ناهيد دالايى

با اين كه امروزه در مقايسه با گذشته، بيشتر كارها با ماشين هاى مختلف انجام مى گيرد، اما شكايت از خستگى افزايش يافته است.
دائماً جملاتى مى شنويم با اين مضمون: «وقتى از اداره به خانه مى آيم گويى شيره جانم كشيده شده است» و يا «با وجود اين كه به مقدار كافى خوابيده ام ولى صبح ها هميشه كسل و خسته ام» به طور كلى خستگى را به سه دسته تقسيم كرده اند.
خستگى بدنى
در نتيجه فعاليت و به كارگيرى زياد عضلات به وجودمى آيد. در اين نوع خستگى دى اكسيدكربن و اسيدلاكتيك خون افزايش مى يابد كه در نهايت سبب تحليل نيرو و انرژى مى شود. ولى در عوض رخوت لذت بخشى را به دنبال دارد. معمولاً بعد از يك راهپيمايى طولانى دچار اين خستگى مى شويد. از بين بردن آن به طرز ساده و سريعى صورت مى گيرد. كافى است با استراحتى كه به بدنتان مى دهيد انرژى دوباره را به ماهيچه هايتان برگردانيد امروزه خستگى پيش از آن كه نتيجه پركارى و فعاليت زياد باشد، به كم كارى بدن مربوط مى شود. افزايش فعاليت بدنى كمك مى كند تا انرژى راكد به جريان بيفتد و همين امر به مقدار زيادى از بروز خستگى جلوگيرى مى كند.
خستگى ناشى از بيمارى
اين نوع خستگى نتيجه اختلال بدنى است كه اين اختلال مى تواند يك بيمارى ساده، نظير سرماخوردگى و يا ناراحتى جدى ترى باشد. البته نشانه هاى ديگرى هم وجود دارند كه دال بر علل واقعى خستگى اند ولى شخصى كه مدتى مديد و طولانى احساس ضعف و خستگى كند، حتماً بايستى معاينه دقيق و كامل بدنى شود.
خستگى روانى
مشكلات و تضادهاى عاطفى، مخصوصاً اضطراب و افسردگى در اكثر موارد ، ساده ترين علل خستگى مداومند. اين نوع خستگى مى تواند يك مكانيسم دفاعى براى روبه رو نشدن و مقابله نكردن با يكى از موارد افسردگى ، و يا سرپوشى بر تضادهاى عاطفى باشد. فى المثل اگر شما به شغلتان علاقه اى نداشته باشيد و يا از ازدواجى كه كرده ايد راضى نباشيد، معمولاً احساس خستگى مى كنيد. به عبارت ديگر چنانچه احساسات ناخوشايند به طرز روشن و بارزى بيان نشوند، اغلب به صورت نشانه هاى بدنى كه خستگى يكى از عادى ترين آنهاست، بروز مى كند. روانكاوى معتقد است كه : «بسيارى از افرادى كه دچار خستگى مفرطند به هيچ عنوان از افسردگى شان مطلع نيستند آنها قبل از آن كه در پى يافتن عامل افسردگى شان باشند بيشتر به خستگى و مسائل جسمى شان فكر مى كنند در حالى كه نمى داننداين افسردگى است كه خستگى را موجب مى شود.»
يكى از نمونه هايى كه مى توانيم در اين زمينه ذكر كنيم «سندرم كدبانوى خسته از كار» است. بسيارى از گرفتاران اين عارضه، مادران جوانى اند كه به سبب نگهدارى از كودكانشان، يا رتق و فتق امور منزل و آشپزى و اين كه هم صحبت و سرگرمى مناسبى ندارند، دائماً از يكنواختى امور احساس كسالت و خستگى مى كنند. چنين كدبانويى ممكن است باطناً رنجيده باشدو به شاغل بودن همسرش رشك بورزد و البته براى داشتن چنين احساساتى خود را سرزنش كند اما از آنجايى كه سعى نمى كند مسائلش را حل و فصل كند، دچار خستگى مفرط مى شود. به علاوه امروزه به علت آن كه يك سوم مادران شاغلند، اين سندرم ممكن است به خاطر نقش ها و مسئوليت هاى متفاوتى كه به عهده شان است بروز كند و اغلب احساس گناه ناشى از عدم مراقبت و توجه كافى به فرزندانشان باخستگى بدنى شان توأم مى شود. به علاوه خستگى عاطفى ايجاد شده ممكن است با ناراحتى هاى مربوط به خواب، كه ازتضادهاى روانى ريشه گرفته اند همراه شود. فى المثل فردى ممكن است دچار بيخوابى شود ديگرى شايد به اندازه كافى هم بخوابد ولى شب هنگام آنقدر در رختخواب غلت بزند و كابوس ببيند كه در نتيجه صبح باكوفتگى و خستگى از رختخواب برخيزد. يافتن ريشه مشكل عاطفى ، نخستين گام اساسى در درمان خستگى روانى است و همين به تنهايى در كاهش آن مى تواند نقش مثبتى ايفا كند در غير اين صورت در بعضى موارد روان درمانى لازم مى شود. ولى راهى هم وجود دارد كه مى توانيد شخصاً عليه خستگى مداوم و متناوب تان انجام دهيد. ويتامين ها و آرام بخش ها اغلب راه حل مسأله نيستند. قرص هاى خواب آور نيز فايده اى ندارند و البته مقدار زياد كافئين مى تواند سهم مهمى در ايجاد و تشديد اضطراب داشته باشد. بنابراين مى توانيد طريق زير را به عنوان درمان اساسى به كار بريد:
۱. قند كم و پروتئين زياد
چنانچه صبحانه مختصرى مى خوريد و يا اصولاً عادت به خوردن غذا در روز نداريد، پس انتظار اين را هم داشته باشيد كه چند ساعت از روز گذشته، خستگى به سراغ تان بيايد و اين به علت آن است كه مقدار قند خون تان كه انرژى مغز و بدن تان وابسته به آن است كاهش مى يابد و اگر صبحانه اى با مقدار قند كم ولى پروتئين زياد مصرف كنيد يقيناً در طول ساعات اوليه روز، خون تان ذخيره اى ثابت و مفيد از قند خواهد داشت كه اين شيرينى بتدريج در طى روز مصرف مى شود. اضافه وزن نيز عامل ديگرى است كه موجب خستگى جسم و روان مى شود، داشتن وزن نرمال كمك زيادى مى كند تا كمتر دچار خستگى شويد.
۲. ورزش
ورزش به مراتب بيش از قند و شيرينى توليد انرژى مى كند. ورزش هايى كه روى اصول و قاعده اند، نظير دويدن، شنا كردن، قدم زدن و دوچرخه سوارى به شما كمك مى كند تا از عهده كارهاى مشكل تر برآييد. به علاوه ورزش احساس آرامشى به انسان مى دهد كه به يارى آن مى توان در برابر هيجانات زندگى، خونسردى و انعطاف بيشترى از خود نشان داد. ورزشى كه قبل ازخواب انجام شود يقيناً در داشتن خواب راحت مؤثر است.
۳. خواب
چنانچه خستگى تان ناشى از كم خوابى است، راه حل بسيار ساده اى وجود دارد: سعى كنيد زودتر به رختخواب برويد. براى از بين بردن بى خوابى و ديگر اختلالات خواب به هيچ وجه از قرص هاى خواب آور و يا ديگر مسكن ها استفاده نكنيد، زيرا اينها باعث تشديد ناراحتى مى شوند.
۴. خودشناسى
چنانچه براى كارهايى كه در پيش داريد برنامه ريزى مى كنيد، سعى كنيد انجام امور دشوارتر را به زمانى اختصاص دهيد كه سرحاليد. عده زيادى از افراد سحرخيز ، هنگام ظهر ديگر تاب و توان چندانى ندارند و خسته اند و بسيارى ديگر عصرها، بيشترين و مفيدترين بازده كارى را دارند. بنابراين خودتان را خسته نكنيد بكوشيد تا نردبان ترقى و موفقيت را با گام هاى مثبت و آهسته اى طى كنيد. اوقاتى را كه انرژى بيشترى براى كار كردن داريد، شناسايى كرده و براساس آن برنامه ريزى كنيد.
۵. دوره هاى تنفس و استراحت (زنگ تفريح)
مهم نيست كه شغل تان تا چه اندازه جالب و دوست داشتنى است.
چنانچه تمدد اعصاب كنيد هر چند وقت يك بار به خود استراحتى بدهيد، مى توانيد كارتان را با بازدهى هرچه تمام تر انجام دهيد.
ضمن استراحتى كه در حين كار به خود مى دهيد به جاى خوردن چاى و بيسكويت، به ورزش و قدم زدن و تمركز نكردن بپردازيد و سعى كنيد افكار دلنشين را جانشين ناراحتى هاى زندگى كنيد. باشد كه با به كار بستن تدابير ذكر شده روح تازه اى در كالبدتان دميده شود.
كليد خوشبختى
فقط به چيزهايى كه مى خواهيد فكر كنيد و تنها درباره همان ها حرف بزنيد
تنها رؤياهاى بزرگ مى توانند روح انسان ها را به حركت درآورند
از كسانى كه افكار منفى دارند، دورى كنيد، چرا كه روحيه تان را ضعيف مى كنند

استرس، عصبانيت و بدخلقى را با يك تكنيك صحيح مى توان آرام تر كرد.
همه افراد مى دانند چگونه نفس بكشند، كارى كه ما هر لحظه و هر روز حتى بدون اين كه به آن فكر كنيم انجام مى دهيم اما جالب است بدانيد تكنيك نفس كشيدن به اين راحتى كه تصور مى كنيد، نيست.
اكثر افراد سطحى و خيلى سريع و تند نفس مى كشند، اما شش ها و قلب انسان تنفس عميق، آرام و طولانى را دوست دارد. اين نوع تنفس براى سلامت عمومى مناسب است حتى استرس را نيز اداره مى كند. تنفس عميق و طولانى باعث از بين رفتن عصبانيت مى شود. اكثر افراد وقتى دچار هيجان و عصبانيت مى شوند با چند تنفس عميق، حالت خود را كنترل مى كنند، زيرا تنفس عميق سيگنال هايى به مغز مى فرستد كه باعث آرام شدن مغز مى شود، در نتيجه هورمون ها و تغييرات فيزيولوژيكى ايجاد مى شود كه منجر به آرام شدن ضربان قلب و كاهش فشارخون مى شود.
شايد تعجب كنيد اما تاكنون كتاب هاى بى شمارى در مورد نحوه صحيح نفس كشيدن چاپ شده است زيرا داشتن تكنيك درست نفس كشيدن براى ورزشكاران، كارشناسان يوگا و حتى افرادى كه به بيمارى آسم مبتلا هستند، كاملاً ضرورى است.
چند نكته كوچك در مورد نفس كشيدن را در ذهن خود نگه داريد:
۱. به طور كلى، بايد به آرامى و خيلى عميق هوا را از بينى داخل ريه هاى خود كنيد. يك دم سالم حدود ۵ ثانيه به طول مى انجامد.
۲. بازدم را به آرامى و از دهان خود انجام دهيد و سعى كنيد ريه هاى خود را كاملاً تخليه كنيد. افرادى كه تنفس درست و صحيحى دارند روى بازدم خود بيش از دم تمركز مى كنند.
۳. ديافراگم را براى تنفس خوب دخالت دهيد. ديافراگم ماهيچه اى است كه در طول قسمت بالاتنه قرار دارد كه با پائين كشيدن شش ها باعث ورود هوا به داخل آنها مى شود سپس ريه ها را به سمت بالا فشار مى دهد تا دى اكسيد كربن از آن خارج شود. با يك دم صحيح با پائين افتادن ديافراگم ريه ها باد مى كند و با يك بازدم خوب، ديافراگم بالا مى رود. چنانچه هنگام نفس حركت اين ماهيچه را احساس نمى كنيد بايد عميق تر نفس بكشيد.
۴. سعى كنيد در هر دقيقه تنها ۶ يا ۸ نفس عميق بكشيد. اكثر افراد در هر دقيقه بيش از ۲۰ مرتبه نفس مى كشند.
غلبه بر عصبانيت
دكتر «مايكل كربتيرى» متخصص و روانپزشك دانشگاه جرج واشنگتن در پنسيلوانيا مى گويد: تنفس خوب و سالم در شرايط بحرانى مانند عصبانيت و استرس بسيار مهم است، در اين شرايط اكثر افراد به تنفس توسط قفسه سينه متوسل مى شوند. در اين نوع تنفس دم و بازدم بزرگ و جداگانه است كه قفسه سينه به سرعت باد مى كند و خالى مى شود.
وى مى گويد: براى اين كه در دوران عصبانيت بتوانيد سالم و درست نفس بكشيد، بايد روى زمين دراز بكشيد دو دست خود را روى قفسه سينه قرار دهيد و از دست خود به عنوان يك وسيله براى كاهش حركات قفسه سينه استفاده كنيد و به جاى اين كه حركات قفسه سينه دخالت داشته باشد به ديگر اعضاى بدن خود اجازه دهيد تا در تنفس شركت كنند و به جاى دم و بازدم قفسه سينه از ديافراگم استفاده كنيد. به مدت ۵ دقيقه اين حركت را تكرار كنيد.
البته اين نكته را نيز يادآور شويم اكثر افراد در مواقعى كه زياد احساساتى مى شوند يا دچار چالش هاى فيزيكى هستند از تنفس قفسه سينه استفاده مى كنند و اين اصلاً اشتباه نيست.

بيست و پنجمين شماره مجله حقوقى دادگستر به صاحب امتيازى و مديرمسئولى «حسن رحيمى» منتشر شد.
در اين شماره دادگستر مطالب زير به چشم مى خورد: قانون جديد ديوان عدالت ادارى، نظام كيفرى در كشور اسلوونيا، آئين نامه ماده ۱۸ اصلاحى قانون تشكيل دادگاه هاى عمومى و انقلاب، آراى دادگاه عالى انتظامى قضات، مقالات حقوقى، دادگسترى در شعر و ادب پارسى، قوانين و مقررات، آراى وحدت رويه ديوان عالى كشور و ديوان عدالت ادارى، دستورالعمل ها و آئين نامه هاى اجرايى رئيس قوه قضائيه، گزيده اخبار حقوقى قضايى «ايران و جهان»، معرفى حقوقدانان، تاريخچه نظميه ايران، آشنايى با حقوق شهروندى «شكايت چك بلامحل»، معرفى وزراى دادگسترى ايران، تازه هاى انتشارات حقوقى، دادگسترى در بستر تاريخ، قواعد فقهى، گفت و گو، گزارش و ده ها مطلب حقوقى و خواندنى ديگر.