گروه حوادث : عاملان حادثه سقوط هواپيماى بوئينگ ۷۰۷ ساها از سوى بازپرس شعبه دوم بازپرس دادسراى فرودگاه معرفى و با صدور كيفرخواست در آستانه محاكمه قرار گرفتند. در اين حادثه كه ۳۱ فروردين ماه سال جارى به وقوع پيوست هواپيماى بوئينگ ۷۰۷ كه با ۱۵۷ مسافر از جزيره كيش به تهران در حركت بود در فرودگاه مهرآباد سقوط كرد و يك پدر و دختر به نام هاى احمد و زهرا عاطف يكتا كشته شده و كودك ۴ساله اى به نام آرين راسخ مقدم ناپديد شد. عطاءالله رودگر بازپرس شعبه دوم دادسراى فرودگاه با اعلام اين خبر گفت: اين هواپيما با پرواز شماره ۱۷۱ وقتى در ساعت ۲۰و۳۰ دقيقه با ۱۵۸ مسافر فرودگاه كيش را ترك كرد در ساعت ۲۲و۱۰ دقيقه به علت عدم كنترل با خاكريز قبل از رودخانه كن و در روى منطقه stop way برخورد و سپس روى پل تخريب شده رودخانه كن متوقف شد. از آنجايى كه به محض وقوع سانحه برق هواپيما قطع شده بود و اطراف و داخل هواپيما در تاريكى مطلق به سر مى برد و از سويى ديگر قسمتى از جلوى هواپيما داخل رودخانه افتاده و با جمع شدن آب گرداب درست شده بود برخى از مسافرين به هنگام خروج از در جلو داخل آب افتاده كه يك پدر و دختر كشته شده و كودك ۴ساله اى نيز ناپديد شد.
وى ادامه داد: مأمورين امداد و نجات و آتش نشانى سريعاً به انتهاى باند اعزام و پس از خاموش كردن موتورهاى هواپيما مجروحان را به بيمارستانهاى سطح شهر منتقل كردند. با روشن شدن هوا نيز مأمورين امداد و نجات پس از كشف اجساد پدر و دختر در امتداد رودخانه، تلاشهاى گسترده اى را براى پيدا كردن آرين ۴ ساله آغاز كردند ولى على رغم استفاده از سگهاى زنده ياب و همچنين تجسس هاى متعدد توسط بالگرد و نيروهاى شركت ساها و آگاهى پليس فرودگاه هيچ اثرى از او به دست نيامد. در اين جست وجوها طى مكاتبه اى كه با شهردارى تهران و همين طور شركتهاى مستقر در اطراف مسير رودخانه به عمل آمد درخواست شد مسير رودخانه موقتاً تغيير كند ولى كارشناسان با توجه به افزايش آب عدم امكان تغيير مسير و انحراف آب و دپوى آن به لحاظ خطرات موجود منتفى دانستند.
رودگر در ادامه در باره بررسى علت حادثه گفت: از آنجايى كه به موجب آيين نامه مربوطه بررسى علت سانحه بايد توسط كارشناسان سازمان هواپيمايى كشورى صورت مى گرفت يك تيم از كارشناسان به محل وقوع سانحه اعزام و ضمن بازديد از هواپيما و مطالعه دقيق كليه جوانب و بررسى دستگاههاى ثبت اطلاعات پروازى CVR و FDR (جعبه سياه) با اعزام كارشناسان به كشور فرانسه ارسال و محتويات آن را استخراج و پياده كردند.
وى ادامه داد: كارشناسان تيم بررسى سانحه نظريه خود را در دو مرحله اعلام كردند كه آخرين نظريه تكميلى در ۱۸ دى ماه در ۴۱۴ صفحه شامل مطالب اصلى و ضمائم به دادسرا ارسال شد. اين نظريه حاوى كليه اطلاعات لازم شامل تاريخچه پرواز هواپيما، اطلاعات پرسنلى، مشخصات هواپيما، اطلاعات هواشناسى ، ايستگاههاى ناوبرى، ارتباطات ، اطلاعات فرودگاهى، دستگاههاى ضبط و ثبت اطلاعات پروازى، اطلاعات نحوه سقوط لاشه هواپيما ، اطلاعات پزشكى ، پاتولوژى ، آزمايشات و تحقيقات و موارد ديگر تكميلى بود كه علت اصلى وقوع سانحه را عامل انسانى (خطاى كروى پروازى) cockpit crow شامل خلبان، كمك خلبان و مهندس پرواز معرفى و قصور هريك از نامبردگان را بيان كردند. با اخذ اين نظريه متهمان پرونده مشخص و پس از احضار با تفهيم اتهام و اخذ دفاع براى هريك از آنها قرار تأمين وثيقه صادر گرديد كه با توديع وثيقه فعلاً آزاد شدند.
البته در خصوص علت وقوع حادثه لازم به توضيح است كه با مطالعه شرح جزئيات مشخص شد هواپيماى مذكور به علت از دست دادن هيدروليك قادر به استفاده از ترمز، در نتيجه توقف در انتهاى باند نبود و به عبارت ديگر كاهش ميزان روغن هيدروليك سبب كم شدن فشار هيدروليك و عدم كاركرد صحيح سيستم هاى فلاپ شده تا جايى كه سرعت هواپيما به هنگام فرود بيش از حد متعارف بوده به گونه اى كه ۳۰۰۰ پا از باند را از دست داده و چندثانيه پس از فرود نيز هواپيما دچار لرزش شديدى شده و خلبان نيز در بررسى علت آن مرتكب اشتباه گرديد و به تبع آن عكس العمل نادرست نشان داد. در نتيجه از سيستم هاى جايگزين ترمز (ترمز اضطرارى) استفاده نكرده است و حتى قبل از فرود نيز نسبت به پايين نيامدن فلاپ به ۴۰ و ۵۰ درجه توجه ننموده و نسبت به شناسايى علت آن نيز اقدامى نكرده و فرصت Goaround(دوباره نشستن ) را از دست داد.
ضمناً اين نقص فنى در گذشته نيز وجود داشته است يعنى در دو ماه اخير هواپيما به خاطر نشت روغن هيدروليك ۱۰ بار مورد تعمير قرار گرفته و هربار با تعويض قطعه مربوطه نقص برطرف شده است و از سويى ديگر ريورس موتور شماره ۱ (كه درواقع يك ترمز بوده و سرعت هواپيما را كاهش مى دهد) از قبل معيوب بوده و از ريورس موتور شماره ۴ نيز به جهت قرينه نمى توانستند استفاده كنند. اماكارشناسان اعلام كرده اند به هرحال هواپيما رفع نقص شده و قابليت پرواز نرمال را داشته است و اگر دستورالعمل صحيح و به موقع اجرا مى شد هواپيما به راحتى در روى باند متوقف مى گرديد.
بازپرس شعبه دوم دادسراى فرودگاه در ادامه گفت: به هرحال اگرچه علت وقوع سانحه ناشى از نقص فنى هواپيما بوده لكن از آنجايى كه طبق نظر كارشناسان كروى پرواز به اين نقص توجه نداشته و آن را علت يابى نكردند و حتى عكس العمل آنها نيز اشتباه بود به دنبال آن يك سلسله نقايص فنى ديگر را نيز سبب شدند كه اگر به موقع و با درايت وظايف خود را صحيح انجام مى دادند و با تأخير در فرود و ادامه پرواز در يك فرصت مناسب اين نقايص برطرف مى شد و يا حداقل با تمهيد مقدمه و به كارگيرى از سيستم هاى جايگزين مى توانستند به راحتى سانحه را پيشگيرى كنند اماعدم توجه آنها به دستورالعمل مربوطه و در واقع نقص فنى را كه ناشى از خطاى انسانى بود سبب شدند، بنابراين نقص فنى منتسب به آنهاست كه از نظر حقوقى در قالب عدم رعايت نظامات دولتى و بى مبالاتى و بى احتياطى قابل بررسى است.
وى در ارتباط با شاكيان اين پرونده گفت: از تعداد ۱۵۷ نفر مسافر هواپيما ۳۹ نفر با مراجعه به مرجع انتظامى و دادسرا شكايت كيفرى مطرح كرده كه پس از معرفى به پزشكى قانونى از اين تعداد ۱۶ نفر اعلام رضايت كردند و قرار موقوفى تعقيب صادر شد و ۱۴ نفر نيز به علت عدم ايراد صدمه گواهى پزشكى قانونى تسليم نكرده و بعضاً گواهى آنهافاقد آثار ضرب و جرح بوده و همين طور برخى ديگر نيز صرفاً مطالبه خسارت كردند كه به لحاظ عدم احراز وقوع جرم و نيز حقوقى بودن امر قرار منع تعقيب صادر شد. البته كليه افراد مذكور و اشخاصى كه دچار خسارت مالى شده اند جمعاً بيش از يكصد نفر از شركت هواپيمايى ساها خسارت دريافت كرده و اعلام رضايت كردند اگرچه اين افراد شاكى خصوصى محسوب نمى شدند ولى يك نسخه از تصوير رضايت نامه آنها كه بيانگر دريافت خسارت مى باشد براى سابقه در پرونده وجود دارد.
وى ادامه داد: اولياى دم مرحوم عاطف يكتا و مرحوم زهرا عاطف يكتا با وجودمراجعه برخى از اولياى دم در شعبه دوم بازپرسى دادسراى فرودگاه شكايت كيفرى مطرح نكرده و آن را به بعد موكول نمودند اما تا پايان تحقيقات پرونده شكايت خود را ارائه ندادند در نتيجه دادسرا نسبت به جنبه عمومى جرم قتل غيرعمدى همچنين نسبت به شكايت ۹ نفر از مصدومين كه تاكنون اعلام رضايت نكرده اند با توجه به نظريه تيم بررسى سانحه جلسه رسيدگى تعيين گرديد و متهمان و سه نفر از كارشناسان عضو تيم مذكور به علاوه يك نفر كارشناس فنى و نماينده حقوقى شركت هواپيمايى ساها دعوت شدند كه در جلسه رسيدگى موضوع اتهام كروى پروازى مطرح و پس از اخذ دفاع متهمان وارائه توضيح و پاسخ از سوى كارشناسان حاضر وقوع جرم و انتساب آن به متهمان محرز گرديد . در نتيجه قرار مجرميت صادر و پس از تنظيم كيفر خواست پرونده براى رسيدگى و صدور حكم به دادگاه ارسال شد.
وى در ارتباط با سرنوشت كودك ناپديد شده گفت: على رغم اينكه تلاشهاى مكرر و پياپى مأمورين امداد و نجات و نيروى انتظامى به همراه تجهيزات براى يافتن كودك ۴ ساله (آرين) ادامه داشت والدين او به نقل از برخى از مسافرين ادعا كردند كه فرزند آنها نجات پيدا كرده و توسط دو نفر ربوده شده است. با اين ادعا دادسرا براى رسيدگى به اين شكايت و كشف واقعيت از همان ابتدا اين موضوع را در دستور كار خود قرار داده و تلاشهاى گسترده اى را براى شناسايى افراد مذكور صورت داده و حتى برخى از افراد در اين زمينه تفهيم اتهام شدند اما متأسفانه نتيجه اى حاصل نشد و به ناچار پرونده تاتعيين تكليف نهايى و ادامه تحقيقات در اين خصوص مفتوح مى باشد.
بازپرس رودگر در پايان با درخواست كمك از مردم براى پيداكردن آرين ۴ساله گفت: كسانى كه از زنده بودن آرين اطلاعى داشته و يا وى را مشاهده كرده اند، با شماره تلفن ۶۱۰۲۲۶۵۰ (آگاهى پليس فرودگاه مهرآباد تهران) تماس گرفته تا بتوانيم بايارى خدا آرين را به آغوش گرم خانواده اش بازگردانيم.