سارى ـ خبرنگار «ايران»: هيچ گونه مجوزى براى ساخت و ساز مسكونى ويلايى در خارج از محدوده قانونى و حريم شهرها و روستاها داده نمى شود.
روح الله قهرمانى، معاون عمرانى استاندارى مازندران با اعلام اين خبر افزود: براى استفاده بهينه از اراضى مرغوب و باكيفيت استان تنها به واحدهاى گردشگرى ، خدماتى، صنعتى، توليدى پس از دريافت مجوز تغيير كاربرى و رعايت حريم ها مجوز داده مى شود. ايجاد واحدها نه تنها مورد نياز و ضرورت فورى استان است بلكه اشتغال زا بوده و مشكل بيكارى مناطق را حل مى كند.
قهرمانى گفت: همچنين وجود برخى از ساختمان ها در استان موجب ترافيك شده در حالى كه وجود آنها در شهر ضرورى نيست كه اين قبيل ساختمان ها نيز از شهر به خارج از محدوده قانونى انتقال داده خواهد شد.
وى نيز از انتقال زندان ها و پادگان هاى استان مازندران به خارج از شهر خبر داد و افزود: اين اقدام با تأمين اعتبار ۱۱۵۰ ميليارد ريال عملى خواهد شد.
گفتنى است، در نشستى كه با حضور مديران دستگاه هاى اجرايى استان برگزار شده بود، ۱۷ طرح با ظرفيت اشتغالزايى ۴۳۰ نفر و ۱۹۰ ميليارد ريال اعتبار به تصويب رسيد كه شامل مجتمع تفريحى توريستى، توليد قطعات خودرو، توليد كنسانتره خوراك دام، كشتارگاه صنعتى طيور، توليد فرآورده هاى لبنى، رستوران، سورتينگ و بسته بندى مركبات، ميوه جات و سردخانه بالاى صفر و انتقال زندان تنكابن است.

يزد ـ خبرنگار «ايران»: براى نخستين بار طرح ايجاد نقوش درخشان بر پارچه هاى شبرنگ به وسيله دانشجوى رشته طراحى پارچه و لباس دانشگاه آزاد اسلامى يزد به اجرا درآمد.
فروزان علاقه بند فارغ التحصيل گرايش چاپ رشته طراحى پارچه و لباس دانشگاه آزاد اسلامى يزد با استفاده از فيبرهاى نورى قسمتى از كاردست لباس هاى شب را براى نخستين بار در ايران به صورت نقاط نورانى ارائه كرد. وى در اين باره گفت: بتازگى فيبرهاى نورى در ساختارهاى پارچه براى كاربردهاى گوناگونى استفاده شده است و از آنها بيشتر به عنوان حسگر استفاده مى شود.
وى افزود: يكى از اين كاربردها به سربازان و پليس امكان مى دهد در موقعيت لازم بتوانند سالم بمانند. همچنين در صنعت مد، انواع مختلف پارچه ها براساس اين تكنولوژى مى تواند افق هاى جديدى را براى طراحان ايجاد كند.
منبع نورى اين طرح (ديودهاى منتشركننده نور) داراى چندين مزيت است و ديودها مى توانند به آسانى ميان وسايل الكتريكى با ولتاژ كم فعاليت و كار كنند. وى ادامه داد: اين باطرى و كليد متحرك بوده و توسط سوكت اتصال بين منبع تغذيه و ديودها انجام مى شود.

اراك- خبرنگار «ايران»: به منظور رفع اختلاف اهالى كميجان و نراق درباره يك غار پر جاذبه، نام اين غار تغيير يافت.
فتح آبادى مديركل امور اجتماعى استان مركزى در اين باره گفت: در حالى كه مردم كميجان به اين غار «چاله نخجير دليجان » مى گفتند، اهالى نراق اصرار داشتند اين غار به غار چاله نخجير نراق نامگذارى شود. از اين رو با پيشنهاد وزارت كشور و مصوبه دولت محترم، نام اين غار شگفت انگيز به «نخجير» تغيير يافت. وى افزود: تغيير نام اين غار به «نخجير» نشان مى دهد كه اين غار تابعيت منطقه اى نداشته و مى تواند در توسعه و عمران همه شهرستان دليجان مؤثر واقع شود. وى گفت: دولت قصد سرمايه گذارى در اين غار را دارد و اكنون استاندار مركزى با جديت به دنبال جذب سرمايه گذار براى آماده سازى اين غار و نيز ايجاد امكانات جانبى مانند هتل در محوطه آن است و اين مهم در كارگروه گردشگرى استان مركزى در حال بررسى است. عامل اصلى و اوليه به وجود آمدن اين غار شگفت انگيز، گسل معكوسى است كه در منطقه عمل كرده و پس از گذشت ميليون ها سال به شكل كنونى درآمده است.
نمونه هاى نادر رسوبات دولوميتى به مقدار قابل توجه به صورت لايه هاى سفيد رنگ كف كريدورها، دالان ها و مسير هاى اصلى غار را پوشانده است.
درون اين غار كريستاليزه بوده و از پتانسيل عظيم سنگ هاى تزئينى تشكيل شده است و كف ديوارهاى غار پوشيده از اسفنج هاى بلورين است كه از اين جهت يكى از زيبا ترين غار هاى منطقه خاورميانه به شمار مى آيد. دالان ها، دهليزها، كريدورها و ترازهاى گوناگون و حوضچه هاى آب، زيبايى خاصى به اين مجموعه بخشيده است. اين غار جزو غارهاى مرطوب افقى محسوب مى شود و در عمق ۶۰ مترى غار نسبت به سطح ورودى در فاصله ۱۴۰ متر درياچه اى زيبا به همراه دالان هاى آبى با عمق بيش از ۷۰ متر وجود دارد.

بيرجند - خبرنگار «ايران»: امسال بيش از ۲ هزار واحدمسكونى روستايى بخصوص در روستاهاى اطراف خراسان رضوى واگذارمى شود.
على اصغر آسمانى مقدم مديركل بنياد مسكن خراسان جنوبى در ديدار مسئولان بنياد مسكن استان با استاندار خراسان جنوبى افزود: تشكيل نظام فنى روستايى با بيش از ۲۳۰ نيروى فنى روستايى و آموزش آنها و بهسازى و مقاوم سازى خانه هاى روستايى از مهم ترين برنامه هاى سال ۸۶ بنياد مسكن خراسان جنوبى است.
وى در تشريح عملكرد بنياد مسكن استان در سال گذشته گفت: حفظ كاربرى هاى روستايى و كشاورزى، ايجاد اشتغال براى بيش از ۳۰ هزارنفر در روستاها و كم شدن آهنگ مهاجرت از روستاها به شهرها ازمهم ترين دستاوردهاى بهسازى مسكن در استان بوده است.
مديركل بنياد مسكن خراسان جنوبى با بيان اين كه در سال ۸۴ سهم استان در ساخت و ساز مسكن روستايى ۷ هزار واحد با اعتبار ۳۵۰ ميلياردريال بوده است، افزود: در اين سال به ۷۰۰ هزار نفر وام پرداخت شده است و كار ساخت يك هزار و ۸۷۷ واحد نيز پايان يافته است.
آسمانى مقدم تصريح كرد: در سال ۸۵ نيز سهم خراسان جنوبى در ساخت و ساز مسكن روستايى به ۵ هزار واحد با اعتبار ۲۸۵ ميلياردريال رسيد و تاكنون كار ساخت يك هزار و ۲۰۷ واحد آغاز شده و ساخت ۷ واحد نيز به پايان رسيده است.
وى شمار روستاهاى مشمول تهيه و اجراى طرح هادى تا پايان سال ۸۳ را ۲۶ روستا اعلام كرد و گفت: در ۶۲ روستا با اعتبار بيش از ۳ ميلياردتومان در سال ۸۴ و ۳۹ روستا در سال ۸۵ با اعتبار ۲ ميليارد و ۳۰۰ ميليون تومان طرح هادى روستايى اجرا شده است.
مديركل بنياد مسكن خراسان جنوبى افزود: ۷۹ هكتار در سال ۸۴ و ۱۰۸ هكتار در سال ۸۵ تملك و واگذارى در روستاها داشته ايم و همچنين ۴۲۱ قطعه زمين در سال ۸۴ و ۴۲۲ قطعه در سال ۸۵ واگذار شده است.
وى درباره هيأت امناى حساب ۱۰۰ امام(ره) گفت: در سال ۸۵ در استان با وظيفه جذب و جلب مشاركت هاى مردمى و نظارت بر واگذارى ها به مستحق ترين افراد اين هيأت امنا تشكيل شد.
وى افزود: بعد از تقسيم شدن استان تاكنون ۶۳ واحد شهرى از محل اعتبارات حساب ۱۰۰ امام (ره) ساخته شده كه بزودى واگذارمى شود، ۴۴ واحد نيز دردست ساخت است. وى همچنين از راه اندازى انجمن خيرين مسكن ساز در استان خبرداد.
در اين ديدار استاندار خراسان جنوبى نيز گفت: باتوجه به اين كه بنياد مسكن انقلاب اسلامى وظيفه رسيدگى به وضع مسكن ۴۰ درصد افراد جامعه و در استان خراسان جنوبى ۵۰ درصد مردم استان را برعهده دارد، بنيادمسكن متولى يك كلان شهرى است كه در گستره جامعه اسلامى ايران قراردارد.
سيد صولت مرتضوى با اشاره به قرار گرفتن ايران و بخصوص خراسان جنوبى برروى گسل هاى متعدد زلزله و حادثه خيز بودن آن افزود: بنياد مسكن بايد با ترغيب و تشويق مردم و مديريت و هدايت صحيح روستاها در زمينه ساخت و ساز مسكن مقاوم و مناسب تلاش كند.

اصفهان - خبرنگار «ايران»: مشكلات كارگران در استان اصفهان در ۴ سال گذشته نزديك به صددرصد كاهش يافته است. به طورى كه اين مشكلات از بيش از ۲۵۰ مورد در سال ۸۲ به ۳۲ مورد در سال ۸۵ رسيده است.
على ماندنى مديركل سازمان كار و امور اجتماعى استان اصفهان گفت: استان اصفهان به لحاظ سابقه كارگرى قابل مقايسه با هيچ استان ديگرى نيست و به همين علت مسائل كارگرى آن را هم نمى توان با ساير نقاط ديگر كشور مقايسه كرد.
وى با اشاره به اين كه نخستين واحد صنعتى استان در سال ۱۲۹۷ شمسى ساخته شده گفت: هنگام انقلاب ۵۵ درصداز صنعت نساجى كشور متعلق به اين استان بوده است.
وى با اشاره به اين كه ساير استان ها هنوز در مقايسه با اصفهان به لحاظ سوابق صنعتى و كارگرى نوپا محسوب مى شوند، گفت: به هر حال قدمت - فرسودگى و مسائل حاشيه اى كه اين صنايع به دنبال خود دارد از عواملى است كه به نابسامانى اقتصادى و بحران كارگرى منجر مى شود.
وى اين گونه نتيجه گيرى كرد كه استان اصفهان با وجود همه اين مسائل كمتر از ساير استان ها با بحران هاى كارگرى رو به رو نبوده است.
\ نتيجه بخش بودن طرح بنگاه هاى كوچك زود بازده در اصفهان
مدير كل سازمان كار و امور اجتماعى استان اصفهان همچنين افزود: استان اصفهان در طرح ساماندهى اشتغال اتباع بيگانه در زمينه بازرسى - جايگزينى و صدور پروانه اشتغال رتبه نخست كشورى را در سال گذشته از آن خود كرده است. بر اساس آمارها ۲ هزار و ۶۵۹ نفر ايرانى در مشاغل مختلف جايگزين اتباع خارجى شده اند.
به گفته ماندنى استان اصفهان همچنين با ايجاد ۸۱۲ كميته بهداشت و حفاظت در واحدهاى صنعتى استان رتبه نخست را در كشور در اين بخش به دست آورده است.
وى افزود: در كل با ايجاد ۱۶ هزار و ۱۴۲ مورد اشتغال توسط كاريابى هاى دولتى و غير دولتى و همچنين جايگزينى اتباع خارجى در يك سال گذشته - نرخ بيكارى در استان ۰‎/۷ درصد كاهش يافته و از ۰‎/۱۲‎/۴ درصد به ۰‎/۱۱‎/۷ درصد رسيده است.
وى افزود در همين مدت ۲۵ هزار نفر به كل بيمه شدگان استان اصفهان افزوده شده است. مديركل سازمان كار و امور اجتماعى استان اصفهان مهمترين عامل كاهش نرخ بيكارى در استان را نتيجه بخش بودن طرح سرمايه گذارى در بنگاه هاى كوچك زودبازده عنوان كرد و افزود به نظر مى رسد كه نتايج اين طرح كم كم خود را نشان داده است.
به گفته وى بر اساس سند توسعه اشتغال استان اصفهان تا پايان برنامه چهارم توسعه بايد سالانه ۶۶ هزار فرصت شغلى يعنى در كل ۳۲۸ هزار فرصت شغلى ايجاد شود تا نرخ بيكارى استان به رقم ۸ درصد برسد.
ماندنى مهمترين معضل متقاضيان كار در استان را نبود تخصص يا مهارت كافى عنوان كرد و افزود اين افراد نزديك به ۷۰ درصد از متقاضيان مراكز كاريابى دولتى و خصوصى را تشكيل مى دهند.

اروميه - خبرنگار «ايران»: با وجود افزايش ميزان بارندگى امسال، آثار خشكسالى همچنان در استان آذربايجان غربى وجود دارد.
محمدباقر عفتى دريايى، معاون عمرانى استاندارى آذربايجان غربى، اين مطلب را در جلسه ستاد حوادث غيرمترقبه استان عنوان كرد و گفت: مديريت بهينه مصرف آب تنها شيوه مقابله با خشكسالى در اين استان است. وى بااشاره به اين كه دستگاه هاى اجرايى مربوطه بايد در تأمين آب با هم همكارى و هماهنگى بيشترى داشته باشند، افزود: سعى مى شود تا زمان فرارسيدن فصل افزايش مصرف آب و مشكل كم آبى، اعتبارات طرح هاى استان تأمين شود. وى با تأكيد بر تأمين آب روستاهاى استان در مدت زمانى كوتاه گفت: براى تأمين آب مورد نياز روستاهاى تابعه استان، به يك هزار و ۲۰۰ ميليارد ريال اعتبار نياز است.
در همين حال، فريد خليل زاده، مديرعامل شركت آب و فاضلاب استان، وضع كمبود آب در ۵ منطقه شهرى آذربايجان غربى را نگران كننده عنوان كرد و گفت: پيش بينى مى شود امسال در شهرستان هاى تكاب، خوى و سلماس به علت كاهش بارندگى با كمبود آب مواجه شويم.
همچنين با برنامه ريزى هاى انجام شده با دستگاه هاى مربوطه تلاش مى شود مشكل آب شهرستان هاى سلماس، اروميه و تازه شهر در ماه هاى اخير حل شود.

گروه شهرستانها ـ بخشى از زباله هاى تالاب انزلى در حركتى نمادين، به وسيله جمعى از علاقه مندان به محيط زيست با استفاده از ۳۰ فروند قايق جمع آورى شد.
سيدعطاالله تقوايى رئيس اداره حفاظت محيط زيست بندرانزلى هدف ازاجراى اين برنامه را آگاهى و ارتقاى فرهنگ حفاظت محيط زيست و جلب توجه مردم به عرصه هاى طبيعى بيان كرد كه متعلق به همگان است و همه بايد در حفظ آن كوشا باشند.
وى به ايرنا گفت: با توجه به اين كه تالاب انزلى از ديدگاه زيست محيطى حائزاهميت است و صدها گونه گياهى و جانورى درآن زندگى مى كنند، تالاب را به منظور پاكسازى نمادين انتخاب كرديم. همچنين به مناسبت اين روز، جمعى از دانش آموزان و علاقه مندان محيط زيست از مجموعه ورزشى شهيد انصارى تا مقابل فرماندارى انزلى دست به راهپيمايى زدند.
اسماعيل عبداللهى فرماندار بندرانزلى در جمع راهپيمايان به ابعاد منفى آلودگى هاى زيست محيطى اشاره كرد و آنها را از بحران هاى جدى دانست. وى همچنين خاطرنشان كرد: دولت براى رفع اين دغدغه ها، توجه ويژه دارد و اقدامات اصولى و اساسى را انجام داده است. وى ايجاد فضاى سبز، اختصاص رديف بودجه مناسب براى احداث كارخانه هاى كمپوست و فرهنگسازى را ازجمله اقدامات صورت گرفته عنوان كرد. در آيين هاى اين روز بالغ بر ۵ هزار نفر نيروهاى جمعيت هلال احمر انزلى، آتش نشان ها، دانش آموزان و علاقه مندان به محيط زيست شركت داشتند.

كار اجرايى بزرگترين طرح آبرسانى كشور در بخش كشاورزى در منطقه «جفير» واقع در ۳۵ كيلومترى اهواز آغاز شد.
مجيد موسوى رئيس سازمان جهاد كشاورزى خوزستان افزود: با بهره بردارى از اين طرح دست كم ۱۲۰ هزار تن در هكتار به توليدات كشاورزى خوزستان اضافه و ۳ هزار و ۲۰۰ شغل در بخش كشاورزى به صورت مستقيم ايجاد مى شود.
وى، اعتبار اجراى اين طرح را ۴ هزار و ۲۰۰ ميليارد ريال عنوان كرد و اظهار داشت: توسعه كشاورزى و افزايش سطح اراضى كشاورزى استان به ميزان ۴۰ هزار هكتار مهمترين هدف اجراى اين طرح است.
موسوى اضافه كرد: كار اجرايى طرح آبرسانى جفير، قرار بود ۱۱ سال پيش آغاز شود و كلنگ آن نيز به زمين زده شده بود ليكن به دلايلى از قبيل تأمين نشدن اعتبار و هماهنگ نبودن دستگاه هاى مرتبط، كار مسكوت ماند.
عضو اصلى كميسيون فعال سازى مجدد طرح آبرسانى جفير ادامه داد: اكنون متولى اصلى فعال سازى مجدد اين طرح، سازمان جهاد كشاورزى خوزستان است. موسوى گفت: پس از اجراى شبكه هاى آبيارى و زهكشى اصلى و فرعى در چارچوب اين طرح كه طول آن به ۴۰ هزار هكتار مى رسد، به نظر مى رسد اراضى منطقه براى بهره بردارى كشاورزى، به رزمندگان ۸ سال دفاع مقدس و ايثارگران واگذار خواهد شد.
رئيس سازمان جهاد كشاورزى خوزستان افزود: اخيراً مقرر شد با هماهنگى سازمان آب و برق خوزستان، جهاد نصر و قرارگاه خاتم الانبيا(ص) طرح مورد اشاره فعال شود و كميته اى متشكل از اين دستگاه ها براى پيگيرى اعتبارات طرح اقدام كنند.

معصومه كريميان

صيادانى كه در كنار جاده ايستاده اند تا ماهى هاى آويزان به چوب هاى ماهيگيريشان را بفروشند، به مسافرانى كه وارد استان گلستان شده و مى خواهند براى نخستين بار از شهرستان زيباى بندرتركمن ديدن كنند جاده اى را نشان مى دهند كه ۱۵ كيلومتر به سمت شمال امتداد دارد. به اين ترتيب ميهمانان تازه وارد با گذر از راهى كه پوشيده از مزارع گندم، كلزا و ديگر محصولات كشاورزى است وارد بندرى مى شوند كه آرزو دارند ايام سفرشان را با فراغت در آنجا بگذرانند.
بندر تركمن، لميده بر ساحل آرام خليج گرگان نخستين شهر مهندسى ساز ايران كه هنوز خيابان هاى عريض و موازى آن پس از گذشت ۷۰ سال اين ادعا را اثبات مى كند، فقط ۱۵ دقيقه با كوه هاى پوشيده از جنگل البرز شرقى و ۲۰ دقيقه با مناطق بيابانى شمال گلستان فاصله دارد. به همين دليل مسافرانى كه وارد آنجا مى شوند مى توانند بيشتر اقاليم موجود در ايران را در يك منطقه به تماشا بنشينند. علاوه بر آن وجود تپه ها و محوطه هاى باستانى دركنار مردم خونگرم تركمن صحرا كه اكثر ساكنان اين شهرستان را تشكيل مى دهند بر زيبايى هاى آن افزوده است.
سرزمينى كه از بوى خوش سود دريا با عطر گل هاى نارنج و ياس فضاى آن پرشده، مسلماً جايى بى نظير براى لذت بردن هر مسافر است، وقتى زنان و مردان آرام تركمن را ببينند كه به هر مسافرى كه لازم باشد كمك مى كنند. اما اين تنها گوشه اى از گنجينه صحراى تركمن است كه مسافران به آن دست يافته اند.
اسكله و دريا در غرب بندر تركمن تكه اى از اين گنجينه است. براى رسيدن به اين اسكله بايد پشت چراغ قرمز ريل راه آهن تهران - گرگان به انتظار نشست، براى زمانى كه قطارى در راه باشد. بعد از رد شدن از روى ريل، جاده اى شروع مى شود كه در ۲ طرف آن آب ايستاده و در امتداد آن اسكله بندرتركمن قرار دارد. در اسكله هم سكوهاى استراحت، ايستگاه قايق هاى موتورى و بازارچه ساحلى وجود دارد.
اما اين بندر زيبا براى مسافران، بندر متروكى براى مردم منطقه است كه البته حسرت روزهاى رونق خود را باوجود آبادانى و توسعه روز به روز ديگر بنادر شمال كشور و بى توجهى به اين بندر براى مردمان تركمن به همراه آورده است. از آنجايى كه اداره بنادر و كشتيرانى در استان وجود ندارد فرماندار بندرتركمن در اين باره مى گويد: باوجود محروميت هاى پيچيده شهرستان، ۲ بندر استان يعنى تركمن و گز با ۵۰ سال سابقه تاريخى بلاتكليف مانده اند. ۱۲ سال پيش كلنگ راه اندازى دوباره بندر به زمين خورد اما تكليف آن معلوم نشد و هيچ اقدامى صورت نگرفته است. مكاتبات و جلسات بسيارى با اداره كل بنادر و كشتيرانى انجام شده و مسئولان اين سازمان بايد پرونده اين موضوع را براى هميشه يا ببندند يا جوابگوى آرزوى مردم محروم منطقه باشند.
مسافرانى كه در انتظار قايق هاى موتورى براى رفتن از بندرتركمن به جزيره آشوراده مى ايستند شايد ندانند كه اين حرف ها مشكل اصلى منطقه است. آنها منتظرند تا تنها جزيره درياى خزر را ببينند. مرواريد درياى خزر كه در خليج گرگان به دام افتاده است. جزيره اى كه ۱۰ كيلومتر از اسكله بندر تركمن فاصله دارد و به اين دليل قايق هاى موتورى تندرو و پرسروصدا با احتياطى نه چندان زياد مسافران را به جزيره مى برند.
جزيره آشوراده، تنها جزيره مسكونى درياى خزر، تاريخى قديمى دارد. اين جزيره در زمان صفوى به عنوان شكارگاه شاهان مورد توجه قرار گرفت و به همين سبب قلعه اى براى اقامت آنان ساخته شد تا اين كه بعد از عصر صفويه، روس ها آشوراده را تصرف كردند و در بندرتركمن تأسيسات تجارى، مسكونى و قلعه هاى نظامى ساختند. هرچند اميركبير و ناصرالدين شاه براى بيرون راندن روس ها تلاش هايى انجام دادند اما كارساز نشد تا اين كه با وقوع انقلاب سرخ، روس ها اين جزيره را ترك كردند.
بعد از آن رضاخان، قلعه زمان صفوى را بازسازى كرد و به عنوان پاسگاه مرزى مورد استفاده قرارداد.
پس از گذشت اين سال ها، از سال ۱۳۳۰ به بعد شمارى از صيادان و كارگران شيلات به عنوان نخستين ساكنان آشوراده در آن خانه ساختند و زندگى در اين جزيره آغاز شد. هنوز در داخل جزيره بقاياى خانه و كوچه هايى كه زمانى مردم در آن زندگى مى كردند به تعداد زياد باقى مانده و برخى از بناها هم كه ارزش تاريخى دارند در حال ويرانى هستند.
دورتا دور خانه ها را علف هاى بلند پوشانده و بوته هاى كاكتوس حياط برخى از خانه ها آنقدر بزرگ شده كه ميوه هاى آنها در مغازه هاى تهران به فروش مى رسد. در اين جزيره بايد مواظب سگ ها نيز بود هر وقت كه تورى از گردشگران براى بازديد وارد جزيره مى شوند پارس بلند آنان نيز شروع مى شود.
اما مسجد آشوراده را بايد معجزه اين جزيره ناميد، زيرا باوجود زيرآب رفتن جزيره در سال هاى گذشته و ترك كردن خانه ها توسط اهالى، اين مسجد بزرگ هنوز پابرجاست و بعد از گذشت چند دهه زيبا و باشكوه ابهتى دوچندان دارد كه از آبادانى ورونق آشوراده در سال هاى گذشته خبرمى دهد.
صرفنظر از جزيره آشوراده مكان بعدى كه ديدن آن خالى از لطف نيست، گميشان است. اين بخش در ۱۵ كيلومترى شمال بندر تركمن قرار دارد و مركز آن شهر تاريخى گميش تپه است. گميش تپه در زبان تركمنى به معناى تپه نقره اى است. اين شهر از قديمى ترين شهرهاى استان است.
گميش تپه خانه هاى چوبى دو و سه طبقه بسيار زيبايى دارد كه الگو گرفته از سبك معمارى عهد تزارى است كه در هيچ نقطه از ايران وجود ندارد و يكى از مهمترين جاذبه هاى اين شهر را تشكيل مى دهد. بالكن هاى طبقه دوم، سقف هاى شيروانى، بهره گيرى وسيع از چوب ويژگى برجسته معمارى شهر و نشان از رونق آن در سال هاى نه چندان دور دارد كه تجار و بازرگانان براى تجارت با روسيه در اين شهر به داد و ستد مشغول بودند.
گميشان، البته بزرگترين مركز صيد خاويار ايران و در نتيجه جهان نيز است. صيادانى كه با زحمت زياد در بيشتر ايام سال با امواج دريا مقابله مى كنند تا مرواريد سياه ايران را به دست آورند، اغلب در اين نقطه از ايران زندگى مى كنند. آنها سهم چندانى از درآمدى كه تاكنون حاصل كرده اند نبرده اند. اين را مى شود از كمبودهاى شهر كوچكى كه در آن زندگى مى كنند نيز فهميد.
اما كمى دورتر از شهر «گميش تپه» در ۲ سمت جاده، اراضى غرقابى كم عمق و تپه ماهورها وجود دارد كه به رودخانه پر آب اترك مى رسد. مسافران از اين نقطه است كه خود را در منطقه اى تالابى حس مى كنند. جاده نيز كه به سمت بخش هاى شمالى تر تالاب مى رود تا مرز تركمنستان ادامه مى يابد. اگر هوا صاف باشد دورنمايى از آبى درياى خزر نيز قابل مشاهده است. اين مكان تالاب ۲۷ هزار هكتارى گميشان است.
پيدا كردن راهنما و يافتن بلمى كه مسافران را به داخل تالاب ببرد هرچند سخت است و هيچگونه امكانات مناسب استراحت و تفريح گردشگران وجود ندارد اما مى توان پرواز دهها پرنده همچون آبجليك، بالابن، عقاب سرسفيد، قو، پرلا، سار، حواصيل، مرغابى، كركر، خوتكا، كاكايى، لك لك، پليكان و دهها نوع ديگر را برفراز تالاب دنبال كرد و آواز عاشقانه آنان را در سكوت روح انگيز تالاب شنيد.
ديدنى ها در اين مسير بازهم وجود دارد. گل فشان ها، بقاياى قزل الآن ديوار دفاعى گرگان، سد وشمگير، بازارچه هاى مرزى و هفتگى و جاذبه هاى ديگر، مسلماً گردشگران خسته كه از راههاى دور آمده اند براى ديدن همه آنها نياز به وقت بيشترى دارند. مسافران هنوز نرسيده اند تا سوغاتى هاى اينجا يعنى فرش، قالى، پشتى، كيف، لوازم زينتى، لباس، زينت آلات و روسرى هاى تركمنى را انتخاب كنند. آنها هنوز دوغ شترهاى محلى را نيز نخورده اند.
اما حس غافلگيرى از ديدن اين همه زيبايى هاى بكر و ناشناخته همراه با لذت كشف جاذبه هاى جديد، تلخ مى شود وقتى كه گردشگران در مى يابند بايد از منطقه بروند زيرا اين مكان باوجود شهرت جهانى و با تمام جذابيت هايى كه دارد امكانات اقامتى مناسب براى مسافرانش ندارد و نزديك ترين و تنها هتل و رستوران اين نقطه ساحلى درياى خزر دورتر و در خارج از شهرستان واقع است.
به اين ترتيب بايد گفت شهرستان بندرتركمن واقع در غرب استان گلستان دركنار درياى زيباى خزر و باوجود بازديد سالانه صدهاهزار گردشگر از اقصى نقاط ايران و جهان، هتل، ميهمانخانه و حتى آلاچيقى براى ماندن ندارد.
فرماندار بندر تركمن در اين باره مى گويد: اقدام هايى نظير فعال سازى اسكله بنادر تركمن و گز، ساماندهى مناطق مناسب جذب گردشگران، ايجاد بندرخواجه نفس و بررسى سرمايه گذارى در تالاب هاى منطقه براى ايجاد زيرساختى مناسب در دست پيگيرى و انجام است.
حاجى گلدى فرماندار بندرتركمن افزود: با وجود بازديدكنندگان درتمامى طول سال همچنين دريا، تالاب و دشت نيز زمينه را براى گسترش ورزش هايى نظير اسكى روى آب، دريانوردى، شكار و ورزشهاى ساحلى در منطقه فراهم كرده كه نياز به ورود سرمايه گذاران در اين بخش دارد.
وى كه خود از تبار تركمنان منطقه است، همچون همه تركمنان خونگرم، مى گويد: نوروز امسال ۳۰۰هزار نفر ازجاذبه هاى اين شهرستان ديدن كردند اما نبود هتل هاى مناسب براى گردشگران سبب شده با وجود جاذبه هاى ديدنى و فراوان ميزان ماندگارى مسافر در اين شهرستان چندان خوب نباشد و به دليل مشكلات زيادى كه گريبانگير مسافران در ايام نوروز و تابستان مى شود بسيارى از آنها ناچارند براى ديدار از نقاط گردشگرى اين شهر، به پارك ها و حاشيه سواحل و خيابان ها پناه آورند و با اين شرايط شمار زيادى از مسافران بعد از چند ساعت تفريح اين شهر را به مقصد ديگرى ترك مى كنند كه ساختن هتل هاى مناسب با چشم اندازى به خليج گرگان مى تواند اين مشكل را مرتفع و به ميهمان نوازى از مسافران در استان كمك شايانى كند.
نبود امكانات اقامتى و گردشگرى مناسب با وجود تمام ديدنى هاى بى شمار و منحصر به فرد تركمن صحرا همراه با پا نگذاشتن سرمايه گذاران به اين وادى در شرايطى است كه اين مكان در مسير زائران امام رضا(ع) و همجوار با دريا قرار دارد و با وجود تنها جزيره درياى خزر در خليج گرگان يعنى آشوراده، بازارچه هاى مرزى، همجوارى با همسايگان شمالى، قرارگرفتن در مسير راه آهن و معافيت هاى مالياتى تخصيصى امتياز خاصى براى منطقه فراهم آورده و آن را به مكانى منحصر به فرد در گوشه اى از كشور مبدل ساخته است.