- كامران عدل عكاس متولد ،۱۳۲۰ تهران
- كارشناسى عكاسى از انستيتو عكاسى پاريس
- عضو اسبق استوديوى عكاسى ژاك روشون
- اولين كارگردان بخش عكس و عكاسى تلويزيون ملى ايران
- از اولين مدرسان عكاسى در مدرسه عالى تلويزيون ملى ايران
- از قديمى ترين برندگان جايزه جشنواره آقاخان ژنو به همراه ژاك كندى
- عضو دائمى هيأت ژورى جشنواره آقاخان ژنو از سال ۱۳۵۸ تاكنون
- اولين مجموعه عكس از شيشه هاى ايرانى
- از اولين عكاسان معمارى ايرانى و ثبت بيش از هزاران اسلايد معمارى ايرانى
- ترميم عكس هاى انجمن ملى سابق وزارت مسكن و توسعه شهرى
- چاپ و انتشار بيش از يازده جلد كتاب مصور از ايران و كشورهاى جهان
- عكاسى بيش از ۳ هزار اسلايد از زندگى عشاير ايل بختيارى ۱۳۵۳
- برپايى بيش از شش نمايشگاه انفرادى عكس در ايران و اروپا
- همكارى با دولت كويت براى عكاسى از معمارى معاصر اين كشور
- عكاسى بيش از هزاران اسلايد از مراسم و سالگردهاى مذهبى مهمترين شهرهاى مذهبى ايران ۱۳۴۹- ۱۳۴۷
- برخى از كتاب هاى مصور وى عبارتند از: «بر درگاه حق پاگذاشتم»، «اجراى طرح در كاشى كارى ايرانى» (۶ جلد)، آنان كه خاك را به نظر كيميا كنند، تجديد خاطره،
بازارهاى ايرانى و...
كامران عدل را بيشتر به خاطر عكس هاى «معمارى»اش مى شناسند .
گرچه دوسالى از نمايشگاه عكس او درباره گربه هاى ولگرد تهران مى گذرد اما هنوز هم اگر جايى عكسى از گربه اى ببينيم يادمان مى افتد كه در نظر عكاسان حتى پيش پا افتاده ترين موضوعات مى تواند تبديل به ديدنى ترين مجموعه هاى عكاسى شود. كارى كه تنها از عهده امثال كامران عدل ساخته است. او خودش درباره اين مجموعه مى گويد: «چندسال پيش كه به ياد ندارم چندسال پيش بود! هنگام غروب از جلوى وزارت كشاورزى عبور مى كردم. دركنار پياده رو، شهردارى يكى از اين سطل هاى زباله را كه هروقت لازمش دارى، پيدايش نيست نصب كرده بود. درآن گرگ و ميش مايل به آبى، سروكله گربه اى پيداشد. جلوى سطل مكثى كرد و خيزى برداشت و رفت بالاى سطل زباله. بر مبناى حس كنجكاوى عكاسانه ايستادم تا ببينم مابقى ماجرا چه مى شود.
مدتى گذشت و گربه كذايى با چيزى كه به دندان گرفته بود از سطل زباله خارج شد و سراسيمه فراركرد تا گوشه دنجى پيداكند و مرهمى به شكم گرسنه اش بگذارد. موضوع به دلم نشست كه چرا به دنبال گربه هاى ولگرد تهران نروم و آن را عكاسى نكنم. من تاكنون به طورجدى از گربه عكاسى نكرده بودم. وقتى به آرشيوم مراجعه كردم، فقط ديدم درحدود سال ،۱۳۵۰ در بازار تبريز، عكسى از گربه اى گرفتم. در شروع كار فقط به دنبال اين بودم كه از آنها فقط درحالى كه ايستاده يا نشسته اند و به دوربين زل زده اند عكاسى كنم. ولى خيلى زود متوجه شدم كه حركت، فرار و دركل بعضى از موقعيت هاى آنها هم مى تواند زيبا باشد.»
درعكس هايى كه كامران عدل از گربه هاى ولگرد تهران گرفته، بيننده با بيم و ترس، نااميدى و يأس، خشم و نفرت و تنهايى آنها در خيابانهاى بزرگ و دودگرفته و خشن تهران آشنا مى شود. كارى كه كمترعكاسى به ذهنش خطور مى كند.كامران عدل درباره تاريخ عكاسى ايرانى مى گويد: «عكاسى زمان ناصرالدين شاه يك عكاسى بسيار مفلوك بود كه در واقع عكاس دربارى بود و از كاخ گلستان بيرون نيامد. آن عكس هاى خوبى كه در ايران گرفته شده عكس هايى بود كه خارجى ها آمدند و گرفتند. تنها عكاسى كه من مى توانم ايشان را به عنوان عكاس نام ببرم، على خان حاكم است.
ايشان در زمان مظفرالدين شاه پس از تحصيلات به ايران آمد و تمام وسعت و قلمرو اين پادشاهى را عكاسى كرد و يك آلبوم فوق العاده از خودش به جا گذاشت. چند نفر ديگر هم آمدند و خوب عكاسى كردند، اما نتوانستند يك حركت عكاسى راه بيندازند.»
وى درباره فعاليت هاى خود مى گويد: وقتى من عكاسى معمارى را شروع كردم، سابق بر آن زمان، «بهروزان» عكاسى معمارى را شروع كرده بود ولى خيلى پراكنده و عريان _ به اصطلاح _ ولى من اين عكاسى را موقعى شروع كردم كه در ساختمان سازى تلويزيون ملى ايران يك دفتر فنى بود و عده اى از آرشيتكت  هاى جوان و آقاى گلشن كه فرد سرشناسى بود و هست به همراه اينها تمام فرستنده هاى تلويزيون ملى را طراحى و اجرا مى كردند. اين دفتر احتياج به عكس داشت. آن موقع مسؤول گروه عكاسى تلويزيون بودم. البته اين گروه فقط شامل من و آقاى ترابى مى شد كه كارهاى لابراتوار را انجام مى داد و من مجبور به عكاسى معمارى بودم و اين افراد ما را راهنمايى مى كردند و ما عكاسى مى كرديم. من به همراه اين گروه به شهرستانها و اطراف مى رفتم و از پيشرفت ساختمان هاى تلويزيون عكاسى مى كردم. اين كار جزو مأموريت هاى من بود. اگر حتى امروز به ساختمان هاى تلويزيون شهرستانها نگاه كنيد، حتى شاهكارهايى را مى بينيد ، مثل تلويزيون بندرعباس كه خيلى عالى است، تبريز، اروميه، شيراز و... من با اين گروه گفت وگوى معمارى داشتم. وقتى مى رفتم شيراز غير از ساختمان هيچ چيزى نبود كه من سرم گرم بشود و من تنها معمار را داشتم كه باهاش حرف بزنم. آن موقع چيزى از معمارى نمى دانستم و آنها برايم توضيح مى دادند، من سعى كردم تمام اين مطالب را بگيرم. البته جريان ديگرى هم بود كه باعث «عكاس معمارى» شدن كامران عدل مى شد. او بايد علاوه برعكس از ساختمان هاى راديو و تلويزيون اسلايدهاى بنا و معمارى ايرانى را نيز عكس بگيرد و به تهيه اسلايد از آنها بپردازد تا درميان برنامه هاى تلويزيون پخش شود. بعد از مدتى كامران عدل ناگهان متوجه مى شود كه «اين معمارى با آدم ها لطف ديگرى دارد» او در عرض سه، چهارماه چندين هزار اسلايد عكس از معمارى ساخته ها و سازه هاى قديمى و باستانى ايران تهيه مى كند و تصميم مى گيرد آرشيو بزرگى ازعكس هاى بناهاى مختلف مناطق گوناگون ايران تهيه كند، درباره آن روزها مى گويد: «آن موقع من با معمارى به نام بيژن صفوى كارمى كردم كه از ايتاليا آمده بود و همچنين آقاى سيف. از اين افراد چيزهاى زيادى ياد گرفتم. ولى كار اعظم من موقعى شروع شد كه قرار شد به تصميم دولت كتابى در مورد معمارى ايران چاپ شود.
اين حوادث در زندگى عكاس ما همزمان مى شود با جشنواره «آقاخان» در ژنو كه از كامران عدل دعوت مى كنند كه از ايران برايشان عكس هايى بفرستد و او هم به سرعت عكس هايى را كه شامل مساجد و بناهاى سنتى و تاريخى ايران بود به آنجا مى فرستد و موفق مى شود از ۴۵ پروژه، ۳۰ پروژه را كه موردنظر برگزاركنندگان اين جشنواره بود عكاسى كند. درباره اين جشنواره مى گويد: « بعد از اينكه سردبير مجله «معمار» در ژنو عكس هاى من را ديد به اين نتيجه رسيد كه من احتياجى به معمار ندارم و بعد آن هيچوقت از طرف اين جشنواره براى من معمار نفرستادند. خاطرم هست كه «داراب ديبا» را بردم به اندونزى، بعد از اندونزى رفتم به فرانكفورت و بعد آفريقا. به اين ترتيب بود كه خواسته هايى كه از من در آنجا داشتند مجبورم كرد كه به آناليز معمارى بپردازم و علاوه بر يك عكس زيبا يك معمارى را نشان دهم.» كامران عدل به همراه «ژاك كندى» عكاس معروف آمريكايى از قديمى ترين و باسابقه ترين اعضاى جايزه آقاخان هستند و خود عدل درباره آن جايزه مى گويد: «چيزى كه از جايزه آقاخان برايم مانده اين است كه عكاسى يك ساختمان را با تمام جزئيات نشان مى دهم و اين يك كار صادقانه است. ممكن است شما به نرده هاى يك ساختمان يا ناودان يك بنا توجهى نكنيد ولى يك معمار مطمئناً به اين ريزه كارى ها توجه خواهدكرد و به هارمونى جز به جز اين مسائل فكر مى كند.
اين كار به نظر من يك نوع مجسمه سازى است. چون حتى رنگى كه براى اين نرده ها استفاده مى شود كنتراستى به وجود خواهد آورد كه خود معمار به آن توجه داشته.»
كامران عدل در سال ۱۳۲۰ درتهران متولدشد. او در ايران و فرانسه تحصيل كرد و از انستيتو عكاسى پاريس فارغ التحصيل شد. كارحرفه اى اش را با كاركردن در آزمايشگاهى شروع كرد كه در زمينه چاپ عكس هايى با مقياس بزرگ فعاليت مى كرد و پس از آن به مدت دو سال و نيم در استوديوى عكاسى ژاك روشون كه يكى از معروف ترين عكاس هاى طراحى لباس در پاريس بود، كاركرد. اما يكنواختى اين كار كه در يك نگاه ممكن است جذاب باشد، روح كنجكاو او را ارضا نكرد.
بنابراين در سال ۱۳۴۷ بنا به دعوت تلويزيون ملى ايران كه تازه تأسيس شده بود به ايران آمد و به مدت ۶ سال به عنوان كارگردان بخش عكاسى با آنان همكارى كرد و دركنار اين كار نيز در مدرسه عالى تلويزيون كه تازه تأسيس شده بود به عنوان استاد عكاسى شروع به تدريس كرد.
او در سال ۱۳۵۳ كار خود را در تلويزيون رها و به عنوان يك عكاس مستقل شروع به كار كرد. در اين دوره كارهاى او شامل عكاسى از اشياى موزه و آماده كردن عكس براى كتاب هاى مختلفى بود كه توسط بنيادى در آن زمان چاپ مى شد.
درسال ۱۳۵۸ كامران عدل به عنوان عضو ژورى آكادمى جوايز آقاخان در ژنو انتخاب شد كه اين فعاليت تا امروز نيز ادامه دارد. درواقع كامران عدل را مى توان عكاسى چند بنيانى دانست، گاهى به عنوان عكاس معمارى _ كه خيلى آن را دوست دارد و درآن جدى و آوانگارد است _ و درجايى ديگر او را به عنوان عكاس استوديو مى شناسند. او در سال ۱۳۴۴ شروع به عكاسى از شيشه هاى ايرانى كرد با اين هدف كه اين هنر را به خارجيان معرفى كند و توانست بيش از ۷۵۰ عكس از نمونه هاى شيشه را گردآورى كند. عكس هاى معمارى كامران عدل انگيزه اى شد تا وزارت مسكن و شهرسازى و توسعه شهرى در سال ۱۳۷۶ مأموريت عكاسى از محل كنفرانس سران اسلامى را به او بدهد. نكته جالب توجه دراين كار عدل آن است كه در كنار عكس هايى از ساختمان، اين آلبوم، عكس هايى از مبلمان، كاشى كارى، گچبرى، سنگ، چينى، ظروف نقره، كريستال و حتى حوله ها، دستمال، آويز لباس، كارد و چنگال را نيز شامل مى شود.
در سال ۱۳۶۸ بنا به تشويق محمدابراهيم باستانى پاريزى استاد معروف تاريخ و تاريخ نگارى و به مناسبت چهارصدمين سالگرد انتخاب اصفهان به عنوان پايتخت توسط شاه عباس صفوى كامران عدل شروع كرد به آماده كردن كتابى تحت عنوان «آنان كه خاك را به نظر كيميا كنند» كه دربرگيرنده تاريخ، جغرافى، جامعه شناسى و به خصوص هنرمندان اصفهان كه اين شهر مهم و آثار تاريخى آن را به وجود آورده اند، مى شد.
از كامران عدل تا به حال بيش از يازده كتاب مصور چاپ شده است كه ۶ تاى آنها در رابطه با كاشى كارى ايرانى است كه در مجموعه اى تحت عنوان «اجراى طرح در كاشى كارى ايرانى» جاى گرفته است. كامران عدل در سال ۱۳۵۳ در سفرى به محل زندگى ايل بختيارى مأموريت داشت از تمام چشم اندازهاى منطقه عكاسى كند و اين كار در رابطه با چاپ كتابى به مناسبت اين سفر بود كه دربرگيرنده ۳ هزار اسلايد از فرهنگ و مسائل اجتماعى و فرهنگى ايل بختيارى و آن منطقه است.
در سال ۱۳۶۸ در ايتاليا كتابى از عكس هاى كامران عدل به چاپ رسيد كه به محل اقامت سفير ايتاليا در ايران و تهران مربوط مى شد كه در باغى ۹هكتارى در منطقه فرمانيه تهران واقع شده و يكى از زيباترين و باارزش ترين ساختمان هاى قديمى تهران به حساب مى آيد.
كامران عدل در سال ۱۳۷۰ كتاب مصورى از بازارهاى ايرانى به چاپ رساند كه براى تهيه آن بيش از هزار اسلايد عكس از بازارهاى ايران تهيه كرده بود. عكس هايى كه بين سالهاى ۱۳۴۷ تا ۱۳۶۸ گرفته شده بود. اين كتاب درواقع مجموعه مصورى است از چشم اندازهاى تاريخى، جغرافيايى، معمارى، فرهنگى و اجتماعى بازارهاى ايرانى. عدل در سال ۱۳۷۲ كتابى را تحت عنوان «تجديدخاطره» به چاپ رساند كه به معمارى شيراز اختصاص داشت و اين كتاب رجعت دوباره او بود به معمارى و عكاسى معمارى.
در بين سالهاى ۱۳۴۷ تا ۱۳۴۹ چندين هزار اسلايد از سالگردهاى مذهبى مهمترين شهرهاى مذهبى ايران تهيه كرد كه كتاب «بر درگاه حق گذاشتم» عكس هاى منتخب او از اين ميان است. نكته قابل توجه درباره آن كتاب اينكه متن هاى كتاب نيز توسط كامران عدل نوشته شده است.
كامران عدل همچنين در سال ۱۳۵۹ كتابى را به مناسبت دويستمين سال پايتخت شدن تهران تهيه كرد كه تقريباً شش هزار عكس را شامل مى شود كه متعلق به تاريخ، جغرافيا و مسائل اجتماعى شهر تهران است.
كامران عدل تاكنون بيش از شش نمايشگاه انفرادى داشته است كه برخى از آنها عبارتند از: نمايشگاههاى سيب زمينى (۱۳۷۷)، مفتول ها (۱۳۷۸)، قوطى هاى كنسرو (۱۳۷۹)، شيشه ها، تهران از نگاه موش ها (۱۳۸۱)، گربه هاى ولگرد (۱۳۸۲)، بازار تبريز (۱۳۸۰ و به دعوت انجمن معمارى تبريز) و... عدل در حال حاضر مشغول عكاسى از معمارى جديد و معاصر كويت است كه آن را براى بنياد آقاخان انجام مى دهد. پس از عكاسى از كويت قرار است عدل معمارى خراسان بزرگ، سمرقند و بخارا را عكاسى كند. او همچنين در حال عكاسى از ابرهاى تهران نيز هست. پروژه اى كه نامش را «اكشن هاى ميان ساختمان و درخت و مناظر تهران با ابرها» ناميده اند.
او اين سوژه را درحالى عكاسى مى كند كه عكس هاى باغ شازده كرمان (ماهان) را براى نمايش همزمان با انتشار تمبر مشترك ايران و اسپانيا تدارك ديده بود.
كامران عدل به گواهى بسيارى از سرآمدان عكاسى اين دوران همواره با نگاهى فراتر از دوربين، به جست و جوى عوامل جامعه شناختى و زيست محيطى پرداخته و تلاش او، باعث آشكارشدن زواياى پنهان انسان و طبيعت شده است.
او را مى توان از معدود عكاسانى شناخت كه با تحمل مشقت و رنج و دشوارى هاى فراوان و سفر به گوشه كنار ايران و جهان، ويژگى هاى محيط انسانى را دستمايه آثارشان قرار مى دهند و دين خود را به هنر عكاسى ادا مى كنند.