گروه اجتماعى - وقتى گروهى اندك، با سرمايه اى هنگفت و با دستاويز شدن بر تقلب و رياكارى، پله پله بالا مى روند، سكه سكه روى هم مى گذارند و ميليون ميليون پول برداشت مى كنند، آيا مجالى براى پيشرفت آنان كه صادقانه و با نام ايران كار مى كنند، باقى مى ماند؟
آشفته بازار محصولات آرايشى و بهداشتى كشور، چيزى نيست جز حاصل فعاليت غيرقانونى عده اى اندك با نام «مافيا» كه قلب بازار را به عشق خود مى تپانند!
مافيايى كه محصولات تقلبى و بى كيفيت خود را با نام هاى دهان پر كن خارجى به قيمت خون خارجى ها به مردم قالب مى كنند. آنها گنجشك هاى اروپا و يا «اروپانما» را رنگ مى كنند و با نام و قيمت «قنارى، طوطى و حتى زرافه!» به فروش مى رسانند.
شايد باور نكنيد كه كارخانه ها و كارگاه هاى بهداشتى و قانونى بى شمارى كه زحمتى نه كمتر و چه بسا بيشتر از مافيا مى كشند، گويى «شامپو در هاون مى كوبند» و اجناس شان صرفاً به دليل ايرانى بودن، اصلاً مشترى ندارد و يا به سختى فراوان، آن هم نه با اين سودهاى كلان به فروش مى رسد.
پس از آن كه ۲ ماه قبل اطلاعات موثقى از فعاليت هاى پنهانى و غيرقانونى برخى گروه ها در توليد محصولات آرايشى و بهداشتى تقلبى و بى كيفيت با نام هاى خارجى به دست آورديم، با شناسايى دفاتر مركزى آنها در تهران و محل ساخت محصولات و پر كردن بسته ها در اطراف تهران، بر آن شديم تا پرده از واقعيت هاى تلخى برداريم كه البته برخى از دست اندركاران كه از دور، دستى بر آتش دارند، كم و بيش به آن واقف هستند.
*شناسايى دفاتر مركزى مافيا در تهران
به اين سادگى ها نمى توان گفت و ثابت كرد كه فعاليت برخى گروه هاى مافيايى، غيرقانونى است. چرا كه بنا به گفته خودشان، آنها در قالب شركت هاى ثبت شده اى فعاليت مى كنند كه البته خيلى زياد هم خودشان را به اين قالب مقيد نمى كنند! آنها از اين طريق، محصولات تقلبى و غيربهداشتى خود را در كنار يكى - دو محصول داراى مجوز، توليد و به طور گسترده عرضه مى كنند.
با مراجعه به برخى سوپرماركت ها و مراكز فروش محصولات آرايشى - بهداشتى و با بررسى محصولات موجود در آنها و صحبت با برخى كارشناسان و كسانى كه از نزديك درجريان بازار «توليد تا عرضه» هستند، به موارد مشكوكى برخورد كرديم كه ناديده گرفتن و به سادگى گذشتن از كنار آن، خيانت در حق مردمى است كه اين محصولات را با اطمينان و با نام هاى خارجى و پول هاى گزاف خريدارى مى كنند.
به طور مثال، در يك مغازه به شامپو بچه اى خارجى برخورديم كه بسته و كارتن نداشت و روى شامپو هم تاريخ توليد و مصرف درج نشده بود.
وقتى ماجرا را از چند فرد آگاه جويا شديم، مشخص شد از آنجا كه تاريخ مصرف اين نوع شامپو گذشته است، جلد و جعبه آن دور انداخته مى شود و خود شامپو كه هيچ تاريخ مصرفى روى آن نيست، براى مصرف بچه ها به فروش مى رسد.
مثال ديگر اين كه دو نوع شامپوى گران قيمت كه با مارك و نام فرانسه و آلمان در مغازه ها و داروخانه به فروش مى رسد و مجوز هم دارد(!)، قوطى آنها در مكان هاى غيربهداشتى جنوب تهران و يكى از شهرك هاى كرج پر مى شود.
از آشفته بازار لوازم آرايشى همچون كرم، رژ لب، رنگ مو، ريمل و ... كه ديگر نپرسيد، افتضاح است. اكثر اين اقلام نام هاى خارجى دارند .
پس از شناسايى اين محصولات و به دست آوردن شماره تلفن آدرس دفاتر مركزى آنها از طريق چند واسطه ، باآنها تماس گرفتيم. يكى از آنها مى گفت: آقا! هرچقدر پول مى خواهى بگير، فقط بگو كه شماره ما را چطور پيدا كردى! از كجا فهميدى كه ما اين محصول را توليد و پخش مى كنيم. و وقتى به آنها مى گفتيم كه ما حتى آدرس دفاتر مركزى و محل توليد و بسته بندى آنها را نيز مى دانيم، قيمت ها بالاتر مى رفت!
به طور نامحسوس به اين دفاتر مراجعه كرديم و ديديم كه حتى تابلو و نام شركت نيز روى در نصب نشده است.
از همسايه هاى آنها نيز پرسيديم كه مى گفتند: اينها مشكوك هستند. معلوم نيست چكار مى كنند.
* مراجعه به محل هاى بسته بندى
برخى خيابان هاى تهران و شهرك هاى اطراف تهران و كرج، پر از شركت هاى ثبت شده اى است كه شايد وسعت اين شهرك ها و پراكندگى بسيار زياد اين شركت ها، كار را براى شناسايى آنهايى كه به طور پنهانى و غيرقانونى فعاليت مى كنند، دشوار مى سازد. همين عامل است كه حتى دست اندركاران را نيز به اين محل ها نمى كشاند.
آدرس چند محل توليد و بسته بندى را يافتيم و به اين محل ها مراجعه كرديم.
برخى از آنها كه كاملاً غيرقانونى فعاليت مى كنند و سگ هاى خارجى (خارجى اصل!) را با قلاده به در ورودى بسته اند، ما را راه ندادند و با تهديدهايى همچون «تماس با ۱۱۰!»، «تعطيل كردن روزنامه» و يا اين كه خوراك سگ ها خواهيد شد، از گفت وگو با ما خوددارى كردند.
برخى از آنها هم كه در لواى شركت هاى ثبت شده فعاليت مى كردند، با تعيين شرايط سخت همچون ممنوعيت فيلمبردارى و عكسبردارى و ممنوعيت بازديد از تمام محل هاى ساختمان و البته با هماهنگى هاى محكم و شديد با رؤساى خود در دفاتر مركزى، ما را به حضور پذيرفتند.
*رودررو با مافيا
گفت وگوى رودررو با مافيايى كه گفته مى شود «نامرئى» است، كار ساده و بى خطرى نيست و البته افتخارى است كه به آسانى نصيب آدم هاى «مرئى» نمى شود! شايد هيچ كس به اندازه خود مافيا نتواند به تعريف مافيا بپردازد. مخصوصاً وقتى او خود با اطمينان و قدرت ادعا مى كندكه : ما هميشه بوده ايم. خيلى ها تلاش كردند به پروپاى ما بپيچند. آنها رفتند ولى ما هستيم و همچنان خواهيم بود.
پيشنهاد هديه ، تهديد و ايجاد فضاى رعب و وحشت، از بارزترين مسائلى است كه در مواجهه با مافيا با آن روبه رو خواهيد شد.
مسئول يكى از شركت ها كه يك انبار بسياربزرگ از انواع رنگ مو دارد، مى گويد: من هم اكنون۶-۵ سال است كه مجوز توليد محصولات آرايشى و بهداشتى دارم ولى هنوز حتى يك قلم جنس هم توليد نكرده ام. چون اصلاً صرف ندارد. مردم بيشتر به نام ها و مارك هاى قلمبه و پيچيده خارجى توجه دارند. هرچه قدر نام جنس سخت تر، خارجى تر و غيرقابل تلفظ باشد، مشترى بيشترى دارد. ايران هم كه بزرگ ترين مصرف كننده مواد و لوازم آرايشى است، بازار اين محصولات هيچ وقت اشباع نمى شود.
او مى افزايد: البته حمايت زيادى از محصولات داخلى نمى شود. نه از طرف مردم و نه از طرف مسئولان! درخارج، بانك ها به دنبال شركت ها مى دوندتا به آنها براى ارتقاى كيفيت محصولات وام بدهند ولى در ايران، ما هرچه قدر بدويم، بانكى پيدا نمى كنيم كه به ما وام بدهد.
وى در باره كيفيت محصولات انبار شده در ساختمان خود مى گويد: كيفيت مهم نيست. اصلاً هيچ مصرف كننده اى توجه ندارد كه آيا فلان محصول، داراى مجوز بهداشتى هست يا نه؟ فقط مهم اين است كه خارجى باشد يا نام خارجى و عكس هاى جالب روى جلدش داشته باشد.
اين مسئول شركت مى گويد: بسيارى از اين جنس ها زيرپله هاى شوش و مولوى تهران توليد مى شود. اگر مى توانيد برويد آنها را پلمب كنيد! گنده تر از شماها نتوانستند كارى كنند. شما كه عددى نيستيد! اين توليدى ها و پخش كننده ها آنقدر زياد هستند و آنقدر مشترى دارند كه ديگر جا افتاده اند. حتى از محصولات ايرانى معتبر و داراى مجوز هم جاافتاده تر هستند.
او با اشاره به اين كه هيچ هراسى از اين فعاليت هاى غيربهداشتى و پنهانى ندارد، مى افزايد: قبل از شما، از طرف اداره... و مركز... هم به اينجا آمدند.اما ديگر اين طرف ها پيدا نشدند.
وى در پاسخ به اين سؤال كه محصولات شما ساخت كدام كشور هستند، مى گويد: همه جاى دنيا! از ايران، پاكستان، چين و هند گرفته تا ايتاليا و آ لمان و آمريكا. البته حتى اگر محصول پاكستانى هم باشد با نام اروپا عرضه مى كنيم. ۹۰درصد جنس هاى ايرانى را هم كه در اختيار ماست، با نام هاى خارجى به فروش مى رسانيم.
وى درباره اين كه اگر ما اين مطالب را چاپ كنيم، عكس العمل شما چيست، مى گويد: اصلاً مهم نيست! قبل از شما هم خيلى ها از اين حرف ها زدند. همين الآن هم خيلى ها مى دانند كه بيش از ۹۰-۸۰ درصد بازار محصولات آرايشى - بهداشتى تقلبى است. اما مى بينيد كه ما همچنان هستيم. درنهايت هم اگر اينجا را تعطيل كنند، آنقدر سرمايه داريم كه جاى ديگرى را بخريم و اجاره كنيم و البته فكر نكنيد كه همه فعاليت هاى گروه هاى پنهانى و يا به قول شما مافيا، در همين يك ذره جايى است كه شما مى بينيد. كسى كه عمرش را دراين كار صرف كرده، واردتر و خبره تر از اين حرف هاست كه با كارهاى بچه گانه ديگران و يا مطلب دو تا روزنامه و تهديد فلان وزارتخانه از ميدان به در شود. خيلى ساده هستيد آقاى خبرنگار!
* فروش ۱۵ هزارتومانى يك محصول ۳۰۰تومانى
يكى از كارگران يك شركت به ظاهرتوليدى، در بيرون از ساختمان شركت با ما به گفت وگو و درددل مى نشيند.
او مى گويد: ما فقط ژل و سرم مو توليد مى كنيم. البته نه توليد به معناى واقعى! اين فقط ظاهر كار است. در طبقه بالاى اين ساختمان، شامپويى توليد مى شود كه با مارك فرانسه و با قيمت بسياربالا در بازار به فروش مى رسد.
وى درباره رعايت مسائل بهداشتى در توليد اين شامپو مى گويد: اگر حقيقت را بخواهيد بايد بگويم كه ما از محل توليد اين شامپو اطلاع نداريم. حتى دستگاهى براى پركردن قوطى هاى شامپو در اينجا وجودندارد. اين شامپوها در گالن هاى بزرگ به اينجا منتقل مى شود و به وسيله ۶-۵ كارگر داخل قوطى شامپو ريخته مى شود. برچسب شامپوها را هم همين جا مى زنيم.
اين كارگر مى افزايد: من از فعاليت در اينجا اكراه دارم اما براى گذران زندگى راهى جز اين نيست.
وى با اظهار بى اطلاعى از اين كه اين تشكيلات به كجا وصل است، مى گويد: مطمئناً چند نفر سرمايه دار پشت پرده هستند كه البته به هيچ چيز جز پول فكر نمى كنند. آنها شامپويى را كه ۳۰۰ تومان هزينه دربرداشته است، به قيمت ۵ تا ۱۵ هزارتومان مى فروشند.
وى تصريح مى كند: البته ژل و سرم مو نيز با همين مارك فرانسه در اينجا بسته بندى مى شود ولى محل توليد آن را نمى دانم.
* مافيا بزرگتر از اين حرف هاست
پس از صحبت با كارگر شركت، وارد محوطه ساختمان مى شويم و پس از گذشتن از هفت خان رستم، مدير آنجا را ملاقات مى كنيم. درحالى كه يك قوطى خالى شامپوى به اصطلاح فرانسوى و چند برچسب شامپو را نيز در دست داريم.
مدير ابتدا قصد انكار دارد ولى بلافاصله از موضع ديگرى وارد مى شود.
او مى گويد: اولاً ثابت كردن اين موضوع از سوى شما كار ساده اى نيست. چون خيلى راحت مى توان تمام تشكيلات را به جاى ديگرى تغيير داد. همانطور كه بارها اين كار شده است.
او درباره وضعيت محصولات آرايشى- بهداشتى در ايران مى گويد: تقريباً ۸۰درصد اجناس، همين طور توليد مى شود كه ما الآن توليد مى كنيم. شما هيچ چيز را نمى توانيد تغيير دهيد.
مافيا بزرگتر از اين حرف هاست كه نابود شود. به شما هم پيشنهاد مى كنم خودتان را وارد اين بازى ها نكنيد. خطرناك است!
