اين اجلاس به رياست خانم «كاترين هال» رئيس كانادايى شوراى حكام، نمايندگان ۳۵ كشور عضو و «محمد البرادعى» مديركل آژانس بين المللى انرژى اتمى تشكيل شد و قطعنامه پيشنهادى را تصويب كرد.
در قطعنامه پيشنهادى سه كشور اتحاديه اروپا (انگليس، فرانسه و آلمان) كه به تصويب رسيد، تعليق كامل غنى سازى اورانيوم توسط ايران، تعليق مجدد فعاليت مركز يو.سى.اف اصفهان، توقف ساخت نيروگاه آب سنگين اراك، دادن اختيارات فراتر از قوانين آژانس به مديركل براى دسترسى به اشخاص، مراكز و اسناد خاص در ايران گنجانده شده است.
تصويب و اجراى پروتكل الحاقى توسط مجلس ايران از ديگر خواسته ها در اين پيش نويس است.
|
|
هيأت ايرانى در حال رايزنى در شوراى حكام
|
يك عضو هيأت جمهورى اسلامى ايران در آژانس بين المللى انرژى اتمى بلافاصله در قبال اين قطعنامه واكنش نشان داد و آن را ناعادلانه خواند. وى گفت: ايران هيچ درخواست فراتر از چهارچوب اساسنامه آژانس، موافقتنامه پادمان ها و پيمان منع گسترش سلاح هاى هسته اى (ان.پى.تى) را نخواهد پذيرفت.
در اين قطعنامه همچنين از مديركل آژانس بين المللى انرژى اتمى خواسته شده است، گزارش جديدى درباره برنامه هاى هسته اى ايران به شوراى حكام آژانس بين المللى انرژى اتمى ارائه دهد.
در قطعنامه مصوب شوراى حكام از مديركل آژانس خواسته شده است، به تلاش هاى خود براى اجراى توافق پادمانى با ايران و اجراى موقت پروتكل الحاقى به اين پيمان و پيگيرى اقدامات شفاف سازى ديگر مورد درخواست آژانس ادامه دهد. در اين قطعنامه ارجاع فورى پرونده هسته اى درخواست نشده، اما زمان آن باز گذاشته شده است.
به گزارش خبرگزارى ها از وين، رأى گيرى درباره قطعنامه پيشنهادى اروپا پس از آن در دستور كار نشست شوراى حكام قرار گرفت كه رايزنى هاى گسترده جناح هاى مؤثر در شوراى حكام على رغم تعديل و تغييرهاى جزئى در پيش نويس اروپايى ها نتوانست موافقت روسيه و چين و جمع عمده كشورهاى غيرمتعهد با پيشنهادهاى اروپا را فراهم آورد. حتى دو ساعت و ۱۸ دقيقه تأخير در زمان برگزارى نشست روز آخر و جلسات متعدد گروه غيرمتعهدها و روسيه و اتحاديه اروپا با يكديگر نيز باعث توافق كشورها بر سر يك متن واحد درباره ايران، به عنوان قطعنامه شوراى حكام نشد. در اولين پيش نويس سه كشور اروپايى فرانسه، آلمان و انگليس بحث ارجاع فورى پرونده ايران به شوراى امنيت آمده بود كه با مخالفت روسيه و چين و غيرمتعهدها همراه با ايران مواجه شده و پس از آن اين مسأله به مكانيزم ماشه يعنى ارجاع پرونده به شوراى امنيت در جلسه آتى شورا در صورت عدم پايبندى ايران به قطعنامه تبديل شد كه باز موج مخالفت ها قيد زمان را از اين بند حذف كرد، در صورت فعلى براى ارجاع يا عدم ارجاع پرونده ايران (در صورت عدم پايبندى به قطعنامه) مجدداً شوراى حكام است كه پس از استماع گزارش مديركل آژانس اتمى بايد تصميم گيرى كند. يكى از اعضاى هيأت ايران در وين و آژانس اتمى ديشب در پاسخ به سؤال خبرنگار «ايران» كه چرا روسيه كه كار را به رأى گيرى كشاند خود به قطعنامه رأى مخالف نداد؟ با تشريح مواضع كشورها و تمجيد از نقش روسيه گفت: حذف قيد زمان ارجاع پرونده ايران به شوراى امنيت تا حدودى باعث تغيير رأى مخالف برخى كشورها شد و نماينده روسيه نيز اعلام كرد، با توجه به فراهم بودن زمينه ادامه كار در نهاد آژانس اتمى و نه نهاد بالاتر، روسيه نيازى به رأى مخالف نديده و رأى ممتنع داده است. وى با ابراز تأسف از رأى موافق هند و سنگاپور كه از اعضاى عدم تعهد هستند، گفت: هندى ها خود تصريح داشتند كه تحت فشار شديد آمريكا قرار داشته اند. عضو هيأت ايرانى با اشاره به اينكه با توجه به فضاى سنگين ايجاد شده از طرف آمريكا و اروپا به هر حال آنها به همه خواسته هاى خود دست نيافته اند، اظهار داشت: با اين وجود محتواى قطعنامه صادره براى ايران قابل پذيرش نيست.
> جنگ قدرت در شوراى حكام
بنا بر گزارش هاى موجود نشست تابستانى اخير شوراى حكام شاهد يكى از سنگين ترين جنگ هاى قدرت ميان جناح هاى آمريكا و اروپا با كشورهاى در حال توسعه (عدم تعهد) به همراه روسيه و چين بود، به طورى كه روسيه و چين تا آخرين لحظات با ارجاع پرونده ايران به شوراى امنيت مخالفت كردند و در نهايت كار را به رأى گيرى كشاندند، هر چند نتيجه اين رأى گيرى تصويب پيشنهاد اروپا بود، ولى جدال اين دوره شوراى حكام را بايد جدى ترين جدال ائتلاف غرب در برابر ائتلاف شرق بر سر ايران دانست كه در نهايت نتيجه در ميانه خواست دو طرف به دست آمده و سرنوشت ماجرا به آينده و اتفاقات پيش رو واگذار گرديده است.
پيش از اين خبرگزارى ها و شبكه هاى خبرى جلسه ديروز شوراى حكام را لحظه بزرگ در جدال ديپلماتيك بر سر ايران نام نهاده بودند.
مخالفان قطعنامه، از جمله روسيه، چين و چندين كشور در حال توسعه استدلال كرده اند كه دخالت دادن شوراى امنيت خطر انزوا و خريدن دشمنى ايران را به همراه دارد نه اينكه باعث تشويق آن به همكارى شود.
به گفته كسانى كه در جلسه شوراى حكام آژانس اتمى حضور داشتند، مباحثات جمعه شب يكى از احساساتى ترين جلساتى بود كه آژانس بين المللى انرژى اتمى به خود ديده است و در نهايت واقعه رأى گيرى ديشب نيز اتفاقى بديع در روال كار شوراى حكام توصيف شده است.
> ايران و آمريكا هر دو راضى، هر دو ناراضى
شب گذشته بعد از تصويب قطعنامه شوراى حكام درباره ايران بلافاصله نمايندگان ايران و آمريكا در جمع خبرنگاران حاضر شده و به بيان تفسير خود از آن پرداختند.
سخنگوى هيأت ايرانى در آژانس بين المللى انرژى اتمى تأكيد كرد: آمريكا و انگليس براى ارجاع مسأله هسته اى ايران به شوراى امنيت شكست خوردند.
جواد وعيدى، معاون بين الملل شوراى عالى امنيت ملى پس از تصويب قطعنامه شوراى حكام عليه ايران در جمع خبرنگاران اظهار داشت: براى اولين بار در تاريخ روح اجماع گرايانه وين شكسته شد.
وى اظهار داشت: تصميم امروز شوراى حكام به دليل فشارهاى بسيار آمريكا و انگليس اتخاذ شد.
وعيدى تصريح كرد: اين تصميم كاملاً انگيزه سياسى داشت و اجماعى بر سر آن حاصل نشد.
وى ادامه داد: اين دو چيز را نشان مى دهد، اول دسته بندى در آژانس و اين كه فقط غرب از برنامه هسته اى ايران نگران است و دوم اين كه اجماعى براى پيش رفتن وجود ندارد.
وعيدى تأكيد كرد: حسن نيت، باعث نشان دادن حسن نيت مى شود و تهديد، تهديد را موجب خواهد شد.
اين عضو هيأت ايرانى تصريح كرد: آمريكا و انگليس مى خواهند پرونده هسته اى ايران اكنون به شوراى امنيت برود، اما شكست خورده اند. وعيدى گفت: آنها نتوانستند اجماع را از آن خود كنند.
وى خاطر نشان كرد: انگليس و آمريكا آرزو مى كنند كه اين تصميم برنامه ايران براى داشتن چرخه سوخت هسته اى را برچيند، اما شكست خواهند خورد.
در همين حال نماينده آمريكا در آژانس بين المللى انرژى اتمى ادعا كرد: مسأله هسته اى ايران بر اساس اساسنامه آژانس لازم است كه به شوراى امنيت گزارش شود.
از وين، گريگورى شولت، نماينده آمريكا در آژانس پس از تصويب قطعنامه اروپا عليه ايران از مدير كل آژانس، بازرسان اين سازمان و همچنين سه كشور اروپايى تقدير كرد.
وى ادعا كرد: ايران به الزاماتش تحت موافقتنامه پادمان پايبند نبوده است.
اين مقام آمريكايى ادامه داد: شورا همچنين تشخيص داده است كه ماهيت برنامه هسته اى ايران تاريخچه اى طولانى از پنهان كارى و فريب را همراه خود دارد كه اين به سؤالاتى انجاميده است كه بررسى آن در صلاحيت شوراى امنيت سازمان ملل مى باشد.
وى ادعا كرد: ما نگرانيم كه فعاليت هاى هسته اى ايران باعث اعمال تهديدى فزاينده عليه صلح و امنيت جهانى شود.
وى در بخش پايانى اظهاراتش گفت: آژانس از ايران درخواست كرده است كه اين فعاليت ها كه باعث نگرانى است را متوقف كند، با آژانس صادق باشد و به ميز مذاكرات بازگردد.
نماينده آمريكا در آژانس ادعا كرد: هدف ما حل مسالمت آميز و ديپلماتيك اين مسأله است تا در نهايت ما را از صلح آميز بودن ماهيت برنامه هسته اى ايران مطمئن سازد.
نماينده آمريكا در پايان گفت: اميدواريم مقامات ايران نيز همين گزينه را انتخاب كنند.