|
دانشگاه
دو دانشكده در يك ساختمان همسايگى پررونق
|
|
|
قرارمان از هفته هاى پيش به اين منوال بود كه پا در محيط دانش صفت دانشگاه بگذاريم و آنچه سر و گوش مان از بخش هاى مختلف اين مكان در مى يابند، بنويسيم. اما اين هفته و شايد تا هفته هايى ديگر قصد داريم درباره خود اين ميزبان پر از مهمان، قلم بزنيم. بگوييم چه بوده اند، چه شده اند و ... اين هفته به سراغ دو دانشكده از هشت دانشكده دانشگاه علامه طباطبايى معروف ترين دانشگاه علوم انسانى كشور رفتيم. شريعتى، سر همت. سه راه ضرابخانه. خيابان گل نبى همان كتابى سابق. آرام آرام نزديك مى شويم به ساختمانى كه دو سردر بر آن خودنمايى مى كند. دانشكده علوم اجتماعى، دانشكده علوم ارتباطات. هر دو علامه اى هستند يعنى دو دانشكده از هشت دانشكده دانشگاه علامه طباطبايى در اين مكان، پذيراى دانشجويان و اساتيد است. به سال هاى پيش بر مى گرديم تا داستان ميزبان شدن اين مكان پرمهمان را دريابيم. در آغاز ارتباطات اجتماعى بود ساختمانى كه امروز دو سردر آبى رنگ بر پيشانى خود نشانده، از ابتدا اينگونه نبوده است. سابقه اين ساختمان به سال هاى دور باز مى گردد؛ سال ها قبل از انقلاب، زمانى كه نام آن «دانشكده علوم ارتباطات اجتماعى» بود. اولين دوره آموزش ارتباطات در ايران در سال ۱۳۱۹ و در زمينه روزنامه نگارى برگزار شد. در اين سال، با همكارى سنجش افكار دانشگاه تهران، يك دوره روزنامه نگارى در دانشكده حقوق دانشگاه تهران دائر شد كه عمر آن چندان نپاييد. سپس به طور جدى از سال ۱۳۳۵ مؤسسه اطلاعات و كيهان دوره هاى كوتاه روزنامه نگارى و خبرنگارى برگزار كردند. پس از آن تلاش هايى براى ايجاد دوره ليسانس روزنامه نگارى در دانشگاه تهران صورت گرفت، ولى عاقبت به دلايلى مثل دشوارى مالى، عدم توفيق در استفاده از استادان خارجى، نبودن متخصص ايرانى و ... متوقف شد. بعد از اين، مدير كيهان تصميم گرفت عده اى را براى ادامه تحصيل در زمينه ارتباطات و روزنامه نگارى به آمريكا بفرستد تا پس از بازگشت آنها دانشكده اى تأسيس كند. در سال ۱۳۴۳ اين افراد پس از انجام تحصيل بر مى گردند. مؤسسه كيهان براى تقويت اعضاى تحريريه خود، يك دوره دوساله آموزش روزنامه نگارى ايجاد مى كند. پس از موفقيت اين دوره، تلاش براى تأسيس يك دانشكده شروع مى شود. در بهمن ۱۳۴۵ مؤسسه عالى روزنامه نگارى با عنوان «مؤسسه عالى مطبوعات و روابط عمومى» به رسميت شناخته مى شود و از مهر ۱۳۴۶ در رشته هاى نويسندگى، خبرنگارى، راديو و تلويزيون، زبان و ترجمه، عكاسى و فيلمبردارى، تبليغات و روابط عمومى دانشجو مى پذيرد. در آذر ۱۳۴۷ نام مؤسسه عالى مطبوعات و روابط عمومى به «مؤسسه عالى علوم ارتباطات اجتماعى» تغيير مى يابد و در خرداد ۱۳۴۸ آگهى گزينش دانشجو براى اين مؤسسه در روزنامه كيهان چاپ مى شود. در سال ۱۳۵۰ دوباره نام مؤسسه عوض مى شود. اين بار به: «دانشكده علوم ارتباطات اجتماعى» كه همين ساختمان فعلى دانشكده است. اين دانشكده تا سال ۱۳۵۹ در رشته هاى مديريت، بازاريابى، تبليغات بازرگانى، روابط عمومى، مطبوعات، راديو و تلويزيون و مترجمى دانشجو مى پذيرد. بعد از انقلاب فرهنگى چه شد؟ با پيروزى انقلاب اسلامى، بحث ادغام دانشكده هاى مختلف در وزارت فرهنگ و آموزش عالى مطرح شد. عاقبت در سال ۱۳۵۹ بسيارى از دانشكده ها و مؤسسات و مدرسه هاى عالى در يكديگر ادغام مى شوند و دو مجتمع دانشگاهى «ادبيات و علوم انسانى» و «علوم ادارى و بازرگانى» به وجود مى آيند. در سال ۱۳۶۳ اين دو مجتمع در هم ادغام مى شوند و نام پيشنهادى جهاد دانشگاهى يعنى «علامه طباطبايى» با موافقت وزارت فرهنگ و آموزش عالى براى آن تعيين مى گردد. دانشكده علوم ارتباطات سابق، از اين سال با عنوان دانشكده علوم اجتماعى علامه طباطبايى با پنج گرايش ارتباطات، مددكارى اجتماعى، رفاه و تعاون، پژوهشگرى و برنامه ريزى هيأت علمى خود را از سر گرفت. چه بر سر علوم ارتباطات آمد؟ سال ۱۳۶۲ يعنى بعد از انقلاب فرهنگى به جاى آموزش دروس تخصصى دوره هاى ليسانس «روزنامه نگارى» و «روابط عمومى» تنها به آموزش ۳۸ واحد دروس گرايش «ارتباطات اجتماعى» پرداخته شد و از آن زمان تا مدت چند سال، برنامه آموزشى گرايش مذكور در قالب ليسانس علوم اجتماعى در محل دانشكده علوم اجتماعى علامه طباطبايى كه محل سابق دانشكده علوم ارتباطات اجتماعى بود، ادامه يافت. اما اعضاى هيأت علمى گروه آموزشى «ارتباطات اجتماعى» آرام ننشستند و كمر همت به احياى مجدد و مستقلانه رشته علوم ارتباطات اجتماعى بستند. بعد از كلى بالا و پايين رفتن، سرانجام در سال ،۱۳۶۸ برنامه آموزشى پيشنهادى اين گروه براى تأسيس دوره كارشناسى (ليسانس) علوم ارتباطات اجتماعى با دو شاخه روزنامه نگارى و روابط عمومى از سوى شوراى عالى برنامه ريزى وزارت فرهنگ و آموزش عالى به تصويب رسيد و همزمان با آن، برنامه آموزشى دوره كارشناسى ارشد علوم ارتباطات اجتماعى نيز از طرف شوراى مذكور تصويب گرديد و با پذيرش دانشجو به طور مستقل براى دوره هاى كارشناسى و كارشناسى ارشد علوم ارتباطات اجتماعى، گام هاى جديدى در راه گسترش و پيشرفت اين رشته برداشته شد، به طورى كه انگيزه تأمين هيأت علمى مورد نياز اين رشته، ضرورت تأسيس دوره دكترا را به طور جدى ايجاد كرد تا ارديبهشت ۱۳۷۵ اولين آزمون دكتراى علوم ارتباطات اجتماعى برگزار شد. بازگشايى دانشكده علوم ارتباطات هيأت علمى رشته علوم ارتباطات دانشگاه علامه طباطبايى به اين قانع نبودند. در پاييز ۱۳۸۰ همزمان با فارغ التحصيل شدن چند تن از دانشجويان خود در نخستين دوره دكترا و آمادگى يافتن آنان براى ارتقا به مرتبه استاديارى، ضرورت تشكيل دانشكده مستقل در دستور كارشان قرار گرفت تا اينكه به همت دكتر كاظم معتمدنژاد پدر معنوى علم ارتباطات ايران كه در تمام اين سال ها دغدغه اى جز بالندگى ارتباطات در ايران نداشت، ۷ دى ماه سال گذشته همزمان با بزرگداشت پروفسور معتمدنژاد سردر دانشكده علوم ارتباطات اجتماعى به همسايگى دانشكده علوم اجتماعى علامه طباطبايى درآمد. تلاش ها همچنان ادامه دارد تا مكانى مستقل همراه با امكاناتى بيشتر براى دانشكده «علوم ارتباطات اجتماعى» تهيه شود تا ارتباطاتى ها بتوانند در حياتى مستقل عالم علم را تجربه كند.
|