گروه بين الملل - احسان تقدسى: طرح تقسيم عراق كه هفته گذشته توسط جوزف بايدن رئيس كميسيون روابط خارجى سناى آمريكا ارائه و تصويب شد، جنجال فراوانى را به وجود آورده است. اين طرح درحالى ارائه شد كه نومحافظه كاران ساكن كاخ سفيد تمام راهبردهاى خويش در عراق را ناموفق يافته اند و دموكرات ها پاى خود را به اتاق راهبرد جنگ عراق باز كرده و طرح تقسيم عراق را ارائه كرده اند. طرح سنا براى عراق از پيمان معروف ديتون در بوسنى كپى بردارى شده و از نگاه دموكرات ها راه حلى براى كنترل و پايان موج خشونت در عراق است. طرح سنا يك دولت فدرال را براى عراق توصيه مى كند كه شامل مناطق جداگانه و خودمختار شيعه، سنى و كرد است. اين طرح اگرچه بلافاصله توسط همه گروه ها و شخصيت هاى عراقى رد شد، اما همچنان در صدر مهمترين اخبار عراق است. چند و چون اين ماجرا را در گفت و گو با حسن كاظمى قمى سفير كشورمان در بغداد به بحث گذارده ايم كه از نظر گرامى تان مى گذرد:
* سنا و كنگره با چه هدفى اين طرح را ارائه كردند؟
- نظام سياسى عراق در چارچوب قانون اساسى بر مبناى دولت مركزى و فدرالى تعريف شده كه اين امر به تأييد مردم عراق نيز رسيده است. بر اساس قانون اساسى عراق هر استان يا چند استان مى تواند براى فدرالى شدن آن منطقه تقاضا بدهد. طبيعتاً با توجه به ساختار فرهنگى، اجتماعى، سياسى و اقتصادى عراق، نظام سياسى بر مبناى فدرالى مى تواند هم منافع گروه هاى اجتماعى و هم منافع ملى عراق را لحاظ كند. در چارچوب قانون اساسى عراق حتى مكانيزم محقق شدن فدراليسم نيز روشن شده است. آنچه كه از نظر قانون اساسى عراق و مردم اين كشور قابل توجه بوده، حفظ يكپارچگى، استقلال و تماميت ارضى عراق است و هر آنچه كه خارج از اصول مطرح شده در قانون اساسى باشد، از نظر مردم عراق غير قابل قبول است. علاوه بر مردم عراق، كشورهاى همسايه اين كشور نيز با هرگونه تقسيم عراق تحت هر عنوان مخالف هستند، چرا كه تجربه عراق و جداسازى اين كشور نه به مصلحت مردم عراق است و نه به مصلحت كشورهاى منطقه.
* فكر مى كنيد اين طرح در داخل عراق پذيرش داشته باشد؟
- واكنش رهبران سياسى و مردم عراق به آنچه در سناى آمريكا تصويب شد و بشدت منفى بود، از ديد آنها اين مصوبه نوعى مداخله در امور داخلى عراق قلمداد گرديد و هيچ جريان سياسى در داخل عراق از اين طرح حمايت نكرد.
* بعد از گزارش مشهور كراكر - پترائوس، كاخ سفيد چه انديشه و سياستى در عراق پيش گرفته است؟
- گزارشى كه كراكر و پترائوس به كنگره ارائه كردند، در حقيقت يك سناريوى نمايشى بود و هيچ نكته جديدى كه ناشى از استراتژى جديد باشد، نداشت. از نگاه مردم عراق نيز اين گزارش، گزارشى عراقى نبود، بلكه گزارشى براى رفع مشكلات داخلى آمريكا محسوب شد و به همين دليل با بى تفاوتى مردم عراق مواجه شد. آمريكايى ها طرح جديدى ارائه نكردند، اما آنچه در اين گزارش ديده شد، بيانگر اين بود كه آمريكايى ها به دنبال حضور درازمدت در عراق هستند كه اين امر قطعاً با خواسته دولت و ملت عراق در تضاد است.
* آمريكايى ها پس از اين در بعد ديپلماسى روابط خود را به چه شكلى با دولت عراق تنظيم مى كنند؟
- از نظر دولت عراق، آمريكا بايد به حضور نظامى خود در عراق پايان دهد و مانند ديگر كشورها روابط خود را با عراق تعريف كند. دولت عراق هيچ امتيازى را براى آمريكا قائل نيست و خواهان داشتن روابط خوب و متعادل با همه كشورها بويژه كشورهاى همسايه خود و از جمله آمريكا، البته بدون دادن امتياز خاصى مى باشد. همچنين از نظر دولت عراق بايد پرونده اداره امور امنيتى به دولت بازگردانده شود.
* دولت عراق چندى پيش خواستار اخراج منافقين از اين كشور شد، اما ما همچنان شاهد حضور و حمايت آمريكايى ها از آنان هستيم. اين قضيه به كجا انجاميد؟
- موضع دولت عراق بر اخراج گروهك نفاق از اين كشور استوار است. متأسفانه حمايت آمريكايى ها از اين گروهك مشهود و مورد اعتراض دولت عراق است. دولت عراق اعلام كرده است مجموعه اى كه تحت حفاظت آمريكايى ها است بايد به دولت بازگردد كه اگر اين اتفاق بيفتد بر اساس مصوبه دولت عراق اعضاى اين گروهك بايد عراق را ترك كنند. با توجه به نقش بسيار منفى كه اين گروهك در پرونده امنيتى استان دياله و تشديد نا امنى هاى اين منطقه داشت، دولت عراق بشدت از عملكرد آنان خشمگين است و تلاش دارد اين پرونده را در اختيار بگيرد.
