پره مير، آوريل ‎/۲۰۰۶ ترجمه: اميررضا نورى زاده

ماهنامه معتبر پره مير پس از يك نظرسنجى گسترده از منتقدان و هنرپيشگان برجسته اقدام به چاپ فهرستى از بهترين بازى هاى تاريخ سينما كرده كه البته همچون ساير فهرست هاى مشابه در دهه هاى اخير مى تواند جنجالى و بحث برانگيز تلقى شود.
۵۰ انتخاب از اين مجموعه را مرور مى كنيم:
۱- پيتر اوتول در نقش تى ايى لورنس در فيلم لورنس عربستان (۱۹۶۲)
بخشى از حوادثى كه در مورد اين فيلم وجود دارد مربوط به اوتول و حضور او در اين فيلم است چرا كه نقش لورنس ابتدا به مارلون براندو و آلبرت فينى پيشنهاد شده بود و گرچه ديويد لين (كارگردان فيلم) او را يك انگليسى خل مزاج براى بازى در فيلم «روزى كه بانك انگلستان سرقت شد» خوانده بود ولى اوتول ۳۰ ساله بازى اى در فيلم لورنس عربستان ارائه داد كه تقريباً تصور هر هنرپيشه ديگرى در نقش او غيرممكن است. گرچه اين نقش به گفته خودش تا پايان عمر همراهش بود ولى در مراسم اسكار آن سال رقابت را به گريگورى پك (براى بازى در فيلم كشتن مرغ مقلد) واگذار كرد و پس از آن نيز ۶ بار ديگر نامزد دريافت جايزه شد ولى در هيچ كدام از آنها نيز موفق نبود و در نهايت اسكار افتخارى در ۷۰ سالگى گرفت. او در مورد اين نقش مى گويد: من محسور اين نقش شده بودم و دو سال و سه ماه به چيزى به جز لورنس فكر نمى كردم ولى اين براى من بد بود و حس بازيگرى ام را در آينده از بين برد.
۲- مارلون براندو در نقش ترى مالوى در فيلم در بارانداز (۱۹۵۴)
اليا كازان شخصيت ترى مالوى را بچه معصوم كودنى ناميد كه كارهاى بدى انجام داده و مى خواهد گناهانش بخشوده شود. مالوى بهترين بازى تمام دوران حرفه اى براندو است و يكى از نقاط اوج آن صحنه به ياد ماندنى در تاكسى است جايى كه برادرش چارلى با نااميدى به رويش اسلحه مى كشد و ترى مالوى با آرامش آن را كنار مى زند و آرام مى گويد: چارلى، چارلى... اين كار اون نبود. كار تو بود.
۳ مريل استريپ در نقش سوفى زاويس توسكا در انتخاب سوفى (۱۹۸۵)
قدرت بازيگرى مريل استريپ در اين فيلم با لهجه باورنكردنى لهستانى و آلمانى او همراه شده شخصيت او در اين فيلم در اوج رنگ و نگرانى در جريان جنگ دوم جهانى در رؤياى مهاجرت به آمريكا به سر مى برد ولى اين رؤيايى دست نيافتنى است و سونى هرگز نمى تواند از گذشته اش بگريزد.
۴- آل پاچينو در نقش سانى ورتزيك در بعدازظهر نحس (۱۹۷۵)
پاچينو در اين فيلم نقش سارق بانك را ايفا مى كند كه براى جبران هزينه عمل جراحى دوستش ناچار به سرقت شده و سيدنى لومت از پاچينو خواست تا شخصيت سانى كمترين تفاوت را با شخصيت سركش و عصبى پاچينو داشته باشد. در صحنه اى بداهه كه سانى با تلفن صحبت مى كند، بازى پاچينو به قدرى هيجان زده است كه حس مى كنم يك نفر بايد به پاچينو بگويد كه اين فقط يك فيلم است.
۵- بت ديويس در نقش مارگو چانينگ در فيلم همه چيز درباره ايو (۱۹۵۰)
تمايل ديويس به بازى در نقش مارگو حسود، تلخ مزاج و بداخلاق در واقع به اين دليل بود كه در چهل سالگى، شخصيت خود ديويس در پشت دوربين تفاوت زيادى با مارگو نداشت.
۶- جيمز كاگنى در نقش جورج كوهان در فيلم يانكى دودل دندى (۱۹۴۲)
ماكاگنى را از بازى در نقش تبهكاران سخت گير (دشمن مردم) عشاق احساساتى (The Strawberry Blonde) و قاتل روان پريش (White Heat) مى شناسيم اما در يانكى دودل دندى او قهرمان يك فيلم موزيكال است كه بارها تماشاچى را به خنده و گريه وامى دارد.
۷- داستين هافمن در نقش راستو در فيلم كابوى نيمه شب (۱۹۶۹)
آنچه باعث تأسف اكثر تماشاگران در پايان فيلم شد، رؤياهاى برباد رفته راستو و سرنوشت تلخ او نيست بلكه مظلوميت انسانيت او در اين دنيا است. جان شلزينگر در ابتدا فقط مى خواست قانع شود كه داستين هافمن توانايى بازى در نقش يك بيلياردباز خيابانى را دارد اما هافمن كه با بازى در فيلم فارغ التحصيل در آن زمان شهرت زيادى داشت، چيزى از تصورات شلزينگر در نقش فردى ارائه داد كه تمام زندگى اش در لبه پرتگاه زندگى گذراند.
۸- جيمز استوارت در نقش جورج بيلى در فيلم زندگى شگفت انگيزى است (۱۹۴۶).
نخستين بازى جيمز استوارت پس از پايان خدمت در جنگ دوم جهانى كه طى آن شاهد به واقعيت پيوستن رؤياهاى مردى هستيم كه در آغاز راه مسؤوليت هايش سد بزرگى در برابر خواسته هايش بود.
۹ - جين دايلدر در نقش دكتر فردريك فرانكن اشتاين در فيلم فرانكن اشتاين جوان (۱۹۷۴)
هيچ هنرپيشه كمدى نمى تواند در ارائه شخصيتى خل مزاج برابرى كند و فرانكن اشتاين جوان كمدى هجو مل بروكس براساس اين شخصيت سينماى وحشت _ اوج بازى اوست.
۱۰ - رابرت دنيرو در نقش جكى لاموتا در گاو خشمگين (۱۹۸۰)
جكى لاموتا در بيان ساده فردى است كه تنها براساس غرايز حيوانى اش زندگى مى كند و در رينگ بوكس با حريفانش مبارزه مى كند و هر عكس العملش در قالب انسانى هم تند و خشن است و البته دنيرو هنرپيشه اى است كه به بهترين وجه اين هيولاى مجسم را به روى پرده مى آورد.
۱۱ - دانيل دى لوييس در نقش كريستى براون در فيلم پاى چپ من (۱۹۸۹)
دى لوييس فراتر از بازى در قالب نويسنده اى معمول ظاهر مى شود و تلاش مى كند تا شخصيتى پيچيده، هوس باز و البته خوش ذهن را كه در قالب جسمى معلول گرفتار آمده را ارائه كند. او براى بازى هرچه بهتر مدت زمانى را بر روى ويلچير زندگى مى كرد و در اين مدت دو دنده اش شكست. او حتى زمانى كه مدير برنامه هايش قصد ملاقات با او را داشت، حاضر نشد از نقش بيرون بيايد .
۱۲ - جك نيكلسون درنقش باداسكى بدجنس در فيلم آخرين جزئيات (۱۹۷۳)
گرچه نيكلسون براى اين نقش آفرينى در قالب يك سرباز نيروى دريايى نامزد دريافت اسكار شد اما اين فيلمى نيست كه مورد علاقه طرفداران نيكلسون جوان باشد. اما واقعاً چه كسى بهتر از نيكلسون مى تواند نقش يك ضد قهرمان در نيروى دريايى را بازى كند؟
۱۳ - كاترين هيپورن درنقش النور در فيلم شير در زمستان (۱۹۶۸)
مدتها قبل كه نقش هاى محورى زيادى به هنرپيشگان زن هاليوود اعطا مى شد ، هيپورن نقش اين ملكه قرن دوازدهمى انگلستان را ايفا كرد. حضور او بازى پيتر اوتول در نقش هنرى دوم را كاملاً تحت تأثير قرار داد.
۱۴ - رابرت دووال در نقش مك اسلج در فيلم Tender Mercies( ۱۹۸۳) بازى دووال در نقش يك خواننده شكست خورده ومسن موسيقى كه اكنون تمام زندگى اش را تشكيل مجدد خانواده خلاصه كرده ، زمانى جذاب تر مى شود كه بازيهايش در فيلمهايى چون پدرخوانده و يا اينك آخرالزمان را به ياد بياوريم.
۱۵ - تام هنكس در نقش جاش پاسكين در فيلم بزرگ (۱۹۸۸)
هنكس براى بازى در فيلمهاى فيلادلفيا و فارست گامپ جايزه اسكار دريافت كرد ولى براى بازى فوق العاده اش در نقش نوجوانى كه مدير يك شركت اسباب بازى مى شود فقط يك نامزدى به دست آورد.
۱۶ - كرى گرانت در نقش دى آر دولين در فيلم بدنام (۱۹۴۶)
كرى گرانت و اينگريد برگمن در نقش مأمور دولين و آليشيا هوبرمن جامعه شناس ، تريلر هيچكاك را به فيلمى ماندگار بدل كردند. گرانت در اين فيلم نقش فردى را ايفا مى كند كه على رغم اندوه درونى اش سرانجام به رابطه عاطفى دلخواهش مى رسد.
۱۷ - دنزل واشنگتن در نقش مالكوم ايكس در فيلم مالكوم ايكس (۱۹۹۲)
بازى واشنگتن دراين نقش از آن جمله نقش آفرينى هاست كه شايد فقط خود او مى توانست ارائه دهد. اسپايك لى در مورد او مى گويد: برنامه واشنگتن براى اين نقش يك سال قبل از شروع فيلمبردارى آغاز شد او معتقد بود اگر قرار است اين فيلم موفق باشد، همه چيز بر دوش او خواهد بود. او قرآن مى خواند و به زبان عربى عبادت مى كرد و خوردن مشروب الكلى و گوشت خوك را كنار گذاشت تا جسم و ذهنش را براى اين نقش آماده كند.
۱۸ - اميلى واتسون در نقش بس مك نيل در فيلم شكستن امواج (۱۹۹۶)
واتسون را در اولين نقش آفرينى مهمش در قالب زنى ساده انگار مى بينيم كه تصور مى كند مى تواند زندگى از هم پاشيده همسرش را با توسل به هر وسيله اى نجات دهد . شخصيت او عشق بچه گانه معصومانه به همسرش دارد و ما انعكاس همه اين احساسات را در چهره واتسون مى بينيم.
۱۹ - آل پاچينو در نقش مايكل كورلئونه در فيلم پدرخوانده ۲ (۱۹۷۴)
پس از مرگ پدر ،مايكل كورلئونه به جاى او به قدرت مى رسد اما عدم وفادارى برادرش فردو، روابط سرد با همسرش كى و جنگ داخلى براى سركوب كسانى كه مى خواهند قدرت خانواده اش را تضعيف كنند، چهره اى اهريمن گونه از شخصيت مايكل ارائه مى دهد اما همه ما هنوز او را دوست داريم و او را شاهزاده تاريكى سينما مى دانيم.
۲۰ - پل نيومن در نقش فرانك گالوين در فيلم The verdiet(۱۹۸۲)
تعجب ما از تماشاى بازى حيرت آور نيومن در نقش گالوين وكيل متبحر و جدى فيلم زمانى بيشتر مى شود كه بدانيم بخش عمده از خصوصيات كوچك شخصيت او در فيلمنامه موجود نبود و به پيشنهاد خود نيومن و عمدتاً به شكل بداهه به اين شخصيت اضافه شده.
۲۱- جوليتا ماسينا در نقش كابيريا در فيلم شبهاى كابيريا (۱۹۵۷)
۲۲ - جانى دپ در نقش ادوارد دست قيچى در فيلم ادوارد دست قيچى (۱۹۹۰)
۲۳ - راسل كرو در نقش جفرى ويگاند در فيلم خودى (۱۹۹۹)
۲۴ - همفرى بوگارت در نقش فرد دابز در فيلم گنجهاى سيرامادره (۱۹۴۸)
۲۵ - گرتا گاربو در نقش نينو چكا در فيلم نينو چكا (۱۹۳۹)
۲۶ - ماريا فالكونتى در نقش ژاندارك در فيلم مصائب ژاندارك (۱۹۲۸)
۲۷ - مارلون براندو در نقش پل در فيلم آخرين تانگو در پاريس
۲۸ - روزاليند راسل در نقش هيلدى جانسوى در فيلم His Girl Friday (۱۹۴۰)
۲۹ - پيتر سلرز در نقش چنس باغبان در فيلم آنجا بودن (۱۹۷۹)
۳۰ - جيمز استوارت در نقش جان فرگوسن در فيلم سرگيجه (۱۹۵۸)
۳۱ - جمى فاكس در نقش رى چارلز در فيلم رى (۲۰۰۴)
۳۲ - ادرى هپبورن در نقش هالى گاليگتى در فيلم صبحانه درتيفانى (۱۹۶۱)
۳۳- داستين هافمن در نقش مايكل دورسى ‎/ دورتى ميكلز در فيلم توتسى (۱۹۸۲)
۳۴ - باستر كتيون در نقش جانى گرى در فيلم ژنرال (۱۹۲۷)
۳۵ - فيليپ سايمور هافمن در نقش ترومن كاپوتى در فيلم كاپوته (۲۰۰۵)
۳۶ - فى داناوى در نقش كراس مالوى در فيلم محله چينى ها (۱۹۷۴)
۳۷ - جين هكمن در نقش هرى كال در فيلم مكالمه (۱۹۷۴)
۳۸ - كارول لو مبارد در نقش ماريا تورا در فيلم بودن يا نبودن (۱۹۴۲)
۳۹ - لاورنس اوليويه در نقش ريچارد سوم در فيلم ريچارد سوم (۱۹۵۵)
۴۰ - نيكول كيدمن در نقش سوزان استون مارتو در فيلم مردن براى (۱۹۹۵)
۴۱ - ساموئل ال جكسون در نقش جولز وين فيلد در فيلم قصه هاى عامه پسند (۱۹۹۴)
۴۲ - رابرت دنيرو در نقش تراويس بيكل در فيلم راننده تاكسى (۱۹۷۶)
۴۳- جيمزدين در نقش جيم در فيلم شورش بى دليل (۱۹۵۵)
۴۴- چارلى چاپلين در نقش دلقك در فيلم روشنايى هاى شهر (۱۹۳۱)
۴۵ - زره ويترپسون در نقش تريسى فليك در فيلم انتخابات (۱۹۹۹)
۴۶- تام هنكس در نقش چاك نولند در فيلم دورافتاده (۲۰۰۰)
۴۷ - جك نيكلسون در نقش اندل پاتريك مك مورفى در فيلم ديوانه از قفس پريد (۱۹۷۵)
۴۸- بيل موراى در نقش فيل كانزر در فيلم روز گراندهاگ
۴۹ - ليواولمن در نقش اليزابت ولگر در فيلم پرسونا (۱۹۶۶)
۵۰ - همفرى بوگارت در نقش سام اسپيد در فيلم شاهين مالت (۱۹۴۱)