همزيستى غذايى و زنان
نتايج يك تحقيق نشان مى دهد زنان از نظر همزيستى غذايى با مردان مشكل پيدا مى كنند. نتايج تحقيقى كه در دانشگاه نيوكاسل انگليس انجام گرفته است نشان مى دهد زنان و مردان كه تازه تشكيل زندگى مشترك مى دهند در اوايل زندگى سعى مى كنند براى رعايت حال يكديگر از بسيارى از عادات خود بويژه از رژيم غذايى خود صرف نظر كنند.
نتايج اين تحقيق نشان مى دهد كه در همزيستى غذايى مردان سعى مى كنند بيشتر غذاهاى سبك مركب از ميوه و سبزيجات بخورند. درحالى كه زنان بيشتر ترجيح مى دهند غذاهايى مانند پاته (گوشت يا ماهى كه با آرد درست شده باشد) و غذاهاى ديگر همراه با سس بخورند كه در نهايت اين همزيستى غذايى به نفع مردان تمام مى شود.
معيارجديدى براى تشخيص سرطان تخمدان
متخصصان به تازگى معيارهاى جديدى را براى تشخيص سرطان تخمدان معرفى كرده اند كه گمان مى رود بتوان انواع پيشرفته سرطان تخمدان را تشخيص داد. انجمن متخصصان سرطان هاى زنان اعلا م كرد: معيارهاى جديد براى زنانى است كه در سن پس از يائسگى قرار دارند. به گفته كارشناسان در صورتى كه مقادير مولكول «سى اى ۱۲۵» در زنان پس از يائسگى بيش از شصت و پنج باشد و پيش ازآن نيز نتايج اندازه گيرى اين ماده غير طبيعى باشد، بهترين عامل پيش بينى كننده سرطان تخمدان محسوب مى شود. يكى ازمشكلا ت در سرطان هاى تخمدان آن است كه به علت نداشتن علامت واضح، اكثر مبتلايان به اين سرطان تا زمان پيشرفت بيمارى ناشناخته باقى مى مانند.
عوارض تنفسى جنين با مادران سيگارى
مواجهه جنين با نيكوتين موجب مى شود تنفس پس از تولد غير طبيعى شود كه ممكن است مرگ زود هنگام را به دنبال داشته باشد. بررسى هاى جديد نشان مى دهد در اين گروه از نوزادان در صورت كاهش مقدار اكسيژن هواى تنفسى ،تعداد دفعات تنفس به حد كافى افزايش پيدا نمى كند و به بيان ديگر واكنش بدن نوزاد به كاهش اكسيژن در محيط غير عادى است و ممكن است او را در معرض كمبود اكسيژن و احتمالاً آسيب به برخى از اندام هاى حياتى نوزاد بويژه مغز قرار دهد. به گفته محققان با توجه به اين يافته مى توان نتيجه گيرى كرد كه مواجهه با نيكوتين دردوران باردارى نقش مؤثرى در بروزاختلال در واكنش فيزيولوژيك طبيعى دارد. با افزايش سن نوزاد پديده ديگرى اتفاق مى افتد و اين بار تنفس به طورغير عادى زياد و غير طبيعى است.
افسردگى و زنان ميانسال
زنانى كه در دوران زندگى هرگز دچار افسردگى نشده اند، در سنين ميانسالى با فرا رسيدن دوره يائسگى مبتلا به افسردگى مى شوند. مركورى نيوز اعلام كرد: اين بدان معنى نيست كه تمامى زنان بدون استثناء دچار افسردگى مى شوند اما اكثر آنان در دوران ميانسالى با توجه به پديده يائسگى دچار يك دوره حساسيت روحى شديد شده و احتمال بروز افسردگى در آنان تشديد مى شود. متخصصان توصيه مى كنند: در چنين مواردى خانم ها تصور نكنند به دليل فرا رسيدن دوره يائسگى دچار افسردگى شده اند. اين امر طبيعى بوده و به خودى خود نيز درمان مى شود، بلكه به دنبال درمان بوده و به متخصص مراجعه نمايند.
محققان دريافته اند: اين دوره از تغيير و تحولات جسمى در زنان كه منجر به تغيير در كار هورمونها مى شود بر سيستم روحى و عصبى تأثير مى گذارد و احتمال ابتلا به افسردگى را ۲ تا ۵ برابر افزايش مى دهد. از نشانه هاى تغييرات هورمونى هم، احساس حرارت بالا و تعرق زياد در نزد خانم ها است كه تحقيقات نشان مى دهد در اين زمان حساسيت روحى و عصبى به شدت زياد شده و افراد در معرض ابتلا به افسردگى قرار مى گيرند.
با توجه به اينكه بسيارى از زنان در اين سنين ممكن است والدين يا عزيزانشان را از دست بدهند يا با مسائل مالى مواجه شوند كه احتمال بروز افسردگى مضاعف شود.
احساس درد در نوزادان نارس
نوزادان نارس درد را احساس مى كنند . محققان «يونيورسيتى كالج»دانشگاه لندن نخستين بار شواهد قاطعى را در باره واكنش نوزادان نارس در برابر محركهاى بيرونى ناشى از احساس درد به دست آورده اند . پيش از اين محققان اين گونه واكنش ها را غير ارادى مى دانستند. ادراك درد در نحوه رشد مغز نوزادان نارس تأثير زيادى مى گذارد .
زنان و حساسيت در برابر هوا
هوا تأثير خاصى در سلامتى افراد دارد و زنان بيشتر از مردان نسبت به هوا حساسيت نشان مى دهند علتش آن است كه اعصاب زنان حساس تر است و انقلابات هوايى عكس العمل مخصوصى در قلب و عروق مى گذارد.
به گزارش ايسنا، طبق آزمايشات به عمل آمده از افراد مختلف، قلب يك نوع هواسنج است به همين جهت است كه در هواى روشن و آفتابى، انسان احساس شادى مى كند ولى برعكس درهواى گرفته و ابر آلود، احساس دلتنگى و غم مى كند.
طوفان هم مانند ابر، سلسله اعصاب را تحت تأثير قرار مى دهد و اشخاص عصبى مزاج را سخت ناراحت و عصبانى مى كند. دربعضى افراد در اينگونه موارد تنفس سريعتر مى شود و تشنجات مختلف ايجاد مى شود و زنان باردار ممكن است در اثر شدت تأثير سقط جنين كنند و يا دچار اختلالات ناراحت كننده اى شوند. همچنين مى توان گفت سرماى شديد توليد اختلالات عصبى كرده و برف دربعضى از افراد خيلى حساس توليد سردرد، خفقان، بى خوابى و استفراغ مى كند.
نگاه زنان انگليسى
به خانه دارى
براساس نتايج حاصل از يك نظرسنجى ، بيشتر زنان انگليسى انجام كارهاى داخل خانه را مفيد و به گونه اى «روح درمانى» مى دانند. روزنامه اينديپندنت نوشت: «حتى در سنينى كه زنان گام هاى بلند اقتصادى برمى دارند و يا در كارگاه ها موفق هستند، تنها چيزى كه به اكثر آن ها حس اقتدار مى دهد، همانا موفقيت كارهاى منزل است .»
براساس نتايج تحقيق اينترنتى ياد شده كه توسط پايگاه اينترنتى «ديسكاورى هوم اند هلث» صورت گرفت، به طور متوسط زنان ۲۵روز از زمان بيدارى خود را صرف نظافت و آراستن منزل مى كنند.
اما ۵۹ درصد از زنانى كه در اين نظرسنجى شركت كردند، گفتند: «نظافت منزل به آن ها اين احساس را مى دهد كه كنترل زندگى خود را در دست دارند» و در همين حال، ۶۰ درصد از اين زنان نيز گفتند كه به اعتقاد آن ها اين كار نوعى «روحى درمانى» است . اينديپندنت افزود : «در حالى كه ۲۰سال پيش، افراد زيادى كارهاى خانه را نشان از در بند كشيدن زنان مى پنداشتند، به نظر مى رسد كه اين طرز تفكر رنگ باخته است.»
حدود شش نفر از مجموع ۱۰ زن پرسش شونده ، از نقش خود در خانه دفاع كردند و گفتند كه «بى نظمى منزل، موجب افسردگى آنها مى شود» و ۵۹ درصد نيز گفتند كه «به هم ريختگى و نامرتب بودن منزل آن ها را عصبى مى كند.» تنها يك اقليت كوچك چهاردرصدى تميز كردن منزل را «تلاشى بيهوده و هدر دادن زمان» دانستند. با اين حال، ۵۷ درصد از زنان اذعان كردند كه نظافت منزل موجب خستگى مى شود، به ويژه اگر شاغل بودن  ۷۱ درصد اين زنان در خارج از منزل نيز در نظر گرفته شود.

مهسا مقدمى

توجه به همسر، گرمى زندگى
تمامى زوجهاى جوان انتظار دارند كه بعد از ازدواج همچنان روابطشان گرم و صميمى همانند سابق باقى خواهد ماند. اين اتفاق براى تعدادى از زوجها خواهد افتاد و هيچ گونه رمز و رازى وجود ندارد بلكه آنها به سادگى ياد گرفته اند كه زمان را براى همسر خود اختصاص داده و در آن زمان به او كاملاً توجه داشته باشند. به ياد داشته باشيد اين كار را بايد هر روز انجام دهيد و اگر تنها بعضى اوقات اين گونه رفتار كنيد مطمئناً جواب نخواهيد گرفت.
حقيقت اين است كه ازدواج و ادامه زندگى مانند يك باغ بزرگ است اگر شما به اين باغ عشق، محبت، توبه و علاقه نشان دهيد مانند اين است كه آن باغ نور خورشيد و باران كافى داشته است و سرشار مى شود از شكوفه هاى زيبا و رنگارنگ كه شما از ديدن آن لذت مى بريد و احساس خوشبختى مى كنيد.
خبر خوبى كه در اين زمينه وجود دارد اين است كه در هر ارتباطى به ويژه در ارتباط بين زن و شوهرش قدمهاى ساده كوچك و شايد از نظر بعضى ها بى اهميت مى تواند نتايج بزرگى را دربر داشته باشد. در اينجا چند روش ساده وجود دارد كه به شما كمك مى كند عشق را هميشه در زندگى زنده و سبز نگه داريد.
حداقل روزى يكبار از او تشكر كنيد:
مطمئناً از همه وقتى براى شما كوچكترين كارى انجام دهند تشكر مى كنيد. اما آيا براى كارهايى كه او برايتان انجام مى دهد نيز همين كار را مى كنيد؟ اگر هنگامى كه صبح از خواب بلند شديد و ديديد كه همسرتان صبحانه را برايتان آماده كرده است از او تشكر كنيد اگر همسرتان بدون اينكه از او خواسته باشيد زباله ها را بيرون ببرد حتماً به خاطر كارش از او قدردانى كنيد، حتى با يك كلمه ساده مانند متشكرم و فكر نكنيد كه او وظيفه اش را انجام داده است و احتياجى به تشكر نيست.
همسرتان را ستايش كنيد
همسر خود را براى انجام دادن كارهاى هرچند كوچك و جزئى ستايش كنيد:
اگر او يك كار جزئى و كوچك را به نحوى انجام مى دهد كه شما دوست داريد به عنوان مثال خيلى خوب املت درست مى كند يا هنگامى نيمرو درست مى كند مى داند به چه اندازه زرده اش سفت يا شل باشد از او قدردانى كنيد به ويژه هنگامى كه در جمع دوستان يا اقوام هستيد كارهاى خوب او را يادآورى كنيد و از او تشكر كنيد.
به او محبت كنيد هرچند كوچك:
مطمئن باشيد كارهاى خوبى كه شما انجام مى دهيد به خود شما باز خواهد گشت. هنگامى كه شما به او فكر مى كنيد و ملاحظه او را مى كنيد مطمئن باشيد كه او نيز اين احساس را نسبت به شما پيدا خواهد كرد. براى او دسرى را درست كنيد كه دوست دارد براى او mail - e و يا كليپى را بفرستيد كه مى دانيد دوست دارد. شام مورد علاقه اش را درست كنيد سعى كنيد از كارهاى معمول و روزمره بپرهيزيد و كارى تازه و نو ارائه دهيد. به عنوان مثال يك روز را بدون اينكه او متوجه شود برايش مرخصى بگيريد.
به قولهايتان عمل كنيد:
عمل نكردن به حرفهايى كه مى زنيد اتحاد و يكپارچگى را در اين ارتباط از بين مى برد و همچنين باعث مى شود تا همسرتان ديگر به شما اعتماد نكند بنابراين بهتر است به جاى قول دادن به او بگوييد كه به من اجازه بده كمى راجع به اين موضوع فكر كنم.
سعى كنيد در تجربه هاى يكديگر شريك شويد:
به او نشان دهيد چه چيز و چه كارى شما را خوشحال مى كند و شما از انجام دادنش لذت مى برديد و به او اجازه دهيد تا او نيز در اين كار با شما شريك شود و آن را تجربه كند. اين كار به هر دو نفر كمك مى كند تا انعطاف پذيرتر از قبل باشند ممكن است شما مجبور شويد به يك مسابقه ماشين سوارى برويد درحالى كه به آن علاقه نداريد و او نيز مجبور باشد با شما به يك نمايش تئاتر بيايد اما در اينجا شما تجارب و علاقه تان را با يكديگر تقسيم كرده ايد بنابراين سعى نكنيد در قدم اول با او مخالفت كنيد شايد حتى در اين تجربه جديد شما نيز دريابيد كه به آن علاقه پيدا كرده ايد.

بحرانهاى زيستى - روانى زندگى يك زن كه با آغاز قاعدگى شروع مى شود و باآبستنى و زايمان تداوم مى يابد، با قطع قاعدگى در دوران يائسگى به اوج خود مى رسد. اما يائسگى چيزى فراتر از فقدان توانايى بارورى در اثر قطع قاعدگى و كاهش استروژن است. يائسگى متضمن دستكم سه نوع دگرگونى است: زيستى، روانى و اجتماعى.
يائسگى زيستى به طبيعت كاركرد تخمدانها اشاره دارد كه از نظر تشريحى و فيزيولوژيك براى دوره فعاليت محدودى برنامه ريزى شده است. اشكالات جسمى ديگرى هم ممكن است با پديده سالمندى زنان همراه باشد. از جمله آنها ، بويژه در كشور ما كه شمار زايمانها زياد است شل شدن اعضاى لگنى است كه در كنار ديگر عوارض سالمندى، مشكلات بيشترى را پديد مى آورد و مى توان به پايين افتادگى رحم براى نمونه اشاره كرد. پوكى استخوان نيز ممكن است همزمان با يائسگى تظاهر كند و شكستگى هاى متعدد و درد فراوان پديد آورد.
موهاى خاكسترى و پوست پرچين و چروك، تنها نماينده فيزيكى انتقال از مرحله اى به مرحله ديگر زندگى است كه مستلزم سازگارى دوباره روانى و اجتماعى است.
دگرگونى روانى ناشى از سالمندى و يائسگى از احساس تغيير و فقدان سرچشمه مى گيرد و حتى دريك زن طبيعى هم مى تواند واكنش سوگ را پديد بياورد كه گاهى تمايز آن از افسردگى شديد دشوار است. در زنان كه زمينه وسابقه اختلال روانى دارند، تغيير و فقدان به عنوان استرسور شديد موجب تظاهر آسيب شناسى روانى نهفته آنان مى گردد.
دگرگونى اجتماعى ناشى از يائسگى به سنت ها وعادتهاى اجتماعى و انتظارهاى جامعه از فرد با توجه به سن و موقعيت نوين او اشاره دارد. درجه بندى سنى رفتار، فرايندى پيچيده است كه سن زيستى و سن روانى در آن نقش محدودى دارند. هر جامعه براى رفتار مناسب در موقعيت هاى سنى و زيستى متفاوت معيارهاى گوناگون تعيين مى كند.
گاه از زن سالمند انتظار مى رود ديدگاهى را بپذيرد و رفتارى داشته باشد كه جامعه شايسته مى داند حال آنكه ديدگاهها و استعدادهاى اين زن ممكن است در جهت هايى متفاوت باشد. به نظر مى رسد كه بسيارى از توانمنديهاى زنان سالمند، به علت پيشداوريهاى نادرست اجتماعى مورد بهره بردارى قرار نمى گيرد و آنان به شكلى اجبارى به پذيرش جايگاهى فرو دست هدايت
مى شوند.
يائسگى در چهل درصد از زنان بدون هيچ عارضه چشمگيرى پذيرفته مى شود اما ده تا پانزده درصد زنان به اندازه اى در اثر يائسگى دچار مشكل مى شوند كه بايد به پزشك مراجعه كنند.در حدود نيمى از زنان هم بين اين دو گروه جاى دارند و مشكلات خفيف تا متوسط پيدا مى كنند.
گذشته از برخى عوارض جسمى ناشى از كاهش استروژن، افسردگى، خود - بيمارانگارى (هيپوكوندرى) ، واكنش هاى بدگمانى (پارانوييد) ، واكنش هاى اضطرابى وخودكشى در زنان يائسه اى كه زمينه اختلال روانى را داشته اند شايع است كه هر يك نياز به درمان ويژه روانپزشكى دارد.
افزون بر اين، تنش هاى خانوادگى ناشى از بازنشستگى شوهر كه عموماً همزمان با دوره سالمندى زن است، روابط جنسى زوج سالمند(كه عموماً مورد تمايل مرد سالمند، اما مورد بى ميلى زن سالمند است) و مسائل ناشى از فوت شوهر از امور مهمى است كه نياز به مداخله ومشاوره حرفه اى دارد.
زن سالمند به اقتضاى سن خويش با دگرگونيها و بحرانهاى ديگرى نيز روبروست. كودكان بزرگ شده اند و خانه را ترك كرده اند. مادرى از اين پس نقش اصلى زن در خانواده نيست. با كوچك شدن خانواده، زن كه به فعاليت شديد روزانه دلبستگى و عادت داشت، ديگر كار عمده اى ندارد كه انجام دهد. اگر زن شاغل باشداحتمال بازنشستگى او هست كه به عنوان يك استرسور نياز به سازگارى دوباره را ايجاب مى كند، و سرانجام احتمال مرگ نزديكان وتنهايى بيشتر زن سالمند وجود دارد. در كل، زنان سالمند ممكن است دچار بحران هويت جديد و نيازمند تعريفى دوباره از نقش خود گردند.
سالخوردگى كامياب، متضمن سازگارى با پس رفت هاى جسمى و اجتماعى است. اريكسون، پژوهشگر نامى چرخه زندگى، نه بر سازگاريهاى بيرونى بلكه بر كوشش درونى براى انسجام روانى در اين دوره تأكيد مى كند. كوششى كه ظرفيت براى رشد و حتى دانايى فراهم مى آورد. او نام اين كوشش را انسجام «من» در برابر نوميدى مى گذارد. به گفته اريكسون سالمندان زندگى خويش را مرور مى كنند. آنان از خود مى پرسند آيا زندگى من ارزشى داشت؟ آنان در اين فرايند با غايت نوميدى روبرو مى شوند، يعنى اين احساس كه زندگى آنچه بايد مى بود نبوده است. اما اكنون زمان سپرى شده است و فرصتى براى آزمودن ديگر شيوه هاى زندگى نيست. چون سالمند با نوميدى روبرو مى شود و مى كوشد به انسجام دست يابد. تعريف اين امر مشكل است اما به مفهوم پذيرش چرخه زندگى يگانه وتكرار ناشدنى شخص است، به اين معنى كه: «زندگى من همان است كه مى توانست باشد و چيز ديگرى نمى شد جايگزين آن گردد».
به نظر مى رسد انسجام بيانگر اين احساس است كه: «آرى من اشتباهاتى كردم اما با توجه به آنكه در آن زمان چه كسى بودم و با توجه به موقعيت ها اين اشتباهات ناگزير بود من آنها را همراه با چيزهاى خوب در زندگيم مى پذيرم». فرد سالمندى كه به چشم ما آرام و ساكت مى رسد ممكن است در حال دست وپنجه نرم كردن با مهم ترين پرسش هاى زندگى و يافتن پاسخى براى آنها باشد.
استنباط نادرست از پديده يائسگى، احساس تنزل درجه به علت ناتوانى از بارورى، احساس محروميت از عشق، و اختلال در روابط اجتماعى موجب كاهش عزت نفس زن سالمند مى شود. رفتار زن سالمند از جمله رفتارهاى حاكى از بيمارى، متغيرى است وابسته به ديدگاههاى خانواده گسترده ايرانى، شرايط اقتصادى، خواسته هاى شوهر و سرانجام در پايين ترين سطح، خواسته ها و نيازهاى خود زن.
رفع اشكالات ناشى از سالمندى در زنان
۱- نخستين رويكرد، پيشگيرى است. سوادآموزى به همه دختران امكان دسترسى آنان را به اطلاعات مورد نياز در مراحل بعدى زندگى فراهم مى كند كه آموزش بهداشت از آن جمله است. زنان تحصيلكرده در قياس با زنان بيسواد در سنين بالاترى ازدواج مى كنند و زايمانهاى كمترى انجام مى دهند.
زنان باسواد قادرند كه نيازهاى تغذيه اى و بهداشتى خود و ديگر افراد خانواده را دريابند و برآورند. سوادآموزى در سطوح گوناگون به زنان امكان يافتن كار مناسب را مى هد و سبب افزايش اعتماد به نفس و بهبود وضع آنان در جامعه مى شود.
۲ - در صورت وجود مشكلات جسمى، رژيم غذايى مناسب، درمانهاى هورمونى و درمانهاى جراحى توسط پزشك قابل كاربرد است.
۳ - در صورت وجود اختلالات روانى، درمانهاى دارويى، روان درمانى و الكتروشوك توسط روانپزشك قابل انجام است. آگاهى از بيمارى آلزايمر در مراحل اوليه، با توجه به وجود درمانهاى بالنسبه مؤثر در حال حاضر، مى تواند بركيفيت زندگى بيمار در حد چشمگير بيفزايد.
۴ - در صورت وجود مشكلات روانشناختى يا اجتماعى، روانشناسى بالينى يا مددكار اجتماعى زير نظر روانپزشك مى توانند با به كارگيرى امكانات محيطى و خانوادگى بيمار و توانهاى بالقوه او يارى دهند زن سالمند بتواند معنى نوينى براى زندگى بيابد و حس احترام به خود در او افزايش يابد.
۵ - براى بهبود كيفيت زندگى زن سالمند و پيشبرد احساس رضايت و شادمانى درونى، مى توان با توجه به استعدادهاى هر زن سالمند و نه انتظاراتى كه جامعه از سن تقويمى او دارد، افزايش تماس هاى اجتماعى، يارى گرفتن از او براى پرورش نسلهاى آينده و رفع مسائل مالى وى به نتايج مطلوب رسيد.
از: دكتر فربد فدايى - روانپزشك دانشيار دانشگاه و عضو مركز تحقيقات مسائل اجتماعى - روانى سالمندان