اجوبه الاستفتائات

رساله اجوبة الاستفتائات (ترجمه فارسى) از حضرت آيت الله العظمى حاج سيدعلى خامنه اى (دام ظله العالى) توسط انتشارات بين المللى الهدى منتشر شد.
احكام تقليد، طهارت، احكام روزه، احكام خمس، جهاد، امر به معروف و نهى از منكر، كسب هاى حرام، مسائل پزشكى، تعليم و تعلم و آداب آن، حقوق چاپ، تأليف و كارهاى هنرى، تجارت با غيرمسلمان، كار كردن در دولت ظالم، لباس شهرت و احكام پوشش، تقليد از فرهنگ غربى، مصرف دخانيات و موادمخدر، تراشيدن ريش، حضور در مجلس معصيت، دعانويسى و استخاره، احياى مناسبتهاى دينى، احتكار و اسراف، احكام خريد و فروش، مسائل متفرقه تجارت، احكام ربا، اجاره، ضمان، رهن، شركت، هبه، دين و قرض، صلح، وكالت، صدقه، عاريه و وديعه، وصيت، غصب، مضاربه، احكام بانك، اموال دولتى، وقف و احكام قبرستان در اين رساله گردآورى شده است. درباره حقوق چاپ، تأليف و كارهاى هنرى از ايشان مى خوانيم: مسأله تجديدچاپ كتابهايى كه در خارج از جمهورى اسلامى منتشر شده اند و يا تصويربردارى به طريق افست از آنها تابع قراردادهايى است كه بين جمهورى اسلامى ايران و آن دولتها منعقد گشته است. اما كتابهايى كه در داخل چاپ مى شوند، شرط اين است كه حق ناشر با كسب اجازه از او نسبت به تكرار و تجديد چاپ كتاب رعايت شود. بهاى كتاب ۱۸۰۰ تومان است.

صدور انقلاب از ديدگاه امام خمينى(ره)

كتاب صدور انقلاب از ديدگاه امام خمينى (ره)دفتر ششم مجموعه اى با نام تبيان است كه در هر مجلد مواضع و رهنمودهاى حضرت امام(ره) درباره موضوع خاص گردآورى و منتشر شده است. فهرست مطالب اين دفتر عبارتند از: صدور انقلاب ويژگى انقلاب اسلامى، انديشه وعزم صدور انقلاب، انقلاب اسلامى الگوى ارزشهاى مطلوب مردم تحت ستم جهان، مقصود ما از صدور انقلاب، عوامل شرايط و شيوه هاى صدور انقلاب، دوستان وپذيرندگان انقلاب اسلامى، هراس دشمنان از صدور انقلاب اسلامى، صدور انقلاب انديشه اى كه تحقق يافته است.
مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خمينى (ره) اين كتاب را چاپ و با بهاى ۱۰۰۰تومان عرضه كرده است.

برداشتهايى از سيره امام خمينى(ره)

كتاب برداشتهايى از سيره امام خمينى (ره) حاصل ۵ سال مطالعه گسترده و مستمر در زمينه شناخت ابعادى از شخصيت عظيم امام در قالب خاطرات است كه توسط غلامعلى رجايى گردآورى و تدوين شده است.
در بخشى از اين كتاب با عنوان «چرا احمد بيمار است؟» مى خوانيم: امام علاقه عجيبى به همسر و فرزندان و نوه ها و حتى وابستگان خود دارند. حتى اگر يكى از اعضاى دفتر ايشان بيمارى پيداكند، امام مرتب احوالپرسى مى كنند. سفارش مى كنند به مداوا و پزشك و مرتب از وضع آنان جست وجو مى كنند. يك روز حاج احمدآقا براى خواندن پيام امام به جايى رفته بود. امام صحبت ايشان را از راديو مى شنيدند. ايشان قبل از پيام گفت كه امروز حال من مساعد نبود. امام فوراً سراغ گرفتند كه حال ايشان چطور است و چرا بيمارند؟
مؤسسه چاپ و نشر عروج ناشر اين كتاب و بهاى آن ۱۵۰۰ تومان است.

تحولات سياسى اجتماعى بعد از انقلاب اسلامى در ايران

اين كتاب در دو جلد توسط دكتر يحيى فوزى به تأليف درآمده است.
هدف بخش اول ارائه تصويرى ازتحولات سالهاى اوليه انقلاب وچشم اندازى از مشكلات و مسائل مهم اين مقطع و نحوه تثبيت نظام سياسى جديد بوده است.
در بخش دوم هم به صف بندى نيروهاى سياسى بعد از انقلاب و وقايع مهم دوران گذار يعنى حاكميت شوراى انقلاب و دولت موقت پرداخته شده است.
بررسى علل و عوامل رخداد انقلاب در ايران، نحوه تكوين ساختار سياسى بعد از انقلاب، تحولات مهم دوران گذار، جنگ ايران و عراق، تحولات سياسى اجتماعى ايران در سالهاى ۶۸-،۶۱ تحولات سياسى اجتماعى ايران در سالهاى ۱۳۷۶-۱۳۶۸ (دولت هاشمى رفسنجانى) تحولات سياسى اجتماعى ايران در سالهاى۸۰ -۷۶ (دولت خاتمى) سرفصلهاى اصلى اين مجموعه است.
چاپ و نشر عروج ناشر اين كتاب و بهاى يك دوره ۲ جلدى ۵۵۰۰ تومان است.

صلح و عدالت

كتاب صلح و عدالت مجموعه مقالات سه نشست دينى مركز گفت وگوى اديان با كليساى ارتدكس روسيه است .
و زير نظر دكتر اصغر واضعى به چاپ رسيده است.
در بخشى از اين مجموعه از زبان على اكبر رشاد مى خوانيم: ما هيچ گاه سنت و تجدد را مقابل هم قرار نمى دهيم، بلكه دين را بخشى از تجدد مى دانيم. در دنياى غرب تجدد و مدرنيسم ارزش تلقى مى شود و هر آنچه غيرمتجدد است، ممكن است ضدارزش در نظر گرفته شود، اصولاً دين نه جزو سنت است و نه جزو تجدد.
از ويكتور چنكو هم مى خوانيم: شرط اول موفقيت در تبليغ دين، اين است كه براى انجام آن آزادى داشته باشيم. دين نمى تواند خيلى پيش پاافتاده و ساده باشد.
انتشارات بين المللى هدى ناشر اين كتاب است.

جمله ساده فارسى

اين كتاب آموزش زبان فارسى براى عرب زبانان است و توسط دكتر محمدعلى آذرشب به نگارش درآمده است.
جمله اسميه، ضماير، اعداد ترتيبى، مالكيت، تفضيل، جمله فعليه، ماضى ساده، فعل مضارع ساده، مفعول، فعل امر، مضارع التزامى، ماضى استمرارى، ماضى بعيد و ... از سرفصل هاى درسى اين كتاب است كه با استفاده از زبان عربى در شرح معانى و اشتراكات موجود ميان زبان فارسى و عربى مى كوشد آموزش زبان فارسى براى عرب زبانان سهل و آسان شود. انتشارات بين المللى الهدى اين كتاب را در ۱۶۰ صفحه به چاپ رسانده است.

تانزانيا

تانزانيا يكى از موفق ترين كشورهاى قاره آفريقا است كه با وجود تنوع و دگرگونى هاى قومى و نژادى موجود توانسته است وحدت ملى كاملى را در بين گروههاى نژادى كشور به وجود آورد. زبان سواحيلى يكى از مظاهر مهم اين وحدت ملى است كه نه تنها موجب تفرقه مردم تانزانيا نشده، بلكه موجب پيوند هر چه بيشتر آنها شده است.
متنى كه خوانديد، فصل سوم كتاب« تانزانيا سرزمين هميشه سبز» نوشته امير بهرام عرب احمدى است. در اين كتاب درباره جغرافياى طبيعى، انسانى، سيستم حكومتى، تقسيمات كشورى، قانون اساسى، قوانين حقوقى، تاريخ تانزانيا، ورود هيأت هاى ميسيونرى تبليغى و كاشفان، ورود استعمارگران به شرق آفريقا، جامعه اقتصادى شرق آفريقا، قبايل تانزانيا، تقسيم بندى نژادى قبايل، زندگى و فرهنگ قبايل، دفن مردگان، لباس و آرايش و بسيارى ويژگى هاى ديگر اين كشور و مردمش مطالبى را مى توانيد بخوانيد. انتشارات بين المللى الهدى ناشر اين كتاب وبهاى آن ۴۸۰۰تومان است.

اشكهاى پاييزى

مجموعه اشكهاى پاييزى شعرهايى از كرامت رشيدپور متخلص به شكيب گلستانى است.
در سروده اى با عنوان دفتر عشق مى خوانيم:
دفتر عشقت هنوز هم بسته نيست‎/ جز تو تصويرى در اين آيينه شكسته نيست‎/ هر چه نقاش ازل تصوير مه رو مى كشد‎/ هيچ يك محبوبك اين عاشق دل خسته نيست
انتشارات بهار نارنج اين كتاب را منتشر كرده است.

عشق آرامش دلهاست

كتاب عشق آرامش دلهاست سروده هاى على اكبر خليلى است كه بامقدمه اى از دكتر ميرجلال الدين كزازى، فرهاد عابدينى و مسلم خانى به چاپ رسيده است. ناشر كتاب انتشارات وراى دانش است وبهاى آن ۱۷۰۰ تومان است. يكى از شعرهاى اين دفتر را مى خوانيم: فضاى خاطرم امشب شكوفه باران است‎/ چرا كه ياد تو، يادآور بهاران است‎/ ستاره ها همه خورشيد و آسمان همه نور‎/ به هر ستاره به پا بزم گلعذاران است

داوود پنهانى
نهاد خانواده با تمامى فراز و فرود هاى جهان همچنان به حيات خود ادامه مى دهد، با اين حال اين نهاد كهن اجتماعى در شرايط كنونى  با آزمون هاى دشوارى دست و پنجه نرم مى كند.دشوارترين آزمون به آن بخش از حيات درونى اين نهاد پويا مربوط مى شود كه در آن ميزان درك متقابل اعضاى خانواده از همديگر مدنظر قرار مى گيرد.تصوير هميشگى از حضور پدر و مادر در كنار فرزندان خويش حكايت مى كند،اين تصويرى ساده از يك الگوى كوچك زندگى اجتماعى است.آن كه از دور به تحليل خانواده مى پردازد، در تصوير مورد نظر به خانواده اى فكر مى كند كه همه چيز آن در جاى خود قرار گرفته است.آيا خوشبختى تكميل است؟ به نظر مى رسد در پس اين ظاهر آرام و چهره هاى شاد واقعيات ديگرى هم وجود دارد.باز كردن رمز اين واقعيات در پس اين تصوير چگونه عيان مى شود؟ خانواده و رابطه والدين و فرزندان در اين وضعيت چگونه ارزش همديگر را تعيين مى كنند؟ پاسخ دادن به اين پرسش ها و سؤالاتى از اين دست هر يك نيازمند تحقيقاتى مفصل است.كارشناسان مسايل اجتماعى معتقدند اعضاى مذكور در چارچوب روابط فرزند والدين به بررسى ميزان تمايلات و رابطه هم مى پردازند.نحوه ارزشگذارى فرزندان در خانواده ايرانى از اين زاويه اهميت پيدا مى كند.اين كه والدين بر چه اساسى كودكان خود را دوست دارند و چگونه به آنها احترام مى گذارند؟
ساخت جامعه، خانواده و ويژگى هاى روانى اجتماعى زوجين تا چه اندازه در اين ارزشگذارى تأثير مى گذارد.حميد پورنگ، كارشناس و پژوهشگر مسائل اجتماعى در بررسى اين موضوع مى گويد:«بررسى ها، تئورى هاى موجود در دوره خانواده و وضعيت درونى اين نهاد، نشاندهنده آن است كه ارزش فرزند بر حسب خصوصيات جامعه و نهادهاى موجود در آن توضيح داده مى شود.اين نهادها، شيوه زندگى و مقررات و ضوابط حاكم بر رفتار انسان را در نماى زمينه هاى حياتى و ازجمله در مورد ارزش فرزند مشخص مى كنند.»به زعم كارشناسان مسائل اجتماعى نگرش و رفتار انسان با معيارهايى كه در جامعه مشاهده مى شود، همنوايى دارد.از اين رو ساختار اقتصادى اجتماعى و فرهنگى جامعه تاحدود بسيارى مى تواند در نوع نگاه به فرزند در خانواده تأثير بگذارد و به بيان بهتر تعيين كننده ارزش فرزند باشد.«پورنگ » با بررسى تئورى هاى اقتصادى در اين مورد مى افزايد: «تئورى هاى اقتصادى در بررسى اين وضعيت نشان مى دهند كه رفتار بارورى خانواده ها چگونه متأثر از رفتار اقتصادى آنها تغيير مى كند.به عبارتى همان گونه كه خانواده ها در حوزه اقتصادى درباره گزينش يك كالا تصميم مى گيرند، به همان صورت نيز با توجه به ميزان درآمد و هزينه هاى فرزند، درباره بود و نبود آن تصميم مى گيرند.» در اين وضع به اعتقاداين كارشناس مسائل فرزندان در مقام كالايى شدن به تدريج به عنوان يك منبع لذت در نزد والدين تفسير مى شوند.
پورنگ مى گويد: «به عنوان نيروى كار به چشم والدين مى آيند و به وسيله اى براى نگهدارى از آنها در سنين پيرى تبديل مى شوند.» در هر كدام از اين موقعيت ها نوع نگاه والدين و ميزان و شكل هزينه هاى در نظر گرفته شده نيز به شكلى مستقيم و غيرمستقيم عرضه مى شود.محمد كريمى اصل، ديگر كارشناس و پژوهشگر مسائل اجتماعى اين دو بعد عرضه مستقيم و غيرمستقيم را اين گونه تشريح مى كند: «در بخش مستقيم پدر و مادر هزينه هايى براى رسيدن به مرحله منفعت اقتصادى فرزند خويش پرداخت مى كنند.هزينه هاى غيرمستقيم نيز شامل فرصتهايى است كه به دليل پرورش فرزند از دست مى رود.در اين وضع منابع اقتصادى ناشى از وجود فرزند در جوامع سنتى با جوامع توسعه يافته نيز متفاوت ارزيابى مى شود.در جوامع سنتى جريان ثروت از فرزند به والدين است.به عبارت ديگر، اين فرزندان هستند كه به والدين خود منفعت مى رسانند به همين دليل در اين جوامع وجود فرزند اهميت پيدا مى كند.
در صورتى كه در جوامع توسعه يافته به سبب عموميت يافتن آموزش، ممنوعيت استفاده از كار فرزندان خردسال، عدم وابستگى والدين در سنين پيرى به فرزند به دليل وجود مقررات تأمين اجتماعى، بيمه و...منافع كمترى از سوى فرزندان به والدين انتقال مى يابد.در نتيجه فرزندان به عنوان عنصر اقتصادى در چنين جوامعى اهميت خود را از دست مى دهند و از آن طرف هزينه هاى نگهدارى فرزند نيز براى خانواده ها افزايش پيدا مى كند.» مطالعات صورت گرفته درباره اين موضوع نشان مى دهد علاوه بر عوامل اقتصادى، عوامل ديگرى نيز در خانواده ارزش فرزند را براى والدين تعيين مى كنند.در بررسى اين عوامل مى توان آنها را در دو حوزه اجتماعى و روانشناختى خلاصه و دسته بندى كرد.به تعبيرى بهتر منافع اجتماعى، سليقه ها، علايق و تقاضاى خانواده را براى داشتن فرزند تحت تأثير قرار مى دهد و آنجا كه ارزش فرزند موجب ارتقاى منزلت اجتماعى والدين مى شود؛ ميل به داشتن آن افزايش مى يابد.پورنگ در اين باره خاطر نشان مى كند: از اين زاويه فرزند با حضور خود در چارچوب خانواده وضعيت بزرگسالان و بخصوص زنان را تأييد مى كند، به آنان هويت اجتماعى مى بخشد و پيوندشان را با جامعه مستحكم مى كند.در اين حالت كودك علاوه بر كسب اعتبار براى والدين موجب نجات آنها از تنهايى، ايجاد سرور و نشاط در زندگى، رشد شايستگى و صلاحيت و كسب شخصيت آنها مى شود.از اين نظر داشتن فرزند در يك خانواده به انگيزه اى براى موفقيت ساير اعضا تبديل مى شود.اگر از زاويه اى ديگر به موضوع بنگريم، مى توان گفت به دليل ساختار جامعه ايران كه امكان گذران فراغت براى زنان در بيرون از منزل كمتر وجود دارد و آنها بيشتر اوقات خود را در منزل مى گذرانند؛ براى رهايى از تنهايى و پر كردن اوقات خويش بيش از مردان به فوايد عاطفى ناشى از دارا بودن فرزند اهميت مى دهند.كريمى، كارشناس مسائل اجتماعى مى افزايد: «در اين مواقع فرزند محور شادى و سرگرمى به عنوان ياور تنهايى و پركننده اوقات فراغت مطرح مى شود.»مطالعات انجام گرفته نشان مى دهد زنان محدوديتها و فرصتهاى از دست رفته ناشى از حضور فرزند را بيش از مردان ارزيابى مى كنند، اين امر مى تواند ناشى از ارزشها و باورهاى اجتماعى حاكم بر جامعه درباره نقش مادر در تربيت و نگهدارى فرزند باشد.از اين زاويه چنين تفسير مى شود كه در چارچوب خانواده زنان بيش از مردان فرصتهاى زندگى خويش را در اختيار فرزندان قرار مى دهند و همين مسأله موجب مى شود آنان فرصت كمترى براى كسب تحصيلات بالاتر، تفريحات و...داشته باشند.در نتيجه محدوديت ها و فرصتهاى از دست رفته در اين زمينه براى زنان به مراتب بيش از مردان است.
با افزايش سن ازدواج اين احتمال وجود دارد كه افراد به خاطر رسيدن به موقعيتهاى شغلى مناسب، كمتر به فوايد اقتصادى ناشى از وجود فرزند توجه كنند.در اين مواقع افراد احساس لياقت و شايستگى و پذيرفته شدن به عنوان عضو كامل اجتماع را نه از طريق فرزند، بلكه از طريق موقعيتهاى اقتصادى، اجتماعى خود كسب مى كنند.به اعتقاد كارشناسان مسائل اجتماعى با افزايش سن ازدواج افراد تجربيات لازم در چگونگى گذران زندگى را به دست مى آورند.در نتيجه آن دسته از هزينه هاى ناشى از داشتن فرزند كه احتياج به تجربه زندگى دارد با افزايش سن در افراد كاهش پيدا مى كند.به گفته كارشناسان، درآمد يك خانواده مى تواند در ارزشگذارى فرزندان آن خانواده از سوى والدين تأثير بگذارد.هزينه هاى عاطفى، خانوادگى و جسمانى و...نيز هر يك به فراخور حال خود در اين مورد تأثير مى گذارند.اين موضوعات در كنار هم والدين را به فرزند و ارزش فرزند را در ذهن و دنياى آنان مى سازد.به عبارت بهتر براى شناخت ارزش يك فرزند از ديدگاه والدين نمى توان با تكيه بر تئوريهاى روانشناختى و ربط آن با عاطفه و علاقه به پدر و مادر بودن از سوى افراد نگاه كرد.ارزشگذارى يك فرزند از سوى اعضاى يك خانواده موضوعى چند علتى است كه در كنار عوامل روانشناختى از اقتصاد، فرهنگ اجتماع و سياست نيز تأثير مى پذيرد.

حامد احمدى

زلزله، سيل، تغييرات جوى و حوادث ديگر ايران را جزو ۱۰ كانون حادثه خيز جهان قرارداده است.
به گونه اى كه از ۴۳ نوع سانحه، ۳۲ نوع آن در ايران اتفاق مى افتد. بررسى ها نشان مى دهد كه در پى وقوع زلزله ۹۸ درصد كشور تحت تأثير مشكلات فيزيكى، اجتماعى و اقتصادى متعاقب آن قرار مى گيرد.
اين درحالى است كه ۱۷ گسل بزرگ در كشور شناخته شده و كشورمان برروى كمربند زلزله اى آلپ - هيماليا قراردارد و اين وضعيت موجب آن شده است كه به طور ميانگين هر سه ماه يك زلزله زير ۵ ريشتر و هر ۸ ماه يك زلزله بالاى ۵ ريشتر اتفاق بيفتد. سيل نيز هرساله با شروع شدن فصل بارندگى خسارات زيادى را در كشور به بار مى آورد. حوادث انسانى و خشكسالى هرچند وقت يك بار كشور را تحت تأثير قرارمى دهند.
اين اوضاع برنامه ريزى جامع و دقيق ترى را مى طلبد. يكى از اقدام هاى ارزشمند صورت گرفته، تصويب طرح جامع امداد و نجات در كشور است كه به منظور پيشگيرى و كاهش اثرات بلاياى طبيعى و ايجاد آمادگى در مردم و تعيين دقيق نقش و وظايف دستگاه هاى اجرايى براى مقابله با حوادث و سوانح طبيعى با ساختارى هماهنگ و تعريف شده پيش روى همگان قرارگرفت.
آنچه مهم است اين كه بر اثر رخدادها و عملكردهاى طبيعى و انسانى به طور ناگهانى مشقت و سختى را به يك مجموعه يا جامعه انسانى تحميل مى كنند و برطرف كردن آن به اقدام هاى فورى و فوق العاده مردم و مسئولان بستگى دارد.
در اين راستا عملكرد و برنامه ريزى مقامات دولتى و دستگاه هاى اجرايى، دولتى و عمومى بسيار مهم و حياتى است. زيرا با مشاهده تجزيه و تحليل بحران ها به صورت يكپارچه، جامع و هماهنگ با استفاده از ابزارهاى موجود تلاش مى كنند تا از بحران ها پيشگيرى كنند و يا در صورت وقوع بحران به منظور كاهش آثار، امدادرسانى سريع را تا بهبود اوضاع در دستور كار قرار دهند.
بدين منظور عمليات امداد و نجات همچون بخش عمده مرحله مقابل شامل جست وجو، نجات، ارائه كمك هاى اوليه، انتقال مجروحان، تا نزديك ترين و نخستين مركز درمانى، تغذيه و تأمين سرپناه اضطرارى، تخليه جمعيت، تأمين امكانات اوليه و دريافت و توزيع كمك هاى مردمى و اقلام اهدايى سازمان هاى غيردولتى، خارجى و داخلى انجام خواهدگرفت، اما آنچه كه از اهميت بيشترى برخوردار است اين كه قبل، هنگام و پس از وقوع حادثه بتوان به درستى پاسخگوى امور بود و در كوتاه ترين فرصت ممكن با رعايت استانداردهاى داخلى و بين المللى اقدامات اساسى را صورت داد. در اين راستا چهارسرفصل پيشگيرى، آمادگى، مقابله و بازسازى به عنوان رئوس بنيادى براى تحقق اهداف عاليه پاسخگويى به حوادث، تدوين شده است كه توجه ويژه به هركدام از آنها با توجه به شرايط كنونى كشورمان از التزام ويژه اى برخوردار است و كوتاهى كردن در اجراى صحيح و كارآمد هركدام از آنها هم زيان آور و هم جبران ناپذير است.
الف) پيشگيرى: براساس تعريف طرح جامع امداد و نجات، پيشگيرى به مجموعه اقداماتى گفته مى شود كه پيش، هنگام و پس از وقوع بحران با هدف جلوگيرى از وقوع مخاطرات يا كاهش آثار زيانبار آن صورت مى پذيرد. اين اقدام ها كه با هدف جلوگيرى از وقوع و يا كاهش خسارت هاى ناشى از وقوع صورت مى گيرد، از اهميت فوق العاده اى برخوردار است.
زيرا داشتن برنامه مشخص و داشتن تحرك به منظور حركت روبه جلو از شاخصه هايى است كه در اصل پيشگيرى بايد موردتوجه قرارگيرد و براساس آن مسير حركت آينده ترسيم شود تا اقدامات به صورت تأثيرگذار در جامعه اجرا شوند. در اين باره يك سرى مأموريت ها، استراتژى ها و اهداف كوتاه و بلندمدت براى جلوگيرى از وقوع و پاسخگويى سريع به حادثه لحاظ شده است كه لزوم برنامه ريزى براى شرايط اضطرارى در رأس آنها قرار دارد.
از اين رو جامعه اى مى تواند در مواقع اضطرارى شرايط خود را حفظ كند كه برنامه عمل تعريف شده اى را از پيش داشته باشد. بى شك باتوجه به تأثيرات حوادث بر سلامت جامعه و آثار زيان بار اقتصادى، اجتماعى حوادث و بحران ها در سطوح مختلف جامعه و خطر ايجاد بحران هاى همه گير در كوتاه  و بلندمدت، داشتن يك برنامه دقيق و تمرين به منظور اجرايى كردن سريع آن از اهميت بسزايى برخوردار است، زيرا پيشگيرى بهتر از اقدام هاى بعدى براى پاسخگويى است. حال آن كه در هنگام وقوع حوادث و سوانح هزينه هاى زيادى صرف مقابله و بازسازى مى شود و به نظر مى رسد ايجاد يك برنامه منظم به منظور پيشگيرى و آمادگى موجب كاهش بسيارى از زيان هاى آتى در جامعه خواهدشد. براى مثال كشور ژاپن با رعايت اين گفتار اصل پيشگيرى و آمادگى را با صرف هزينه هاى كلان و اعطاى وام دردستور كار قرارداد و ادامه همين روال موجب شد كه در زلزله ۷ و يك دهم ريشتر دسامبر سال گذشته ميزان خسارت هاى جانى و مالى بسيار كاهش يابد و پاسخگويى به زلزله درحد حضور چندتيم امداد و نجات و چند وسيله نقليه و خسارت ديدن چند واحد مسكونى پايان يابد. اما در زلزله بم كه دو ريشتر از زلزله ۷ويك دهم ريشترى ژاپن كمتر بود به فاجعه اى منجر شد. درهرصورت همان طور كه دراين نوشتار آمد اصل پيشگيرى و آمادگى و اختصاص هزينه هاى كلان به منظور پاسخگويى به آن امرى تأثيرگذارتر از امر مقابله و بازسازى است.
ب) آمادگى : درهر جامعه اى لازم است كه توانايى مردم و دولت به منظور پاسخگويى به هر حادثه اى با سهولت و دقت بالا برود. در اين راستا جمع آورى اطلاعات، پژوهش، برنامه ريزى ، ايجاد ساختارهاى مديريتى ، آموزش، تأمين منابع تمرين و مانور در سرفصل اصول اساسى آمادگى هر جامعه اى قرار دارد و بايد برنامه هاى بلندمدت توسعه اى با هدف تقويت ظرفيت ها و كارايى براى اجراكردن مديريت كارآمد در پاسخگويى به تمام شرايط اضطرارى از مرحله پيشگيرى تا بازسازى و برگشت به حالت عادى در دستور كار قرار گيرد. آماده سازى جامعه با هدف حفظ زندگى افراد، حفظ محيط اجتماعى، فيزيكى و طبيعى با حفاظت از جامعه، كاستن خطرات بالقوه و با نگرش ميزان دادن آگاهى به افراد جامعه ، درك افراد نسبت به خطرات و شرايط اضطرارى ، ميزان انتظارات و اقدامات مردم نسبت به مسائل ايمنى و سلامت و سطح سوادو توانايى و تفاوت آنان نسبت به حوادث و سوانح در نظر گرفته مى شود و دراين ميان يك رابطه دوطرفه بين نهادها و سازمان هاى درگير با حوادث و سوانح و مردم وجود دارد و اين مهم در مرحله آمادگى به خاطر ذخيره سازى براى پاسخگويى به مراحل پيشگيرى، مقابله و بازسازى از اهميت بسزايى برخوردار است. بى شك در جامعه اى كه افراد آن از يك طرف آمادگى لازم براى مقابله با حوادث و سوانح احتمالى را داشته باشندو از طرف ديگر دولت و نهادهاى درگير با حوادث و سوانح اطمينان كامل از توانايى لازم براى پاسخگويى به شرايط اضطرارى داشته باشند بى شك ميزان تلفات به حداقل خواهد رسيد و براى رسيدن به اين حداقل بايد برنامه ريزى و اجرا در متن دولت و مردم همچون يك فرهنگ و سنت پايدار شكل بگيرد.
ج: مقابله: بعد از وقوع حادثه و ايجاد بحران ،نجات جان و مال انسان ها، تأمين رفاه نسبى براى آنها، جلوگيرى از خسارات به عنوان اساسى ترين ابعاد اصل مقابله با درنظرگرفتن امداد و نجات، بهداشت، درمان ، تأمين امنيت، ترابرى، ارتباطات، تدفين، دفع مواد زائد و فاضلاب، مهار آتش ، كنترل مواد خطرناك، سوخت رسانى ، اطلاع رسانى و هشدار در دستور كار قرار مى گيرد. هركدام از اين موارد در چارچوب وظايف يك سازمان و تشكيلات ادارى تعريف مى شود و بدين دليل، ستاد حوادث و سوانح غيرمترقبه كشورمديريت كلان اين مهم را برعهده دارد و به منظور پاسخگويى به حوادث و سوانح هركدام از انحصار مسئوليت هاى تعريف شده خود را هنگام بروز حوادث احتمالى اجرا مى كنند، اما بسيارى اوقات بويژه در زمان گستردگى فضاى حادثه يك بحران فراتر از بحران موجود شكل مى گيرد و دليل عمده آن هم نداشتن برنامه عمل تعريف شده، ضعف در ارتباطات بين دستگاه هاى مرتبط در امر پاسخگويى، نبود اطلاع رسانى صحيح، آشنانبودن مردم با حوادث، است كه دراين راستا امر حفظ آمادگى و تنظيم استراتژى هاى كوتاه و بلندمدت از اهميت ويژه اى برخوردار است. هميشه در هنگام بروز حوادث نقش مردم در پاسخگويى به حوادث انكارناپذير است و قسمت اعظمى از امر امداد و نجات ، قبل و بعد از ورود نيروهاى امدادى، از سوى مردم صورت مى گيرد كه دراين راستا سازماندهى مردم هنگام و قبل حادثه امرى تأثيرگذار در روند پاسخگويى به حادثه است. در زلزله لرستان مردم امر امداد و نجات را قبل از ورود نيروهاى امدادى انجام دادند، اما در بسيارى از موارد حتى يك بيل يا كلنگ معمولى براى تخليه آوار وجود نداشت و به طريق كاملاً سنتى و بدون داشتن آگاهى از امداد و نجات، كار تخليه آوار و نجات جان آسيب ديدگان انجام گرفت. بدين ترتيب حفظ هماهنگى و داشتن برنامه عمل تعريف شده براى شرايط بحرانى و استفاده بهينه از نيروهاى مردمى و تعريف اماكن ثابت نگهدارى وسايل اوليه امدادى با رعايت اصل استحكام بالا در امر پاسخگويى سريع و مقابله با حادثه و كاهش زيان هاى ناشى از آن بسيار حياتى است.
د) بازسازى : يكى از عمده وظايف نهادهاى درگير در امر پاسخگويى به حوادث و سوانح ، موضوع بازگرداندن اوضاع و احوال به شرايط عادى است و بايد با درنظرگرفتن ويژگى هاى توسعه پايدار شرايط منطقه آسيب ديده پس از بحران به حالت عادى برگردد. اين مهم نيز مستلزم وحدت همگان در تأمين نياز مردم منطقه آسيب ديده است. حال آنچه كه در اجرايى كردن چهار عنصر پيشگيرى، آمادگى ، مقابله و بازسازى تأثيرگذار مى باشد، تدبير و برنامه ريزى است و بى شك مى توان با تدبير و برنامه ريزى صحيح در كمين حادثه نشست و از آنجايى كه كشورمان هرساله به دليل وقوع حوادث و سوانح مختلف خسارات جانى و مالى چشمگيرى را متحمل مى شود از همين رو همه نهادهاى درگير در امر سوانح و حوادث بايد در شرايط كنونى كه فصل سرما و بارندگى فرا رسيده است بيش از پيش به اين مهم توجه كنند تا از وقوع حوادث و سوانح جلوگيرى شود و يا اين كه در هنگام وقوع حوادث تلفات ناشى از آن به حداقل برسد و اين مهم مستلزم برنامه ريزى دقيق شهرى است.