امرالله فرهادى و دوسالانه پوستر
امرالله فرهادى، دبير نهمين دوسالانه پوستر تهران، اسامى داوران بين المللى و جزئيات جوايز اين دوره از دوسالانه را اعلام كرد.
به گفته او ابراهيم حقيقى از ايران، وانگ ژو از چين، آندره لوگ وين از روسيه، دانيلا هاوف از آلمان و ورنر يكراز سوئيس داوران نهمين دوره از دوسالانه پوستر تهران خواهند بود. اعضاى شوراى انتخاب آثار را نيز مصطفى اسداللهى، رضا عابدينى، مريم عنايتى، سيدمحمد فدوى و فرشيد مثقالى تشكيل مى دهند.جايزه هاى بخش اصلى دوسالانه كه متعلق به پوسترهاى چاپ (افست و سيلك اسكرين) توزيع شده است از شش هزار دلار آغاز مى شود و به چهار و دو هزار دلار مى  رسد. جايزه ويژه اين دوسالانه را نيز جايزه مرتضى مميز تشكيل مى دهد كه از سوى معاونت هنرى وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامى اهدا مى شود.


موزارت؛ نامى كه به گوش مى رسد
اين روزها دقيقا مصادف با دويست و پنجاهمين سالگرد تولد موزارت است و بيشتر فعاليت هاى موسيقى كشورهاى اروپايى به اين رويداد مربوط مى شود. كنسرت ها و بزرگداشت هاى بسيارى به همين منظور در نظر گرفته شده اما اتريشى ها به غير از برنامه هاى موسيقى و نمايش فيلم،  منزل اين موسيقى دان را در وين بازسازى و افتتاح كرده اند.
منزل مذكور در خيابان دومگاس واقع است و يكى از منازل اين هنرمند به شمار مى رود كه همچنان بر جا مانده و براى آشنايى بيشتر مردم با او، بودجه اى هشت ميليونى براى بازسازى آن در نظر گرفته شد. طبقه اول خانه شامل چند اتاق بزرگ، دو سالن و آشپزخانه است و در اين فضا دو نمايشگاه دائمى با عنوان هاى «موزارت، نابغه موسيقى» و «موزارت و وين» برپا شده.

پيونچلى؛ هنرمند يا وندال
پير پيونچلى، پيرمردى ۷۷ ساله است كه پس از حمله به يكى از آثار مارسل دوشان مدعى شد اين اقدام او يك اثر هنرى به شمار مى رود اما گويا مسؤولان قضايى با اين ادعاى او قانع نشدند و او را به پرداخت ۲۱۴ هزار يورو و به مركز پومپيد و در پاريس و گذراندن سه ماه زندان محكوم كردند.
پيونچلى در نمايشگاهى با عنوان «جنبش دادائيسم در قرن ۲۰» به يك توالت، اثر مارسل دوشان خسارتى وارد كرد. او با چكش بر روى آن نوشت «دادا». در سال ۱۹۹۳ نيز در نمايشگاهى در جنوب فرانسه با اثرى ديگر همين كار را كرده بود.
پيونچلى در دادگاه گفت: «من يك خرابكار عادى نيستم. يك خرابكار بر روى اثر، امضايى به جا نمى گذارد. كار من نشانه اى از سبك دادائيسم است. مى خواستيم به روح دادائيسم احترام بگذارم.»


در جست وجوى جكسن پولاك
در طول سال گذشته،  بيشترين اخبار مرتبط با سرقت آثار هنرى به دو تابلوى مونش مربوط مى شد كه از موزه اى در اسلو دزديده شدند. اما حالا نوبت به جكسن پولاك رسيده است كه با توجه به شهرتى كه دارد، احتمالاً توجه بسيارى را به خود جلب خواهد كرد.
روز ۱۸ نوامبر، سارق يا سارقان با حمله به موزه اورهارت، يكى از تابلوهاى رنگ و روغن چند ميليون دلارى اين هنرمند را ربودند.صاحب اين تابلو به تازگى، نام فردى را كه به اعتقاد وى مظنون شماره يك اين سرقت است را به دفتر بازرسى فدرال آمريكا داد. مالك اين تابلو از بيان دلايل خود مبنى بر مظنون شدن به فردى كه نامش را به ا ف.بى.آى داده است امتناع كرد اما گفت كه اطلاعاتش بر اساس داشته هاى رسمى از آنچه كه اتفاق افتاده و داشته هايش از سيستم امنيتى موزه است.

چنگيز محمودزاده
توى عكس، كلاه را تا روى چشمهايش كشيده بود پايين و در حالى كه فقط سبيل هايش ديده مى شد، خوابيده بود. سال ها پيش خوانده بود «تو فكر يك سقفم» و حالا قرار است صاحب يك سقف شود. سقفى براى خانه فرهاد.
در همان خانه اى كه فرهاد زندگى مى كرد، مركزى تشكيل خواهد شد با نام «خانه فرهاد». بنيانگذاران آن مى گويند خانه فرهاد همان شكل نمادين را دارد كه براى همه هنرمندان تشكيل مى شود. تمام آثار به جامانده از فرهاد، طبقه بندى و مجزا شده و نشر آن ادامه پيدا مى كند.
آثار غير هنرى فرهاد مانند دست نوشته ها، صدا و وسايل شخصى او نيز در فضايى به شكل موزه نگه دارى خواهند شد كه تمام وسايل و مدارك مرتبط با توليد آثار او را در بر مى گيرد.
اما آنهايى كه روز شنبه گذشته در كنار همسر فرهاد نشسته بودند تا اين اطلاعات را ارائه كنند از اتفاق هاى ديگر نيز سخن مى گفتند كه بسيار غير قابل اجرا و رؤيايى به نظر مى رسد.
يحيى شريعت نيا، وكيل خانواده فرهاد كه احتمالاً فضاى جلسه مطبوعاتى را به جلسه دادگاه نزديك مى ديد و به همان حالت اطلاعات را ارائه مى كرد، گفت: «فرهاد شايستگى و برازندگى اين را دارد كه هر فرد ديگرى كه خلاقيت هنرى دارد، براى احقاق حق خود به خانه فرهاد مراجعه كند. ما سعى مى كنيم براى احقاق حق هنرمندانى كه همين مشكل را دارند از كمك خانه فرهاد استفاده كنند.»
اين در حالى است كه وكيل و ورثه فرهاد، خودشان همچنان با مشكلات حقوقى بسيارى براى حفظ و حراست از حقوق مادى و معنوى آثار او مواجه هستند. از يك سو بسيارى از آثار فرهاد بدون مجوز از سوى شركت هاى نشر موسيقى كه مجوز چاپ اين آثار را ندارند منتشر مى شوند و از سوى ديگر راديو و تلويزيون نيز با وجود مخالفت خانواده فرهاد اقدام به پخش و حتى توليد ويديو كليپ با استفاده از ترانه هاى او مى كنند.
وكيل خانواده فرهاد در اين باره مى گويد: «تلويزيون حق ندارد آثار فرهاد را پخش كند. مشخص نيست اين آثار چگونه بدون اخذ رضايت و مجوز آثار پخش مى شوند. مدتى پيش رياست سازمان در نامه اى به امور حقوقى و مركز موسيقى سازمان دستور دادند كه بدون اخذ اجازه و رضايت ورثه فرهاد، آثار او پخش نشود.»
يحيى شريعت نيا در اين نشست تأكيد كرد: «تلويزيون ادعا مى كند اين آثار را از عباس منطقى و شركت آواى چنگ گرفته. من معتقدم، سند اين ادعا كه از سوى شركت ارائه شده، جعلى است.»خود فرهاد نيز در زمان حياتش در نامه اى به مركز موسيقى از اقدام هاى اين شركت شكايت كرده و نوشته بود: «چنانچه اطلاع داريد از بهمن ماه ،۷۵ پس از اطلاع از اينكه شركت «آواى چنگ» قصد انتشار آثارى با صداى مرا (كه به استثناى يك اثر، باقى قبل از انقلاب پخش شده اند) دارد، در شكايتى به معاون امور هنرى نوشتم كه بلا جواب ماند! و با وجود پيگيرى مداوم، اين نوار كاست كه حتى مجوز اشعار را هم فاقد بود با نام «وحدت» در خردادماه به بازار آمد و متأسفانه با فروش بسيار خوبى هم مواجه شد كه مع الاسف هنوز هم ادامه دارد...»
به گفته شريعت نيا، خانه فرهاد قصد دارد از خبرگان و بزرگان كمك بگيرند تا وقتى اثرى به شكل غير مجاز پخش شد، آن صاحب حق بداند از سوى خانه فرهاد به او يارى مى رسد تا از فرصت هاى موجود استفاده كند.
هرچند در مجموعه قوانين كشور، مواد قانونى لازم براى مبارزه با سوء استفاده ها وجود دارد اما در سال هاى اخير ديديم كه پيگيرى چنين پرونده هايى بسيار زمان بر است. قانون حمايت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان (مصوب ۱۳۴۸‎/۱۰‎/۱۱)، ترجمه و تكثير كتب و نشريات و آثار صوتى (مصوب ۱۳۵۲‎/۱۰‎/۶)، قانون اهداف و وظايف وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامى (مصوب ۱۳۶۵‎/۱۲‎/۱۲) و قانون نحوه مجازات اشخاصى كه در امور سمعى و بصرى فعاليتهاى غير مجاز مى كنند (مصوب ۷۲‎/۱۱‎/۲۴) از جمله اين قوانين محسوب مى شوند.
شريعت نيا درباره امكان پذير بودن و ميزان واقع بينى اين اهداف، مى گويد: «شايد بدمان نيايد حرف بزرگى بزنيم كه فقط بزرگى آن به نظر برسد. اين حرف ها شايد كمى ايده آليستى باشد و ممكن است اصلاً انجام نشود. درد مشترك را بايد نشان دهيم و رسماً به مراجع ذيصلاح مثل قوه مقننه اعلام كنيم كه چه نواقصى وجود دارد. شايد بتوانيم درخواست كنيم شعبه ويژه اى براى رسيدگى به اين امر تشكيل شود.»اما خانه فرهاد غير از اين اقدام هاى قانونى، قصد دارد جايزه اى به نام فرهاد را نيز راه اندازى كند. شكل گرفتن چنين جايزه اى بيش از اقدام هاى قانونى اين خانه در هاله ابهام قرار دارد، چرا كه اگر بناباشد جايزه به آثار منتشر شده تعلق گيرد، بعيد است اثرى همتراز با نام و آثار فرهاد يافت شود. اگر هم آثار منتشر شده، هدف اين جايزه باشد، احتمالاً به سرنوشت ديگر مسابقه هايى كه به اين شكل در چند سال اخير برگزار شد، تبديل مى شود و رفته رفته، جايگاه خود را از دست خواهد داد.

افشين ابراهيمى
حاصل ازدواج ليو پن كارگردان و آيلين رايان بازيگر، سه پسر بود: شان، مايكل و كريس پن. هر سه پسر به موفقيت هاى بزرگ هنرى دست پيدا كردند و به شهرت رسيدند. مايكل يك موزيسين برجسته شد و شان و كريس به دنبال پدر و مادرشان سينما را انتخاب كردند. كريس پن (با نام كامل كريستوفر) هميشه زير سايه برادرش شان بود و هرگز نتوانست در حد او به موفقيت هاى هنرى برسد و جايزه اسكار بگيرد. ولى به هر حال او يكى از چهره هاى شناخته شده هاليوود بود و چند فيلم مهم و به ياد ماندنى در كارنامه اش دارد. كريس پن بازيگرى را در سال ۱۹۷۹ و با فيلم «چارلى و لاشخور سخنگو» شروع كرد. در واسط دهه ۸۰ حضور در فيلم هايى مثل «همه حركت هاى درست» و «بى قيد و بند» («Footloose») جاى خود را در هاليوود پيدا كرد. او كه كمربند مشكى كاراته داشت و در آن زمان هنوز وزنش مثل سالهاى اخيرش بالا نرفته بود، در چند فيلم اكشن هم ظاهر شد.
اوج دوران بازيگرى پن در اوايل دهه ۱۹۹۰ بود كه با حضور در سه فيلم مهم توانست توجه زيادى را به خود جلب كند. او در سال ۱۹۹۲ در «سگ هاى انبارى» به كارگردانى كوئنتين تارانتينو بازى كرد. كريس نقش ادى خوبه، پسر طراح سرقت را ايفا مى كرد كه البته جزو شخصيت هاى اصلى فيلم نبود. يك سال بعد فيلم «رمانس واقعى» (اين بار با فيلمنامه اى از تارانتينو و به كارگرانى تونى اسكات) نمايش داده شد و اين بار كريس پن نقش پليس را در يك فيلم گنگسترى ديگر ايفا كرد. در همين سال فيلم «برش هاى كوتاه» رابرت آلتمن هم نمايش داده كه يكى از تحسين شده ترين فيلم هاى تاريخ سينما، از لحاظ هماهنگى و درخشش مجموع بازيگران فيلم است. پن در كنار ساير بازيگران فيلم جايزه بهترين مجموعه بازيگرى را از جشنواره ونيز و جوايز گلدن گلوب دريافت كرد. هر چند كه او ديگر نتوانست موفقيتش طى اين دو سال را تكرار كند، اما بعد از آن هم يكى از بازيگران قابل اعتماد نقش هاى مكمل باقى ماند. ضمن اينكه او در يك دهه اخير بيشتر و بيشتر در نقش هاى كمدى ظاهر مى شد. از فيلم هاى بعدى او مى توان به «قتل حساب شده»، «ساعت شلوغى»، «دزديدن هاروارد»، «استارسكى و هاچ» و «بعد از غروب» اشاره كرد. او در ۱۹۹۶ به خاطر ايفاى نقش مكمل فيلم «تشييع جنازه» جايزه جشنواره ونيز را دريافت كرد و نامزد جوايز روحيه مستقل هم بود.
هفته گذشته پليس سانتامونيكا جسد كريس پن را در آپارتمان ساحليش پيدا كرد. خدمتكار او پليس را خبر كرده بود و آنها جسد بى جان اين هنرپيشه ۴۳ ساله را در تختخوابش پيدا كردند. برخلاف شايعات اوليه، كالبدشكافى و آزمايش هاى بعدى نشان داد كه مرگ اوكاملاً طبيعى بوده و هيچ ارتباطى به خودكشى يا استفاده از مواد مخدر ندارد. شان پن، برادر بزرگتر كريس، طى بيانيه اى از رسانه ها خواست كه به خلوت خانواده پن در اين دوران سخت احترام بگذارند. چارلى شين هم يكى از اولين كسانى بود كه طى بيانيه اى تأسفش را از اين واقعه اعلام كرد. شين و برادرش اميليو استه وز به دليل ارتباط خانوادگى با خانواده پن، از كودكى با شان و كريس بزرگ شده و دوستانى صميمى بودند. مارتين شين هم بلافاصله بعد از انتشار خبر براى همدردى نزد خانواده پن رفت.
تنها چند ساعت بعد از مرگ كريس پن، فيلم «جايزه داروين» در جشنواره فيلم ساندنس نمايش داده شد. اين فيلم يكى از آخرين ايفاى نقش هاى او است و ممكن است در جشنواره ساندنس مورد توجه قرار بگيرد. دو فيلم ديگر هم با بازى كريس پن فيلمبردارى شده كه هر دو مراحل پس از توليد را مى گذرانند و براى نمايش در سال جارى ميلادى در نظر گرفته شده اند: «سلطان غم» و «عواقب».
كريس پن _ برخلاف برادرش - هرگز جزو ستاره هاى تراز اول هاليوود قرار نگرفت. اما نقش هاى متعدد و به يادماندنيش او را تبديل به بازيگرى ماندگار مى كند. براى سينمادوستان او هميشه ادى خوبه باقى مى ماند.

پوسترهاى بحث برانگيز

هرسال با شروع بهمن ماه و آغاز سه رويداد بزرگ هنرى كشور، همه چشم انتظار ديدن، پوسترهاى جشنواره فيلم، تئاتر و موسيقى فجر هستند.
درعين حال سالهاست كه پوستر قابل توجهى در اين سه جشنواره ديده نمى شود.
با وجود آنكه طراحان اين پوسترها، چهره هايى نام آشنا هستند اما اثر آنها هميشه با انتقادهايى مواجه مى شود و از همه مهمتر موفقيتى درجلب نظر مردم پيدا نمى كند.
آنچه در اين پوسترها به چشم مى خورد بيش از هرچيز حاكى از حضور برخى سيلقه هاست كه درحالت عادى در ديگر آثار همين هنرمندان ديده نمى شود. اما با اين وجود، جامعه هنرى كشور، آرام آرام به سمتى مى رود كه ديگر انتظار يك اتفاق از اين پوسترها ندارند.
ساعد مشكى، هنرمند گرافيست در يك اظهارنظر با اشاره به اينكه، اين امكان و شانس كمتر نصيب فرد مى شود كه پوستر مهمترين اتفاق سينمايى كشور را طراحى كند، گفت: پوستر تئاتر خيلى خيلى بد بود، موسيقى هم همينطور و به موضوع هيچ ربطى نداشته است و از طراح پوستر سينما هم توقع بيش از اين مى رفت، بخصوص كه وى هميشه منتقد نسل ما و نسل پس از ما به خاطر پوسترها و كارهايمان بوده است.
مشكى، ايده تكرارى، ناقص و ناتوانى را مشكل پوسترهاى امسال جشنواره ها مى داند و مى گويد همين است كه وقتى بالاى پوستر مى نوشتيم نمايشگاه فرش ايران، باز هم تغيير نمى كرد. وقتى ايده ناقص است و توانايى زيادى ندارد اين اتفاق پيش مى آيد و ناتوانى ايده عيان مى شود.
ابراهيم حقيقى كه براى سيزدهمين بار، طراحى پوستر فيلم فجر را برعهده داشت درباره زمان و شيوه طراحى اين پوستر به ايسنا گفت: «حدود يك ماه طول كشيد؛ با حدود ۱۵ تا ۱۶ اتود، پوستر به اين مرحله رسيد.
دفاعى ندارم، هركسى نظرى دارد و احتمال دارد نظرشان حقانيت داشته باشد، اما منتج آن چيزى است كه به ديوار مى ماند.»
ايرج اسماعيل پور قوچانى، طراح پوستر جشنواره موسيقى باز هم در گفت وگوهاى تازه خود در رسيدن به ايده پاپ قوى دركارش تأكيد كرده است كه پيش از اين در ايران جمعه به اين موضوع پرداختيم.
اما سيامك احصايى كه طراحى و اجراى پوستر جشنواره تئاترفجر را برعهده داشت حاضر به اظهارنظر درباره اثر خود نشده است.

فاشيست ها دركنار فوتوريست ها

پس از گذشت ۱۵ سال،بالاخره موزه اى به نام هنرهاى تزئينى ايتاليا به نام «ولف سونيان» در ساختمان مدرسه قديمى در ژنو افتتاح شد.
بيكى ولفسون درحدود ۲۰ هزار شىء تزئينى و ۱۲ هزار كتاب و سند را از مجموعه طرح هاى قرن ۱۹ و ۲۰ به اين موضوع اهدا خواهدكرد.
جالب اين است كه در مجموعه آثار اهدائيه ولفسون، آثار تبليغاتى دوران فاشيست ها ديده مى شود. در كنار اين آثار تبليغاتى، آثار بسيارى از هنرمندان فوتوريست نيز قرار گرفته است.
اين موزه با نمايش يك نسخه از بيانيه فوتوريست ها در سال ۱۹۰۹ آغاز مى شود.
اين بيانيه نشان مى دهد چگونه نقاش ها، مجسمه سازها، عكاس ها و طراح ها، تبليغات فاشيست ها را توسعه بخشيدند.

آشتى هند و پاكستان با موسيقى

با وجود آنكه درگيرى هاى بين هند و پاكستان در هر چندوقت يكبار اوج مى گيرد و تهديدهاى لفظى آغاز مى شود اما گروه بسيارى نيز درپى محوكردن اين درگيرى ها و برقرارى صلح بين دو كشور هستند.
گروه پاكستانى «جنون»، يكى از گروههاى موسيقى است كه درطول ۱۶ سال فعاليت خود، اقدام هاى بسيارى براى برقرارى صلح انجام داده است.
يكى از مهمترين فعاليت هاى اين گروه برپايى كنسرت هاى خيريه براى زلزله زدگان هندى بود.
اين روزها، گروه «جنون» محبوبيت بسيارى بين علاقه مندان موسيقى در هند و پاكستان يافته و ترانه هاى صلح جويانه آنها تأثير بسيارى بر مردم داشته است.
سلمان احمد، گيتاريست گروه درباره روابط هند و پاكستان مى گويد: بزرگترين خطر اين است كه از ارتباط بين دو ملت هند و پاكستان جلوگيرى شود و آنان بتوانند با يكديگر حرف بزنند.