس» (ابومازن)، رئيس دولت خودگردان فلسطين ديروز (شنبه) با حضور در يكى از مدارس غزه به دانش آموزان فلسطينى وعده آينده بهترى را داد. وى در جمع دانش آموزان گفت: خروج اسرائيلى ها از نوار غزه به نفع همه دانش آموزان خواهد بود، ديگر ايست بازرسى وجود نخواهد داشت و دانش آموزان با موانع اسرائيلى ها روبرو نخواهند شد. رئيس دولت خودگردان فلسطين افزود: از اين پس، دانش آموزان خواهند توانست آزادانه سفر كنند و بزرگترها هم در صلح و صفا خواهند زيست. ابومازن گفت: شما بهاى گزافى را پرداخته ايد و ما از شما به خاطر اين ايثارها سپاسگزاريم. در «خان يونس» در جنوب نوار غزه و در نزديكى شهرك يهودى نشين گوش كتيف كه اخيراً تخليه و نابود شد، دانش آموزان به مدرسه رفتند، در حالى كه ديگر شهر آنها در اشغال اسرائيلى ها نبود.
عبدالرحيم آل استال ۱۳ ساله گفت: سال پيش ۲۰ تا ۳۰ روز را به علت تشديد بحران ميان فلسطينيان و مرگ «ياسر عرفات» نتوانست به مدرسه برود. او مى گويد: برخى مواقع، اسرائيلى ها دست به عمليات مى زدند و من از ترس قادر به خوابيدن نبودم. حضور اسرائيلى ها در نوار غزه و خشونت هاى آنها تأثيرات خود را گذاشته است. برخى از دانش آموزان سرودهاى حماسى خواندند و برخى صحنه كشتار فلسطينى ها توسط اسرائيلى ها را نقاشى كردند. «ناهر سپاير» ۱۴ ساله كه در نزديكى شهرك نشين «موراگ» زندگى مى كرد، هميشه در سر راه مدرسه با موانع و گذرگاه هاى اسرائيلى مواجه مى شد. او مى گويد: من خيلى خوشحالم، قبل از اين، هر روز تيراندازى مى شد و براى من بازگشت به خانه بسيار سخت بود، اما امروز بسيار خوشحالم.
> ديدار قريب الوقوع محمود عباس و شارون
«محمود عباس» (ابومازن) رئيس دولت خودگردان فلسطين و «آريل شارون» نخست وزير اسرائيل به دنبال تخليه نوار غزه از سوى اسرائيلى ها با همديگر ملاقات مى كنند. به گزارش خبرگزارى رويترز، روزنامه اسرائيلى «هاآرتص» گفت: ملاقات ابومازن و شارون در اين ماه صورت مى گيرد. يك مقام دولت خودگردان فلسطين گزارش روزنامه اسرائيلى را رد كرد، اما گفت: محمود عباس از گفت وگوهاى جديد با شارون حمايت مى كند. طبق گزارش روزنامه هاآرتص، محمود عباس و آريل شارون پس از بازگشت از نشست مجمع عمومى سازمان ملل متحد در نيويورك با همديگر ملاقات خواهند كرد. از طرف ديگر، يك مقام ارشد نظامى اسرائيل گفت: نيروهاى زمينى اين رژيم تا دو هفته ديگر نوار غزه را ترك خواهند كرد.
> مخالفت  حماس با حضور نظامى اسرائيل در گذرگاه رفح
«محمود الزهار»، از رهبران جنبش مقاومت اسلامى فلسطين (حماس) تأكيد كرد كه حتى يك نظامى اسرائيلى نبايد در گذرگاه مرزى رفح باقى بماند. به گزارش ايرنا، الزهار ديروز در سخنانى افزود: در ديدار با «عمر سليمان» رئيس سازمان امنيت مصر، اين موضع حماس را به وى ابلاغ و تأكيد كردم حتى اگر يك نظامى اسرائيلى هم در مرز رفح باقى بماند، گردان هاى عزالدين قسام (شاخه نظامى اين جنبش)، شهادت طلبان خود را براى خالى كردن گذرگاه از اشغالگران وارد عمل خواهد كرد. وى اضافه كرد كه هيچ گروه فلسطينى، اين اجازه را نخواهد داد كه رژيم صهيونيستى با ماندن در گذرگاه هاى ارتباطى، باريكه غزه را به زندانى بزرگ براى فلسطينيان تبديل كند. اين رهبر حماس، گذرگاه ارتباطى رفح با مصر را براى فلسطينى ها بسيار مهم خواند و گفت: اين گذرگاه باريكه غزه را به مصر و ديگر كشورهاى عربى متصل مى كند و فلسطينى ها مى توانند، از طريق آن كالاهاى خود را به بازار عرضه كنند.
وى همچنين تأكيد كرد: جنبش حماس، از هيچ تلاشى براى آزادى بى قيد و شرط اسيران فلسطينى چشم پوشى نخواهد كرد. با خروج شهرك نشينان صهيونيست از باريكه غزه، مصر و رژيم صهيونيستى، يادداشت تفاهمى براى استقرار ۷۵۰ نظامى مصرى در مرز آن كشور با باريكه غزه امضا كردند. بر اساس اين يادداشت، نظاميان مصرى روزهاى آينده، در محور «صلاح الدين» (فيلادلفى) به طول ۱۴ كيلومتر در منطقه رفح مستقر مى شوند تا از انتقال سلاح و مهمات از صحراى سينا به غزه جلوگيرى كنند.
منابع اسرائيلى گفتند كه تا حل نشدن اين مسأله ارتش اسرائيل در منطقه رفح مى ماند و قرار است « شائول موفاز » وزير جنگ، هفته آينده با برخى مقام هاى فلسطينى براى حل اين مشكل ديدار كند.
اين در حالى است كه دولت خودگردان و دولت مصر، خواهان خروج كامل اسرائيل از گذرگاه رفح هستند و با استقرار طرف سومى مانند نيروهاى چند مليتى يا اتحاديه اروپا مخالفتى ندارند.