• با تأييد مواضع دوجانبه دو كشور همسايه، صادرات گاز ايران به مقصد پاكستان در يك قدمى اجرا قرار گرفت
• پس از مذاكرات ۳ روزه كارشناسان فنى دو كشور در تهران، معاون وزير نفت و انرژى پاكستان و نماينده ويژه وزير نفت ايران در طرح خط لوله صلح خبر ازانجام توافقى بزرگ دادند
• اين بزرگترين قرارداد صادراتى گاز ايران است كه در نتيجه آن روزانه ۳۰ ميليون متر مكعب گاز طبيعى ايران به مدت ۲۵ سال به فلات پامير صادر خواهد شد
• تا ۱۵ روز آينده هيأتى از ايران براى بررسى نهايى و اصلاحات احتمالى متن مشترك قرارداد به اسلام آباد سفر خواهد كرد و پس از آن حداكثر تا پايان اكتبر اين قرارداد بزرگ به امضاى سران دو دولت مى رسد
• اختلاف نظرها با صراحت بررسى و حل و فصل شد و تمامى متون بندهاى قراردادى هم آماده است تا پس از اين كه از سوى كارشناسان به زبان مشترك درآمد به امضاى سران دو كشور برسد
ايران و پاكستان براى اجراى «خط لوله صلح» توافق كردند. با تأييد مواضع دوجانبه ۲ كشور همسايه، صادرات گاز ايران به مقصد پاكستان در يك قدمى اجرا قرار گرفت.
پس از مذاكرات ۳ روزه كارشناسان فنى ۲ كشور در تهران، معاون وزير نفت و انرژى پاكستان و نماينده ويژه وزير نفت ايران در طرح خط لوله صلح خبر از انجام توافقى بزرگ دادند؛ توافقى كه در انتظار قراردادى بزرگ نشسته است.
مذاكرات دوجانبه مقام هاى عالى ايران و پاكستان صبح پنجشنبه گذشته آغاز شد و پس از ۲ روز بحث و بررسى بالاخره بامداد شنبه توافق بزرگ گازى ايران و پاكستان رقم خورد. خبرنگاران روزنامه ها و تلويزيون هاى ايرانى و خارجى تا نخستين ساعات بامداد شنبه پشت درهاى بسته مذاكرات به انتظار نشستند. صلح شبانه به ثمر رسيد.
ديروز قفل ۱۵ ساله مذاكرات انتقال گاز ايران به هند و پاكستان شكست و دروازه هاى شبه قاره به ورود گاز ايران گشوده شد. ميهمانسراى نفت سرانجام محل توافق اجراى خط لوله صلح را به نام خود ثبت كرد. اين بار مذاكرات ۴ ساله اخير و نفسگير ايران و پاكستان به ثمر نشست و اسناد صادرات گاز ميدان بزرگ پارس جنوبى به سرزمين نوادگان جناح آماده شد. اين بزرگترين قرارداد صادراتى گاز ايران است؛ قراردادى كه در نتيجه آن روزانه ۳۰ ميليون مترمكعب گاز طبيعى ايران به مدت ۵۲ سال به فلات پامير صادر خواهد شد.
امضاى قرارداد با حضور سران ايران و پاكستان
ديروز تمام مفاد باقيمانده از قرارداد صادرات ۳۰ ميليون متر مكعبى گاز ايران مورد توافق طرف هاى ايرانى و پاكستانى قرار گرفت.
هيأت گازى اسلام آباد به سرپرستى فاروق قيوم معاون وزير انرژى و منابع طبيعى پاكستان و مختار احمد مشاور نخست وزير پاكستان در امور انرژى هفته پيش وارد تهران شدند و پس از ۵ روز مذاكره درباره دوره بازنگرى قيمت، اجازه ترانزيت گاز ايران به ساير مقاصد صادراتى، تهيه متن سند قراردادى دولت هاى ايران و پاكستان در خط لوله صلح و نيز متن قرارداد خريد و فروش گاز ميان شركت هاى ۲ كشور به توافق رسيدند. به گفته غنيمى فرد، تا ۱۵ روز آينده هيأتى از ايران براى بررسى نهايى و اصلاحات احتمالى متن مشترك قرارداد به اسلام آباد سفر خواهد كرد و پس از آن حداكثر تا پايان اكتبر اين قرارداد بزرگ به امضاى سران ۲ دولت مى رسد.
وى گفت: تمام نكات از نظر كارى در سطح معاونان وزير مورد تفاهم قرار گرفت و تا پايان ماه اكتبر قرارداد خط لوله صلح ميان ايران و پاكستان آماده امضا خواهد شد.
به گفته غنيمى فرد اختلاف نظرها با صراحت بررسى و حل و فصل شد و تمام متون بندهاى قراردادى هم آماده شد تا پس از اين كه توسط كارشناسان حقوقدان مسائل مربوط به بخش هاى مالى، بازرگانى و فنى به زبان مشترك درآمد به امضاى سران ۲ كشور برسد.
مختار احمد مشاور نخست وزير پاكستان در امور انرژى عنوان كرد: براساس اين مذاكرات از ايران دعوت مى كنيم تا در روزها ۱۵ تا ۱۹ اكتبر در اسلام آباد حضور يابند تا در طول اين مدت پيش نويس نهايى توافقنامه بررسى و در صورت نياز به اصلاحات، تغييرات لازم اعمال شود.وى ابراز اميدوارى كرد كه چارچوب توافقنامه ميان دولت ها هرچه سريع تر امضا شود كه زمان آن منوط به آمادگى سران ۲ كشور است.
فاروق قيوم معاون وزير انرژى پاكستان هم در گفت وگو با «ايران» اعلام كرد كه در فاز دوم ۳۰ ميليون متر مكعب گاز ديگر به حجم گاز صادرات ايران به پاكستان افزوده خواهد شد.وى ارزش قرارداد، دوره تجديدنظر در قيمت ها و مبانى قيمتى گاز صادراتى ايران را اعلام نكرد و گفت: اين موارد در زمان ديگرى عنوان خواهد شد.
هند در گام دوم
براى نخستين بار طرح اجراى خط لوله انتقال گاز ايران به شبه قاره هند (هند و پاكستان) در سال ۱۹۹۱ از سوى وزارت خارجه ايران مطرح شد؛ طرحى كه به گفته ديپلمات هاى طراح مى تواند تضمين كننده ثبات و امنيت منطقه اى باشد؛ كما اين كه با اجراى اين طرح اهداف تجارى ايران و انرژى شبه قاره در حال توسعه محقق خواهد شد.
گرچه اعلام موضع ايران با موافقت آشكار هند و پاكستان رو به رو شد اما پس از مدت كوتاهى برخى اختلاف هاى سياسى هند و پاكستان بر سر موضوع كشمير مانع از ادامه مذاكرات رسمى شد تا اين كه از سال ۲۰۰۳ گفت وگو هاى سه جانبه ۳ كشور در سطوح مقام هاى عالى آغاز شد. با اين حال پس از گذشت زمانى بيش از ۳ سال از آغاز به كار دور دوم مذاكرات، هنوز هند به دلايل مختلف به اين طرح نپيوسته است. طرحى كه طبق توافق اوليه قرار است ۱۵۰ ميليون متر مكعب از گاز ايران به اين ۲ كشور صادر شود. هند اين بار در نشست سه جانبه تهران شركت نكرد و تلويحاً اعلام كرد به دليل برخى مسائل داخلى و نيز عدم توافق با طرف هاى پاكستانى درخصوص هزينه ترانزيت گاز صادراتى به هند از خاك پاكستان ترجيح مى دهد اين بار در ايران حاضر نشود. غنيمى فرد، نماينده ويژه وزير نفت در امور خط لوله صلح دليل نيامدن هندى ها در تهران را مسائل داخلى، لزوم حل هزينه ترانزيت با پاكستان و همچنين بند مرور قيمت با ايران اعلام كرد. او تصريح كرد هند با پذيرفتن اصول كلى بند مرور قيمت براى تشكيل نشست سه جانبه ابراز اميدوارى كرده است ولى براى ارائه متن رسمى آن بايد ابتدا متن مورد نظر خود را ارائه كند. البته كارشناسان مسائل انرژى معتقدند كه فشارهاى آمريكا و تأكيد هند به خريد گاز ارزان قيمت از ايران، گفت وگوى سه جانبه را مورد تعليق قرار داده است. در حالى كه ايران و پاكستان در صدد تنظيم اسناد قرارداد بودند وزير انرژى هند در اقدامى نمايشى به برمه (ميانمار) سفر كرد تا مذاكراتى را براى خريد گاز از اين كشور آغاز كند؛ اقدامى كه به گفته بسيارى از صاحبنظران نوعى تحت فشار قراردادن ايران براى جلب نظر هند در مورد قيمت موردنظر براى خريد گاز ايران محسوب مى شود. هند باتوجه به بازار بزرگ خود در مصرف انرژى به كوتاه آمدن ايران خوشبين است.