• «رومانو پرودى» رهبر ائتلاف چپ ميانه ايتاليا با اختلاف اندكى بر رقيب راستگراى خود «سيلويو برلوسكونى» نخست وزير كنونى اين كشور غلبه كرد
• نارضايتى ايتاليايى ها از وضعيت راكد اقتصادى و افزايش هزينه هاى زندگى، سرنوشت كارزار انتخابات پارلمانى اين كشور را مشخص كرد
• نتايج انتخابات ايتاليا از بروز شكاف و دودستگى عميقى در قلب جامعه ايتاليا پرده برداشت. به طورى كه صاحبنظران موقعيت ائتلاف پيروز چپ ميانه را در اداره كشور، دشوار پيش بينى مى كنند
پيشينه پرودى
به اين ترتيب، در صورتى كه نتايج اعلام شده انتخابات كنونى تأييد شود، انتظار مى رود ائتلاف چپ ميانه، موسوم به اتحاد درخت زيتون، مأمور تشكيل كابينه جديد شود و رومانو پرودى سمت نخست وزيرى را در دست بگيرد.
رومانو پرودى در سال ۱۹۳۹ متولد شده و در رشته اقتصاد و علوم سياسى تحصيل كرده است. وى اين رشته را در دانشگاه هاى ايتاليا، آمريكا و بريتانيا نيز تدريس كرده است. پرودى در دهه ۱۹۷۰ وارد فعاليت هاى سياسى شد و در سال ۱۹۷۸ به عنوان وزير صنايع وارد كابينه وقت ايتاليا شد. از آن سال تا اوايل دهه ،۱۹۹۰ رومانو پرودى سمت هاى مختلفى را در كابينه هاى ايتاليا بر عهده داشت و در سال ،۱۹۹۵ رهبرى ائتلاف چپ ميانه را در دست گرفت و از سال ۱۹۹۶ تا ۱۹۹۸ و خروج حزب كمونيست از ائتلاف چپ، نخست وزير ايتاليا بود. وى از سال ۱۹۹۲ تا ۲۰۰۴ رياست كميسيون اروپا- نهاد اجرايى اتحاديه اروپا- را برعهده داشت. با انتصاب به سمت نخست وزيرى، وى جانشين سيلويو برلوسكونى، از جمله ثروتمندترين مردان ايتاليا خواهد شد كه از سال ۲۰۰۰ ميلادى رياست شوراى وزيران - كابينه - را در دست داشته است اما ظاهراً ناكامى وى در بهبود شرايط اقتصادى ناخرسندى اكثر رأى دهندگان را در پى داشته است.
گروه بين الملل: «بيدار شو ايتاليا» اين يكى از نخستين جملات «رومانو پرودى» است كه قرار است سكاندار پنج سال آينده ايتاليا باشد.
رقابت تنگاتنگ دو رقيب چپ و راست در انتخابات پارلمانى كشور چكمه ، با اندك تفاوتى به نفع چپهاى ميانه رو ايتاليا رقم خورد و «رومانو پرودى» تنها با اختلاف حدود ۲۵ هزار رأى بر رقيب راستگراى خود «سيلويوبرلوسكونى» غلبه كرد.
نتيجه چندان هم دور از انتظار نبود و نظرسنجى هاى قبل از انتخابات نيز از پيروزى چپها در رقابتى شانه به شانه خبر مى داد. با اين حال پذيرفتن شكست براى جناح راست ميانه به رهبرى «سيلويوبرلوسكونى» آسان نبود.حاميان نخست وزير ساعاتى پس از اعلام نتايج اوليه لب به اعتراض گشوده و با به چالش كشيدن نتايج آرا خواستار بازنگرى در آن شدند. حتى برخى از طرفداران برلوسكونى، اين رويداد را كودتا خواندند.«كلوديو اسكاجولا» وزير صنايع و از اعضاى حزب فورزا ايتاليا به رهبرى برلوسكونى در اين باره گفت: «اين غير قابل تحمل است.آيا اين يك كودتاست؟»
واكنش او بيشتر اما به اعلام زودهنگام نتيجه از سوى پرودى بود.رهبر ۶۷ ساله جناح چپ و ميانه بامداد ديروز در جمع حاميانش كه تا ساعات اوليه صبح در ميدان شهر تاريخى رم، بيدار مانده بودند تا از نتايج مقدماتى آگاه شوند با لبخندى فاتحانه گفت: «ما پيروز شديم». وى در ادامه احزاب كشورش را به ايجاد وحدت و يكپارچگى خواند.
اما برلوسكونى كه زمانى شيفته مطرح شدن در مطبوعات رسانه ها بود ديروز خود را از ديد دوربين ها و خبرنگاران دور نگه داشت. پرودى نيز با اشاره به واكنش رقيب خود نسبت به پيروزى چپ گرايان گفت: من همچنان منتظر تماس تلفنى برلوسكونى هستم. اين چيزى است كه بايد در يك دولت دموكرات اتفاق بيفتد. علت اين دعوت اما به رقابت نه چندان دوستانه وى با برلوسكونى در دوران مبارزات انتخاباتى باز مى گردد. نبردى كه به طولانى ترين مبارزه انتخاباتى تاريخ ايتاليا تبديل شده و دو رقيب جدى عرصه انتخابات الفاظى را خطاب به هم برگزيدند كه تا آن زمان كمتر در زورآزمايى انتخاباتى ايتاليا شنيده شده بود.
ولى آنچه سرنوشت اين كارزار دو جناح ايتاليا رامشخص كرد، نارضايتى ايتاليايى ها از وضعيت راكد اقتصاد كشورشان، افزايش قيمتها و هزينه هاى زندگى بود.گرچه برلوسكونى وعده داده بود كه اصلاحات چشمگير اقتصادى را در دوران نخست وزيرى اش انجام خواهد داد اما از نگاه جامعه ايتاليا اين اصلاحات چندان در خور توجه نبود. جنگ عراق و همراهى رم با واشنگتن در اين نبرد خود سرانه نيز در كاهش محبوبيت برلوسكونى بى تأثير نبود. پرودى نيز از همين موقعيت بهره جسته و در دوران تبليغات انتخاباتى وعده داد در صورت پيروزى، نيروهاى ايتاليايى را از عراق خارج خواهد كرد.
با اين حال نتايج اين انتخابات از بروز شكاف و دودستگى عميقى در قلب جامعه ايتاليا نيز پرده برداشت.به طورى كه حتى برخى صاحبنظران موقعيت ائتلاف پيروز چپ ميانه را در اداره كشور دشوار خوانده و با ديده ترديد به آن مى نگرند.از اين منظر كسب يك كرسى اكثريت در سنا، نخست وزير آتى ايتاليا را در برابر مطالبات شركاى كوچكتر آسيب پذير مى سازد و هر رأى را مى تواند به رأى سرنوشت سازى بدل كند. از همين رو بازار ايتاليا بشدت نگران تحولات آينده است. زيرا كارشناسان اقتصادى بر اين باورند كه در صورت نخست وزيرى پرودى، مدتى طول خواهد كشيد تا وى در قوانين موجود اصلاحاتى را اعمال كند.
ديروز در پى اعلام نتايج انتخابات، ارزش بازار سهام ميلان يك درصد سقوط كرد. اين در حالى است كه همين مقدار مى تواند كار جبران بدهى هاى انباشته شده را سخت كند. .پرودى كه در سال ۱۹۹۶ با پيروزى در انتخابات پارلمانى به عنوان نخست وزير نبض قدرت را هر چند كوتاه و مدت دوسال به دست گرفت، خود دراين باره گفت: « ما روى تيغ تيزى گام بر مى داريم، اما در پايان پيروزى از آن ماست و اكنون زمان گشودن فصل جديد در كشور است.»
< روند تشكيل دولت ايتاليا
حال انتظار مى رود پرودى رهبر ائتلاف چپ مأمور تشكيل دولت جديد شود.بدين ترتيب كه رئيس جمهورى ايتاليا با توجه به سهم احزاب يا ائتلاف هاى سياسى از كرسى هاى پارلمانى نخست وزير اين كشور را منصوب مى كند. در سال ،۲۰۰۵ پارلمان ايتاليا اصلاحاتى را در قانون انتخابات تصويب كرد كه هدف از آن مقابله با بى ثباتى دولت ها در اين كشور از زمان خاتمه جنگ دوم جهانى بود.
در اين دوره، به دليل كثرت و رقابت احزاب، دولت هاى ايتاليا عموماً بى دوام بوده و معمولاً پس از كوتاه مدتى به دليل ناتوانى در كسب حمايت پارلمان از قدرت ساقط مى شدند. پارلمان ايتاليا از دو مجلس به نام هاى سنا - مجلس اعلا - و مجلس نمايندگان - مجلس سفلا - تشكيل يافته كه به ترتيب داراى ۳۱۵ سناتور و ۶۳۰ نماينده هستند كه براى دوره هاى پنج ساله انتخاب مى شوند هر چند امكان انحلال پارلمان قبل از خاتمه هر دوره نيز وجود دارد.
اصلاح قانون انتخابات به منظور تشويق تشكيل ائتلاف هاى پايدارتر و دوام دولت ها به تصويب رسيد و بر اساس روش آراى نسبى شكل گرفته است و تمامى شهروندانى كه به سن ۱۸ سالگى رسيده باشند حق انتخاب اعضاى مجلس نمايندگان و تمامى شهروندانى كه به سن ۲۵ سالگى رسيده باشند حق انتخاب سناتورها را دارند. اعضاى مجلس سنا براى حوزه هاى مشخص انتخاب مى شوند و معدودى از آنان، شامل رئيسان جمهورى سابق، با فرمان رئيس جمهورى وقت به عنوان نمايندگان مادام العمر در سنا حضور دارند.
در مجلس نمايندگان، هر ناحيه يا حوزه انتخاباتى داراى تعداد معينى كرسى است و حزب يا ائتلافى كه بتواند اكثر آراى حوزه را به خود اختصاص دهد به طور خودكار ۵۵ درصد كرسى هاى آن ناحيه را به دست مى آورد حتى اگر آراى حزب يا ائتلاف به اين حد نرسيده باشد. به منظور اطمينان از تشكيل دولت، حزب يا ائتلافى كه بيشترين تعداد كرسى هاى مجلس نمايندگان را كسب كرده باشد اما به نيمى از كرسى ها نرسيده باشد نيز به طور خودكار قطعاً ۵۴ درصد كرسى ها را در اختيار مى گيرد تا دست كم به حد نصاب ۳۴۰ كرسى دست يابد.
< واكنش آمريكا
روزنامه ايتاليايى «لارپوبليكا»در شماره ديروز خود به نقل از «كرت دى والكر»مشاور وزير خارجه آمريكا نوشت: آمريكا باهر دولتى كه در انتخابات ايتاليا پيروز شود، همكارى خواهد كرد. اين روزنامه افزود: برلوسكونى نخست وزير ايتاليا دراين سالها نه فقط يك متحد با وفاى آمريكا بود، بلكه اغلب ستون پنجم واشنگتن در اتحاديه اروپا محسوب مى شد روز دوشنبه نيز وقتى پايگاه اينترنتى «MsNbc»با درج عكس نخست وزير ايتاليا بالاى آن نوشت «درخطر قرار دارد»، اين باعث يأس و عصبانيت «بوش »شد.
بوش هيچ اظهارنظر رسمى نكرد و حتى واكنش مقامات آمريكايى نيز بسيار احتياط آميز و سياسى بود. مشاور وزير خارجه آمريكا از حضور گسترده مردم ايتاليا در انتخابات (كه بيشتر از تمام رأى گيريها درآمريكا محسوب مى شود) ابراز رضايت كرد و گفت: روابط ما باايتاليا آنقدر محكم و با ثبات است كه دليلى بر تغيير آن وجود ندارد.