|
ادامه انقلاب نارنجى در اوكراين
|
|
|
قسمت اول
ترجمه هرمز برادران
«ويكتور يوشچنكو» رئيس جمهورى اوكراين مى گويد: در نظر دارد بار ديگر قانون اساسى كشور را مورد بازبينى قرار دهد. اين در حالى است كه در قانون اساسى اوكراين در اول ژانويه سال جارى تغييراتى داده شد و طبق آن، اختيارات رئيس جمهور به نفع اكثريت پارلمان كاهش يافت.
يوشچنكو در اين گفت وگو، برخلاف ساير مصاحبه هايش، لحنى تند دارد و تأكيد مى كند كه رأى اخير پارلمان كشور براى انحلال دولت وى، ذره اى او را تضعيف نكرده است. دولت يوشچنكو اعتنايى به اين رأى ندارد، چرا كه در اين مورد براساس قانون اساسى عمل نشده است. مطابق قانون اساسى اوكراين، براى انحلال دولت بايد دست كم يك سوم اعضاى پارلمان ضمن امضاى طومارى خواستار رأى گيرى در اين زمينه شوند، اما در رأى گيرى اخير، اين روند رعايت نشده بود.
يوشچنكو در گفت وگويى با «تام وارنر» خبرنگار روزنامه انگليسى «تايمز مالى» در «كيف» (پايتخت اوكراين) به موضوعات مهمى از جمله مسأله انتقال گاز طبيعى روسيه به اوكراين و اوضاع داخلى كشورش پرداخته است كه در زير مى آيد:
رأى اخير پارلمان مبنى بر استعفاى دولت شما چه تأثيرى روى كنترل شما بر سياست داخلى و خارجى اوكراين داشته است؟
قبل از هرچيز، بايد بگويم كه اين رأى غيرقانونى و برخلاف قانون اساسى بوده است. طبق قانون اساسى فعلى اوكراين، دولت تنها در صورتى منحل خواهد شد كه نخست وزير يا كل دولت خواستار انحلال آن شوند يا به نخست وزير رأى عدم اعتماد داده شود.
براى دادن چنين رأى عدم اعتمادى يا بايد رئيس جمهور به پارلمان پيشنهاد بدهد يا اينكه ۱۵۰ نماينده پارلمان (يك سوم اعضا) خواهان رأى اعتماد به دولت شوند. بنابراين مى توان گفت كه پارلمان در مورد دولت فعلى، قانون اساسى را زير پا گذاشت.
تأكيد مى كنم كه وضعيت دولت، نخست وزير و هر يك از وزرا به همان گونه اى است كه چند روز پيش يا يك ماه پيش بود و اين وضعيت مطابق قانون اساسى است.
به احتمال فراوان، هدف از مسأله به اصطلاح انحلال دولت، تنها بى ثبات كردن اوضاع سياسى اوكراين قبل از پايان مبارزات انتخابات پارلمانى ۲۶ مارس است. ترديدى نيست كه رأى پارلمان غيرقانونى بوده است. حتى كسانى كه از آن حمايت كردند، امروز خواستار آن هستند كه دولت تا پايان انتخابات و تشكيل دولت جديد، كار خود را در كمال آرامش ادامه دهد.
اين مسأله نشان داد كه هدف اصلى اين امر ارزيابى فعاليت دولت و تطابق آن با اصول قانون اساسى نبوده، بلكه ايجاد شرايط مناسب به نفع بلوك «يوليا تيموشنكو»، بلوك «ليتوين» و سوسيال دموكرات ها بوده است. اين گروه ها محتاج فضاى آشفته هستند. اين بازى سياسى آنها بود. آنها معرف هيچ ارزش ديگرى در اين كشور نيستند.
اما آيا دولت شما از اين وجهه مخدوش رنج نمى برد كه شما كنترل خود را از دست مى دهيد و دولت در يك برزخ قانونى است؟
به نظر من، اگر تغييرات و اصلاحات اخير قانون اساسى اوكراين را مطالعه كنيد، درخواهيد يافت كه طبق اين قانون اساسى جديد اختيارات رئيس جمهورى اوكراين هنوز بسيار بيشتر از اختيارات بسيارى از رؤساى جمهورى ديگر اروپاست. بنابراين نيازى به ابراز تأسف از اين بابت نيست. به اعتقاد من، مهم ترين كارى كه بايد در اين برهه حساس از دموكراسى اوكراين، در اين دوره مبارزات انتخاباتى و انتخابات پارلمانى انجام دهيم، اين است كه بر برخى اصول تأكيد فراوان كنيم و از ميان اين اصول، من رعايت قانون اساسى و مقررات را در اولويت قرار مى دهم. به نظر من، ابتدايى ترين ويژگى دموكراسى همين است. نكته دوم آنكه، ملت و به ويژه نيروهاى سياسى بايد وحدت خود را نشان دهند، زيرا ما در دوره دشوارى قرار گرفته ايم و بر اين باورم كه برقرارى ثبات بهترين زمينه و پشتوانه براى برگزارى اين انتخابات است.
ما امروز دولتى داريم كه در همه سطوح از اختيارات اجرايى كاملى برخوردار است. اين پارلمان روزهاى آخر خود را سپرى مى كند. براى مدتى به تعطيلات مى رود و پس از آن، انتخابات برگزار مى شود. به همين دليل معتقدم كه دولت مى تواند كشور را به راحتى اداره كند.
من از پارلمان خواستم مصوبه خودرا مبنى بر انحلال دولت لغو كند و به فرمانداران مناطق نيز دستور داده ام كه تمام وظايف خود را در ۳ ماهه نخست سال انجام دهند.
همچنين امضايم را از روى يادداشت همكارى با اپوزيسيون حذف كردم. برخى از گروه هاى اپوزيسيون به تعهدات خود عمل نكردند. به همين جهت است كه معتقدم ماجراى سياسى پيش آمده توسط بلوك تيموشنكو، سوسيال دموكرات ها و كمونيست ها هدفى جز آشفتگى اوضاع سياسى نداشته است. اما آنان موفق نخواهند شد.
بسيارى از كسانى كه از انقلاب نارنجى حمايت مى كردند اخيراً از شما انتقاد كرده و توان و اراده شما در تحقق ايده آل هاى انقلاب را مورد ترديد قرار داده اند. به نظر شما، چرا چنين يأسى به وجود آمده است؟
يأس و نااميدى از چه؟ بگوييد از چه؟ براى مثال، مردم از آزادى بيان ناراضى هستند، از دموكراسى، از ايجاد شغل، از اقتصاد ناخرسند هستند؟ به من بگوييد اين يأس كجاست؟ در آن صورت برايم آسان تر خواهد بود كه اظهارنظر كنم.
يأس از روند كند اصلاحات، از اقتصاد.
بگذاريد كارتان را آسان كنم. هيچ يأسى وجود ندارد.
چرا محبوبيت حزب شما، «اوكراين ما»، در نظرسنجى ها كاهش يافته است؟
خب، نظرسنجى ها، اين موضوع ديگرى است. بگذاريد در مورد اين سؤال شما جدى باشيم. اگر ميزان محبوبيت نيروهاى دموكراتيك فعال در انقلاب نارنجى در نظرسنجى هاى يك سال گذشته و امروز را تلفيق كنيد، متوجه مى شويد كه ميزان محبوبيت آنها افزايش يافته است. ما از «اوكراين ما»، سوسياليست ها، بلوك تيموشنكو و بيش از ۱۵ حزب ديگر صحبت مى كنيم.
اگر محبوبيت همه اين گروه ها در نظرسنجى ها را تلفيق كنيد، به شما اطمينان مى دهم كه اعتماد به آنها نه تنها كاهش نيافته، بلكه افزايش پيدا كرده است. اينكه چرا و چگونه اين اعتماد ميان احزاب گوناگون تقسيم شده، سؤال ديگرى است كه اگر بخواهيد، به آن پاسخ خواهم داد.
به نيروهاى دموكراتيك، پتانسيل هاى دموكراتيك و ارزش هاى دموكراتيك كه در ميدان «مايدان» (ميدان مركزى كيف) اعلام شد، ذره اى خيانت نشده است. مى خواهم اين امر به عنوان يك اصل باقى بماند. از پتانسيل دموكراتيك اين كشور چيزى كاسته نشده است.
از ارزش هاى دموكراتيك كه عامل اصلى وقايع نوامبر ۲۰۰۴ بود، رويگردانى نشده است و مى خواهم تأكيد كنم كه در تحكيم اين ارزش ها پيشرفت هاى نمايانى صورت گرفته است. شما به عنوان يك روزنامه نگار مى توانيد به راحتى، آزادى بيان در اوكراين را احساس كنيد، در حالى كه يك سال پيش چنين چيزى وجود نداشت و حتى نمى توانستيد تصورش را بكنيد. ما رقابتهاى سياسى صادقانه و عمومى داريم. هيچ فردى، ديگرى را تحت پيگرد قرار نمى دهد، نه سرويس امنيتى كشور، نه پليس، نه رئيس جمهور و نه نخست وزير.
ما اكنون پيشرفت اقتصادى داريم. حدود ۱/۵ سال پيش، اوكراين از نوعى شوك اقتصادى رنج مى برد كه به نظر من، هيچ كشور اروپايى از مدتها پيش با آن مواجه نشده بود. كاملاً آشكار است كه دوره پيش از انتخابات و سپس يك انقلاب، براى اقتصاد يك آزمون دشوار است. امروز، رشد توليد ناخالص داخلى ما حدود ۳ درصد است؛ درآمدهاى واقعى در سال گذشته ۲۱ درصد افزايش يافته و سپرده هاى بانكى افراد نيز ۷۶ درصد افزايش پيدا كرده است. در تاريخ ما، هرگز مانند اكنون، دستمزدها ۳۵ درصد رشد نداشته است.
كسرى بودجه كمتر از آن چيزى است كه انتظار مى رفت. ذخاير بانك مركزى دو برابر شده و برابر با ۷ ماه واردات است. سرمايه گذارى خارجى تا ۷ ميليارد دلار افزايش يافته و اين در حالى است كه كل سرمايه گذارى خارجى طى ۱۴ سال گذشته فقط ۹ ميليارد دلار بوده است.
اگر بخواهيم صادقانه و حرفه اى به اوضاع نگاه كنيم، به ۳ نتيجه مهم مى رسيم؛ نخست آنكه، اوكراين ثبات اقتصادى خود را بازيافته وطى ماههاى اخير رشد پويايى در بخشهاى كليدى اقتصادى داشته و سيستم بودجه خود را از لحاظ مالى متوازن كرده است. دوم آنكه، فرهنگ اقتصاد كلان به سطح بالايى رسيده و اين امر رشد سرمايه گذارى و توسعه بخش هاى اقتصادى را تقويت كرده است. نكته سوم آنكه، ما اكنون آزادى بيان داريم و اين يك پيروزى استثنايى برآمده از انقلاب است.
البته چالش هاى فراوانى پيش روى ماست، از جمله، فساد. اما فساد با انقلاب شروع نشد. اين امر از مقامات گذشته به جاى مانده است، اما در حال حاضر، اوكراين از نظر فساد، از رده ۱۲۸ به ۱۱۲ آمده است. اين راه خوبى نيست، اما اين ترقى تنها طى ۷ تا ۱۰ ماه حاصل شده است. اول اينكه، ما هزاران بوروكرات را بركنار كرده و افراد حرفه اى تر و صادق تر را سركار آورديم. البته سياست جديدى را براى مبارزه با فساد اقتصادى اتخاذ كرده ايم كه به اين زودى ها ثمر نخواهد داد.
دوم، بازنگرى ما در عملكردهاى دولت تغيير بنيادى يافته است و تاكنون ۶ هزار نوع قانون تبصره حقوقى را تغيير داده ايم و هدف ما از اين كار، كاهش نفوذ بوروكرات ها بر اقتصاد بوده است.
مسأله سوم به سيستم قضايى كشور مربوط مى شود. اوكراين براى مدتهاى طولانى از داشتن قضات مستقل محروم بود. اما اكنون رئيس جمهور، نفوذ و تأثير بسيار اندكى بر انتخاب قضات دارد و ما قصد ايجاد اصلاحاتى قضايى داريم كه اين مشكلات را حل مى كند.
نكته چهار اينكه، ما مى خواهيم خود را از شر مقامات فقير و بى بضاعتى كه چشم به جيب ارباب رجوع مى دوزد، خلاص كنيم. در همين راستا، حقوق مقامات دولتى را افزايش داديم و اين كار را از قضات شروع كرديم، به طورى كه در بودجه امسال حقوق آنها دو برابر شده است. پس از آن، نوبت به مقامات و كارمندان شاخه هاى مختلف قضايى مى رسد. هدف اين است كه به مردم بگوييم، صادقانه زندگى كنند و نيازى به رشوه نداشته باشند. وزارت كشور در اين ارتباط بيش از ۱۵۰۰ پرونده جنايى عليه برخى مقامات گشوده است كه ارجاع آنها به دادگاه مشكلات عمده اى را به وجود خواهد آورد.
مى خواهم اطمينان دهم كه رئيس جمهور و مقامات اجرايى، كار خود را انجام مى دهند. براى شناخت بهتر اوكراين، بهتر است كه چالش هاى گذشته پيش روى كشور را به ياد بياوريد و با درك اقدامات و فعاليتهاى اين دولت، ارزيابى بدبينانه اى درباره ما نخواهيد داشت.
توافق اخير اوكراين و روسيه در مورد انتقال گاز طبيعى و ورود شركت «روس اوكرانرژى» به عنوان تنها تأمين كننده گاز اوكراين، سؤالات بسيارى را به وجود آورده است.
همه چيز را از ابتدا توضيح مى دهم. گازى كه از تركمنستان خريده ايم، همواره از طريق خاك روسيه منتقل شده است، زيرا گزينه ديگرى وجود نداشت. اين انتقال طى ۵ يا ۷ سال اخير فقط از طريق يك شركت صورت گرفته است. اين شركت «گازپروم» نام دارد كه مسؤوليت انتقال گاز تركمنستان از خاك روسيه به اوكراين را بر عهده داشته است. قبل و بعد از انقلاب نارنجى هيچ تغييرى در اين مورد به وجود نيامده است.
اوكراين هرگز و به هيچ عنوان، هيچ ارتباطى با ساختار سازمانها و شركتهاى مرتبط با امر انتقال گاز به كشور ما نداشته است. لطفاً اين نكته را هميشه مدنظر داشته باشيد. همچنين اعلام مى كنم كه اوكراين هيچ ارتباطى با روس اوكرانرژى ندارد. اين شركت توسط «گاز پروم بانك» تأسيس شده و شركت خواهر «رايفيسين بانك» است كه اوكراين با اين شركت هم هيچ ارتباطى نداشته و ندارد.
من از رئيس جمهورى روسيه درخواست كردم كه تمام تلاش خود را به كار گيرد تا اوكراين به عنوان يكى از طرفين ذى نفع در انتقال گاز جايگاه مناسبى در روس اوكرانرژى بيابد تا اينكه خود را عضو كاملى در روند انتقال گاز احساس كنيم. تنها چيزى كه درباره اين پرسش مى توانستم به شما بگويم، همين است.
چرا بسيارى از نمايندگان صنايع بزرگ از قرارداد گاز انتقاد مى كنند؟
اگر آنها راهى براى خريد گاز ارزان تر مى شناسند، بگويند. به شما اطمينان مى دهم امروز گاز اوكراين ، ارزان ترين بها را در اروپاى شرقى دارد، البته به جز بيلوروس. لطفاً اين نكته را هم به خاطر داشته باشيد. اگر اين نمايندگان صنايع بزرگ پيشنهادى براى خريد گاز ارزان دارند، از آن استقبال مى كنم. شايد آنها بتوانند از انگليس گاز ارزان بخرند كه قيمت آن ۴۱۰ دلار است.
با توجه به رأى اخير پارلمان، احتمال ائتلاف ميان حزب شما با كدام حزب ديگر بيشتر است؟ در مورد بلوك تيموشنكو، بلوك ليتوين و حزب مناطق آيا احتمال ائتلاف با آنها را رد مى كنيد؟
به نظر من، گفت وگو در اين باره هنوز زود است. زيرا هنوز كسى نمى داند كه قدرت نهايى كدام حزب سياسى بيشتر است ودر ماراتن انتخابات، چه جايگاهى كسب مى كنند. مى خواهم تنها به يك نكته اشاره كنم و آن اينكه، تنها نيروى سياسى كه بيشترين كرسى هاى پارلمان را تصاحب مى كند، «اوكراين ما» است. اما حزب ما بايد به اين بينديشد كه با چه گروه يا حزبى ائتلاف كند و اين امر بستگى به نتايج ساير نيروهاى سياسى دارد.
پس حتى ائتلاف با «مناطق» هم محتمل است؟
ائتلاف سياسى بايد منطبق با ارزشهاى سياسى، اقتصادى و انسانى باشد كه در «مايدان» درباره آنها سخن گفته ايم. اين معيار به احتمال زياد باعث اتخاذ سياستهاى مشترك خواهد شد.
ادامه دارد
|
