ياسوج، خبرنگار «ايران»: براى بازسازى و تعمير واحدهاى مسكونى روستايى در كهگيلويه و بويراحمد از سوى بنياد مسكن اين استان وام پرداخت مى شود.
مهندس «عبدالله حسينى » مديركل بنياد مسكن انقلاب اسلامى كهگيلويه و بويراحمد ضمن بيان اين مطلب گفت: براى بازسازى برخى از واحدهاى مسكونى روستايى وام ۳۵ و ۵۰ ميليون ريالى با بهره يارانه اى ۷ و۴ درصدى پرداخت مى شود. وى افزود: يارانه اين وامها توسط دولت پرداخت مى شود تا روستاييان بتوانند با دريافت آن به ساخت و بازسازى واحدهاى مسكونى خود اقدام كنند. «حسينى » بازپرداخت اين تسهيلات به روستاييان را ۱۳ساله ذكر كرد و اظهار داشت: تسهيلات بخش نوسازى روستايى براساس دستورالعمل ساخت واحد مسكونى با متراژ ۸۰متر است و كسانى كه متراژ ساخت منازلشان بيشتر از اين رقم باشد نمى توانند تسهيلات دريافت كنند. مديركل بنياد مسكن انقلاب اسلامى كهگيلويه و بويراحمد تصريح كرد: اين استان ۲ هزار و ۲۳ روستا دارد كه شامل بيش از ۴۹ هزار واحد مسكونى است. به گفته وى بيش از ۳۳ هزار واحد مسكونى از اين تعداد خانه روستايى مقاوم نيستند كه در صورت وقوع زلزله اى با قدرت پايين هم شاهد ويرانى گسترده آنها خواهيم بود.

گروه شهرستان ها - حميدرضا حسينى: در صورتى كه دولت و مجلس پنج ده هزارم درصد از بودجه ۱۹۵ هزار ميليارد تومانى كشور در سال ۸۵ را به اصفهان، نصف جهان و پايتخت فرهنگى جهان اسلام اختصاص دهند، اين شهر تا سه سال ديگر به جاى يك ميدان نقش جهان، دو ميدان نقش جهان خواهد داشت: اولى كه موجود است با ۴۰۰ سال قدمت و دومى كه مى آيد با ۹۰۰ سال پيشينه تاريخى.
نقش جهان دوم كه با نام «ميدان عتيق» احيا خواهد شد، در سده پنجم هجرى قمرى يعنى در زمانى كه اصفهان پايتخت سلسله سلجوقيان به عنوان بزرگ ترين امپراتورى ايران پس از اسلام بود، شكل گرفت، اما حدود ۶۰۰ سال بعد در دوره صفويه و با ساخت ميدان نقش جهان از رونق افتاد. صفويه از ميانه ميدان عتيق بازارى را عبور دادند و آن را دو پاره كردند. در دوره هاى بعد نيز تمام محوطه ميدان كه در كنار مسجد جامع قرار داشت به زير ساخت وساز رفت و جز اضلاع آن چيز ديگرى باقى نماند.
مهندس «حسين جعفرى» مديرعامل سازمان نوسازى و بهسازى شهردارى اصفهان كه سازمان متبوعش مديريت پروژه احياى ميدان عتيق را برعهده دارد، در اين باره مى گويد: «محدوده پروژه ۳۲ هكتار از بافت تاريخى اصفهان را كه به مراتب كهن تر از بافت دوره صفويه است، شامل مى شود و پنج هكتار از آن به دوباره سازى ميدان عتيق يا همان ميدان سلجوقيان اختصاص مى يابد».
وى هنگام بازديد از محوطه موسوم به «ميدان ذغال» كه گويا تنها فضاى آزاد باقى مانده از ميدان عتيق است، مى گويد: «در اينجا انواع بزهكارى ها مانند توزيع و استعمال مواد مخدر يا خريد و فروش اموال مسروقه در سطح گسترده اى جريان دارد و كالبد فيزيكى بافت با خرابه ها و خانه هاى متروك محيط مناسبى را براى اين قبيل نابهنجارى ها فراهم مى آورد».
به گفته او «در طرح احياى ميدان عتيق خيابان عبدالرزاق كه در دوره پهلوى احداث شده و از شريان هاى اصلى ارتباطى در اصفهان است به صورت زيرگذر درمى آيد، فضاهاى غيرتاريخى خراب و آزاد مى شوند، بازار دوره صفويه كه در دوره معاصر از ميان رفته بازسازى مى گردد و در نهايت ميدان دوره سلجوقى احيا مى شود، ضمن آن كه ۴۱۷۰۰ متر مربع پاركينگ در دو طبقه زير ميدان عتيق ايجاد مى گردد». اين اقدامات دست كم چهار اثر فورى و پراهميت دارد:
يكم - لكه هاى تاريخى موجود در حاشيه و اطراف ميدان عتيق به عنوان عناصر تاريخى - فرهنگى در كالبد شهرى تقويت مى شوند.
دوم - با احياى بازار دوره صفويه، دو محور گردشگرى ميدان نقش جهان و مسجد جامع به يكديگر متصل مى شوند.
سوم - از بار ترافيكى محدوده مركزى شهر به نحو قابل ملاحظه اى كاسته مى شود.
چهارم - ضمن ترميم كالبد فرسوده بافت تاريخى، مشكلات اجتماعى تا حد زيادى كاهش مى يابد.
جعفرى اظهار مى دارد: «در حال حاضر فاز اول پروژه كه به احياى ۳ هكتار از بافت ميدان عتيق اختصاص دارد، آغاز شده و تا مبلغ ۵ ميليارد تومان نيز به تمليك بناهاى موجود و آزادسازى فضاها اختصاص يافته است». وى فاز دوم را شامل احياى دو هكتار ديگر از بافت ميدان (تحت عنوان محوطه جلوخان مسجد جامع) مى داند و مى افزايد: «پيش بينى مى شود اين پروژه در نهايت به ۱۰۰ ميليارد تومان اعتبار نياز داشته باشد».
جعفرى خاطرنشان مى سازد كه كاوش هاى سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى در محدوده ميدان عتيق، منجر به كشف هيچ اثر تاريخى نشده و از اين حيث آغاز پروژه و تخريب بناهاى (غيرتاريخى) موجود، بلااشكال است.
\ ميدان سلجوقيان: ۱‎/۵ متر زير زمين
در اين باره «محسن جاورى» عضو هيأت علمى سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى اصفهان مى گويد: بررسى هاى باستان شناختى در محوطه ميدان عتيق طى خردادماه و اوايل تيرماه سال جارى به انجام رسيد. در ابتداى كار اين فرضيه مطرح بود كه ممكن است پيش از سده پنجم هجرى و شكل گيرى ميدان سلجوقيان، ساخت و سازهايى در محل صورت گرفته باشد، اما با پايان بررسى ها مشخص شد كه اين فرضيه صحت ندارد.
او مى افزايد: ما در محوطه ميدان عتيق هيچ نوع يافته باستان شناختى نداشتيم و فقط در خارج از ميدان يك كارگاه كوچك متعلق به اواخر دوره قاجار را كشف كرديم.
از نكات جالب توجه در بررسى ها و گمانه زنى هايى كه جاورى به آن اشاره مى كند، قرار گرفتن كف ميدان سلجوقى ۱‎/۵ متر پايين تر از سطح فعلى است.
\ تعليق ۲۲ ساله
پروژه احياى ميدان عتيق ۲۲ سال پيش طراحى شده، اما تا چند سال اخير در تعليق مانده است، زيرا به گفته جعفرى «بزرگى كار مانع از آغاز آن بوده است».
مهندس «حسن روانفر» شهردارى منطقه ۳ اصفهان كه پروژه در محدوده تصدى او به اجرا درمى آيد و ۱۰ درصد از اين محدوده را شامل مى شود، مى گويد: «در سال ۱۳۶۲ كه طرح جامع شهر اصفهان مورد بازنگرى قرار گرفت، احياى ميدان عتيق نيز در طرح گنجانده شد و سپس جزئيات بيشتر آن به تصويب كميسيون ماده ۵ شورايعالى معمارى و شهرسازى رسيد بعد از آن وزارت مسكن و شهرسازى قراردادى را با مشاور نقش جهان منعقد كرد تا طرح احياى ميدان را تهيه كند. دراين باره شركتى نيز به نام شركت «احياى ميدان عتيق» تأسيس شد و طرح حالت اجرايى به خود گرفت، اما تا يكى دو سال اخير جنبه عملياتى پيدا نكرد.
او مى افزايد: «وزارت مسكن و شهرسازى در طراحى پروژه نقش قابل توجهى داشت و يك رديف بودجه ملى هم براى اين كار گرفت كه البته استفاده كاملى از آن نشد، اما اكنون نقش اين نهاد در پيشبرد پروژه شفاف نيست».
\ شهردارى: تنها مانده ايم
در حال حاضر مهم ترين مسأله در پيشبرد پروژه احياى ميدان عتيق، تأمين منابع مالى آن است. چندهفته پيش تر در حاشيه مراسم نكوداشت اصفهان پايتخت فرهنگى جهان اسلام، «مرتضى سقائيان نژاد» شهردار اصفهان به خبرنگاران گفت كه تأمين هزينه احياى ميدان سلجوقى به سبب ماهيت ميراثى و گردشگرى آن در وهله اول برعهده سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى و در وهله بعد برعهده سازمان مسكن و شهرسازى است و سهم شهردارى دراين خصوص بايد ده درصد باشد.
گفته هاى شهردار اصفهان بدين معناست كه دو سازمان مورداشاره بايد دست كم از جنبه مالى ۹۰ميليارد تومان از اعتبارات پروژه را تأمين كنند، اما آيا چنين تمايلى در آنها ديده مى شود؟
\ ميراث فرهنگى و گردشگرى: پول نداريم
مهندس «وكيل» رئيس سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى استان اصفهان در پاسخ مى گويد: «براى اولين بار است كه چنين حرفى را مى شنوم. موضوع مشاركت مالى ما در اين پروژه هرگز موردبحث نبوده و بايد جزئيات آن بررسى شود.» او مى افزايد:«همكارى ما فقط در مسائل فنى بوده است و طرح ميدان عتيق بايد در شوراى فنى سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى تصويب شود كه البته يك جلسه دراين خصوص برگزار شده و اعضا نظرات خود را مطرح ساخته اند.»
وكيل بلافاصله تصريح مى كند:«اين يك روند ادارى و روال قانونى است كه بايد به انجام برسد و مخالفتى با احياى ميدان عتيق وجود ندارد. ما از اين پروژه حمايت مى كنيم و قبول داريم كه تأثير قابل توجهى بر ساماندهى بافت تاريخى اصفهان و توسعه گردشگرى خواهد داشت.»
او به نكته جالب ديگرى نيز اشاره مى كند: «اساساً سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى در هيأت مديره شركتى كه براى احياى ميدان عتيق تأسيس شده و وابسته به شهردارى اصفهان است، عضويتى ندارد كه بخواهد وارد مشاركت مالى شود.»
اين عدم تمايل به مشاركت مالى از كجا ناشى مى شود؟ پاسخ وكيل درست مانند پاسخ شهردار اصفهان است:« ما در سال جارى حدود ۴ ميليارد تومان اعتبار استانى و بين ۳ تا ۴ ميليارد تومان بودجه ملى داشته ايم كه بايد با آن اداره صدها اثر تاريخى در استان و نه فقط شهر اصفهان را به انجام برسانيم. بنابراين نمى توانيم وارد پروژه هاى صدميلياردى شويم.»
البته روانفر شهردار منطقه ۳ نظر ديگرى دارد. او مى گويد: «در زمان تصدى آقاى مرعشى بحث استفاده از فاينانس كه گويا در سال جارى براى سازمان مزبور حدود ۹۰۰ميليون دلار است، مطرح شد. همچنين ايشان پيشنهاد دادند براى پيشبرد پروژه ازمنابع بانكى وام گرفته شود و ۳۰درصد آن را سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى پرداخت كند.»
جدا از كافى بودن يا ناكافى بودن اعتبارات سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى براى احياى ميدان عتيق، گويا ماهيت ميراثى و گردشگرى پروژه - آن گونه كه مورد تأكيد شهردارى اصفهان است - از سوى همه طرف هاى ذيربط پذيرفته نشده است. براى مثال «عماد افروغ» نماينده مردم تهران در مجلس شوراى اسلامى و عضو كميسيون فرهنگى عقيده دارد كه پروژه احياى ميدان عتيق يك پروژه عمرانى است و اگر قرار بر استفاده از بودجه ملى براى آن باشد، موضوع بايد در كميسيون عمران پيگيرى شود.
\ مسكن و شهرسازى: وظيفه نداريم
دومين سازمان موردخطاب شهردار اصفهان يعنى سازمان مسكن و شهرسازى استان اصفهان مشاركت مالى در پروژه يادشده را خارج از وظايف خود مى داند. مهندس «احمد اكبرى» رئيس اين سازمان مى گويد:
«وظيفه سازمان ما به عنوان سازمانى كه مسؤوليت مستقيم اجرايى ندارد، برنامه ريزى براى بافت تاريخى است، اما مديريت و اجراى پروژه را بايد شهردارى برعهده گيرد.
اكبرى عقيده دارد: «شهردارى فوق العاده اشتباه مى كند كه مى خواهد براى اين پروژه از دولت بودجه بگيرد، زيرا اگر دولت و از جمله وزارت مسكن و شهرسازى بخواهد به اين پروژه بودجه اى را اختصاص دهد، بايد درباره دهها پروژه شهرى ديگر نيز همين كار را انجام دهد»، با اين وصف پيشنهاد سازمان مسكن و شهرسازى استان براى تأمين منابع مالى پروژه چيست؟ رئيس اين سازمان پاسخ مى دهد: «پروژه احياى ميدان عتيق يك پروژه فوق العاده انتفاعى است. شايد در كوتاه مدت برگشت مالى نداشته باشد، اما دردرازمدت سوددهى زيادى دارد، بنابراين شهردارى بايد بخش خصوصى را تشويق به سرمايه گذارى كند و به جاى مطالبه بودجه از دولت، به جلب حمايت نهادهاى دولتى از جمله بانك مركزى براى انتشار اوراق مشاركت، استفاده از فاينانس يا اخذ وام بپردازد.»
البته اكبرى عليرغم آن كه مشاركت مالى سازمان متبوع خود در احياى ميدان عتيق را مردود مى داند، همچون شهردار اصفهان اعتقاد دارد كه اصل پروژه مربوط به ميراث فرهنگى است و اين نهاد بايدوارد ماجرا شود، در حالى كه به گفته او «متأسفانه سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى خود را از اين پروژه كنار مى كشد و مى گويد وظيفه ما نيست.»
«حسين جعفرى» مديرعامل سازمان نوسازى و بهسازى شهردارى اصفهان درباره جلب مشاركت بخش خصوصى نظر ديگرى دارد؛ او مى گويد: «مشاركت بخش خصوصى ايده خوبى است و ما نيز به آن فكر كرده ايم، اما در مرحله فعلى چشم اندازى براى اين كار وجود ندارد، بايد پروژه مقدارى جلو برود تا بخش خصوصى با مشاهده كم و كيف آن آماده سرمايه گذارى شود».
\ نصف جهان چقدر مى ارزد؟
به هر روى گذشته از اين كه هر سازمان چه وظايف و چه اعتباراتى دارد، پروژه ميدان عتيق باتوجه به موقعيت اصفهان به عنوان قطب ميراث فرهنگى و گردشگرى ايران و پايتخت فرهنگى جهان اسلام، پروژه اى ملى و فرامحلى به شمار مى رود و بايد دراين سطح بدان نگريسته شود. درشرايطى كه برخى سازمان هاى ذيربط هرگونه سهم يا وظيفه اى را دراين باره مورد ترديد قرار مى دهند، شايد بهتر باشد نهادهاى فراترى چون مجلس و هيأت وزيران به بررسى موضوع بپردازند. پيشنهاد دولت براى بودجه كشور در سال ۸۵ بالغ بر ۱۹۵ هزار ميليارد تومان است كه احتمالاً با كمى بالا و پايين به تصويب مجلس مى رسد. آيا ۱۰۰ميليارد تومان از اين بودجه يعنى پنج ده هزارم درصد از رقم كل، براى نصف جهان و پايتخت جهان اسلام زياد خواهد بود؟!

اهواز ، خبرنگار «ايران»: با اتمام عمليات اجرايى احداث بزرگترين سيفون عبور جريان آب كشور از زير رودخانه كرخه، آب اين رودخانه پس از حدود سه سال به مسير اصلى خود بازگشت و آب رودخانه از روى سازه سيفون احداثى و مسير قبلى عبور داده شد.
مهندس «عليرضا رضانيا» معاون طرح و توسعه شبكه هاى آبيارى و زهكشى در اين باره گفت: آب رودخانه كرخه با شروع عمليات اجرايى اين سازه كه به «سيفون معكوس كرخه» معروف است از نيمه دوم سال ۸۱ به طول ۱۲۵۰ متر از مسير اصلى انحراف داده شده بود كه با اتمام اين عمليات، هم اكنون آب ۸۰ هزار هكتار از زمين هاى كشاورزى دشت آزادگان به ميزان ۶۵ متر مكعب در ثانيه قابل تأمين است. وى با اشاره به اينكه انحراف آب رودخانه كرخه با دبى يك هزار متر مكعب در ثانيه صورت گرفته تصريح كرد: تاكنون ۷۰ ميليارد ريال براى اين طرح از محل طرح هاى عمرانى ملى هزينه شده و براى اتمام آن به ۳۰ ميليارد ريال اعتبار ديگر نياز است.
همچنين، مهندس «محسن ويسيان» مجرى اين طرح در خصوص ويژگى هاى آن گفت: سيفون معكوس كرخه به سه مجراى عبور آب با ابعاد ۳‎/۷۵*۳‎/۷۵ متر و سه دريچه غلطكى از قسمت ورودى آن كه آب ورودى به سازه را تنظيم مى كند، تجهيز شده است. به گفته وى، سازه مذكور حدود ۱۰ متر زير كف رودخانه احداث شده است.

سارى _ خبرنگار «ايران»: تا پايان برنامه چهارم توسعه اقتصادى، اجتماعى و فرهنگى دولت، بيش از ۴ هزار هكتار از جنگلهاى مازندران ساماندهى مى شود.
مهندس «اصغرى» مديركل منابع طبيعى استان مازندران در اين خصوص اظهارداشت: براى صيانت مطلوبتر از جنگلها تاكنون ۱۴ روستا و آبادى زير ۲۰ خانوار و ۶۸۳ دامسرا و ۶۹۸ تك خانوار و ۱۲۸۸ دامدار موجود از جنگلها خارج و درمحدوده جنگل ساماندهى شده اند. وى افزود: از مجموع ۶۴۵ هزارهكتار جنگلهاى موجود حوزه اداره كل منابع طبيعى استان مازندران حدود ۴۳۰ هزار هكتار معادل ۶۶‎/۵ درصد آن داراى مجرى طرح جنگلدارى است.
«اصغرى» ادامه داد: با اجراى طرح صيانت از جنگلها تاكنون حدود ۵ هزار هكتار بر سطح جنگلهاى حوزه اداره كل منابع طبيعى استان افزوده شده است.
دكتر «شمس الله شريعت نژاد» قائم مقام سازمان جنگلها و مراتع آبخيزدارى وجود دام را مهمترين عامل تخريب جنگلها عنوان كرد و گفت: تا پايان برنامه چهارم توسعه اقتصادى اجتماعى و فرهنگى دولت حدود ۷۰ درصد از دامهاى جنگلى ساماندهى و از جنگل خارج خواهندشد.
وى حفاظت از جنگلها را سرلوحه كار سازمان جنگلها، مراتع و آبخيزدارى كشور دانست و افزود: به كارگيرى نيروهاى باتجربه و متخصص در امور جنگل، نظارت بر طرحهاى جنگلدارى و شناسايى عوامل تخريب جنگلها مى تواند در حفاظت مطلوبتر جنگلها مؤثر باشد.

مشهد، خبرنگار «ايران»: طى سال جارى تمام تاكسى هاى مشهد گازسوز شدند. «نادر مهدى زاده» مديرعامل سازمان نظارت بر تاكسيرانى شهردارى مشهد با اعلام اين مطلب گفت: اين اقدام با هدف كاهش آلودگى هوا، كاهش ترافيك و حفظ محيط زيست شهرى انجام شده است. وى همچنين از اختصاص ۸۰۰ دستگاه تاكسى ويژه در مبادى ورودى مشهد خبر داد و افزود: اين خطوط در پايانه مسافربرى، راه آهن و فرودگاه راه اندازى شده است.