برديا ارسطو
«پول زور وده». اين جمله معروف يكى از سريالهاى پرطرفدار سال گذشته تلويزيون نمادى بيرونى و واقعى داشت كه زود و سريع ميان همه رواج يافت تا آنجا كه حتى برخى مديران در ادبيات خود از آن بهره بردند و گفتند جاهايى براى پيشبرد پرو ژه هايشان از اين جمله بسيار به كار بردند.
اما واقعيت اين است كه سالهاى اخير به ويژه از ابتداى دهه ۹۰ در تهران و كلانشهرها «زورگيرى» به جرمى شايع مبدل شده است . اين اصطلاح كه معادل حقوقى آن در قانون مجازات اسلامى « سرقت به عنف » است از آنجا جالب توجه شده كه بدانيم مرتكبان به نوعى از انجام فعل مجرمانه خود كه به همراه آزار و اذيت ديگران است لذت مى برند. گاه اين وضع تا به آنجا پيش مى رود كه سارق به عنف وقتى زنان را طعمه قرار مى دهد آنان را نيز مورد سوءاستفاده و تعرض نيز قرار مى دهد. سايت اطلاع رسانى پليس به تازگى در گزارشى اعلام كرده است زورگيرى به عنوان يك جرم و ناهنجارى در شهرستان هاى استان تهران، بالاترين درصد آمار جرايم را در ماه هاى گذشته داشته است.
|
|
|
زورگيران سارقان بى ابتكار و بى خلاقيتى هستند! تعجب نكنيد . قصد نداريم آنها را ضايع كنيم بلكه بيشتر مى خواهيم آنها را بشناسيم . به تعريف قانون مجازات اسلامى سرقت ربودن مال ديگرى به صورت پنهانى و به قصد مجرمانه است. در اين تعريف كاملاً مشخص است كه سارق بايد بتواند پنهانى و دور از چشم ديگران بدون آنكه آثار جرمى به جا گذارد مالى را بدزددو تصاحب كند. اين كار نيازمند هوش و ذكاوت و طرح نقشه است حال آنكه سرقت به عنف يا زورگيرى از هيچ يك از مؤلفه ها يا بهره نمى برد يا آنقدر كم بهره است كه بزودى به دام پليس مى افتد. بنابراين ما در زورگيرى با عده اى طرفيم كه توانايى شان خلاصه شده در زور بازو و سلاحشان است . آن هم سلاح سرد. آدمى هم كه اصولاً از هر تهديد جانى هراس دارد كه جانش عزيز است بنابراين براى درامان ماندن تن به خواسته زورگير مى سپارد در حالى كه شايد حتى بتواند از پس او برآيد.
*****
به تازگى يك بررسى پليس مشخص كرده است كه جوانان اصلى ترين افرادى هستند كه تن به ارتكاب زورگيرى مى سپارند. آمارهاى رسمى ارائه شده در زمينه ارتكاب اين جرم، حاكى است كه اغلب جرايم عليه اموال مردم، در كلان شهرها توسط جوانان و نوجوانان پسر انجام مى پذيرد و گسترش زمينه هاى جرم در مناطق شهرى بيش از سايرمناطق است .
البته با توجه به اينكه زندگى در كلان شهرها بسيار غريبانه به نظر رسيده و مردم يكديگر را غالباً نمى شناسند ، مهاجران و غريبه ها به راحتى شناسايى نمى شوند. اين عوامل مجرمان را در ارتكاب به جرم و مخفى شدن در شلوغى جمعيت شهر يارى مى كند .
كارشناسان و پژوهشگران به اين نتيجه رسيده اند كه اين جرايم عمدتاً در مناطقى كه از سطح سواد و تحصيلات كمترى برخوردارند روى مى دهند.
سرهنگ حميدچمنى معاون اجتماعى و ارشاد فرماندهى انتظامى استان تهران در اين باره مى گويد: مشاهده بيشتر اين حوادث در شهرستان هاى «كرج ، شهريار و...» حاكى از آن است كه شهروندان در رويارويى با مجرمان زورگير آگاهى لازم را ندارند. به طورى كه در اين راستا هنجارشكنان با استفاده از اين فرصت، با غصب عناوين جعلى اقدام به اخاذى و زورگيرى مى كنند
زورگيرى تحت عنوان مأمور و كارمند ادارات دولتى و امنيتى يكى از شايع ترين اين دسته از جرايم است و برخى از سارقان و تبهكاران با پرداخت ۲۵۰۰ تومان به راحتى مى توانند لباس پليس را تهيه كرده، افسر عالى انتظامى و نظامى كشور شده و از اين راه اقدام به اخاذى و زورگيرى كنند .
*****
در رويكردى ديگر مجرمان تحت عنوان زورگيرى «عنوان مسافركش و مسافر» وارد عمل مى شوند. اخاذى تحت عنوان مسافركش بيشترين اخبار حوادث را به خود اختصاص داده است.اينگونه مجرمان با استفاده از خودروهاى شخصى و تحت عنوان مسافركش به اخاذى و زورگيرى از مسافران كه قريب به اكثريت آنان زنان هستند اقدام مى كنند.
بيشتر آنان در خيابان ها و مسيرهاى كم رفت و آمد با دو يا سه نفر از همدستان خود كه به عنوان مسافر سوار بر خودرو هستند اقدام به سرقت، زورگيرى و گاهاً تجاوز به عنف مى نمايند.
*****
مى گويند دزدزده نيز از بابت قربانى شدن خود مقصر است چرا كه اگر درايت به خرج مى داد و از خود و مالش مراقبت مى كرد كمتر دزدى ريسك تعرض به مال او را به جان مى خريد.
در مورد زورگيران و مالباختگانشان هم چنين است .مثلاً بارها تأكيد شده از وسايل نقليه مسافركشى استفاده كنيد كه شناسه دارند.
پليس نيز بارها تأكيد كرده از وسايل نقليه عمومى استفاده كنيد به ويژه زمانى كه هوا تاريك مى شود يا مسير خلوت و از تردد عمومى پرت است .
استفاده از وسايل نقليه عمومى مانند اتوبوس و تاكسى به منظور ترددهاى داخل يا خارج شهرى اطمينان بخش تر است.پليس تأكيد دارد در صورت استفاده از اتومبيل هاى شخصى، قبل از سوار شدن وضعيت داخل اتومبيل از قبيل دستگيره باز و بستن درها و دستگيره شيشه بالابر و غيره بررسى و در صورت مشاهده موارد مشكوك از خودرو پياده و با به خاطرسپردن شماره پلاك و رنگ و مشخصات اتومبيل نيروى انتظامى را مطلع نماييد.
*****
فصل تابستان در راه است و دوباره كلاسهاى اوقات فراغت و تفريح بچه ها . اگر از همين حالا كه هنوز آنها درگير امتحاناتشان هستند به فكر نباشيم فردا دير است . ضمناً خانمها نيز بايد به اين نكته توجه داشته باشند كه با اندكى دقت مى توانند از تبعات تلخ قربانى شدن بكاهند به ويژه آنكه زورگيران كمتر با هوش و نقشه عمل مى كنند و به همين دليل نيز آنى و لحظه اى تصميم مى گيرندو به همين دليل شايد فقط همان لحظه كه شما بى خيال دقت در رفت و آمدتان شديد آنها تصميم بگيرند قربانى بعدى شان شما باشيد.