• كوفى عنان دبير كل سازمان ملل: همچنان معتقدم كه مذاكره بهترين راه حل مسأله هسته اى ايران است
• پاپ در پيام خود به مناسبت عيد پاك از رهبران جهان خواست تا راه حلى آبرومند انه براى رفع بحران هسته اى ايران بيابند
گروه سياسى _ همچنان كه انتظار مى رفت، تهران در فرداى بدرقه رئيس آژانس انرژى اتمى با موضعگيرى ها و رفتارهاى جديد از سوى طيف دوستان و رقيبان خود روبرو شده است.
آمريكايى ها از زبان كاندوليزا رايس كوشيدند مأموريت البرادعى در تهران را ناكام نشان دهند و به اين طريق اعضاى شوراى امنيت را به اتخاذ تصميمات تند و افراطى عليه جمهورى اسلامى مهيا سازند.شاهد مثال اين ماجرا سخن تازه رايس و دستيارش، نيكلاس برنز بود كه در آستانه عزيمت به اجلاس مسكو، وعده تصويب فرمول تحريم ايران را در اين جلسه سر دادند.اما در اقدامى برخلاف خط سير واشنگتن، دو شخصيت مؤثر جهانى (پاپ و عنان) با سخن خود مهر تأييد بر كار البرادعى زدند و ديپلمات هاى دخيل در ماجراى هسته اى ايران را به يافتن راه مسالمت آميز براى اين مناقشه فرا خواندند.
به اين ترتيب توپ مناقشه هسته اى ايران بار ديگر ميان آژانس و آمريكا به گردش درآمده است.در حالى كه حدود ۱۰ روز تا ارائه گزارش نهايى البرادعى و جلسه شوراى حكام باقى مانده، سخنگوى اين نهاد با اعلام خبر عزيمت تيم بلندپايه جديد به تهران، نشانى جديد از تداوم خط مذاكره در پرونده هسته اى ايران مى دهد و در همان حال واشنگتن با بسيج ابزارهاى سياسى و تبليغى، خيز جديدى براى به هم ريختن معادلات ميز مذاكره برمى دارد.
> ورود مراجع پرنفوذ به حلقه ميانجيگرى
در نزديكى اجلاس ۷ ارديبهشت شوراى حكام، مراجع پرنفوذ بين المللى بار ديگر دست به كار شدند تا دامنه تندروى بازيگران غربى را در اين ماجرا مهار كنند. دبيركل سازمان ملل ديروز توصيه ها و هشدارهاى جديدى را متوجه آمريكا كرد. دبيركل سازمان ملل با تأكيد بر اينكه با انجام عمليات نظامى نمى توان مسأله هسته اى ايران را حل كرد،گفت : معتقدم آژانس بين المللى انرژى اتمى بطور متعهدانه مسأله را اداره مى كند و همچنان معتقدم كه مذاكره بهترين راه حل موضوع است.
كوفى عنان درمصاحبه با روزنامه اسپانيايى «آب ث» چاپ مادريد، كه امروز (يكشنبه) منتشر شد ،تصريح كرد كه «هيچ ضرورتى نمى بينم اقداماتى اتخاذ شود و فضاى كنونى را كه به اندازه كافى وخيم هست، وخيم تر سازد.» وى از همه طرف هاى پرونده هسته اى ايران خواست «روحيه مذاكره» را بر همه چيز ترجيح دهند. عنان ابراز اميدوارى كرد كه گزارش رسانه هاى غربى درباره تلاش آمريكا و انگليس براى انجام حمله نظامى احتمالى عليه تأسيسات هسته اى ايران نيز «فقط ثمره حدس و گمان» باشد.
اما دومين مقامى كه ورود او به مسأله هسته اى ايران، عنوان «يك اتفاق جديد» به خود گرفت، پاپ بود.او خواستار مذاكره درباره برنامه هسته اى ايران خواهد شد. پاپ بنديكت، رهبر كاتوليك هاى جهان، در نخستين پيام خود به مناسبت عيد پاك از رهبران جهان خواست تا راه حلى آبرومند براى رفع بحران هسته اى ايران بيابند و از ايجاد كشور فلسطين كه به معناى واقعى مستقل است، حمايت كنند. پاپ بنديكت شانزدهم در اشاره اى روشن به بن بست در بحران اتمى ايران، دعا كرد كه راه حلى آبرومند براى همه طرفين در اين روند به دست بيايد.
وى كه اميدوار است سال آينده از اسرائيل ديدن كند، با رد اظهارات اخير محمود احمدى نژاد، رئيس جمهور ايران مبنى براضمحلال اسرائيل، از حق وجود كشور اسرائيل دفاع كرد.
> واشنگتن ناراضى از مذاكرات البرادعى گزينه تحريم را در مسكو دنبال مى كند
دستگاه ديپلماسى آمريكا در اقدامى كه نشان از نارضايتى آن از دور جديد همكارى و مذاكره ايران و آژانس و حمايت جمهورى اسلامى از فلسطين داشت، تهران را به انجام تحريم هاى اقتصادى تهديد كرد. كاندوليزا رايس اعلام كرد كه قصد دارد گزينه هايى را براى تحريم تهران از طريق سازمان ملل عملى كند.
او در آستانه عزيمت دستيارش، نيكلاس برنز به اجلاس اعضاى شوراى امنيت در مسكو ادعا كرد كه از اين اجلاس به عنوان فرصتى براى در دستور آوردن گزينه تحريم ايران بهره خواهد جست. شون مك كورمك سخنگوى وزارت امور خارجه آمريكا نيز گفت كه نيكلاس برنز عضو شماره ۳ وزارت امور خارجه اين كشور روز سه شنبه در مسكو تلاش خواهد كرد تا حمايت همتايان اروپايى، كانادا، روسيه، چين و ژاپن را جلب كند.
وى همچنين ادعا كرد كه اين نشستها به منظور آغاز تصميم گيرى درباره اقدامات بعدى ديپلماتيك، براى افزايش فشارها بر ايران خواهد بود. مك كورمك همچنين درباره اظهارات اخيركاندو ليزا رايس وزير امور خارجه آمريكا مبنى بر اينكه در نظر دارد درباره ايران از بند ۷ منشور سازمان ملل يعنى اعمال تحريم و زور عليه اين كشور به عنوان آخرين راهكار استفاده كند، گفت: «اگر ايران به دستور شوراى امنيت براى توقف فعاليتهاى مربوط به غنى سازى تا ۲۸ آوريل توجه نكند، چندين گزينه براى مجازات ايران وجود دارد».
بالاخره مقامات ارشد وزارت امور خارجه آمريكا تا آنجا پيش رفتند كه ادعا نمودند تحريمهاى احتمالى آمريكا ممكن است مسدود كردن دارايى هاى ايران و سفر مقامات يا شامل بخش نفت و گاز ايران نيز شود . در ادامه اين گزارش آمده كه كاندوليزا رايس، وزير امور خارجه آمريكا روز جمعه با محمد البرادعى، مديركل آژانس بين المللى انرژى اتمى درباره سفر وى به ايران صحبت كرد.
مك كورمك با اشاره به اين صحبت تأييد كرد كه پيامى روشن و قوى را به مقامات ايران مبنى بر اينكه لازم است كه دقيقاً از تقاضاهاى شوراى حكام آژانس پيروى كند، فرستاده است. اين در حالى است كه روسيه به عنوان ميزبان اجلاس پنج عضو دائم شوراى امنيت و آلمان در اظهاراتى برخلاف سران واشنگتن گفت كه فرصت همچنان براى حل مسأله هسته اى ايران از طريق ديپلماتيك و محترم شمردن منافع ايران و جامعه بين المللى وجود دارد.
سرگئى كرينكو گفت: راه حل اين است كه تهران حق فعاليت هسته اى را به همراه ارائه ضمانت هاى راضى كننده به جامعه جهانى درباره منع گسترش سلاح هاى هسته اى بدهد. از سوى ديگر روزنامه اسكاتسمن به نقل از مقامات دولتى انگليس گزارش داد كه تونى بلر، نخست وزير انگليس به بوش گفته كه كشورش به حمله احتمالى به ايران حتى در صورتى كه از حمايت چشمگير جهانى برخوردار باشد، نمى پيوندد. اين گزارش افزود كه مركز سياست خارجى يك گروه مشاور انگليسى قصد دارد با انتشار گزارشى خواستار راه حلى مبتنى بر مذاكره بر سر برنامه هسته اى ايران شود.
> تحرك جبهه مخالفان ديپلماسى آمريكا
اما گروه پرشمار غيرمتعهدها نيز حلقه جديد تحركات خود را با هدف حل مسالمت آميز پرونده ايران آغاز كرده اند. مالزى در نقش ليدر اين گروه ديروز در واكنش به فشارهاى غرب بويژه آمريكا براى كنار گذاشتن برنامه هسته اى صلح آميز ايران تأكيد كرد كه كشورش با هرگونه اقدامى كه ايران را از توليد انرژى هسته اى براى اهداف صلح آميز منع كند، مخالفت مى كند.
الجزاير عضو مؤثر ديگر اين گروه نيز اعلام كرد كشورش همواره از حق ايران براى برخوردارى از فناورى هسته اى و استفاده صلح آميز از آن دفاع مى كند. مصرى ها نيز با تأكيد بر اين مطلب كه خاورميانه و حتى اسرائيل هم بايد از سلاح هاى كشتار جمعى عارى شود، اعلام كردند كه موضوع هسته اى ايران بايد از طريق گفت و گو و كانال ديپلماسى حل شود. به گزارش روزنامه اخباراليوم مصر، حسنى مبارك گفت : «مصر تلاش هاى زيادى را براى بحرانى نشدن موضوع هسته اى ايران انجام داده است و بارها در مورد خطر پناه بردن به قدرت نظامى براى حل اين مسأله هشدار داده است.»
رئيس جمهورى مصر در گفت و گو با اين روزنامه، «بر ضرورت بازگشت به مذاكرات و كانال هاى ديپلماسى و راه حل هاى سياسى براى عبور از اين مسأله تأكيد كرد.» در اثناى تهديدات آمريكا و تحركات غيرمتعهدها، شمارى از محافل خبرى در سخنان وزير خارجه ايران متمركز شدند. خبرگزارى آلمان از تهران گزارش داد، منوچهر متكى وزير امور خارجه ايران يكشنبه اعلام كرد ايران هنوز در جست وجوى حل و فصل مسأله هسته اى با غرب از طريق ديپلماسى است.
به موجب اين گزارش متكى با بيان اين مطلب اعلام كرد ما هنوز هم خواستار حل و فصل اختلاف هسته اى از طريق ديپلماسى هستيم ولى اين غير منطقى است كه از ايران خواسته شود تا به تعهدات خود بر اساس پيمان منع توليدو گسترش تسليحات هسته اى (ان پى تى) پايبند باقى بماند و درعين حال ايران از امتيازات ان پى تى محروم شود. متكى با اشاره به تهديدات حمله نظامى آمريكا تأكيد كرد: واشنگتن با توجه به مشكلاتى كه به واسطه دخالت نظامى در افغانستان و عراق درگير آن شده است، در موقعيت آغاز بحران منطقه اى ديگرى قرار ندارد. وزير امور خارجه ايران تأكيد كرد: اگر ايران امروز تسليم شود و كوتاه بيايد، فردا همان فشارهاى سياسى بر كشورهاى ديگر عضو عدم تعهد اعمال خواهد شد.