|
گفت و گو با كارگردان فيلم «خورشيد مصر»
سينمايى كه جريان نشده است
|
|
|
ساير محمدى
بهروز يغمائيان متولد ۱۳۲۷ سمنان، ليسانس علوم اجتماعى دارد. وى از جمله سازندگان فيلم هاى انيميشن است كه با همكارى برادرش بهروز يغمائيان (در نقش كارگردان) فيلم هاى سينمايى انيميشن با رويكرد دينى چون «قصه حضرت صالح و ثمود» و «توفان نوح» و «زندگى ابراهيم خليل الله» را ساخته اند. جديدترين اثر اين دو برادر «خورشيد مصر» براساس داستان زندگى حضرت يوسف (ع) به روايت قرآن بود كه به عنوان اولين فيلم سينمايى بلند انيميشن برنده چندين جايزه از جشنواره هاى مختلف شده است. اين دو برادر با رويكرد به قصه هاى قرآنى و بهره گيرى از هنر دينى موفق به خلق آثارى شده اند كه علاوه بر مخاطبان داخلى ، نگاه بسيارى را در خارج از مرزها به سمت خود جلب كرده اند. بهروز ونادر يغمائيان درشب ميلاد امام حسن مجتبى(ع) در مراسم تجليل از خادمان قرآن در نمايشگاه بين المللى قرآن كريم مورد قدردانى قرار گرفتند و رئيس جمهور لوح تقدير به آنان اهدا كرد. اين دو برادر هم اكنون فيلم «جمشيد و خورشيد» را آماده كرده اند و در تدارك ساخت «پرندگان ابابيل» براساس قصص قرآنى هستند.
آقاى يغمائيان، امسال شما به عنوان خادمان قرآن لوح تقدير از دست رئيس جمهور دريافت كرده ايد. درباره اين كار توضيحاتى بفرماييد ؟
ما در مجموع چهار قصص قرآنى را به صورت فيلم انيميشن درآورده ايم. يكى قصه حضرت صالح و قوم ثمود بود كه يك فيلم انيميشن به مدت ۳۰ دقيقه ساخته ايم. ديگرى «توفان نوح»بود كه اين فيلم هم ۳۰ دقيقه بود. سومين فيلم «زندگى حضرت ابراهيم(ع)» به مدت ۸۳ دقيقه بود اين فيلم هاى انيميشن را براى تلويزيون توليد كرده ايم. اما آخرين كار ما «خورشيد مصر» براساس زندگى حضرت يوسف (ع) بود كه اولين فيلم سينمايى ايرانى به صورت انيميشن است. اين فيلم در سال ۸۲ اكران شد.
استقبال از اين فيلم راضى كننده بود؟
فيلم خورشيد مصر در جشنواره اصفهان در همان سال ۸۲ مقام اول را كسب كرد. يعنى با ۸۳ درصد آرا بهترين فيلم منتخب تماشاگران شناخته شد. اين فيلم به خاطر اين كه اولين فيلم سينمايى ايران به صورت انيميشن بود و اين تعامل و ارتباط بين انيميشن و سينماى ايران هنوز جا نيفتاده بود كه اميدوارم هرچه زودتر جا بيفتد، در جريان اكران فيلم با مشكلاتى روبرو بوديم و با تعداد بسيار قليلى شروع كرديم و نهايتاً آن نتيجه مورد نظر را به دست نياورديم و انتظارات ما برآورده نشد. عليرغم اين كه فيلم «خورشيد مصر» در جشنواره پويانمايى سال ۸۳ هم جايزه ويژه هيأت داوران را برد. در حال حاضر هم اين فيلم به همراه بقيه فيلم ها كه براساس قصص قرآن ساخته شده اند، در كشورهايى نظير تركيه و كشورهاى عربى در حال پخش است. هم به صورت ويدئويى و هم به صورت پخش در تلويزيون.
چند سال است كه در اين زمينه فعاليت داريد؟
برادرم بهروز يغمائيان سابقه طولانى ترى از من دارد و جزو سينماگران قديمى است. شايد به خاطر داشته باشيد كه فيلم «وقتى بابا كوچك بود» در اوايل انقلاب توسط او ساخته شد. بهروز حدود ۲۵ سال است كه در زمينه فيلم هاى انيميشن فعال است. اما من حدود پانزده سال است كه در كنار برادرم كار ساخت فيلم هاى انيميشن را شروع كرده ام. در حقيقت كارهاى انيميشن را به شكل صنعتى دنبال كرديم و به توليد انبوه رسانده ايم. ما اولين سريال هاى تلويزيونى فيلم انيميشن را توليد كرديم و اولين فيلم سينماى انيميشن را توليد كرديم. دومين فيلم را هم الآن در دست توليد داريم.
دومين فيلم شما چه مضمونى دارد؟ و با چه عنوانى ساخته مى شود؟
دومين فيلم انيميشن «جمشيد و خورشيد» نام دارد كه توليد شده و الآن در حال تبديل به فيلم ۳۵ ميليمترى است. اميدوارم كه امسال اين فيلم در جشنواره ها حضور پيدا كند. مضمون اين فيلم تاريخى است و براى احياى قهرمانان ايرانى و اساطيرى ساخته شد.
وضعيت سينماى دينى را در كشور ما چگونه ارزيابى مى كنيد؟
الآن نسل جديدى از سينماگران پا به عرصه گذاشتند كه با آثارشان جهانيان را خيره كرده اند. من يك فيلمساز هستم و اين تقسيم بندى از نظر من چندان درست به نظر نمى رسد. البته اين وضعيت بستگى به شرايط هم دارد و بستگى به اين دارد كه چه فيلمى و با چه رويكردى بسازيم . ما همين الآن طرح بسيار بسيار مفصلى داريم تحت عنوان «پرندگان ابابيل» كه با استفاده از قصه اى قرآنى و با رويكرد دينى ساخته مى شود. اگر شرايط فراهم باشد تهيه كننده و سرمايه گذار داشته باشيم، ما اين فيلم را خواهيم ساخت. تحت شرايط خاص و با امكانات ويژه اى كه وجود دارد يك كارگردان به طرف ساخت فيلمى مى رود كه رويكرد خاصى دارد.
الآن سينماى انيميشن با رويكرد دينى در چه موقعيتى قرار دارد؟
متأسفانه جايگاه چندان مطمئن و پر رونقى پيدا نكرده ايم. اگر فيلمى ساخته شده تنها و تنها ناشى از سعى و تلاش هاى فردى بوده است با سرمايه هاى اندك، هنوز اين سينما (انيميشن) تبديل به يك جريان نشده است.
فكر مى كنيد به حمايت هاى دولتى نياز دارد؟
من همين را مى خواهم بگويم. وقتى فيلم سينمايى انيميشن با رويكرد دينى به يك جريان تبديل مى شود كه حمايت هاى ويژه را پشت سرش داشته باشد يعنى من با قرار گرفتن در كنار برادرم بهروز تلاش كرديم اين نوع فيلم را از حالت مستند و هنرى و جشنواره اى خارج كنيم و به يك سينماى حرفه اى و صنعتى تبديلش كنيم و به توليد انبوه برسانيم. در هيچ جاى دنيا از جمله در كشور ما هيچ صنعت نوپايى بدون حمايت هاى گسترده و بدون پشتوانه هاى مالى قوى و يارى نهادهاى دولتى نمى تواند رشد كند و گروهى را به دنبال خود بكشاند. به ويژه صنعت نوپا هنگام پا گرفتن احتياج به زمان دارد و هزينه كردن. من فيلم «خورشيد مصر» را با بودجه شخصى ساخته ام يا «جمشيد و خورشيد» را با بودجه خودمان ساختيم. مگر چقدر مى توان از جيب هزينه كرد؟ مثل سينماى حرفه اى اين گونه فيلم ها زمانى موفق مى شود كه ما بتوانيم پس از ساخت آن دخل و خرج كنيم و نهايتاً مخاطبان خود را از ميان علاقمندان سينما پيدا كنيم.
حمايت از فيلمسازان دينى در جشنواره قرآن و جشنواره هايى نظير آن چقدر مى تواند مؤثر باشد؟
تمام اين اقدامات حمايتى زنجيره وار مؤثر هستند. اين حركت ها و مشوق ها سبب مى شود كه فيلمساز به حركت و تلاش مضاعفى دست بزند. بنده هم امروز كه در تدارك ساخت پرندگان ابابيل هستم، جدى تر و فعالانه تر طرح ها و برنامه هايم را تعقيب مى كنم. بيشترين فيلم هاى انيميشن ما كه در خارج از كشور خريدار دارد و كنجكاوى و علاقه مخاطبان را بر مى انگيزد و ما مى توانيم آن را بفروشيم، فيلم هاى مذهبى ماست. چرا؟ به خاطر اين كه فيلم هاى انيميشن و اكشن ، آمريكا و اروپا و خيلى از كشورهاى ديگر يد طولايى دارند و بهترين فيلم ها را مى سازند ما با آنها نمى توانيم در اين زمينه رقابت كنيم. اما چون فيلم هايى با موضوع حضرت يوسف را نمى سازند چون توفان نوح را نمى سازند اين نياز در دنيا وجود دارد كه آنها را ببينند و در دنيا هم براى اين گونه فيلم هاى ما سر و دست مى شكنند. اگر نهادهاى فرهنگى و متولى به اين رويكرد توجه كنند مطمئناً نتيجه بسيار خوبى حاصل مى شود.
|
