مسعود پويا
ماجرا هر سال همين موقع ها شروع مى شود. تازه امسال كمى هم زودتر شروع شده. جشنواره قرار است امسال ۱۲ روز زودتر آغاز شود. به اين ترتيب تب و تاب استوديوهاى فنى مدتى است كه آغاز شده. طبق يك سنت هميشگى، همه هم از اواخر پاييز به ياد اين مسأله مى افتند كه بايد فيلمشان را در جشنواره شركت دهند. هرچند امسال تعداد فيلم هايى كه از يك ماه مانده به جشنواره، حضورشان قطعى به نظر مى رسد، بيشتر از سال هاى پيش است. فيلم هايى چون چهارشنبه سورى (اصغر فرهادى)، به آهستگى (مازيار ميرى)، ستاره ها (فريدون جيرانى)، شبانه (كيوان على محمدى، اميد بنكدار)، كافه ستاره (سامان مقدم)، به نام پدر (ابراهيم حاتمى كيا)، هوو (عليرضا داوودنژاد) و زمستان است (رفيع پيتز) آماده نمايش اند.
جايى در دور دست (خسرو معصومى)، رؤياى خيس (پوران درخشنده)، آرامش درميان مردگان (مهرداد فريد) و تقاطع (ابوالحسن داوودى) هم قطعاً در فرصت باقى مانده، امور فنى شان به پايان مى رسد.
مى ماند فيلم هايى كه فرم شركت در جشنواره را پر كرده اند ولى براى رسيدن به فجر بيست و چهارم بايد روز ها و شب هاى پر تب و تابى را پشت سر بگذارند.
پرونده هاوانا
چهارمين ساخته بلند عليرضا رئيسيان، از اوايل پاييز سال گذشته مقابل دوربين رفت. فيلمى كه ظاهراً قرار بود ابتدا توسط فريدون گله ساخته شود و حتى فيلمنامه اوليه اش را هم گله نوشت ولى درنهايت «پرونده هاو انا» به دست رئيسيان افتاد. يك توليد عظيم و پرهزينه كه از همان ابتدا قرار بود بخش هايى از آن در هاو انا مقابل دوربين برود ولى در حالى كه نزديك به يك سال از فيلمبردارى بخش هاى داخلى مى گذرد، هنوز خبرى از فيلمبردارى در كوبا نيست.
با اين همه، سازندگان «پرونده هاوانا» تصميم دارند فيلمشان را به جشنواره امسال برسانند. گويا فرهاد توحيدى نريشن هايى هم نوشته كه جايگزين سكانس هاى هاوانا شوند ولى هنوز توافق نهايى براى اين اتفاق حاصل نشده است.
«پرونده هاوانا» در مسير متفاوت از ساختارهاى قبلى سازنده اش ساخته شده است. يك توليد عظيم كه با حضور گروهى از حرفه اى ترين عوامل سينماى ايران در پشت و جلوى دوربين ساخته شده وتنها در صورتى مى تواند به جشنواره امسال برسد كه رئيسيان قيد فيلمبردارى در هاوانا را بزند.
قاعده بازى
احمدرضا معتمدى فيلم هايش راعموماً با فاصله زمانى نسبتاً زيادى مى سازد. او عادت دارد كه سال ها روى يك فيلمنامه كاركند و اين وسواس را در مرحله فيلمبردارى هم به خرج مى دهد. به همين خاطر فيلم هاى معتمدى معمولاً پروسه طولانى اى را طى مى كنند.
اتفاقى كه هنگام توليد قاعده بازى هم تكرار شد. يعنى فيلمبردارى بيش از زمان پيش بينى شده طول كشيد و در مقطعى به خاطر تمام شدن بودجه اوليه با وقفه هم مواجه شد.
چهارمين ساخته معتمدى هم ظاهراً حال وهواى متفاوت با ساخته هاى قبلى اش دارد.
فيلمسازى كه قبلاً نشان داده با فلسفه نسبت بيشترى دارد تا سينما، اين بار به سراغ ژانر كمدى رفته است.
قاعده بازى با حضور اكبر عبدى، عليرضا خمسه، داريوش ارجمند، حميد لولايى و جمشيد هاشم پور از فيلم هاى پرستاره امسال است. بخصوص كه گفته مى شود جمشيد هاشم پور در آن نقشى بشدت متفاوت ايفا كرده است.
قاعده بازى هم اكنون در مرحله تدوين قرار دارد و ظاهراً همه در تلاش اند تا فيلم را به جشنواره برساند. هرچه باشد فيلم قبلى معتمدى جايزه بهترين فيلم جشنواره را گرفت.
چه كسى امير را كشت
وقتى مهدى كرم پور در آبان ماه «چه كسى اميد را كشت» را كليد زد، كمتر كسى فكر مى كرد او قصد دارد در جشنواره امسال حضور يابد. فيلمى كه با انبوهى از نام هاى آشنا و شاخص در پشت و جلوى دوربين كليد خورد. حضور مهرداد فخيمى پس از سال ها دورى از سينما، در پشت دوربين و بازى چهره هايى چون نيكى كريمى، محمدرضا شريفى نيا، خسرو شكيبايى، مهناز افشار، آتيلا پسيانى و ... «چه كسى امير را كشت» را به فيلمى كنجكاوى برانگيز مبدل كرده بود. يكى از پروژه هاى پر سروصداى سينماى ايران در سال جارى كه وقتى فيلمبردارى اش منطبق با برنامه ريزى صورت گرفته، تنها يك ماه طول كشيد؛ بختش براى حضور در جشنواره افزايش يافت.
نازنين مفخم تدوين اوليه فيلم را به پايان رسانده و فردين خلعتبرى ساخت موسيقى را آغاز كرده است.
«جايى ديگر» فيلم قبلى كرم پور در جشنواره بيست و يكم تنها يك نمايش براى منتقدان داشت. متفاوت بودن ويژگى اى بود كه حتى مخالفان فيلم هم نمى توانستند انكارش كنند. گويا اين ويژگى به شكلى پر رنگ تر در «چه كسى امير را كشت» تكرار شده است.
عروسك فرنگى
اينكه سال ها در مقام فيلمبردارى حضور يافته و در برخى از فيلم ها عملاً كارگردانى هم كرده باشى، وسوسه ات مى كند كه دست كم يك بار روى صندلى كارگردانى بنشينى. وسوسه اى كه پس از تورج منصورى، محمود كلارى و محمد درمنش سراغ فرهاد صبا هم آمد. فيلمبردار با سابقه سينما و ايران كه ظاهراً از سال ها قبل قصد كارگردانى داشته عروسك فرنگى را با حضور خسروشكيبايى كليد زد. صبا و شكيبايى در فيلم هاى زيادى با هم همكارى داشته اند. عروسك فرنگى ماجراى مرد ميانسالى است كه درگير يك رابطه عاطفى مى شود.
رسيدن اولين ساخته بلند فرهاد صبا به جشنواره امسال منوط به پشت سر گذاشتن شب هايى پر استرس در استوديوهاى تدوين و صدا گذارى است.