موريانه در ملك تاريخى لطفعليان در شهرستان ملاير كه اينك كاربرى گنجينه يافته لانه كرده است.
براساس برخى گزارش هاى دريافتى، موريانه به عنوان تخريب گر بناهاى چوبى و خشتى هم اينك بقاى اين بناى ارزشمند را تهديد مى كند.
گفته مى شود موريانه بخشى از ديوار و بناى ورودى اين ساختمان تاريخى را كه در اوايل قرن گذشته سكونتگاه يكى از خوانين منطقه به اسم لطفعليان بوده، تخريب كرده است.
على خاكسار، رئيس ميراث فرهنگى، گردشگرى و صنايع دستى شهرستان ملاير در اين باره گفت: شواهدى از وجود موريانه در بخش مجاور ورودى ساختمان موزه لطفعليان ديده شده است كه باتوجه به وجود اين مشكل در بافت هاى قديمى يزد از كارشناسان اين استان براى مقابله با اين مشكل دعوت به همكارى شده است.
وى همچنين شالوده اصلى ساختمان موزه لطفعليان ملاير را خشت و گل با پوشش سقف تير چوب معرفى كرد و افزود: اين ساختار مواد غذايى خوبى را براى موريانه ها بوجود مى آورد.
وى اظهار داشت: حمله موريانه ها سبب خورده شدن بخش هاى روبناى ساختمان اندرونى اصطبل و تخريب سقف قسمتى از بنا شده است.
خاكسار بيان كرد: از سوى كارشناسان براى مقابله اضطرارى از طريق سمپاشى و طعمه گذارى در ۵۰۰ ايستگاه با روش هاى علمى پيشنهاد شده است.
بهرام توتونچى، معاون حفظ و احيا ميراث فرهنگى، گردشگرى و صنايع دستى همدان از وجود خانه قديمى و متروكه مصدقى در جوار بنا به عنوان عامل اصلى حمله موريانه ها به خانه لطفعليان خبرداد و افزود: وجود چوب هاى آلوده و مملو از موريانه در اين بنا، موزه لطفعليان را تهديد مى كند.
وى بيان كرد: خانه مصدقى و لطفعليان مجموعاً يك خانه بوده و به صورت اندرونى و بيرونى استفاده مى شده است.
وى اضافه كرد: خانه لطفعليان با حياط مركزى به سبك اقليم هاى گرم و خشك و خانه مصدقى متناسب با الگوهاى استان ساخته مى شود.

اهواز- خبرنگار«ايران»: هنرمندان خوزستانى، كتيبه اى جديد براى سردر حرم امام حسين عليه السلام ساختند.
روى اين كتيبه كه به سفارش هيأت امناى حرم امام حسين عليه السلام در ابعاد ۳‎/۱۵ در ۱‎/۱۵ متر ساخته شده عبارت مباركه «السلام عليك يا ثارالله» به صورت برجسته و با خط نستعليق نوشته شده است.
اين كتيبه كه روى مس به صورت برجسته ساخته و با طلا آبكارى شده است، در اهواز رونمايى مى شود و نيمه شعبان از مرز شلمچه براى نصب در حرم شريف امام حسين عليه السلام انتقال مى يابد. حجت الاسلام والمسلمين محمود غفارى، رئيس ستاد بازسازى عتبات عاليات گفت: اين كتيبه با نظارت مستقيم آيت الله جزايرى نماينده معظم ولايت فقيه در خوزستان و طرح و نظر ايشان و هيأت اُمناى حرم و ستاد بازسازى عتبات عاليات به دست تواناى هنرمندان ايرانى ساخته شده است. محمود غفارى افزود: كتيبه قديمى بارگاه امام حسين عليه السلام از جنس چوب است و به علت عمر زياد فرسوده شده است، اما اين كتيبه را از مس و تيتانيوم با روكش طلا ساخته اند. ۷ ميليون تومان هزينه ساخت اين سردر از محل نذورات مردمى جمع آورى شده است.اين كتيبه ۹ شهريور ماه با تشريفات خاص و مشايعت دوستداران اهل بيت و كاروانى متشكل از رئيس ستاد بازسازى عتبات عاليات و ۳ نفر از هنرمندان نصاب عازم كربلاى معلا مى شود.
حجت الاسلام غفارى سپس گفت: براى ساخت ضريح امام على عليه السلام اعتبارى بيش از ۴۵۰ ميليون تومان و ۷ كيلو طلا از محل نذورات مردمى جمع آورى شده است و اميدواريم كه بتوانيم بعد از ماه مبارك رمضان ساخت اين ضريح را با نظارت آيت الله جزايرى شروع كنيم.

ايلام - خبرنگار «ايران»: مسيرهاى گردشگرى جنگ در ايلام تعيين شدند. رئيس سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى وگردشگرى استان ايلام گفت: ۶ مسير گردشگرى جنگ در استان كه به شهرهاى مهران، دهلران، موسيان و ايلام منتهى مى شوند، براى معرفى و تدوين پكيج هاى مسافرتى راهيان نور انتخاب شده اند.
وى بيان كرد: در تعريف محور هاى گردشگرى جنگ با اولويت معرفى مناطق عملياتى تلاش شد، تا مسيرها به گونه اى تعريف شوند كه كاروان هاى راهيان نور از جاذبه هاى طبيعى و تاريخى شاخص در هر محور بتوانند ديدن كنند.
وى با اشاره به وجود امكانات اقامتى، پذيرايى و سرويس هاى بهداشتى در مسيرهاى گردشگرى جنگ ايلام، گفت: تدوين پكيج هاى گردشگرى براى كاروان هاى راهيان نور، بهترين راهكار براى توسعه همزمان گردشگرى داخلى و افزايش آگاهى هاى عمومى مردم نسبت به مواريث طبيعى و تاريخى است. وى گفت: كميته گردشگرى علمى همزمان با برپايى جشنواره طبيعت گردى ايلام در آبان ماه، فعاليت رسمى خود را آغاز مى كند.

گرگان - خبرنگار «ايران»: سواحل استان گلستان در حاشيه خليج گرگان يكى از امن ترين مناطق ساحلى شمال كشور است كه تاكنون كسى در آنجا غرق نشده است.
مهدى پور، سرپرست هيأت نجات غريق استان گلستان با بيان اين مطلب گفت: استقرار نيروهاى بيشتر نجات غريق در ۳ طرح سالم سازى استان در جزيره آشوراده، شهرستان هاى گز و تركمن و زير نظر داشتن مناطق كور و غير تيررس كه برخى براى شنا به آن مى روند از جمله دلايل نداشتن تلفات بوده است.
وى با اشاره به تربيت ۱۲۰ ناجى غريق در استان افزود: يك دستگاه قايق سواحل شهرستان تركمن را پوشش مى دهد كه در كاهش تلفات احتمالى مؤثر خواهد بود.
همچنين محمد حاجى زاده، معاون فرماندار بندر تركمن گفت: به سبب تميز بودن و عمق مناسب آب جزيره آشوراده طرح سالم سازى دريا براى شنا به داخل اين جزيره برده شده است كه داراى نجات غريق، قسمت شناى مجزا، آب آشاميدنى، زمين فوتبال، واليبال ساحلى، بوفه و رستوران است.
وى افزود: طرح سالم سازى دريا در آشوراده در زمين هايى با مالكيت شيلات برپا شده است و استان براى اجراى هرگونه اقدامى در آشوراده نياز به موافقت اصولى سازمان محيط زيست دارد.وى از محل قديم شناى تركمن خبر داد و گفت: طرح سالم سازى در اين نقطه نيز پابرجا است كه با سرمايه گذارى بخش خصوصى ساخته مى شود تا امكانات ويژه گردشگرى تأسيس شود. اكنون مذاكراتى با سازمان منابع طبيعى استان در حال انجام است تا مسأله واگذارى زمين آنجا معلوم شود.

رشت- خبرنگار «ايران»: به مناسبت هفته دولت، نمايشگاهى بزرگ با عنوان «جلوه هاى خدمت» طى مراسمى با حضور قائم مقام وزير كشور، استاندار و جمعى از مسئولان استانى در رشت گشايش يافت.
اين نمايشگاه در ۴۴ غرفه با حضور ۳۴ دستگاه به نمايندگى ساير دستگاه هاى اجرايى، دستاوردهاى دولت در گيلان را به معرض نمايش گذاشته است. اين نمايشگاه در محوطه عمارت كلاه فرنگى پارك قدس شهر رشت داير شده و به مدت ۷ روز بر روى قشرهاى مختلف مردم گشوده است.
شهروندان مى توانند همه روزه از ساعت ۱۷ تا ۲۲ از اين نمايشگاه بازديد كنند. معاون فرهنگى اداره فرهنگ كل ارشاد اسلامى گيلان در حاشيه گشايش اين نمايشگاه گفت: اين نمايشگاه با هدف ارائه خدمات، عملكرد و دستاوردهاى يكساله دستگاه هاى اجرايى استان به مردم داير شده است. محمد حسن پور افزود: دستگاه هاى اجرايى شركت كننده استان در اين نمايشگاه عملكردهاى خود را به صورت نرم افزارى، سخت افزارى، بولتن، بروشور، جزوه، عكس، بنر، CD، ماكت و نمايش فيلم به معرض نمايش گذاشته اند.

اراك - خبرنگار«ايران»: سهم استان مركزى در طرح اجاره ۹۹ ساله مسكن كه يكى از اقدام هاى ساختارى دولت در راستاى حل مشكل مسكن است، ۲۴ هزار واحد تعيين شده كه اين ميزان در سال هاى آينده افزايش مى يابد.
عبدالله سهرابى، استاندار مركزى استان مركزى در راستاى اجراى اين طرح از تمامى ارگان ها و نهادهاى دولتى و غيردولتى خواستار همكارى هر چه بيشتر با سازمان مسكن و اداره كل تعاون شد و اضافه كرد: ادارات و ارگان هاى دولتى و غيردولتى موظفند زمين هاى مازاد خود را با تغيير كاربرى در اختيار سازمان مسكن و شهرسازى قرار دهند و اين سازمان نيز كاركنان نهاد موردنظر را در اولويت واگذارى واحدهاى مسكونى قرار دهد.
وى تصريح كرد: در صورت عدم همكارى ارگان ها، كارخانه ها و شركت هاى خصوصى و دولتى درباره واگذارى زمين هاى مازاد، سازمان مسكن و شهرسازى ملزم به شناسايى و تغيير كاربرى اين زمين هاست.
سهرابى، بر افزايش سرعت روند اين طرح تأكيد كرد و افزود: شهرستان هاى پيشرو در اين طرح پاداشى، از افزايش ميزان سهميه برخوردار مى شوند.
از طرفى مدير كل تعاون، تعداد كل متقاضيان اين طرح را در استان مركزى تاكنون ۴۳ هزار و ۸۳۷ مورد اعلام كرد و گفت: از اين مجموعه ۲۰ هزار نفر از شهر اراك، ۱۵ هزار و ۴۳۸ نفر ساوه، ۴ هزار نفر خمين يك هزار و ۹۱۲ نفر دليجان، يك هزار و ۶۳۷ نفر شازند، يك هزار و ۲۵۰ نفر محلات، ۶۰۰ نفر آشتيان و تفرش تقاضاى خود را ارائه كرده اند.
محسن مظفرى افزود: تاكنون ۴ هزار و ۲۸۸ عضو واجدشرايط در قالب ۵۷ تعاونى ساماندهى شده اند. وى خاطرنشان كرد: پروسه شناسايى افراد واجدشرايط به علت حساسيت بالا زمانبر است.
همچنين در اين زمينه على اكبر ابوطالبى، رئيس سازمان مسكن و شهرسازى استان مركزى طرح مسكن را اقدامى شجاعانه در زمينه رفع معضل مسكن مردم عنوان كرد و گفت: در صورت استمرار چنين طرح و برنامه هايى حتى پس از تأمين اين ۲۴ هزار واحد خواهيم توانست پاسخگوى نياز تمام اعضاى اين تعاونى ها در اولويت هاى بعدى باشيم و بنابر اصل بالا رفتن عرضه، شاهد كاهش تقاضا در اين زمينه باشيم.
وى افزود: اين طرح قطعاً و طبعاً تأثير بسزايى در كاهش قيمت مسكن خواهد داشت و در صورت پيشروى اين طرح تا مراحل بالاتر تأثير چشمگير آن در كاهش نرخ مسكن محسوس تر خواهد شد.
وى، مقدار زمين مناسب شناسايى شده و قابل واگذارى در تمام استان را ۹۰ هكتار اعلام كرد و گفت: ۲۰ هكتار از اين ميزان زمين شناسايى شده سهم شهر اراك است كه در شهر جديد مهاجران واقع شده است.
ابوطالبى افزود: با توجه به اين كه اين مقدار زمين تنها پاسخگوى ۱۳ هزار واحد است و شركت عمران شهر جديد مهاجران توانايى اعطاى مقدار زمين براى ساخت ۱۳ هزار واحد ديگر را در شهرك مهاجران داراست، عمليات شناسايى و تأمين زمين همچنان از سوى كارشناسان در حال اجراست.
وى خاطرنشان ساخت: تاكنون ۲ ارگان نسبت به اعطاى زمين هاى مازاد خود براى اين طرح اقدام كرده اند.
رئيس سازمان مسكن و شهرسازى استان درباره سهميه بندى هاى مختلف گفت: طبق توافق هاى وزارت مسكن با ديگر وزارتخانه ها ۲ هزار و ۹۲۹ واحد به كارگران استان، ۹۳۳ واحد به فرهنگيان و يك هزار و ۵۰۰ واحد براساس توافق ها و مصوب هاى هيأت دولت به كل نيروهاى مسلح استان از مجموع ۲۴ هزار واحد تعلق خواهد گرفت.
وى افزود: سهميه شهرهاى مختلف استان براساس ميزان تقاضا و ديگر مبناها بزودى در جلسه ستاد تأمين مسكن استان تعيين خواهد شد.
ابوطالبى، در ادامه از آماده سازى زمين براى ساخت ۳۵۰۰ واحد در ساوه و ۶۰۰ واحد در خمين و ۲۰ هكتار زمين در شهرك مهاجران خبر داد و گفت: در صورت معرفى تعاونى ها از سوى اداره كل تعاون، اين زمين ها براى ساخت و ساز واگذار مى شوند. وى همچنين افزود: روزانه ۱۰۰ مورد تقاضا كه از سوى اداره كل تعاون معرفى شده اند در اين سازمان از لحاظ صلاحيت مورد بررسى قرار مى گيرند.
وى خاطرنشان ساخت: در صورت مشخص شدن تعاونى ها حتى با وجود عدم شناسايى كامل اعضا براى تسريع در اين امر و شروع مرحله ساخت و ساز فعلاً با تعداد واحد كمترى زمين مورد تقاضا در اختيارشان قرار خواهد گرفت.
رئيس سازمان مسكن و شهرسازى، از ديگر اقدام هاى صورت گرفته را ساخت مسكن اجاره به شرط تمليك از منابع داخلى سازمان اعلام كرد و افزود: در قالب اين طرح به نياز ۶۸ درصد از متقاضيان مسكن كه در سفر رياست جمهورى به اين سازمان نامه نوشته اند، پاسخگويى شده است. ابوطالبى، ساخت مسكن به صورت مشاركتى را از ديگر اقدام هاى اين سازمان عنوان كرد و افزود: مقدار زمين مورد نياز اين طرح مجموعاً ۷۰۰ هكتار در كل استان تعيين شده است.

كرمان ـ خبرنگار «ايران»: قطع ۴۵ روزه برق موزه ديرينه شناسى موجب تعطيل شدن اين موزه شد.
موزه ديرينه شناسى كه در پارك انقلاب كرمان و در فضايى غارگونه در سال ۱۳۸۲ با همكارى شهردارى اين شهر تأسيس شده است حاصل ۲۶ سال فعاليت يك فسيل شناس تجربى است كه اكنون در آن به روى علاقه مندان بسته شده است. اين موزه از سوى بسيارى از كارشناسان رشته زمين شناسى، مسئولان و نيز شهروندانى كه از آن بازديد كرده اند مورد توجه قرار گرفته بود.
وجود فسيل هايى مربوط به ادوار مختلف تاريخ كه تعداد آنها به ۳۰ هزار قطعه مى رسد و نيز فسيل هايى كه تخمين زده مى شود متعلق به دوره پركامبرين يعنى حدود ۵۵۰ ميليون سال پيش هستند مى توانست توجه بسيارى را به اين موزه جلب كند.
مدير موزه ديرينه شناسى كرمان مى گويد: در اين موزه فسيل هايى نگه دارى مى شوند كه به دليل منحصر به فرد بودن تدابير ويژه اى براى نگه دارى دارند.
محمد تجربه كار، تصريح مى كند: با توجه به اين كه ۹۹ درصد فسيل هاى اين موزه در استان كرمان پيدا شده اند مى توان ادعا كرد كه اين استان بهشت زمين شناسان است اما حمايت نكردن عملى از فعاليت اين موزه نشان مى دهد كه اراده اى براى گسترش فعاليت ها در اين زمينه وجود ندارد و به تعطيلى كشيده شدن موزه نشانه آن است.
در اين حال تعامل چندانى ميان بخش زمين شناسى دانشگاه شهيد باهنر كرمان و اين موزه برقرار نشده است به طورى كه تنها، كتابى درباره فسيل هاى اين موزه را دانشگاه «ماسى» نيوزيلند منتشر كرده است. ظاهراً اگر ارتباط بيشترى ميان مراكز علمى تحقيقاتى دانشگاهى در استان كرمان وكشور با اين موزه برقرار مى شد امكان بيشترى به وجود مى آمد تا درباره نظريه هايى كه پس از نمايش سنگواره هاى اين موزه ارائه شده قضاوت علمى بهترى صورت گيرد، اما تاكنون چنين اقدامى انجام نشده است.
تجربه كار، با دعوت از همه كارشناسان و صاحبنظران براى مشاركت بيشتر درخواست كرد تا زمينه را براى تبديل اين موزه به يك مركز علمى پژوهشى فراهم كنند.
وى تصريح مى كند: به دلايلى از جمله محدوديت فضاى موزه، حدود ۱۰۰ هزار قطعه فسيل را كه در استان كرمان يافته است را در منزل خود نگهدارى مى كند و همانجا دست به طبقه بندى آنها زده است.
در اين ميان سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى استان كرمان اخيراً وعده هايى را براى كمك هاى مالى به اين موزه و پابرجا نگهداشتن آن داده است و اين اميدوارى به وجود آمده است تا موزه ديرينه شناسى كرمان از وضع فعلى خارج شود.
به هرحال نمى توان از هزاران فسيل ديدنى به راحتى گذشت و وجود آنها را ناديده گرفت چرا كه بررسى بيشتر روى آنها مى تواند نكات بيشترى از تاريخ زمين شناسى اين منطقه از كشورمان را روشن كند و حتى به پژوهشكده اى ملى در اين زمينه تبديل شود، تا مباحث تخصصى مربوط به فسيل شناسى در آن پيگيرى شود. اتفاقى كه تاكنون به دلايل مختلف روى نداده است و فسيل هاى ارزشمند فراوانى از ديد علاقه مندان دور مانده اند و تحقيقات جامعى نيز بر روى فسيل هايى كه نظريات جديدى را در علم زمين شناسى به اذهان متبادر مى كنند، انجام نشده است.
البته مدير اين موزه ۳ كتاب درباره فسيل هايى كه در ساليان اخير پيدا كرده است را در دست انتشار دارد كه مى توانند دستمايه خوبى براى بازشدن باب تحقيقات درباره اين فسيل ها باشد.
يكى از مقام هاى ارشد سازمان زمين شناسى كشور در بازديدى كه از اين موزه داشته است به نكته جالب توجهى اشاره كرده و نوشته است: از هر پديده اى نبايد به سادگى گذشت حتى به صرف اين كه با دانش ما مطابقت ندارد.
حتى برخى از اساتيد زمين شناسى دانشگاه نيز عنوان كرده اند: چنين مجموعه بى نظيرى مى تواند كرمان را به يك منطقه توريسم علمى تبديل كند و موجب جذب گردشگرى شود.

گروه شهرستانها -با اجراى نخستين طرح حفاظت تخم گذارى لاك پشت هاى دريايى حدود هزار نوزاد لاك پشت از طريق سواحل جزيره كيش وارد آب هاى خليج فارس شدند.
به گزارش ايرنا، مريم محمدى، كارشناس مسئول محيط زيست سازمان منطقه آزاد كيش افزود: طرح حفاظت لاك پشت هاى دريايى در جزيره كيش از روز پنجم فروردين ماه امسال آغاز و تا ۱۷ مرداد ماه جارى ادامه داشت.
وى با بيان اين كه در نتيجه مطالعات ميدانى بر روى سواحل كيش مناطق ساحلى جنوب جزيره به عنوان بهترين مكان براى تخم گذارى شناخته شد، اظهار داشت: در اين مدت با كمك كاركنان انتظامات سازمان منطقه آزاد كيش حفاظت فيزيكى از اصلى ترين سايت هاى تخم گذارى لاك پشت ها در جنوب جزيره انجام شد. او ضريب تبديل تخم ها به لاك پشت را ۷۰ درصد عنوان كرد و گفت: با در نظر گرفتن اين ضريب در شرايط طبيعى پيش بينى مى شد در حدود ۴ هزار نوزاد لاك پشت در آب هاى ساحلى رهاسازى شوند.
وى به بروز توفان گونو در منطقه خليج فارس اشاره كرد و گفت: به دليل آشفتگى آب و پيامدهاى توفان، بسيارى از لانه ها تخريب و تخم لاك پشت ها از بين رفت. كارشناس محيط زيست سازمان منطقه آزاد كيش با بيان اين كه آلودگى نورى جاده ساحلى در سواحل جنوبى به علت جذب لاك پشت ها و نوزادان آنها به سمت نور مصنوعى موجب مرگ و مير آنها مى شد، گفت: با هماهنگى شركت آب و برق كيش چراغ هاى اين منطقه در مدت اجراى طرح خاموش شد.

طيبه آقاجانى

آذربايجان غربى تنها استان كشور است كه با ۳ كشور جمهورى نخجوان، تركيه و عراق مرز مشترك دارد.اين استان با برخوردارى از تمدن كهن و آثار تاريخى غنى و جاذبه هاى متعدد فرهنگى و طبيعى به عنوان يكى از قطب هاى مهم گردشگرى در كشور محسوب مى شود.
آذربايجان غربى با رشته كوه هاى سربه فلك كشيده و رودخانه هاى پرآب دائمى، مراتع و جنگل هاى سرسبز و خرم، هواى ملايم و معتدل، باغ هاى ميوه، دشت ها و دامنه هاى پر از گل هاى وحشى و تالاب ها، مرداب ها، سواحل و جزاير درياچه كه ميعادگاه صدها نوع پرنده وحشى، بومى و مهاجر رودخانه هايى كه محل زندگى آبزيان مختلف است از زيباترين و خوش آب و هواترين مناطق ايران در فصل تابستان است.
موقعيت خاص جغرافيايى و غناى طبيعى موجب پديد آمدن تمدن هايى در اين منطقه شده كه تا قرن ها اقوام دور و نزديك خود را تحت تأثير قرار داده است.
وجود ساتى هاى اسكان ۷ هزار ساله، تولد زردشت پيامبر ايرانى، ترويج مراسم يكتاپرستى در كنار درياچه اروميه، استقرار بزرگترين آتشكده ساسانى در تكاب، وجود دژهاى نظامى و قلعه شهرهاى بى شمار در نقاط مختلف استان حكايت از اهميت و اعتبارى دارد كه در طول تاريخ اين منطقه از ميهن اسلامى حائز آن بوده است.
شكل گيرى تمدن هاى آشور، اورارتو، مانا، ماد و پارس در قبل از اسلام و ظهور سلسله ها و حكومت هاى محلى در اين بخش از ايران بزرگ موجب شده تا استان آذربايجان غربى بزرگترين مركز تعامل فرهنگى در غرب كشور باشد.
پراكنش مناسب بارندگى به همراه آب و هواى مناسب موجب شده تا اين استان به لحاظ پوشش گياهى و تنوع زيستى و جانورى نيز از اعتبار و اهميت زيادى برخوردار شود.
آثار باستانى فراوان مربوط به دوره قبل و بعد از اسلام اعم از تپه ها، غارها، مساجد، كليساها و آتشكده ها كه هر كدام از آنها يك عنصر ممتاز توريستى محسوب مى شوند در سراسر استان پراكنده اند.
مجموعه آثار شگفت انگيز طبيعى، تاريخى و فرهنگى استان آذربايجان غربى نيز كم نظير و از چنان ارزشى برخوردارند كه مى تواند در فرايند توسعه استان همانند ذخيره اى پايان ناپذير مورد استفاده قرار گيرد. تاكنون ۴۰۰ اثر ارزشمند تاريخى آن در فهرست آثار به ثبت رسيده است كه تخت سليمان تكاب، يكى از آثار ثبت شده جهانى، در اين استان قرار دارد.
* مسجد جامع اروميه
مسجد جامع يكى از آثار كهن و قديمى شهر تاريخى اروميه است كه در خيابان اقبال اين شهر قرار دارد. اين مسجد در ميان بازار قديمى شهر واقع شده و يكى از اركان اصلى بافت قديمى شهر است. برخى از محققان معتقدند اين بنا ابتدا آتشكده بود و بعد از تسلط مسلمانان ويران شد و سپس در قرن ۷ هـ . ق روى آن مسجد ساخته شد. به اعتقاد اين گروه از محققان سبك تزئينات، گچبرى ها، ستون بندى ها و تاق هاى مسجد عيناً شبيه به سبك معمارى سلجوقيان است.
* مناره شمس تبريزى
مناره شمس تبريزى در ميان باغ مشجرى در جوار عمارت مسكونى شمس الملوك دنبلى در شمال شرقى شهرستان خوى و در محلى به همين نام قرار دارد. اين مناره يادمانى است و هدف از ساخت آن هم نمايش اقتدار صاحب آن بوده كه گويا توانسته بود در يك روز به قدرى قوچ كوهى شكار كند كه از شاخ آنها تمام سطح خارجى مناره را تزئين كند. مدخل برج روزنه اى است به شكل مستطيل كه پله هاى مارپيچ در داخل آن تعبيه شده است و با استفاده از آنها، مى توان برفراز برج راه يافت. در وسط آجرها كله هاى قوچ كار گذاشته اند.
* كاخ باغچه جوق
اين مجموعه باشكوه با زيربناى ۲ هزار مترمربع در داخل باغ بزرگى به وسعت ۱۱ هزار مترمربع داراى انواع درختان ميوه، گل ها، درختان زينتى و چشمه آب جارى است. اين ساختمان مجلل و تاريخى از سوى اقبال السلطنه ماكويى از حكام مقتدر اواخر دوره قاجاريه و يكى از سرداران مظفرالدين شاه قاجار ساخته شد و داراى واحدهاى ساختمانى با ويژگى هاى معمارى ايرانى و فرهنگى است.
اين مجموعه كه به كاخ سردار ماكو معروف است، از نظر تزئينات داخلى در نوع خود بى نظير است.
* درياچه طبيعى مارميشو
اين درياچه طبيعى با وسعت ۵ هكتار در ۴۵ كيلومترى غرب شهرستان اروميه در ميان كوهستان هاى مجاور مرز ايران و تركيه قرار دارد. آب اين درياچه از چشمه هاى طبيعى و نزولات جوى تأمين مى شود و محل زيست انواع آبزيان از جمله ماهى قزل آلا است.
همچنين اين درياچه محل بسيار مناسبى براى صيد ماهى و گذران اوقات فراغت گردشگران و دوستداران طبيعت است.
* چشمه گرادو
چشمه گرادو در تپه اى آهكى در غرب شهرستان مهاباد، نزديك رودى از ۲ نقطه زمين خارج مى شود. آب در ۲ حوضچه طبيعى حاصل از رسوبات كربنات مورد استفاده اهالى قرار مى گيرد. اطراف آن را رسوبات كربنات در برخى نقاط حاوى املاح آهن پوشانده است.
نوشيدن اين آب سبب درمان دستگاه گوارش، نقرس، درد مفاصل و تورم كبد است.
* تخت سليمان
تخت سليمان يكى ديگر از آثار تاريخى و ديدنى استان آذربايجان غربى و از بقاياى قلعه و قصر بزرگ و باشكوهى است كه در فاصله ۴۵ كيلومترى شمال شرقى تكاب واقع شده است. محل فوق مركز آتشكده بزرگ شهر ياران ساسانى به نام آذرگشسب و يكى از آتشكده هاى معروف زمان ساسانى است. كوه زندان يا غار چاه زندان نيز در ۳ كيلومترى اين اثر باستانى بوده كه با دستكارى انسان در زمان گذشته به صورت زندان درآمده، در اطراف همين چاه نيز تعدادى چشمه هاى آب گرم معدنى وجود دارد.
* سوغات و صنايع دستى
اين استان از ديرباز به دليل موقعيت خاص و تنوع قومى، مهد صنايع دستى بوده است كه فرش و گليم آن شهرت جهانى دارد. از طرح هاى معروف مى توان به طرح هاى قباد و ماهى اشاره كرد كه به ترتيب در شمال و جنوب استان رايج اند.
معرق و صنايع ظريف چوب از ديگر هنرهاى دستى استان است. مشهورترين سوغات آذربايجان غربى نقل و عرقيات است كه به دليل مرغوبيت و كيفيت بالا در شهرهاى بزرگ كشور نمايندگى عرضه و فروش دارد.
* غذاها و شيرينى ها
مردم استان، علاوه بر ديگر غذاهاى رايج ايرانى مانند انواع پلو، خورشت و آش، غذاهايى دارند كه خاص آذربايجان است. به عنوان مثال انواع دلمه و كوفته ها را مى توان بر سر سفره آذرى ها ديد.
شيرينى هاى آذربايجان نيز براى ذائقه هر گردشگرى خوشايند است. از ميان شيرينى هاى خاص آذربايجان مى توان به قرابيه و بستنى خشك اشاره كرد. بستنى خشك (سوت شيرينى) نوعى شيرينى است كه در ماكو تهيه مى شود.
عمده ترين تفرجگاه هاى استان كه همواره مورد بازديد و گذران اوقات فراغت مردم و گردشگران قرار مى گيرد، عبارتند از؛ تفرجگاه بند در حومه شهرستان اروميه، دره شهدا (قاسملو)، سواحل درياچه اروميه، درياچه پشت سد مهاباد، غار سهولان، مسجد مناره اروميه، سه گنبد اروميه، تپه حسنلو، غار فخريگاه، قره كليسا، چشم ثريا، آبشار شلماش، مقبره سيد صدرالدين، حجارى هاى خان تختى سلماس، بازارهاى سنتى و صدها آثار ديدنى و منحصر به فرد آبى و باستانى ديگر كه همه روزه هزاران گردشگر را به سوى خود جلب مى كند و با اين تعبيرات و اوصاف مى توان گفت كه تابستان آذربايجان غربى تابستان ديگرى است.