وقتى دوخودرو با يكديگر تصادف مى كنند، خسارت به وجود آمده يا از سوى متخلف يا از جانب بيمه پرداخت مى شود و فرد خسارت ديده مى تواند با پول دريافتى، خودرو خود را تعمير كند. به همين ترتيب اگر عمل سهوى يا عمدى فردى موجب آسيب ديدن اموال ديگران شود، خسارتى از جانب او پرداخت مى گردد كه با آن مى توان رفع آسيب كرد.
اكنون ساخت يك جاده در طالقان يكى از تپه هاى باستانى را كه بين ۳ تا ۴هزار سال قدمت دارد و در فهرست آثار ملى ايران به ثبت رسيده است، نابود مى سازد. مسؤولان سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى بر اين باورند كه بايد مسير جاده را در محدوده تپه باستانى تغيير داد و در مقابل مسؤول مربوطه در وزارت راه مى گويد كه چنين امكانى وجود ندارد و سازمان متبوع وى مى تواند در ازاى تخريب تپه خسارتى را به سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى پرداخت كند. پرسش اساسى اينجاست كه سازمان اخير بايد با خسارت پرداختى چه كند؟ آيا بايد آن را صرف ساختن يك تپه تاريخى سه چهار هزار ساله كند و با خريد تعدادى استخوان چند هزار ساله و اشياء تاريخى كه احتمالاً در گورستان تاريخى اين تپه موجود است به بازسازى گورستان بپردازد؟!
ظاهراً در اينجا آثار تاريخى با آثار غيرتاريخى يكسان فرض شده است و گمان مى رود همانطور كه مثلاً شهرداريها براى احداث يك خيابان، خانه ها و مغازه هاى مسير را خريده و خراب مى كنند، به هنگام احداث جاده نيز مى توان هر محوطه يا اثر تاريخى را خريد و خراب كرد يا خراب كرد و خسارت داد! در حالى كه آثار تاريخى و غيرتاريخى دست كم دوتفاوت عمده با يكديگر دارند:
اولاً آثار تاريخى برخلاف آثار غيرتاريخى متعلق به اشخاص حقيقى يا حقوقى نيستند و حتى از اين فراتر به يك يا دونسل از جامعه تعلق ندارند، بلكه به عنوان اسناد هويتى بشرى متعلق به همه نسل ها در همه عصرها هستند و بنابراين نمى توان آنها را خريد يا به ازاى تخريبشان پولى پرداخت. سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى نيز به همين منوال از سوى دولت و ملت متولى و مسؤول حراست آنهاست نه صاحبشان كه اجازه تخريب بدهد و خسارت بگيرد! حتى اگر امروز تمام شهروندان ايرانى توافق كنند كه مثلاً تخت جمشيد يا نقش جهان خراب شود، چنين حقى براى آنها محفوظ نيست، زيرا اين آثار نه فقط متعلق به ايرانيان، بلكه از آن جهانيان هستند و آن هم نه امروز كه در فرداها و فرداها.
ثانياً پرداخت خسارت در جايى است كه امكان جبران وجود داشته باشد، در حالى كه تخريب آثار تاريخى مطلقاً غيرقابل جبران است. شايد اگر كسى سهواً يا عمداً به يك اثر تاريخى آسيبى برساند، مقدارى جريمه شود، اما نمى تواند بگويد خراب مى كنم و جريمه مى دهم؛ همچنان كه كسى نمى تواند بگويد مى كشم و ديه مى دهم! از هم اين رواست كه قتل عمد قصاص دارد و قتل غيرعمد ديه. بنابراين در خصوص آثار تاريخى نيز نمى توان اثرى را خراب كرد و سپس خسارت پرداخت. چون خسارت هيچ كمكى به رفع آسيب نمى كند. اگر ساختمان يا پل يا سدى به هر دليل خراب شود، مى توان بهتر از آن را ساخت، اما آيا اگر تخت جمشيد يا گنبد سلطانيه خراب شود مى توان حتى با هزينه ميلياردى آنها را دوباره و بهتر از گذشته ساخت؟ تازه اگر بازسازى نيز صورت گيرد، آنچه خلق مى شود در واقع «شبيه اثر» است، نه «خود اثر».
از اين رو شايد بهتر باشد كه در سازمانهاى عمرانى و قبل از آن در دانشگاههايى كه علوم پايه و دروس فنى را آموزش مى دهند، مقدارى هم از تاريخ و فرهنگ و اول البديهيات حقوقى گفته شود تا گمان نرود با پول همه چيز را مى توان خريد، حتى تاريخ را!

بندر عباس، خبرنگار «ايران»: استان هرمزگان با بيش از هزار گونه گياهى و بيش از ۱۷۰گونه جلبكى، كلكسيونى از جلبكهاى دريايى سواحل جنوبى كشور را به خود اختصاص داده است.
«محمود ضعيفى» رئيس مركز تحقيقات كشاورزى و منابع طبيعى استان هرمزگان با بيان اين مطلب گفت: اين گياهان از تمامى مناطق استان از جمله شمال، غرب، بخش مركزى و جزاير استان جمع آورى شده است كه بيشتر مربوط به شهرستان هاى حاجى آباد، رودان، جاسك، گاوبندى، بتسك، قشم و بندرعباس است. همچنين مهندس محمدامين سلطانى پور رئيس بخش تحقيقات منابع طبيعى مركز استان هرمزگان با بيان اينكه ۵۰۰گونه گياهى در منطقه حفاظت شده كوه «گنو» شناسايى شده است، گفت: از اين تعداد گياه شناسايى شده ۱۱۲گونه دارويى بوده كه در اين منطقه جمع آورى شده است.
وى افزود: استان هرمزگان با داشتن ۹۱۰ گونه گياهى يك دهم پوشش گياهى سطح كشور را در خود جاى داده است، همچنين با شناسايى بيش از ۸۵۰۰ گونه گياه دارويى در كشور به طور متوسط ۱۰درصد آن به اين استان اختصاص دارد. «سلطانى پور» با بيان اينكه صادرات گياهان دارويى در استان به صورت سنتى انجام مى شود، گفت: در كشور بيش از ۷۲ شركت فعال وجود دارد كه عمده فعاليت آنها در ارتباط با گياهان دارويى است. وى، تأمين اعتبارات لازمه جهت تكميل تجهيزات و رفع كمبود فضاها و امكانات تحقيقاتى و جذب نيروهاى متخصص در استان را از مشكلات موجود در بخش تحقيق ذكر كرد.
رئيس بخش تحقيقات منابع طبيعى مركز استان با اشاره به اهميت لزوم تحقيقات در زمينه هاى مختلف منابع طبيعى استان، تكميل نقشه پوشش گياهى در قابل ۳طرح تحيقاتى، اجراى طرح هاى ارزشى رجحانى وحد بهره بردارى مجاز گونه هاى مرتعى از اولويت هاى سازمان جنگل ها و مراتع در سه منطقه در قالب ۵طرح تحقيقاتى انجام طرح هاى تحقيقاتى در زمينه بيابان باتوجه به جذب نيروى جديد و اجراى ۲۵طرح تحقيقاتى ديگر را از جمله طرحها و برنامه هاى پژوهشى در سال آينده عنوان كرد.

بجنورد - بابك بهادرى - استان خراسان شمالى با آنكه از منابع غنى آب و خاك برخوردار است اما حجم قابل توجهى از اين منابع از دست مى رود. به طور متوسط سالانه ۱۴ تن خاك از زمين هاى حاصلخيز اين استان شسته مى شود و سدهاى ساخته شده نيز توان تنظيم كمتر از ۱۵ درصد آبهاى سطحى استان را دارد.
براساس آمار و اطلاعات قرار گرفته بر روى وب سايت اداره كل آب خراسان شمالى، حجم كل آبهاى تجديدشونده سطحى در اين استان يك ميليارد و ۳۲۰ ميليون متر مكعب در سال است كه با استفاده از سدهاى ساخته شده در اين استان امكان تنظيم سالانه تنها ۱۶۲ ميليون و ۴۲۰ هزارمترمكعب آب وجود دارد.
بقيه آبهاى سطحى استان خراسان شمالى يا به كشور تركمنستان و استان گلستان مى ريزد و يا به صورت غيراصولى و با بهره ورى بسيار پايين مورد استفاده قرار مى گيرد. براساس آخرين داده هاى آمارى به طور متوسط سالانه ۳۳۸ ميليون مترمكعب آب از منابع سطحى خراسان شمالى به استان گلستان و كشور تركمنستان مى ريزد كه ۲۷۰ ميليون مترمكعب از اين ميزان به استان گلستان و ۶۸ ميليون مترمكعب نيز به كشور تركمنستان مى رود. «محمدعلايى» مديركل آب خراسان شمالى در اين خصوص گفت: طرح هايى براى كنترل آبهاى مرزى اين استان از طريق ساختن چند سد كوچك بر روى رودخانه هاى مرزى مطالعه و براى جذب اعتبار به دولت ارائه شده است. ميزان بهره بردارى از آبهاى سطحى تنظيم نشده استان خراسان شمالى ۵۸۳ ميليون و ۵۰۰ هزارمترمكعب در سال برآورد شده كه با توجه به اين رقم بالا، ضرورت مديريت آن از طريق ساختن سدهاى كوچك و تبديل كانالهاى سنتى كشاورزى به كانالهاى بتونى و يا كانالهاى پوشش دار با استفاده از بلوك هاى پيش ساخته، بيش از پيش احساس مى شود.
اكنون با توجه به تازه ساخت بودن سدهاى خراسان شمالى، حدود ۹۰ ميليون مترمكعب آب در پشت سدهاى اين استان شامل سد «بارزو» شيروان، سد «شيرين دره» در شهرستان مانه و سملقان، سد «بيدواز» در اسفراين و سد «چرى» در فاروج ذخيره شده كه اين رقم كمى بيش از ۵۰ درصد توان تنظيمى سالانه اين سدها است.
بيشترين توان تنظيم آبهاى سطحى در استان خراسان شمالى مربوط به سد «شيرين دره» معادل حدود ۶۵ ميليون مترمكعب در سال است. سدهاى بارزو، بيدواز و چرى هم به ترتيب در رده هاى بعدى قرار دارند. ميانگين بارش باران در خراسان شمالى ۲۹۵ ميليمتر در سال و حجم متوسط بارش سالانه در اين استان هم هشت ميليارد و ۳۰۰ ميليون مترمكعب برآورد شده و از سوى ديگر رقم بالاى تبخير آب در اين استان باز هم بر ضرورت مديريت كانالها و نهرهاى كشاورزى و نحوه آبيارى مزارع تأكيد دارد.
اداره كل آب خراسان شمالى، مجموع حجم آبهاى سطحى و زيرزمينى اين استان به عنوان منابع آبى تجديدشونده را حدود دوميليارد و ۲۰۰ ميليون مترمكعب اعلام كرده كه بيش از ۹۵ درصد آبهاى خراسان شمالى در بخش كشاورزى، حدود يك درصد در بخش صنعتى و بقيه به ساير مصارف از جمله مصرف خانگى مى رسد. پايين بودن ميزان مصرف آب در بخش صنعتى نشانگر ضرورت توسعه بيش از پيش صنعت در اين استان است.

اهواز، خبرنگار «ايران»: پل بزرگ تركه اى و معلق به صورت كابلى و به طول ۶۷۴ متر كه مراحل نهايى ساخت را مى گذراند تا پايان سال روى رودخانه كارون نصب مى شود.
مهندس «خيرالله كيوانى بروجنى» رئيس حوزه نظارت و كنترل پروژه هاى استان خوزستان گفت«: پروژه كنار گذر شوشتر در حومه شهرستان شوشتر واقع شده كه با طول ۱۱كيلومتر راه، با احتساب رمپ و لوپهاى روگذر در مناطق گلالك و سردارآباد و تقاطع گاوميش آباد تا پايان امسال به بهره بردارى مى رسد.
وى افزود: اين پروژه از ابتداى جاده ورودى شوشتر از سمت دزفول آغاز و در تقاطع جاده شوشتر - مسجدسليمان به پايان مى رسد كه فاصله اين نقطه پايانى تا شهر شوش حدود ۲كيلومتر است. علاوه بر آن، اضافه بر مسير اصلى كنار گذر شوشتر جمع طول راههاى دسترسى ۶تقاطع غيرهمسطح شامل رمپها، لوپها و اتصالات به وروديهاى شهر و روگذر آنها حدود ۶‎/۵كيلومتر است.
مهندس كيوانى تصريح كرد: در طول اين مسير، سه دستگاه پل بتنى روگذر براى عبور خطوط راه آهن جاده طرح و توسعه نيشكر هفت تپه و روستاهاى اطراف شوشتر خصوصاً روستاهاى سردارآباد نيز تعبيه شده است.
وى با اشاره به مشخصات پل بزرگ كارون اظهار داشت: اين پل از دوبخش فلزى و بتنى تشكيل مى شود كه بخش فلزى با دهانه ميانى ۱۵۰متر و دهانه هاى طرفين هر كدام به طول ۸۶‎/۸۰متر است و با سيستم تركه اى (كابلى) ساخته شده است. عرشه پل نيز از نوع باكس هاى فلزى است كه از فولاد به وزن ۹۰۰تن ساخته شده و توسط ۱۴۴دستگاه گير و حدود ۷۲رشته كابل گالوانيزه به پيلونهاى پل متصل شده است.
رئيس حوزه نظارت و كنترل پروژه هاى استان در ادامه افزود: نگهدارى عرشه پل به وسيله دو دستگاه پيلون انجام مى گيرد كه در طرفين رودخانه ساخته شده است. سازه فوق داراى بدنه بتنى مسلح به ارتفاع ۵۰متر است و هر پيلون بالغ بر ۷۰۰مترمكعب بوده كه همه در زير بستر رودخانه اجرا شده است.
وى خاطرنشان ساخت: عمليات نصب عرشه معلق در بخشهاى طرفين پل و نصب عرشه روى رودخانه كارون آغاز شده و تا پايان امسال به اتمام خواهد رسيد.
وى هزينه ريالى اين پروژه را بالغ بر ۲۵ميلياردريال عنوان كرد و گفت: بر اين اساس براى ساخت هر مترمربع از اين پل با احتساب هزينه ارزى و ريالى، معادل ۳ميليون و ۵۰۰هزار ريال در نظر گرفته شده است. مهندس كيوانى، برش و نصب كابلها و گيره هاى پل بزرگ كارون را با نظارت نمايندگان يك شركت فرانسوى عنوان كرد و افزود: تاكنون ۶۰گروه كابل از كل ۷۲ گروه كابل مربوطه با كيفيت مطلوب به اتمام رسيده است.
وى هدف از احداث اين پل بزرگ را رفع مشكلات راههاى شوشتر عنوان كرد و يادآور شد: با توجه به اينكه پل شناور شوشتر تخريب شده و پل دوم نيز پاسخگوى ترافيك اين شهر نيست و ماشينهاى ترانزيتى كه از مسير بندر امام به سمت تهران از اين مسيرمى گذرند، اين پل مى تواند كمك زيادى به وضعيت ترافيك موجود كند.
مهندس كيوانى يادآور شد: ساخت اين پل با توجه به ۴خطه شدن محور اهواز - ملاثانى و ملاثانى - شوشتر براى هدايت ماشينهاى ترانزيتى به محور اهواز - انديمشك صورت گرفته است.

گروه شهرستانها: با احداث جاده طالقان به هشتگرد، گورستان تاريخى «واگين سو» متعلق به هزاره هاى اول و دوم پيش از ميلاد كه بر سر راه اين جاده قرار گرفته تخريب و نابود مى شود.
ميراث خبر گزارش داده اين گورستان تاريخى در طالقان كه در بهمن سال ۸۱ در فهرست آثار ملى ثبت شد اكنون در مسير پروژه راهسازى «سيبستان بركش» قرار گرفته و مسؤولان اداره راه منطقه مى گويند با پرداخت خسارت به سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى اين تپه را مى توان براى احداث جاده تخريب كرد.
درجريان اجراى اين عمليات در همان سال صدمات جدى و غيرقابل جبرانى به بخش هاى شمال و شمال شرقى پيكر تاريخى گورستان واگين سو وارد آمد، به دنبال آن با پيگيريهاى مسؤولان سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى استان تهران اجراى اين پروژه متوقف شد اما پس از گذشت ۲ سال بار ديگر اين طرح بدون هماهنگى با مسؤولان سازمان ميراث فرهنگى از سر گرفته شد.
«ولى الله سانيچ » رئيس دفتر ميراث فرهنگى و گردشگرى ساوجبلاغ در اين باره مى گويد: پس از گزارش اهالى محل ، اين محوطه تاريخى مورد بازديد كارشناسان قرار گرفت و مشخص شد بولدوزرهاى راه و ترابرى در حال تخريب قسمتهايى از اين گورستان تاريخى هستند.
اين در حالى است كه پيشتر هيأت دولت اعلام كرده تمامى دستگاههاى اجرايى مشمول قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادى ، اجتماعى و فرهنگى ايران موظفند پيش از اجراى پروژه هاى بزرگ عمرانى و در مرحله مكان سنجى و مكان يابى به انجام مطالعات فرهنگى - تاريخى در مكان اجراى طرح اقدام و مراتب را از سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى استعلام كنند. اما اين بار نيز آغاز اين پروژه در سال جارى همچون سال ۸۱ بدون هماهنگى با سازمان مزبور صورت گرفت و موجب تخريب قسمتهاى غربى اين محوطه تاريخى شد.
به گفته «ناصر پازوكى » كه در سال ۸۱ رئيس سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى استان تهران بود و مسؤوليت كارشناسى طالقان را برعهده داشت، اين آسيبها در حدى بوده كه اكنون تنها يك سوم از محوطه اصلى اين محوطه تاريخى پابرجا مانده است.
وى مى افزايد: درجلسه اى كه در سال ۸۱ بامسؤولان وزارت راه و ترابرى و بخشدارى مربوطه تشكيل شد، قرار شد اين عمليات به پس از گمانه زنى دوباره و مشخص شدن لايه هاى تاريخى اين محوطه و همچنين تعيين حريم آن موكول شود و در صورت امكان ، بخش هايى كه لايه هاى تاريخى ندارند تعيين شده و از همان بخشها جاده عبور كند درغير اين صورت پروژه كاملاً متوقف شود.
اما يكى از مسؤولان اداره راه ساوجبلاغ در باره چگونگى توافقات سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى و وزارت راه و ترابرى در سال ۸۱ اينگونه بيان مى كند كه براساس توافقات دو ارگان دولتى در آخرين جلسه اى كه تشكيل شد، وزارت راه مى تواند خسارت آسيبهاى وارده به اين تپه را به سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى پرداخت كند و سپس به احداث جاده ادامه دهد.
در حال حاضر در شرايطى اين پروژه بار ديگر آغاز شده كه «پاستور كاويانى » مدير اين پروژه، تغيير مسير احداث جاده را ممكن نمى داند و مى گويد: فعاليتهاى عمرانى راهسازى براساس اصول ويژه اى تنظيم مى شوندو تعيين شيبها و قوسهاى مسير احداث جاده ضريبهايى دارد كه امكان تغيير آنها به هيچ عنوان وجودندارد.
لازم به ذكر است ، اين محوطه باستانى شامل تپه پنجعلى تپه وركش ، لمبران ، پول چال جوستان، تپه مرجان مى شود و نمونه هاى سفالهاى خاكسترى ، قطعات مفرغى ، دانه هاى زيورآلات يافت شده حاكى از اهميت اين محوطه تاريخى در حوزه باستان شناسى است.
گفتنى است ، اين جاده قرار است با وسعت ۱۲۰ هزار مترمربع طالقان را به ميناوند و فشند و هشتگرد وصل كند.

رشت ، خبرنگار «ايران»: هواى شهر لوشان از توابع شهرستان رودبار به دليل وجود ذرات معلق خاك سيمان ناشى از فعاليت دو كارخانه سيمان به شدت آلوده است.
«جبار نظامى وندچگينى» شهردار لوشان در اين باره گفت: عامل اصلى بروز اين معضل فعاليت كارخانه فرسوده سيمان لوشان است كه بايد به مكان ديگرى انتقال يابد زيرا ديوارهاى اين كارخانه به علت فرسودگى ترك برداشته اند، سيمان از شكافهاى آن بيرون مى زند و توسط باد در منطقه منتشر و موجب آلودگى هواى شهر مى شود. وى افزود: اين واحد صنعتى نه تنها باعث آلودگى هواى شهر شده بلكه با آلايندگى موجب بدجلوه دادن ساختار شهرى نيز شده است.
اين در حالى است كه «افسانه قربانى نژاد» مسؤول روابط عمومى سازمان صنايع و معادن استان گيلان، انتقال اين كارخانه به مكانى ديگر را به بهانه آلايندگى منتفى دانست و گفت: تنها ابزار رفع آلودگى، اعمال مقررات زيست محيطى است كه متولى آن محيط زيست است.
«منصور سربازى» رئيس اداره محيط زيست رودبار نيز در اين خصوص اظهار داشت: روش كنترل كارخانجات سيمان نياز به دستگاههاى مدرن دارد كه درصدد فراهم كردن اين امكانات هستيم. وى همچنين از نصب دستگاه آلودگى سنج در اين شهر به منظور تعيين ميزان آلودگى هوا و دستيابى به اطلاعات دقيق خبر داد.
به گفته وى، مواد سيمانى داراى كاتيون و ساير فلزات مسموم است كه استنشاق آن باعث بروز بيمارى مى شود. وى خاطرنشان كرد: تاكنون چندين مرتبه به اين واحد صنعتى به علت آلايندگى اخطار داده ايم تا نسبت به مرمت و بازسازى ديواره و رفع آلودگى اقدام كند.