Iran Newspaper - سلامت

سرطان سينه امروزه شايع ترين سرطان در ميان زنان است. آمار ها نشان مى دهد در ايران يك نفر از هر ۱۰ تا ۱۲ زن به اين بيمارى مبتلا مى شوند. اين نوع سرطان كه احتمال پيدايش آن با افزايش سن در زنان بويژه بعد از ۴۰ سالگى بالاتر مى رود، براحتى در مراحل اوليه، تشخيص دادنى و درمان پذير است. از اين رو انجام ماموگرافى كه يك آزمايش كاملاً بى ضرر است، بين ۴۰ تا ۵۰ سالگى به طور متوسط هر دو سال يك بار و از ۵۰ و ۶۰ سالگى هر يك سال يك بار، در تشخيص زودرس اين سرطان در زنان و در نتيجه كاهش عوارض آن از قبيل نقص عضو بسيار مؤثرست.
> سرطان تصويرى براى سلامت جامعه
دكتر محمدعلى محققى، رئيس انستيتو كانسر ايران و معاون آموزشى دانشگاه علوم پزشكى تهران با اعلام اين كه نظام سلامت مسئوليت خطيرى در قبال درمان بيمارى سرطان دارد، اين بيمارى را بيمارى دوران كهنسالى مى داند و تأكيد مى كند: عمده ترين عامل تأثير گذار بر روند شيوع يك بيمارى در جامعه تركيب سنى جمعيت است. از اين رو مهم ترين پديده اى كه در حال حاضر سلامت جامعه را تهديد مى كند، مسن شدن جمعيت كشور است، به طورى كه جمعيت افراد بالاى ۶۰ سال با بيش از ۲‎/۵ برابر افزايش نسبت به سرشمارى سال ۱۳۷۵ از ۴ به ۱۰ درصد افزايش پيدا كرده است.
بر اين اساس موت جمعيتى قاعده هرم سنى را بشدت تحت تأثير قرار داده است. در حال حاضر نيز به سرعت به منطقه رايج بروز بيمارى سرطان سينه در زنان يعنى ۴۰ سالگى به بعد مى رسد. اگرچه جمعيت ايران هنوز نسبت به بسيارى از كشورها كمترين ميزان ابتلا به سرطان را به خود اختصاص داده است، اما به دلايلى از جمله عوامل طبيعى بيمارى سرطان در آينده نزديك يكى از زمينه هاى اصلى اختلال سلامتى در جامعه خواهد بود.
دكتر محققى در ادامه با اشاره به اين كه پيشرفت هاى مهمى در عرصه پيشگيرى از سرطان زنان، تشخيص زودرس، درمان مؤثر و بازتوانى بيماران پس از درمان در كشور صورت گرفته است، اهميت كنترل اين نوع سرطان را در تهديد سلامت زنان به عنوان محور و كانون اصلى اجتماع بر شمرده و مى گويد: اين بيمارى با تحت تأثير قرار دادن سلامت زنان درواقع سلامت طيف وسيعى از افراد جامعه را تهديد مى كند. از اين رو كنترل آن مستلزم اجراى برنامه هاى علمى، معتبر و جامع است، زيرا به توصيه سازمان جهانى بهداشت (WHO) برنامه ريزى هاى علمى ملى مؤثرترين راهبرد براى كنترل بيمارى سرطان است.
وى اجراى يك برنامه ملى را براى كنترل سرطان زنان در ايران منوط به همت همه مسئولان درمان اعم از وزارت بهداشت، دانشگاه هاى علوم پزشكى و مراكز تحقيقاتى مى داند. وى با تأكيد بر اين كه در برنامه هاى ملى كنترل سرطان هدف اصلى كاهش مرگ و مير از بيمارى است بيان مى كند « لازمه تأمين اين هدف برخوردارى از برنامه هاى معتبر آمارى يعنى ثبت سرطان است كه روند رشد اين بيمارى را نشان دهد.
دكتر محققى دومين هدف از برنامه ملى كنترل سرطان را كاهش عوارض و ناهنجارى هاى ناشى از بيمارى مى داند. وى با اشاره به اهميت اين موضوع در مورد سرطان زنان بويژه اگر موجب نقص عضو شود، سومين هدف كلان از اين برنامه ملى را كاهش درد بيمارى برشمرده و اظهار مى كند: اگر زنان از عوارض و درد ناشى از سرطان سينه به طور كامل آگاهى يابند، انجام معاينات دوره اى را براى پيشگيرى از اين بيمارى به طور حتم در برنامه زندگى خود قرار خواهند داد.
> غفلت از تأمين كيفيت مطلوب زندگى براى مبتلايان به سرطان
رئيس انستيتو كانسر ـ سرطان ـ ايران، ارتقاى كيفيت زندگى را از ديگر اهداف مهم برنامه ملى كنترل سرطان دانسته و تصريح مى كند: در بسيارى از بخش هاى نظام سلامت از تأمين كيفيت مطلوب زندگى براى بيماران مبتلا به سرطان غفلت مى شود. اين در حالى است كه تأمين امكانات آسايشى بيماران بسيار آسان و كم هزينه است. وى در مورد سرطان زنان رسالت مهم تيم درمانى را يك روش استاندارد درمانى و تأمين كيفيت مطلوب زندگى بر اساس روش هاى معتبر و امكانات موجود عنوان مى كند.
به گفته وى در حال حاضر، كمترين موضوعى كه در نظام سلامت به آن توجه مى شود درمان و حمايت هاى مراقبتى از بيماران است و با توجه به طيف وسيع بيماران و عوارض بسيار سرطان زنان ضروريست كه حمايت همه جانبه از بيماران هم در دستور كار نهادهاى وابسته به دولت و هم مورد توجه نهادهاى مردمى و مراكز حمايتى و مراقبتى قرار بگيرد.
معاون آموزشى دانشگاه علوم پزشكى تهران همچنين بر متحول شدن روش هاى اجرايى مراكز تحقيقاتى و دانشگاهى تأكيد كرده و با بيان اين كه ترسيم نقشه جامع علمى كشور درباره بيمارى سرطان بويژه سرطان زنان بر عهده متخصصان و صاحبنظران اين رشته است، اظهار مى كند: جامعه علمى كشور بايد با به روز كردن اطلاعات موجود در زمينه تشخيص و درمان اين بيمارى به يك جايگاه شايسته بين المللى دست يابد. لازمه اين اتفاق هم انجام تحقيقات كاربردى و اجرايى در مدت باقيمانده از برنامه پنج ساله چهارم است.
> روش هاى درمانى غير استاندارد و پر هزينه
دكتر محققى با اشاره به اين كه منابع كشور در بخش سلامت محدود و هزينه هاى درمان سرطان سرسام آور است يكى از بزرگ ترين معضلات موجود در اين حيطه را تأمين داروهاى شيمى درمانى خوانده اظهار مى كند؛ بسيارى از فرمول هاى درمانى از روش هاى درمان استاندارد محسوب نمى شوند و فقط يك بار هزينه اى براى بيماران در پى دارند. از اين رو لازم است درمان سرطان زنان بر اساس پروتكل هاى معتبر درمانى مجامع علمى صورت گيرد. در غير اين صورت بى نظمى در بخش داروهاى شيمى درمانى به نفع بيماران نيست و بايد در برنامه هاى علمى به اين موضوع پرداخته شود.
رئيس انستيتو كانسر ايران مصرف منطقى دارو را شيوه درمانى معتبر اعلام شده از سوى WHO دانست و بيان كرد: كشورهاى غربى بسيار حساب گرانه از اين شيوه استفاده مى كنند. در ايران نيز منابع موجود بايد در صحيح ترين شيوه به طيف وسيعى از بيماران اختصاص داده شود.
> ضعف در بازتوانى بيماران
دكتر احمد كاويانى ـ سرطان شناس ـ نيز يافتن راه حل هاى كاربردى را در درمان سرطان زنان، رسالت اصلى متخصصان در مجامع علمى است. وى درمان، تشخيص و بازتوانى سرطان سينه را يك كار تيمى دانست و با تأكيد بر اين كه بيشترين نقص نظام سلامت كشور در بخش بازتوانى بيماران است، نخستين گام براى بهبود اين وضعيت را شناسايى و كشف دقيق مشكلات موجود خواند.
> بهترين راه هاى پيشگيرى از سرطان سينه
در تست پزشكى سالانه خود، از پزشكتان بخواهيد كه احتمال ابتلا به سرطان سينه را در شما بررسى كند.
اگر احتمال ابتلا به سرطان سينه را مى دهيد، هر ماه سينه خود را به طور شخصى چك كنيد. بهتر است اين كار را از ۲۰ سالگى شروع كنيد. از ۲۰ تا ۳۹ سالگى نيز هر ۳ سال يكبار به كلينيك هاى تخصصى مراجعه كرده و از سلامت خود آگاه شويد. از ۴۰سال به بالا نيز بايد هر سال اين كار را انجام داده و علاوه بر اين ماموگرافى نيز انجام دهيد.
اگر احتمال ابتلاى شما بالاست بايد در مورد چگونگى انجام آزمايشات و فاصله زمانى بين آنها با پزشك متخصص مشورت كنيد.
افرادى كه احتمال ابتلا در آنها بالاتر است به عضويت يكى از كلينيك هاى درمانى درآيند تا در صورت بروز بيمارى درمان به سرعت آغاز شود. وزن بدن خود را همواره متعادل نگاه داريد، هنگامى كه سن شما بالا مى رود بايد ميزان كالرى را در رژيم غذايى خود كاهش دهيد و زمان ورزش و نرمش را زياد كنيد.
در طول روز در ۶ وعده غذايى از ميوه ها و سبز ى هاى تازه استفاده كنيد. البته اگر اين تعداد را به ۹ مرتبه در روز افزايش دهيد كار بى نظيرى را انجام داده ايد.
به دنبال راه هايى باشيد كه بدن شما را همواره در محيط كار، خانه و اوقات فراغت به فعاليت وادارند. اگر سيگارى هستيد، همين حالا كشيدن سيگار را ترك كنيد.
اگر مادر، خواهر و يا دختر شما سرطان سينه دارند نزد مشاور ژنتيكى رفته و آزمايشات اوليه را انجام دهيد. اگر در آزمايش ژنتيك معلوم شد كه شما حامل ژن جهش يافته سرطان نوع ۱ يا ۲ هستيد با پزشك خود در مورد روش هاى پيشگيرى و درمان مشورت كنيد. ابتدا مى توانيد از داروها و در نهايت شيمى درمانى استفاده كنيد. به خاطر داشته باشيد كه شيوه هاى درمان بسيار گسترده اند.