هدى هاشمى‎/بخش دوم و پايانى

بخش نخست مصاحبه «ايران» با محمد محمديان رئيس نهاد نمايندگى رهبر معظم انقلاب در دانشگاه ها با عنوان «دانشجويان سرباز جريان هاى سياسى نشوند» ديروز ارائه شد. امروز ادامه گفت وگو را مى خوانيد.

*برخى دانشجويان باترديدمى توانند فعاليت سياسى دردانشگاه داشته باشند.
ما فكر مى كنيم هرگونه فعاليتى در دانشگاه بايد يك چارچوبى داشته باشد. در هيچ نظامى و مجموعه اى بدون ضوابط و چارچوب نمى شود حركت كرد، چون لازمه بى قانونى هرج و مرج است. بيشترين آسيبى كه در هرج و مرج به وجود مى آيد نصيب خود دانشجو مى شود.
* خب آقاى محمدى با اين وجود بفرماييد معيارهاى فعاليت سياسى چيست؟
آئين نامه تشكل ها نوشته شده است كه از سوى دولت دوم خرداد به سراسر دانشگاه ها ابلاغ شده و بهترين چارچوب براى فعاليت سياسى و آئين نامه اى است كه بسيار خوب هم نوشته شده است وبا واقعيت موجود دانشگاه تطبيق مى كند. امروز هم آئين نامه تشكل هاى سياسى بهترين آئين نامه اى است كه در دانشگاه وجود دارد. اين آئين نامه هم اكنون بدون هيچ اصلاحى در دانشگاه ها باقى مانده است. ما تنها با مواردى برخورد مى كنيم كه ساختارشكن باشد و مبارزه با نظام محسوب شود اما با ساير موارد فعاليت ها برخورد نمى شود. برداشت ما از آئين نامه تشكل هاى سياسى اين است كه به جز جريان هايى كه به دنبال مبارزه با اصل نظام اند و قانون اساسى و ارزش هاى كلى نظام را قبول ندارند، بقيه مجموعه مى توانند آزادانه فعاليت كنند و در دانشگاه ديدگاه هاى منتقد به دولت داشته باشند. نظرات را بيان كنند. هيچ محدوديتى براى آنان پيش نخواهد آمد و آئين نامه كاملاً هوشمندانه تهيه شده است. در دانشگاه ها اين زمينه كاملاً مهيا است اما مواردى پيش خواهد آمد كه از آئين نامه خارج مى شوند كه به طورطبيعى كسانى كه از قوانين آئين نامه خارج شوند تخلف مى كنند. اهانت به شخص و اهانت به مقدسات ملت در تمام قوانين حقوقى جرم تلقى مى شود و كسانى كه وارد اين فضا بشوند با آنها برخورد مى شود. هر كسى بخواهد دانشگاه ها را اداره كند، به حداقل هايى از قانون نياز دارد و بدون قانون نمى شود دانشگاه را اداره كرد.
البته ما در فعاليت سياسى در دانشگاه ها نگاه تربيتى داريم نه نگاه حقوقى. آنان جوانان كشور هستند و بايد در دانشگاه با خطا و آزمون كارها را ياد بگيرند. در نگاه ما آنان مانند معصوم عمل نمى كنند كه هيچ گونه خطايى نداشته باشند. با خطاى دانشجو بايد برخورد تربيتى كنيم تا جايى كه قوانين به ما اجازه مى دهد و خوب هم اجازه مى دهد، برخورد با دانشجو بايد برخورد پدرانه و تربيتى و در مسير رشد و تعالى باشد.
ما دانشجويان را فرزندان و سرمايه هاى ارزشمند نظام مى دانيم و نگاه رهبريت نظام هم به دانشجويان اين است. البته در جاهايى كه واقعاً قانون اجازه نمى دهد و تخلف جدى اتفاق مى افتد، قانون بايد اعمال شود.
* اشاره اى به پويايى سياسى از ترم آينده در دانشگاه ها كرديد، چگونه اين اتفاق عملى مى شود؟
ما ازارتباطى كه با مجموعه تشكل هاى دانشجويى داريم برداشت مى كنيم كه جنبش هاى دانشجويى پويا مى شوند.تشكل هاى دانشجويى خود فكر مى كنند و برنامه ريزى مى كنند و ما هم به عنوان مشاور در كنار آنان هستيم. تجربيات را به تشكل ها ابلاغ مى كنيم. اما رشد يك تشكل اين است كه خود فكر كند و برنامه ريزى داشته باشد . واقعاً اگر مجموعه گوش داشته باشد و ديگران برايش فكر كنند، اين مرگ تشكل است. ما هميشه به دانشجوسفارش مى كنيم كه فكر كند اما از تجربيات ديگران هم استفاده كند و نهاد هم به عنوان مجموعه اى علاقه مند به سرنوشت دانشجويان از آنان پشتيبانى خواهدكرد. ما به دنبال آن هستيم كه دانشگاه ها به جايگاه واقعى خود برسند.
درتشكل هاى ما اين رشد وجوددارد كه خود درك تحليل از مسائل را دارند و حتماً در ترم آينده تحرك سياسى خوبى را شاهد خواهيدبود.
* اين موضوع درباره نشريات دانشجويى هم صدق مى كند؟
نشريات دانشجويى يك بحث مفصل ترى دارد. نشريات هم جنبه سياسى و هم جنبه فرهنگى دارد. يكى از عرصه هاى فعاليت در دانشگاه ها نشريات دانشجويى است. خيلى از مجموعه ها و تشكل ها و كسانى كه در قالب هيچ تشكلى قرار نمى گيرند، سعى مى كنند به وسيله نشريات نگاه خود را بيان كنند. در باره نشريات دانشجويى آئين نامه وجوددارد. اين آئين نامه هم از سوى دولت دوم خرداد نوشته شده است و ما همين را كافى مى دانيم. شايد به ندرت موارد قانونى باشد كه نياز به اصلاح داشته باشد.
مجوز گرفتن براى نشريات دانشجويى، در دانشگاه بسيار آسان است و چارچوب هاى مشخص شده روشن است. قانون اساسى بايد رعايت بشود، ارزش هاى اسلامى بايد مراعات شود و از اهانت و توهين به ديگران هم جلوگيرى مى كنيم. اين حق هر فرد ايرانى است. اصول روشن است. در دانشگاه با همين آئين نامه چند هزار نشريه دانشجويى دارد چاپ مى شود. در طول يك سال گذشته تعداد نشريات توقيف شده در ميان چند هزار به تعداد انگشتان دست هم نمى رسد. نشريات توقيف شده هم دلايل مشخص دارد يا بحث اهانت به مقدسات بوده يا اهانت به شخص بوده است.
علاوه بر اين اگر نشريه اى توقيف شود، مديرمسئول نشريه مى تواند اعتراض كند كه تاكنون هيچ اعتراضى نداشته ايم.
* آقاى محمديان !در سخنرانى كه در ميان استادان داشتيد اعلام كرديد شاهد افراطى گرايى در دانشگاه ها هستيد. منظور شما دقيقاً چه بود؟
افراطى گرايى را در دو بعد در دانشگاه ها مى بينيم. يكى در بعد بحث هاى مذهبى كه عنوان اش عرفان هاى كاذب است. وابسته شدن به طيف هاى تصوف و مشابه آن كه كاملاً دانشجويان را در انزوا مى برد و نوعى از مذهب را تبليغ مى كند كه هيچ نقشى در مسائل اجتماعى، سياسى ندارد و ترويج كامل جدايى دين از سياست و پرداختن به جنبه هاى عبادى دين است كه هيچ نقشى در تعامل با ديگران ايفا نكنند. اين را در بخشى از دانشگاه ها و جريانات مذهبى شاهد هستيم و آن را افراطى گرايى مى دانيم. بايد در تبيين درست دين در اين زمينه فعاليت بيشترى كنيم.افرادى درراستاى مريدبازى ها در دانشگاه ها فعاليت مى كنند و سعى مى كنند از دانشجويان افرادى را جذب كنند كه ما اين را افراطى گرى در جنبه دين مى دانيم.
يك بعدديگر افراطى گرى در جنبه سياسى است كه عمدتاً به جريانات خارج از دانشگاه بستگى دارد و تلاش مى كنند بخشى از دانشجويان سياسى را به مبارزه با نظام بكشانند كه موفقيت زيادى در اين زمينه نداشتند. اما يك دانشجو هم براى ما يك دانشجو است. معنى اش اين نيست كه اين در دانشگاه جريان غالب است. به هيچ عنوان جريان مبارزه با اصل نظام جريان غالب نيست و بسيار محدود است البته جرياناتى بيرون از دانشگاه ها اين جريانات را هدايت مى كند. اين موضوع را هم با توجه به اين كه براى ما بسيار مهم است در جلسه نشست با استادان بسيج مطرح كرديم و باتوجه به نقش استادان در دانشگاه ها و اعتبار آنها در بين دانشجويان از آنها اين درخواست را داشتيم كه جريانات سياسى دانشگاه را رصد كنند و سعى داشته باشند آن اعتدال لازم را براى افرادى كه دچار اين مشكل مى شوند، فراهم كنند.
حتى اگر تعدادشان كم باشد ما وظيفه داريم كه فعاليت كنيم و دانشگاه به حالت افراطى گرى درنيايد.
*وظيفه خود راچه طورانجام خواهيد داد؟
در بخش عرفان هاى كاذب با استادا ن معارف كه در كلاس ها با دانشجو ارتباط دارند كارگاه هايى را برگزار كرديم و ابعاد مختلف موضوع را براى استادان معارف بيان كرديم . فكر مى كنيم آمادگى خوبى است كه از طريق اساتيد اين موضوع پيگيرى شود.
در بخش سياسى جلساتى كه با تشكل هاى سياسى داريم بخصوص در بخش تشكل هاى اساتيد مباحث را طرح مى كنيم و از خود آنها كمك مى گيريم كه مباحث را در دانشگاه ها پيگيرى كنند و خود ما هم به اندازه اى كه در توانمان باشد ارتباط برقرار مى كنيم و از جنبه تربيتى با مجموعه ها برخورد مى كنيم.
* شايديكى از اقدامهاى مهم دراين باره روشنگرى دينى براى دانشجويان بااستادان باشدامابسيارى ازدانشجويان اظهار مى كنند استادانى كه داريم، استادان خوبى نيستند و خيلى بحث هاى ابتدايى دارند. براى اين كه كيفيت مباحث علوم قرآنى و دينى را بيشتر كنيد و استادانى را مجرب تر كنيد، برنامه اى داريد؟
در نظرسنجى اى كه درباره اصل دروس معارف اسلامى بوده است، درصد بالايى از دانشجويان در ضرورت دروس معارف اسلامى اتفاق نظر دارند و درباره كيفيت مباحث نظرات متفاوتى وجود دارد. طبيعى است كه انتظار از اين دروس انتظار بالايى است و بايد خيلى تلاش كنيم بتوانيم اين انتظارات را پاسخگو باشيم. بحث آموزش ضمن خدمت براى استادان موجود معارف اسلامى رادردست اجرا داريم. كارگاه آموزشى براى آنان برپا مى كنيم. امسال ۱۵۰۰ نفراز استادان زير پوشش كارگاه آموزشى ما قرار مى گيرند و اين يكى از كارهايى است كه براى به روز شدن درس معارف انجام مى شود. دانشگاه معارف اسلامى را سال گذشته تأسيس كرديم كه بعد از ۲۵ سال كه دروس معارف اسلامى در دانشگاه ها تدريس مى شود نخستين بار است كه استاد خاص براى اين درس تربيت مى شود. تربيت استاد در اين بخش بسيار تأثيرگذار است. نكته آخر اين كه بازنگرى در سرفصل هاى اين درس ها است كه اين را در برنامه هاى مان داريم و شروع كرديم. شرايط دانشگاه از نظر مباحث فكرى و سياسى بسيار متفاوت است. مباحث فكرى و معنوى كه هم اكنون دانشجويان دارند با ۲۰ سال قبل بسيار متفاوت است. اگر بتوانيم مباحث جديد را كه موردنياز و علاقه دانشجو است در دانشگاه بيشتر كنيم و جاذبه اين دروس افزايش پيدا خواهد كرد و اميدواريم تا سال آينده اين بازنگرى نتيجه خودش را بدهد و سرفصل هاى جديد با متون جديد آماده ارائه بشود.