بخش دوم و پايانى
نگرش كلى در جامعه ما نسبت به موضوعات هويت هاى محلى چه سمت و سويى پيدا كرده است؟
در سالهاى قبل از انقلاب، تلاش مى شد مسأله هويت هاى محلى نفى شود و عمدتاً تأكيد بر هويت ايرانى به مثابه هويت فارسى باشد و فرهنگ يك بخش از جامعه به عنوان فرهنگ رسمى مورد توجه جدى بود. اما بعد از انقلاب، چه در قانون اساسى و چه در ساير قوانين، از تكثر فرهنگى دفاع شده و اقوام و فرهنگ هاى قومى جزو هويت ملى به حساب آمده است. در آخرين انتخابات رياست جمهورى ايران هم، همه كانديداها از اين خط مشى دفاع كرده اند كه بايد از هويت هاى قومى و محلى حمايت كند و اين طريق به اعتلاى هويت ملى كمك كنند. ما در حال حاضر، بايد بكوشيم روشهايى را بيابيم كه مفاد قانونى در مورد فرهنگ ها و كالاهاى فرهنگى محلى را به سمت هرچه اجرايى شدن بيشتر سوق دهيم.
اگر هويت هاى محلى، قومى و جماعتى به سمت انفراد و جدا شدن از هويت هاى بزرگتر كلى فكر كنند و از هويت ملى دور شوند و يا تصور كنند كه هويت ملى در مقابل آنها يك تهديد است، مقاومت محلى صورت مى گيرد و اجراى برنامه هاى ملى هم دچار مشكل مى شود. از جمله كارهاى مثبتى كه مى توان انجام داد اين است كه به گونه اى در زمينه هاى اقتصادى و اجتماعى برنامه ريزى كنيم كه گرايش به اولويت هاى ملى تقويت شود و البته اين اولويت به ضرر منافع محلى و منطقه اى هم نباشد. مى توان بين هويت هاى سنتى و قومى و هويت هاى جديد ملى و بين المللى سازش ايجاد كنيم و در چنين وضعى هم شاهد شكوفايى هاى محلى خواهيم بود و هم برنامه هاى كلان ملى با موفقيت به اجرا درخواهد آمد و انسجام عمومى جامعه هم بيشتر مى شود. فرض كنيد صنايع دستى يك منطقه را در ديگر مناطق كشور بشناسانيم و آنها هم مايل مى شوند از اين وسايل استفاده كنند و بالعكس و يا به گونه اى عمل كنيم كه مناطق مختلف كشور با زبان هاى بومى ساير مناطق كشور آشنا شوند. چنين اقداماتى موجب تقويت هويت ملى ما مى شود و اگر چنين كنيم. فرهنگ هاى تشكيل دهنده جامعه به خرده فرهنگ هاى كشور و فرهنگ هاى محلى - بومى ساير مناطق احترام مى گذارند و نسبت به آنها احساس غرور كرده و به آنها افتخار مى كنند.
راهكارهاى كاربردى و مهم ترين تحقيق شما كدام موارد است؟
در زمينه راهكارهاى عمومى اين موارد پيشنهاد شده است: به رسميت شناختن حقوق اقوام در استفاده از زبان و فرهنگ خود در كنار زبان ملى، ايجاد رابطه اى بين مفاهيم محليت و قوميت، دادن بن هاى مصرفى براى مصارف قومى مثل بن هاى رستوران، قابل استفاده در رستوران هاى سنتى، بن هاى خريد وسايل سنتى و وسايل دستى، بن هاى خريد سفر، مكان استفاده از موزه ها، گسترش مفهوم مشاركت زمانى در استفاده از امكانات تفريحى گردشگرى، ايجاد شركت هاى خصوصى براى بهره بردارى از سايت هاى تاريخى، واگذارى موزه ها و سايت هاى تاريخى به صورت اجاره بهره بردارى به بخش خصوصى، ايجاد رابطه بين اشكال مختلف سازمان هاى غير دولتى و اوقات فراغت و گروه هاى دوستان و مصرف كنندگان، استفاده از مضامين محلى در تبليغات رسانه اى، به وجود آوردن آژانس هاى بازاريابى تخصصى در زمينه كالاهاى هويتى - قومى.
در زمينه گردشگرى اين موارد پيشنهاد شده است: برگزارى مراسم عروسى و جشن ها به وسيله گروه هاى حرفه اى در چارچوب قومى و محلى با استفاده از موسيقى و عناصر فرهنگى هر قوم، بازسازى و احياى كاروانسراها به شكل مدرن، ايجاد هتل هاى قومى و محلى با استفاده از عناصر دكوراسيون، موسيقى و غذاهاى محلى، قرارداد بستن با شركت هاى بزرگ بين المللى براى ورود آنها به بازار گردشگرى ايران در مقابل ايجاد امكان براى ورود جذابيت هاى محلى ايرانى در چارچوب جهانى و ايجاد مارك هاى محلى - جهانى، گسترش گردشگرى به مثابه ابزارى براى حفظ فرهنگ هاى قومى همچون اكوتوريسم كه اكوسيستم ها را تداوم مى بخشد. در زمينه رسانه ها بر اين مورد تأكيد شد: ايجاد برنامه هاى راديو تلويزيونى محلى و قومى، هم تقويت برنامه هاى موجود و ورود زبان هاى قومى در رسانه هاى نوشتارى، تقويت ناشران محلى و ايجاد امكان براى آن در راستاى حضور در بازارهاى ملى، انتشار كتاب چند زبانه فارسى و قومى، انتشار مجلات و روزنامه هاى چند زبانه،  تهيه برنامه هاى تلويزيونى به زبان هاى محلى با زيرنويس فارسى، دوبله فيلم ها و برنامه ها به زبان هاى محلى،  بالا بردن سواد در زبان هاى قومى، ايجاد صفحات مرتبط با اخبار محلى در روزنامه هاى محلى و منطقه اى، برگزارى جشنواره هاى قومى و محلى با مضامين مشترك براى بلوچ، كرد، آذرى و لر در زمينه ادبيات و هنرهاى دستى و فيلم مستند. سرانجام در زمينه غذا اين پيشنهادات مطرح شد: وارد كردن غذاهاى قومى در منوى رستوران هاى غذاى سريع از طريق ايجاد تغييرات لازم در تركيب و بسته بندى آنها، ايجاد رستوران هاى محلى مثلاً آذرى و كردى، برگزارى جشنواره ها و مسابقات غذاهاى محلى در سطوح استانى و ملى، مطالعه امكان سنجى ساخت غذاهاى صادراتى براساس شناسنامه محلى غذاها،  معرفى غذاهاى محلى در كاتالوگ هاى گردشگرى از جمله در مجلات هواپيمايى، انتشار يك مجله تخصصى غذايى با محوريت غذاهاى محلى و انتشار مجلات غذايى در سطوح استانى و ملى.
در رقابت با شركت هاى چند مليتى كه وارد عرصه تهيه غذاهاى محلى كشورهاى مختلف شده اند و از منابع و امكانات تحقيقى فوق العاده اى هم برخوردار هستند چگونه مى توان رقابت سازنده اى را ايجاد كرد؟
مسأله بازارهاى جهانى پيچيده است. براى اينكه ما وارد بازارهاى جهانى شويم ابتدا بايد با اين نوع شركت ها مشاركت داشته باشيم.
هر چقدر ما سطح مشاركت مان را با شركت هاى بين المللى بالا ببريم و وارد نظام هاى منطقه اى و فرامنطقه اى و بين المللى شويم مشاركت فعال و مفيد ايجاد كرده ايم و باعث مى شويم ارزش هاى ما مورد تأييد ديگران قرار گيرد.
معمولاً پخت و پز غذاهاى ايرانى چندين ساعت وقت مى برد ولى غذاهاى صنعتى و مدرن با چنين مشكلى مواجه نيستند و توسعه جامعه هم استفاده از اين نوع غذاها را به شكلى اجبارى مى كند...
ما براى تبديل يك غذاى سنتى به مدرن نياز داريم و ناگزيريم به اينكه در پخت و پز و نگهدارى اين نوع غذاها تغييراتى ايجاد كنيم و مثلاً زمان پخت غذا را كاهش دهيم يا مواردى را اضافه كنيم تا قابليت نگهدارى غذا را بالا ببرد و بو و طعم غذا را عوض كند. من اعتقاد دارم كه نوسازى غذاهاى سنتى نياز به طرح هاى اجرايى دقيق دارد و صرفاً با يك طرح نمى توان موفقيت لازم را كسب كرد. با انجام چنين تحقيقاتى و تلاش براى اجراى ايده هاى جديد مى توانيم به پيشرفت ابعاد اقتصادى، اجتماعى و توسعه اى كشور كمك كنيم و به تدريج از اقتصاد تك محصولى مبتنى بر نفت فاصله بگيريم. ما در اين راه مى توانيم از تجربه هاى كشور تركيه، هند و چين بهره بگيريم كه در حوزه رسانه اى و گردشگرى پيشرفت هاى قابل توجهى كسب كرده اند. با روى آوردن به چنين اقداماتى حتى مى توانيم از ميزان تخريب فرهنگ هاى محلى توسط موج جهانى شدن جلوگيرى كنيم و مدرنيته را از طريق گذار فرهنگ خودمان و با بازتفسير و بازسازى آن تجربه كنيم. ما از پتانسيل و عناصر لازم براى بازارسازى و بازاريابى در حوزه گردشگرى برخوردار هستيم. مهم اين است كه به اين قابليت اعتقاد پيدا كنيم و بكوشيم كه برنامه هاى اجرايى صنعتى لازم را در اين زمينه ها و ساير زمينه ها مانند آموزش و تعليم و تربيت فراهم كنيم.

در دو شماره گذشته مصاحبه« ايران » با دكتر ستارى فر رئيس اسبق سازمان مديريت و برنامه ريزى در باره حلقه مفقوده نهاد سازى در برنامه ريزى توسعه را خوانديد.
اينك بخش سوم و پايانى آن را مى خوانيد.
شما در مقدمه بحث هم به لزوم ايجاد يك استنباط واحد از راهبرد و راهبرى بين سطوح حاكميت تأكيد كرديد اين ، يك فرآيند است كه در قالب احكام برنامه و با حرف و شعار، حاصل نمى شود به نظر شما اين فرآيند بايد از كجا آغاز و در چه قالبى ايجاد شود؟
به نكته مهمى اشاره كرديد. من هم با شما هم نظر هستم كه اين، يك فرآيند است از سال ۸۰ كار شروع شد كه ببينيم مشكل ما در كجاست اين سطوح پنج گانه در برنامه ريزى كه گفتم، ۵ سطح هم جوابگو نيست دراين فرايند گفتيم كار از كارشناسى شروع شود و در نهايت كل دايره حاكميت را دور بزند و همه در آن ذى مدخل باشند، مقام معظم رهبرى دولت، مجمع تشخيص مصلحت نظام، شوراى نگهبان ، مجلس ششم و هفتم. فعلاً در سطح تدوين سند ، اين فرايند شكل گرفت و در تدوين سند، تقريباً شكل نهادينه اولى شكل گرفت و همه ذى مدخل ها حضور يافتند ولى مهمتر از نوشتن پندار خوب و مهمتر از گفتار خوب ، كردار خوب است الآن ما در سال ۸۴ بايد شروع به كردار خوب كنيم يعنى بايد عملكرد نهادها را بهتر كنيم و با تفاهم و يكدلى اجراى برنامه را شروع كنيم .
به هرحال بايد ساز وكار اجرايى هم در سند وجود داشته باشد؟
بله وجود دارد ولى من مى خواهم به نكته كلان ترى اشاره كنم اينكه الآن مشكل در سطح يك است يعنى در بين رهبران ارشد مملكت و بايد پارادايم عملى خود را بروز دهند. الآن نانوشته است بالاخره آن كه قانون شده و اعلام شده ، چشم انداز كشور است اما اگر بررسى كنيد كه چقدر تحقق اهداف چشم انداز مورد كار روزانه مجلس شوراى اسلامى ، قوه قضاييه ، دولت و مقام معظم رهبرى و مجمع تشخيص نظام است و چشم انداز داراى پارادايمى است كه برخاسته از كار كارشناسى گسترده است. همانطور كه گفتم بايد در اين مسير بتوانيم ايجاد وفاق و انسجام بكنيم، ايجاد اتحاد بكنيم، مردمسالارى گسترده داشته باشيم ، اين همه كار چشم انداز است.
بايد سعى كنيم عقب افتادگى نداشته باشيم و عقب افتادگى هاى قبلى را نيز جبران كنيم گوشه اى از شاخص هاى كمى كه در چشم انداز آمده مى گويد با اين ظرفيتها مى توانيم به رشداقتصادى ۸درصدى برسيم تا در منطقه خاورميانه در افق چشم انداز، GNP كشور ما اول باشد.
موتور توسعه و موتور رشد اقتصادى هم استفاده از كل ظرفيت ها بويژه ظرفيت هاى انسانى و اجتماعى است الآن ظرفيت پولى در حد اكمل وجود دارد چون نفت گران شده است اما ظرفيت هاى غيراقتصادى براى چشم انداز دچار خدشه شده است. اينكه مى گوييد بايد چه كار كنيم مى گويم مشكل ما اين است كه طبقه سطح يك مملكت و رهبران مملكت، پارادايم خود را از توسعه هنوز ابلاغ نكرده اند و نسبت به آن التزام عملى نشان داده نشده است. ممكن است گفته شود سند برنامه توسعه و چشم انداز ابلاغ شده است ولى من مى گويم كه تحقق سند چشم انداز فقط در ابلاغ نيست. فرايندى است كه وفاق و اتحاد و همدلى وانسجام و آينده نگرى مى خواهد.
آيا براى سطوح عالى نظام اين نهادسازى تعريف شده است؟
ممكن است به جاى كلمه اى كه ما به كار مى بريم، كلمه اى ديگر به كار ببرند اما در دنيا اگر حرفى زده مى شود، برنامه اى ابلاغ مى شود، در واقع امور لازم الاجرا هست يعنى فرض بر اين است كه نهادها را دارد. الآن در كشور همينطور كه در امورى حساس هستند كه كار عملياتى شود بايد در اين مورد هم حساسيت باشد ولى اين حساسيت را ما در مورد برنامه توسعه در قبل و بعد از انقلاب نداشتيم يعنى حساسيتى كه در بعضى از جنبه ها هست . بايد پشت برنامه هاى توسعه هم بيايد. اگر پشت برنامه ها حساسيت بيايد يعنى اينكه مسؤولان كشور، صاحب پارادايم توسعه شده اند.
ما امكاناتى داشتيم كه مثلاً مالزى نداشت. نمى توان گفت كه چون ما جنگ و انقلاب داشتيم، بايد از مالزى عقب بيفتيم. مالزى از ما جلوتر افتاد چون آن رويكرد نهادسازى را داشت. كشورى كه رهبرانش اعتقاد به نهادسازى داشته باشند، قبل ازنهادسازى به پارادايم توسعه مى رسيم. در كشور ما، مسؤولان كشور به پارادايم عملى توسعه نرسيده اند. اين، روى كاغذ نيست. چون به اعتقاد لازم براى اين پارادايم توسعه نرسيدند، ظرفيت هاى نهادسازى هم به آن شكل كه مدنظر هست، شكل نگرفته است. اگر چنين وقوف و عزمى از مقامات اصلى مملكت شروع شود، ميدان سازى و بسترسازى براى بسط و توسعه نهادها شكل مى گيرد. حالا نهادها دغدغه كارشناسان هست، مردم هم به زبان ديگر احساس مى كنند. احساس مى كنند هزينه اش را مى پردازند اما نهادسازى توسعه اى هنوز دغدغه مسؤولان اصلى كشور نيست.
به نظر شما در ايران نهادسازى بايد از بالا به پايين صورت گيرد يا از پايين به بالا؟ يعنى نهادهاى مدنى از بين مردم شكل بگيرد و به بالا قبولانده شود يا از بالا به پايين؟
اين سؤال بسيار مهم است جايگاهش هم مثل بحث هميشگى مرغ و تخم مرغ است كه لازم و ملزوم هم هستند و از هر جايى هم شروع بشود،  نعمت است. يك كشور بايد از اين نعمت برخوردار شود يا از پايين، يا از بالا. ما مدار عقب افتادگى داريم هر اصلاحاتى كه از نهادهاى مدنى شروع بشود تا اين حلقه را پاره كند، بايد بگوييم شكر هر اصلاحاتى كه از بالا شروع شود و پايين بيايد باز هم بايد بگوييم شكر.
يكى از كسانى كه نظريه نهادهايش معروف است، داگلاس نورث است ايشان در طبقه بندى نئوكلاسيستها است كه زياد با مداخله دولت و دولت ميانه ندارد. داگلاس نورث در سخنرانى جايزه نوبل خودش مى گويد كه مسؤوليت نهايى توسعه يافتگى و توسعه نيافتگى با دولت است. چرا اين طور مى گويد؟ چون ما براى توسعه نهاد مى خواهيم در كشورهايى مثل انگليس و در ساير اروپا طى سه قرن گذشته نهادها از پايين شكل گرفت و مشاركت نهادى مردم را شاهد بوديم. آنها نهادهاى مدنى را شكل دادند ارتباط رسانه اى را شكل دادند، احزاب را شكل دادند و...
ما چنين پتانسيلى نداريم؟
پتانسيل داريم ولى در آنجا طى فرآيندى طولانى و بيشتر با خود مردم كار جلو رفت با احزاب و نهادهاى مدنى اى كه شكل دادند با ارتباط رسانه اى و دموكراسى و... بخش عمده كار را مردم انجام دادند و بخش كمترى را دولت انجام داد. فرقى كه وجود دارد اين است كه آنجا به شكل مستمر ظرف ۲۰۰ سال اين فرآيند طى شده است بيشتر هم از پايين به بالا بوده است اما براى كشورهايى كه خراب بودند و توسعه نيافته، گفتند نيرو محركه اول توسعه بايد دولت باشد. يعنى دولت وسط باشد. اگر دولت بخواهد وسط باشد، اول بايد خودش را بسازد. كسى كه بخواهد نهادسازى كند و به مملكت نظم بدهد بايد خودش را درست كند.
مى گويند توسعه با منابع شروع نمى شود، با نظم و سامانه آدميان شروع مى شود. اين نظم و سامانه يعنى همين نهاد. الآن در كشورى كه هرج و مرج دارد، اول بايد دولت شروع به نهادسازى كند. يعنى در درون خودش بتواند اصلاح نهادى بكند و به ميزانى كه دولت خود را اصلاح كرد، ريزش هاى توسعه در جامعه دارد و مردم به شدت براى كار توسعه اى فعال مى شوند. نقش دولت اولى تر است، در دولتى كه نهادگرا باشد و قبول كند كه نهادهاى توسعه اى موتور توسعه هستند، وقتى دولت به شكل جدى خودش را توسعه اى كرد، به دنبال مشاركت مردم و دموكراسى، شكل دادن به NGOها، احزاب و صنوف و... مى رود. چنين دولتى احساس مى كند كه اگر اينها نباشد، ميسر است يعنى دولتى كه نهادسازى را قبول نداشته باشد، احساس خطر مى كند. اينها را ذى مدخل و ذى نفوذ نمى داند در حالى كه قبول كنيم نهادها راز و رمز توسعه كشور است بايد مردم و نهادهاى مدنى و خصوصى و اجتماعى را وارد ميدان كنيم ولى اگر اين كار را نمى كنيم، به شكل مستقيم و غيرمستقيم آنها را از فرايند توسعه دور كرده ايم .
بايد دانست توسعه نيازمند فرد مدنى و جامعه و دولت مدنى است. در اين فرايند هر سه ذى نفوذند و ذى مدخل اما در مورد اينكه كدام مهمتر است ، من مى گويم در كشورى كه در گذشته خواب بوده،نقطه مهمتر براى شروع، دولت مدنى است دولتى كه پاسخگو كار بكند، شفاف باشد، محاسبه پذير باشد.

ايرنا: شركتهاى بزرگ نفتى ژاپن اعلام كردند كه بهاى عمده فروشى فرآورده هاى نفتى در اين كشور را از ماه آينده افزايش مى دهند.   روزنامه اقتصادى نيهون كيزاى چاپ توكيو نوشت: شركتهاى «ايده ميتسو كوسان» و «شووا شل» تصميم گرفتند كه از ماه آينده ژانويه بهاى عمده فروشى بنزين و ديگر فرآورده هاى نفتى را بيش از يك ين در هر ليتر   افزايش بدهند.   اين براى نخستين بار در سه ماه گذشته است كه شركتهاى عمده فروشى نفتى ژاپن بهاى فرآورده هاى نفتى را افزايش مى دهند.
  به نظر مى رسد كه بالا رفتن بهاى نفت خام در بازار جهانى، كاهش نرخ ين در برابر دلار و افزايش فصلى تقاضا براى مصرف نفت سفيد، از دلايل اصلى بالابردن بهاى فرآورده هاى نفتى از سوى شركتهاى نفتى ژاپن است.
  گفتنى است كه در ماه جارى دسامبر شاخص بهاى نفت خام دبى در بازار منطقه شرق آسيا ۵۳‎/۸ دلار بوده كه نسبت به ماه پيش از آن ۸۰ سنت افزايش يافته است.
اين احتمال وجود دارد كه بالا رفتن نرخ عمده فروشى فرآورده هاى نفتى در ژاپن سبب شود كه بهاى خرده فروشى اين ماده سوختى هم روند افزايشى پيدا  كند.

حجم خريد و فروش شركت و دارايى هاى ديگر در تركيه در سال جارى ميلادى به مرز ۳۴ ميليارد دلار رسيد.   اين خريد و فروش ها شامل عمليات خصوصى سازى ، فروش شركتها و دارايى هاى   مصادره شده به بخش خصوصى و ادغام شركتها با يكديگر است و قابل توجه اين كه بيش از نيمى از اين معاملات و خريدها متعلق به شركتهاى بزرگ خارجى در   تركيه بوده است.   كارشناسان اقتصادى شروع مذاكرات عضويت تركيه با اتحاديه اروپا در سوم اكتبر (۱۱ مهر) سال جارى ميلادى، روند رو به ثبات و توسعه در اقتصاد تركيه   از يك طرف و روند عمومى جهانى ناشى از تراكم سرمايه به ويژه در كشورهاى بزرگ صادركننده نفت و بازى ماهرانه دولت آنكارا در جذب سرمايه خارجى به تركيه را در اين تحول، مؤثر و مهم ارزيابى مى كنند.   به گفته اين كارشناسان تركيه از نظر فروش شركت، سال طلايى را پشت سر گذاشت.   بنا به آمار شركتهاى مختلف مشاوره اى كه در امر خريد و فروش شركتهاى تركيه فعاليت دارند، در سال جارى منتهى به ماه نوامبر گذشته، در مجموع ۶۴ مورد فروش شركت در سطح اين كشور صورت گرفته است.   بخشى از اين عمليات مالى به صورت فروش شركت و بخشى ديگر به صورت ادغام   شركت بوده است.   ۱۸ مورد از عمليات بزرگ مالى در سال جارى مربوط به شركتهاى دولتى بوده كه در برنامه خصوصى سازى تركيه قرار داشتند.
  ۱۱ شركت نيز كه به دليل ورشكستگى يا پرداخت نكردن بدهى هاى خود به دولت يا ساير تخلفات مالى مصادر شده و در اختيار صندوق بيمه سپرده هاى تركيه قرار داده شده بودند كه ظرف سال جارى ميلادى از طريق برگزارى مزايده هاى شفاف و علنى به بخش خصوصى داخلى و خارجى فروخته شدند.
  از مجموع ۶۴ شركت به فروش رسيده در سال جارى، ۱۴ شركت نيز متعلق به بخش خصوصى تركيه بوده است.
  ارزش شركت هايى كه صندوق بيمه سپرده ها و اداره كل خصوصى سازى تركيه و   به عبارت ديگر بخش دولتى تركيه در سال جارى ميلادى فروخته، به ۲۶‎/۴ ميليارد دلار بالغ مى شود كه مهمترين آنها فروش شركت مخابرات دولتى تركيه   (ترك تله كوم)، شركت سهامى پالايشگاههاى نفت تركيه (توپراش)، كارخانجات ذوب آهن اردمير، واگذارى بهره بردارى از فرودگاه بين المللى استانبول به بخش خصوصى و اخيراً نيز فروش شركت تلفن همراه تلسيم به شركت عظيم انگليسى   - آمريكايى «ودافون» بوده است.
  تركيه كه در سال جارى ميلادى از نظر قابليت جذب سرمايه خارجى در رديف۱۰ كشور مهم قرار داشت، در طول اين سال توانست با بازاريابى خوب شركتها   و توانايى هاى اقتصادى و صنعتى و بازرگانى خود در جهان، از طريق فروش شركتها يا سهام آنها به خارجيان ۱۸‎/۶ ميليارد دلار درآمد ارزى كسب كند.   انتظار مى رود با تصويب طرح بزرگ تجارى و توريستى موسوم به «گالاتاپورت»   اين رقم به مرز ۲۳ ميليارد دلار برسد.   گالاتاپورت طرحى است كه قرار است شركتهاى تابع «سامى اوفر» سرمايه دار مشهور يهودى در منطقه گالاتا در استانبول اجرا كند.   در اين ميان در سال جارى ميلادى در تركيه اراضى مهمى نيز به فروش رفت كه ارزش آنها بيش از ۲۰۰ ميليون دلار شد.   به گفته كارشناسان اقتصادى در آنكارا، علاوه بر روند رو به بهبود
  اقتصادى و بسترسازى بسيار مناسب براى فعاليتهاى اقتصادى آزاد هم براى سرمايه خارجى و هم براى سرمايه داخلى، فعاليت بسيار فشرده رهبران اين كشور در محافل مهم جهانى در جهت معرفى امكانات و توانايى ها و روند اصلاحات كشورشان نيز در موفقيت اين برنامه بسيار مؤثر و مهم بوده است.   از سوى ديگر افزايش قابل توجه درآمدهاى نفتى كشورهاى بزرگ صادركننده نفت با رسيدن قيمت نفت در بازارهاى جهانى از حدود ۲۰ دلار به ۷۰ دلار، خود موجب انباشت قابل توجه سرمايه در آن كشورها شد.
  دست اندركاران اقتصاد تركيه با لحاظ محدوديتهاى ورود سرمايه اين كشورها به آمريكا و ديگر كشورهاى غربى در بعد از حادثه ۱۱ سپتامبر و  گرايش آنها به بازارهاى جديد، گفت وگوى بسيار نزديكى را با اين كشورها آغاز كرده و زمينه را براى ورود قابل توجه سرمايه خارجى به ويژه از كشورهاى عربى   صادركننده نفت خليج فارس فراهم آوردند.   با توجه به تأثيرات متقابل اين تحركات اقتصادى و تجارى، حجم مبادلات بازرگانى تركيه نيز رو به افزايش گذاشته، به طورى كه در دوره اقتدار حزب عدالت و توسعه، صادرات اين كشور بيش از دو برابر افزايش يافته و حجم
  بازرگانى خارجى نيز به حدود ۱۹۰ ميليارد دلار رسيده است.   تحركات مالى، مقامات تركيه را تا آن حد اميدوار كرده كه با اطمينان مى گويند استانبول در آينده نزديك به صورت مركز فاينانس منطقه در خواهد   آمد.

فارس: مصر در نظر دارد با همكارى سرمايه گذاران كشورهاى عربى بزرگترين پالايشگاه دنيا را تأسيس كند.
به گزارش پايگاه اينترنتى مطبوعات كانادا، به گفته وزير نفت مصر، سامه فهمى، ظرفيت اين پالايشگاه ۵۰۰هزار بشكه در روز خواهد بود.
به اين ترتيب معلوم نيست كه چرا وزير مصرى اين پالايشگاه را بزرگترين پالايشگاه دنيا اعلام كرده است چون در حال حاضر كره جنوبى دو پالايشگاه هر يك با ظرفيت ۶۵۰هزار بشكه نفت خام در روز دارد. قيمتهاى بالاى نفت طى سالهاى اخير باعث توجه بيشتر به كمبود ظرفيت پالايش در جهان شده است. فهمى نه به زمان و مكان پالايشگاه اشاره كرد و نه به نام سرمايه گذاران احتمالى.
پالايشگاه جديد با ظرفيت ۵۰۰هزار بشكه در روز باعث افزايش شديد ظرفيت پالايشى مصر براى فرآورى نفت خام خواهد شد. در حال حاضر، بزرگترين پالايشگاه مصر كه النصر ناميده مى شود، ظرفيت پالايش حداكثر ۱۴۶۳۰۰ بشكه نفت خام در روز را دارد.

دولت چين روستائيان اين كشور را از پرداخت ماليات كشاورزى به ارزش ۲۲ ميليارد يوآن معاف كرده است. به گزارش راديو بين المللى چين مالياتى كه كشاورزان چينى در سال ۲۰۰۵ بايد به دولت اين كشور پرداخت مى كردند در مجموع به ۲۲ ميليارد يوآن مى رسيد كه از سوى دولت بخشيده شد .
بر پايه اين گزارش طبق اعلام مقامات مسؤول تاكنون ماليات دامپرورى و محصولات كشاورزى به جز توتون در سراسر چين لغو شده است . اين تصميم در جهت كمك به روستاييان و كاهش اختلاف سطح زندگى بين ساكنان روستا با شهر اتخاذ شده است . ماليات كشاورزى در چين قدمتى ۲۶۰۰ ساله دارد و هميشه يكى از منابع اصلى درآمد دولت چين بوده است . طى سالهاى اخير و با رشد سريع صنعت در چين به تدريج ميزان درآمد دولت از مالياتهاى كشاورزى كاهش يافت . طبق آراى ارائه شده ماليات اخذ شده از كشاورزان در سال ۲۰۰۴ به ۱درصد كاهش يافته بود .

ايرنا: چين هفته جارى هفت ميليارد و ۱۸۶ ميليون دلار اوراق قرضه جهت توسعه نظام   بانكى واجراى سياست هاى كلان پولى و مالى و حمايت از نمايشگاه جهانى «اكسپو» منتشر مى كند.
  به گزارش خبرگزارى شين هوا، عرضه شش ميليارد و ۲۰۰ ميليون   دلار از اين اوراق قرضه از امروز كه با هدف توسعه نظام بانكى واجراى سياستهاى كلان پولى و مالى منتشر شده توسط بانك مركزى چين آغاز شده است.
  بنابراعلام بانك مركزى چين ، اين اوراق بانكى در بازار چين قابل خريد و مبادله مى باشد و ارزش آن تغيير مى كند.
  همچنين چين در حمايت مالى از نمايشگاه جهانى «اكسپو»سال ۲۰۱۰ ميلادى در شهر شانگهاى در شرق اين كشور، ۹۸۶ ميليون دلار اوراق قرضه منتشر خواهدكرد.
  نخستين بخش از اين اوراق قرضه از روز چهارشنبه اين هفته در شهرهاى پكن، شانگهاى و «شن جن» منتشر خواهد شد. «جانگ دونگ شنگ» رئيس اداره مالى و بانكى كميسيون توسعه و اصلاحات چين، گفته است كه اين اوراق قرضه را دولت و اين كميسيون به طور مشترك منتشر مى كنند.   اين براى نخستين بار است كه چين براى حمايت مالى از يك رويداد بين المللى   اقتصادى اوراق قرضه منتشر مى كند.

ايرنا: وزارت امور داخلى و ارتباطات ژاپن گزارش داد كه نرخ   بيكارى در ماه نوامبر گذشته در اين كشور با انطباق مسائل فصلى، نسبت به ماه قبل از آن افزايش يافت و به ۴‎/۶ درصد رسيد.
  نرخ بيكارى در ژاپن در ماه اكتبر گذشته به رقم ۴‎/۵ درصد رسيده بود.
  براساس گزارش وزارت امور داخلى ژاپن، در ماه نوامبر گذشته در مجموع ۲  ميليون و ۹۲۰ هزار نفر بيكار در اين كشور ۱۲۷ ميليون نفرى وجود داشت كه  بيانگر ۲۰ هزار نفر افزايش نسبت به همين دوره در سال قبل است.
  اين براى اولين بار در ۳۱ ماه گذشته است كه نرخ بيكارى در ژاپن افزايش مى يابد.
  براساس گزارش ياد شده، شمارمردان بيكار در ماه ياد شده يك ميليون و ۷۶۰ هزار نفر و شمار زنان بيكار يك ميليون و ۱۶۰ هزار نفر بوده است.   اين گزارش حاكى است كه باوجود افزايش نرخ بيكارى، شمار شاغلان در ژاپن در ماه نوامبر به رقم ۶۳ ميليون و ۴۴۰ هزار نفر رسيده كه بيانگر ۲۲۰ هزار نفر افزايش نسبت به همين دوره در سال قبل است.   اين براى هفتمين ماه پياپى است كه شمارافراد شاغل در ژاپن افزايش مى يابد.
  براساس اين گزارش، در ماه نوامبر گذشته شمار مردان شاغل ۳۷ ميليون و ۲۵۰ هزار نفر و شمار زنان شاغل ۲۶ميليون و ۱۹۰ هزار نفر بوده كه هر دو افزايش نشان مى دهد.   از سوى ديگر به گزارش وزارت بهداشت، كار و رفاه ژاپن در ماه نوامبر گذشته براى هريكصد نفر ژاپنى بيكار ۹۹ پيشنهاد كار از سوى شركت ها وجود داشته كه اين رقم نسبت به ماه اكتبر گذشته افزايش نشان مى دهد.
  بر اساس اين گزارش، پيشنهاد كار در ماه نوامبر گذاشته ۲‎/۱ درصد نسبت به ماه اكتبر گذشته افزايش يافته است واين درحالى است كه شمار افراد جوياى كار دراين ماه تنها ۰‎/۷ درصد افزايش نشان مى دهد.