|
در گفت و گوى وزير اقتصاد اين كشور با «ايران» مطرح شد
نفت و كشاورزى دو بال حركت اقتصاد عراق
|
|
|
سيد ياسر سياح اگر شما وزير اقتصاد عراق باشيد، اقتصادى را مديريت خواهيد كرد كه ۵۷ درصد تورم دارد و از هر ۱۰۰ نفر نيروى در سنين كاركردن، ۳۵ نفر بيكارند. «بيان جبر» در شرايطى كه ديدارهاى فشرده اى در تهران براى او تنظيم شده بود، براى دقايقى كوتاه، در لابى هتل محل اقامتش پذيراى ما شد. در خلال صحبت هايش مرتباً از سرمايه گذاران ايرانى دعوت كرد كه به عراق بروند، زيرا ظرفيت هاى اقتصاد عراق را چند برابر حجم فعلى مى دانست و مدعاى آن را افزايش ارزش پول عراق در عين تورم ۵۷ درصدى عنوان كرد. گرچه اين را هم گفت كه اصلى ترين دليل اين امر افزايش صادرات و در عين حال گران شدن قيمت نفت است. مشروح گفت وگوى كوتاه ما با وزير اقتصاد عراق از نظرتان مى گذرد. يك شماى كلى از وضعيت متغيرهاى كلان اقتصاد عراق در سال گذشته ميلادى (۲۰۰۶) بفرماييد؟ كشور ما در سال گذشته اقتصادى ۴ درصد رشد داشت. اين اقتصاد ۲۸ ميليارددلار درآمد نفتى داشت كه پيش بينى مى شود براى امسال ۳۲ ميليارددلار بشود. در مورد ساير متغيرهاى كلان اقتصاد هم مى توان به بيكارى ۳۵/۱ درصدى و تورم ۵۶/۸ درصدى اشاره كرد. اين رشد ۴ درصدى كه فرموديد، ماحصل برنامه ريزى شما بود يا هدايت و سياستگذارى دولتى نداشت؟ ما هدف گذارى داشتيم ولى به علت شرايط ويژه و لزوم بحث بازسازى ناچاريم همزمان با برنامه ريزى، مزيت هاى جديدى كه براى اقتصاد عراق ظرف ۱۷ سال بايكوت بين المللى به وجود آمده را شناسايى كنيم. پس دور از ذهن نيست كه قسمتى از اين رشد حاصل آزمون و خطاى بخش هاى حقيقى اقتصاد باشد. سهم هر يك از بخش هاى اقتصادى در اين رشد به چه ميزان بوده است؟ بيش از ۹۰ درصد اين رشد حاصل رشد بخش هاى كشاورزى و نفت بوده و بخش صنعت نه تنها رشد نداشته، بلكه شايد رشد منفى هم داشته است. بخش خدمات چطور؟ در مورد بحث خدمات با توجه به وضعيت موجود در كشور امكان مانيتور كردن دقيق وجود ندارد. همين قدر مى توانم بگويم كه در ۶ ماه گذشته معادل كل ۱۰ سال اخير، ما براى تدوين استانداردها و همگن سازى روند ارائه خدمات در كل كشور هزينه كرديم. سال گذشته ۲ ميليارددلار و امسال هم در حدود همين رقم كه البته عموماً براى توسعه زيرساخت ها براى رونق بخش خدمات صورت مى گيرد. مزيت اقتصاد عراق چيست؟ اقتصاد ما هم اكنون يكطرفه است و اتكاى كامل به صادرات نفت دارد. درمورد كشاورزى هم همان طور كه گفتم مزيت داريم به واسطه [دورود پرآب دجله و فرات] و در سال پيش رو حمايت جدى تر از بخش كشاورزى خواهيم كرد تا در عموم محصولات كشاورزى به خودكفايى برسيم، همان گونه كه هم اكنون در گندم، برنج و جو به خودكفايى رسيده ايم. در اين بخش، عمده مزيت ما خرما است كه از زمان صدام زياد بوده و صادر شده است. بخش انرژى و به ويژه نفت در چه وضعيتى است؟ خصوصاً صادرات نفت. روزانه ۱/۷ ميليون بشكه صادرات نفت داريم و البته ۷۰۰ هزار بشكه هم در داخل مصرف مى شود. عمده نفت مصرفى در داخل خوراك ۲ پالايشگاه بزرگ موجود در بيجى و بصره مى شود. آمار صادرات نفت را هم كه قبلاً گفتم. در مورد سرمايه گذارى هاى جديد در حوزه انرژى چطور؟ قرار است كار ساخت ۲ پالايشگاه مدرن و جديد يكى در كربلا و يكى در ناصريه شروع شود. در حوزه برنامه ريزى اقتصادى خاطرم هست كه زمان صدام وزارت برنامه ريزى داشتيد كه خيلى هم مهم بود چون يكى از اهداف اصلى اشغالگران هنگام بمباران ها بود. مديريت اقتصاد عراق ميان وزارتخانه هاى اقتصاد و برنامه ريزى چگونه تقسيم شده است؟ وزارت برنامه ريزى مسئول بازسازى عراق است و طرح و پروژه عمرانى تعريف مى كند، ولى بودجه را ما مى بنديم و تخصيص ها و كنترل بودجه و البته دخل و خرج خزانه با ما است. وظيفه برنامه ريزى چطور؟ برنامه ريزى را هم ما انجام مى دهيم. شماى كلى وضعيت زيرساخت ها و كلاً طرح هاى عمرانى به خصوص امور زيربنايى در حال اجرا يا مورد نياز براى اجرا به چه صورت است؟ شماى كلى بيانگر وضعيت بسيار بدى در اين زمينه است. در حوزه راه ها در حمل ونقل جاده اى آنچه قبل از حمله به كويت بوده و البته منطبق بر نيازها بوده حفظ شده است ولى نياز به توسعه روزافزون دارد. خطوط آهن دو دهه است بازسازى نشده اند و وضعيت وخيمى دارند. البته از وامى كه ايران داده قرار است به صورت فورى مبلغ قابل توجهى براى بهسازى خطوط آهن و نيز احداث برخى خطوط جديد استفاده شود. در حوزه مخابرات، مشغول توسعه مشتركان ثابت هستيم و البته ۳ شبكه تلفن همراه هم در عراق خدمت مى دهند. در بودجه ۲۰۰۷ براى بخش هاى راه و مخابرات ارقامى منظور شده است. در حوزه مهار آب ها چطور؟ عراق برخلاف ايران در نواحى جلگه اى واقع شده و آنچه شما در ايران براى مهار آب ها به صورت سدهاى بزرگ داريد ما نداريم، گرچه مطالعات گسترده اى شروع شده است. در اين حوزه، عمده طرح ها براى زه كشى و كانال كشى است كه البته بودجه زيادى مى طلبد و سعى مى شود بخش خصوصى براى توسعه آن ها ترغيب شود. زمان صدام عمده اقتصاد عراق توسط اركان حزب بعث مديريت مى شد وشفافيت كمى داشت. وضعيت مشخص بودن هزينه و درآمد بخش هاى مختلف دولت در مباحث اقتصادى در عراق امروز چگونه است؟ الحمدلله امروز عراق اقتصاد بسيار شفافى دارد و با تصويب قوانين مورد نياز هر چه بيشتر به سمت شفافيت فعاليت هاى اقتصادى حركت مى كنيم. با توجه به نياز روزافزون عراق به سرمايه و فناورى خارجى روز دنيا، قوانين مالكيت و سرمايه گذارى چگونه تعريف شده اند؟ حدود ۲ ماه پيش يك قانون بسيار خوب و مهم براى احترام به مالكيت و برخوردار كردن سرمايه گذاران جهت انتقال آسان سرمايه به تصويب رسانديم كه منتظريم اثر آن را در سال ۲۰۰۷ ببينيم. آيا بودجه ۲۰۰۷ تدوين و تصويب شده است؟ بله جزئيات آن را مى فرماييد؟ بودجه سال آينده عراق ۴۱ ميليارددلار است كه به تفكيك ۹ ميليارددلار براى امنيت و دفاع ملى اختصاص يافته، ۲/۵ ميليارددلار براى بازسازى استان ها، در حدود ۱ ميليارددلار براى تأمين اجتماعى و مبارزه با فقر، حدود ۳ ميليارددلار براى يارانه هاى مستقيم ارزاق و كوپن هاى ضرورى و حدود ۱۰ ميليارددلار هم براى امور زيربنايى است. بقيه هم صرف امور اعمال حاكميتى و خريد خدمت كاركنان دولتى مى شود. گفتيد توسعه استان ها بودجه ۲/۵ ميليارددلارى دارد. مگر كل بودجه از مركز تخصيص نمى يابد؟ براى تمركززدايى مى كوشيم تا مزيت هاى استانى را خود استان ها شناسايى كنند و در فرآيند توسعه سهيم شوند. سال ۲۰۰۶ هم همين طور بود. همانطور كه شما سعى مى كنيد بودجه را به استان ها ببريد ما هم در عراق مى كوشيم چنين سياستى را دنبال كنيم.
|