گروه سياسى : رؤساى ۵ كشور ساحلى خزر در پايان نشست يك روزه خود در تهران و امضاى اعلاميه مشترك، در يك كنفرانس مطبوعاتى به سؤالات خبرنگاران پاسخ داده و نتايج نشست خود و فهرست مهمترين توافق هاى صورت گرفته را تشريح كردند.
* پوتين: حاكميت درياى خزر در اختيار كشورهاى ساحلى خواهد بود
در اين نشست مشترك مطبوعاتى، ولاديمير پوتين رئيس جمهورى روسيه گفت: حاكميت در درياى خزر فقط مربوط به كشورهاى ساحلى است . پوتين در پاسخ به سؤال خبرنگار روسى درباره ديدگاه وى پيرامون توافق به عمل آمده در تهران، تصريح كرد: استفاده از منابع زير بستر درياى خزر نيز در اختيار ۵ كشور ساحلى خواهد بود. رئيس جمهور روسيه همچنين تأكيد كرد كه مسأله كشتيرانى در اين دريا تنها تحت پرچم كشورهاى ساحلى انجام مى شود. پوتين با تأييد ارزيابى مثبت رؤساى جمهورى كشورهاى شركت كننده از اين اجلاس گفت: من فكر مى كنم كه ما واقعاً تحرك داشتيم و به مسائل ديگر در مورد درياى خزر نزديك شديم. پوتين تصريح كرد: در اين نشست توافق شد كه تا زمانى كه به نتيجه اصلى نرسيده ايم، همين روند امروز را ادامه دهيم. وى يادآور شد: آنچه مهم است، اين است كه ما در برخى از مسائل در عمل اتفاق نظر پيدا كرديم و اين مسأله براى همه كشورها بسيار اهميت دارد. رئيس جمهورى روسيه تأكيد كرد: در اين نشست با پذيرش پيشنهاد رئيس جمهورى ايران در ارتباط با ايجاد سازمان همكارى هاى اقتصادى به عنوان گام نخست، تفاهم شد كه همكارى اقتصادى ميان كشورها توسعه يابد. پوتين افزود: براى اين كار بايد روسيه سال آينده كنفرانسى را در ارتباط با مسائل اقتصادى كشورهاى حاشيه درياى خزر برگزار كند. رئيس جمهورى روسيه تصريح كرد: اين توافق و همه اين مسائل نشان مى دهد كه اجلاس موفقيت آميز بود. وى با اشاره به علاقه مندى همه طرف ها در ارتباط با موضوع هاى مطرح شده در اين اجلاس تأكيد كرد: ما بسيار شفاف، مشخص و توأم با علاقه مندى اين مسائل را مطرح كرديم. پوتين در عين حال تأكيد كرد: ممكن است نقطه نظرات هميشه يكسان نباشد ولى ما داريم قدم برمى داريم و در نقطه اى كه اجماع براى ما بوجود آيد، اطمينان داريم كه همه تصميمات ما درست اتخاذ خواهد شد. رئيس جمهورى روسيه از طرف ايرانى براى سازماندهى بسيار خوب اجلاس سپاسگزارى كرد. وى در پاسخ به سؤال ديگر اين خبرنگار روسى در خصوص روابط تهران - مسكو نيز گفت: روابط ايران و روسيه سابقه طولانى دارد، حجم مبادلات ما در حال افزايش است و به مرز ۲ ميليارد دلار مى رسد . پوتين اظهار داشت: ايران و روسيه همكارى هايى را در بخش فضا و هواپيمايى دارند و همچنين آژانس فدرال اتمى روسيه، به برنامه صلح آميز هسته اى ايران كمك مى كند. رئيس جمهورى روسيه در پايان تأكيد كرد: همان طور كه رئيس جمهورى ايران گفته و در اعلاميه نيز آمده، همه كشورهاى ساحلى خزر وفادارى خود را به عدم اشاعه سلاح هاى هسته اى اعلام مى كنند و همه كشورها بر اين عقيده هستند كه برنامه هاى هسته اى خود را براى مقاصد صلح آميز انجام دهند.
* احمدى نژاد: نخستين سند سياسى امضا شد
دكتر «محمود احمدى نژاد» رئيس جمهورى اسلامى ايران نيز در نشست مطبوعاتى مشترك گفت: توافق هاى اجلاس سران كشورهاى ساحلى خزر، نقطه عطفى در روابط ميان اين كشورها و همكارى هاى مشترك بين آنها خواهد بود. احمدى نژاد در كنفرانس مطبوعاتى كه در محل اجلاس سران خزر برگزار شد، افزود: خوشبختانه اجلاس تهران در فضايى بسيار عالى و دوستانه برگزار شد و سران ۵ كشور به تمام اهداف پيش بينى شده در دستور كار، نائل شدند. وى تصريح كرد: نخستين سند سياسى ميان رؤساى جمهورى ۵ كشور ساحلى براى نخستين بار به امضا رسيد و اين امر دستاوردى بزرگ محسوب مى شود. احمدى نژاد افزود: رؤساى جمهور نقطه نظرات خود را درفضايى بسيار صميمى و دوستانه درباره موضوع هاى گوناگون درياى خزر و در جهت تقويت همبستگى و همكارى و مشاركت مطرح كردند. رئيس جمهورى اسلامى ايران گفت: درياى خزر براى هميشه درياى صلح و دوستى و همبستگى ميان ملت هاى ساحلى خواهد بود. وى از حضور فعال و اراده مثبت و سازنده و نيز همكارى پرنشاط و اميدآفرين رؤساى جمهور روسيه، تركمنستان، قزاقستان و آذربايجان تشكر كرد. احمدى نژاد با قدردانى از تلاش هاى انجام شده و اهميت موفقيت در تنظيم توافق و اعلاميه محكم اين نشست، افزود: اين همكارى نشانه اراده قاطع كشورها براى همكارى و بسط صلح و دوستى و امنيت در منطقه است.
وى با اشاره به توافق هاى انجام شده گفت: رؤساى جمهورى كشورهاى حاشيه خزر توافق كردند كه تمهيدات امنيتى خزر با همكارى همه كشورها، وزراى خارجه و مسئولان مرزبانى و انتظامى و با مديريت «الهام على اف» رئيس جمهورى آذربايجان در كشور باكو تنظيم شود و براى نشست بعدى سران كشورها نيز توافق نهايى انجام شود.
رئيس جمهورى ايران افزود: تفاهم شد كه وزراى خارجه هر ۶ ماه يك بار يعنى سالى ۲ بار و سران كشورها به گونه منظم سالى يك بار ملاقات و نشست مشترك داشته باشند.
احمدى نژاد افزود: ميزبان اجلاس بعدى سران كشورهاى حاشيه خزر در اكتبر سال آتى (۲۰۰۸) «الهام على اف» رئيس جمهورى آذربايجان است كه در شهر باكو برگزار خواهد شد.
* رئيس جمهور قزاقستان: هيچ اختلاف غير قابل حلى وجود ندارد
«نور سلطان نظربايف» رئيس جمهورى قزاقستان گفت: در تعيين رژيم حقوقى درياى خزر از نقطه كور خارج شده ايم. نظربايف در پاسخ به سؤال خبرنگارى قزاقستانى با قدردانى از دستگاه هاى سياست خارجى ۵ كشور ساحلى درياى خزر براى فراهم كردن تمهيدات برگزارى اجلاس رؤسا افزود: اگر چه سند تنظيم شده، نهايى نيست اما كنوانسيونى همه جانبه است و ۵ كشور، در فضاى دوستى، نظرات خود را بيان كردند. رئيس جمهورى قزاقستان تأكيد كرد: هيچ اختلاف غيرقابل حلى بين ما وجود ندارد و در مورد همه مسائل از جمله اختلافها ، كنوانسيون و نيز مسأله صلح و امنيت، بحث و گفت و گو كرديم. نظربايف با بيان اين كه اجلاس بعدى، اكتبر سال آينده در باكو برگزار مى شود، گفت: همه ما در درياى خزر ذى نفع هستيم و درياى خزر بايد درياى صلح و دوستى باشد.
* رئيس جمهور تركمنستان: خزر درياى صلح و دوستى است
«قربان قلى بردى محمداف» رئيس جمهورى تركمنستان هم در پاسخ به سؤال خبرنگاران گفت: خزر درياى صلح و دوستى و حسن همجوارى است. محمداف افزود: اجلاس تهران نشان داد كه مواضع كشورهاى ساحلى اين دريا به يكديگر نزديك است. رئيس جمهورى تركمنستان كه به سؤال خبرنگار تلويزيون ملى اين كشور مبنى بر نتايج اجلاس تهران پاسخ مى داد، افزود: از جمله مسائل ديگرى كه در حاشيه اجلاس تهران انجام شد امضاى موافقتنامه سه جانبه ريلى ميان جمهورى اسلامى ايران، تركمنستان و قزاقستان بود. بردى محمد اف خاطر نشان كرد: اين امر نه تنها دروازه هاى اقتصادى را باز مى كند بلكه امكان دستيابى كشورهاى طرف موافقتنامه را به خليج فارس و همچنين كريدور جنوب - شمال فراهم مى كند. وى افزود: با استفاده از اين خط مى توانيم سهم مثبتى در پتانسيل هاى اقتصادى منطقه داشته باشيم.
* على اف: رژيم حقوقى درياى خزر با موفقيت تعيين خواهد شد
«الهام على اف» رئيس جمهورى آذربايجان گفت كه سران ۵ كشور ساحلى خزر در فضاى «تفاهم متقابل» با يكديگر بحث كردند و اين نشان دهنده آن است كه تعيين رژيم حقوقى درياى خزر با موفقيت قرين خواهد بود. على اف در پاسخ به سؤال خبرنگارى آذربايجانى درباره «كريدور شمال - جنوب»، خاطرنشان كرد كه جمهورى آذربايجان در اين كريدور حضورى فعال خواهد داشت. وى مذاكرات رؤساى جمهورى ۵ كشور ساحلى خزر را سازنده و همه جانبه دانست و گفت: در اين مذاكرات درباره همكارى هاى اقتصادى، مسائل اكولوژى و انرژى نيز بحث شد.
مخالفان صلح و دوستى ملت ها، به فكر منافع نامشروع خود هستند
رئيس جمهورى ايران همچنين در بخش ديگرى از اظهارات خود گفت: كسانى هستند كه صلح و دوستى ميان ملت هارا برنمى تابند و علاقه مندند با ايجاد تنش، منافع نامشروع خود را تأمين كنند. احمدى نژاد درباره انگيزه تلاش برخى كشورها براى جلوگيرى از برگزارى مطلوب اجلاس سران كشورهاى حاشيه خزر، تصريح كرد: اين گونه تلاش ها تأثيرى در اراده ملت هاى ساحلى اين دريا براى توسعه همكارى ها و تعميق روابط برادرانه ندارد و مطمئناً در آينده نيز تأثيرى نخواهد داشت. وى افزود: اعلاميه سران در تهران، گامى بلند و يك پاسخ قوى هم به خواست ملت هاى ما است و هم به ديگرانى كه ممكن است تضعيف روابط دوستانه بين كشورهاى حاشيه خزر را در ذهن داشته باشند.

اعلاميه تهران در ۲۵ بند ديروز به امضاى رؤساى جمهورى ۵ كشور ساحلى درياى خزر رسيد. بر اساس يكى از بندهاى اين اعلاميه، سومين اجلاس رؤساى جمهورى كشورهاى حاشيه خزر، طبق توافق در اكتبر ۲۰۰۸ ميلادى در باكو پايتخت آذربايجان برگزار خواهد شد. طرف ها در اين اعلاميه، با استقبال از نتايج اجلاس رؤساى جمهورى كشورهاى ساحلى خزر در تهران، عزم راسخ خود را نسبت به مساعدت همه جانبه در توسعه همكارى ميان كشورهاى ساحلى، مورد تأكيد قرار دادند. رؤساى كشورهاى ساحلى درياى خزر، علاوه بر اعلاميه پايانى، يك بيانيه نيز منتشر كردند و همچنين در مورد برگزارى يك كنفرانس مشترك اقتصادى در مسكو ميان كشورهاى حاشيه درياى خزر توافق شد. متن كامل اعلاميه ۵ كشور ساحلى درياى خزر به اين شرح است:
«اعلاميه جمهورى آذربايجان، جمهورى اسلامى ايران، جمهورى قزاقستان، فدراسيون روسيه و تركمنستان، رؤساى جمهورى كشورهاى جمهورى آذربايجان، جمهورى اسلامى ايران، جمهورى قزاقستان، فدراسيون روسيه و تركمنستان از جانب كشورهاى خود كه از اين به بعد طرف ها ناميده خواهند شد. ضمن حمايت از ابتكار جناب آقاى محمود احمدى نژاد، رئيس جمهورى اسلامى ايران براى برگزارى دومين نشست رؤساى جمهور كشورهاى ساحلى درياى خزر در پى بحث و بررسى مسائل مبرم بين المللى و منطقه اى كه مورد علاقه متقابل طرف ها مى باشد، وضعيت و چشم اندازهاى همكارى هاى چند جانبه و همچنين مسائل مربوط به روند تعيين رژيم حقوقى درياى خزر كه در فضايى سازنده و مبتنى بر حسن تفاهم در تاريخ ۲۴ مهر ماه ۱۳۸۶ هجرى شمسى برابر با ۱۶ اكتبر ۲۰۰۷ ميلادى در شهر تهران مورد مذاكره قرار گرفت
با اعتقاد به اين امر كه توسعه همكارى هاى ۵ كشور ساحلى خزر براساس دوستى و حسن همجوارى، پاسخگوى منافع اساسى ملت هاى آنها بوده و عامل مهم تأمين امنيت منطقه به شمار مى آيد.
با اتكا بر تمايل مشترك ۵ كشور در راستاى تحكيم دوستى و اعتماد متقابل، حل و فصل تمامى مسائل در فضاى تساوى حقوق و مشاركت متقابلاً مفيد و با درنظر گرفتن منافع آنان.
با توجه به تغييرات به وجود آمده در منطقه درياى خزر و روندها در سطوح ژئوپلتيك و ملى و توافقات موجود ميان
۵ كشور ساحلى خزر و در اين رابطه با عنايت به ضرورت تكميل رژيم حقوقى درياى خزر و تصويب هر چه سريعتر كنوانسيون رژيم حقوقى در راستاى اين اهداف.
باتلاش جهت فراهم سازى شرايط مساعد به منظور تأمين حقوق حاكمه كشورهاى ساحلى خزر در درياى خزر و همچنين حل و فصل مسائل رژيم حقوقى اين دريا و بهره بردارى از منابع آن با روحيه تفاهم و همكارى.
با توجه به آمادگى براى برقرارى تماس هاى منظم ميان سران كشورهاى ساحلى درياى خزر از جمله درچارچوب
پنج جانبه و تبادل نظر پيرامون مهمترين مسائل دوجانبه، منطقه اى و بين المللى.
با تأييد پايبندى خود به اهداف و اصول منشور ملل متحد، موازين شناخته شده حقوق بين الملل از جمله احترام به حاكميت، استقلال، تماميت ارضى و برابرى حاكميت كشورها، عدم توسل به زور و يا تهديد به آن.
موارد ذيل را اعلام مى دارند:
۱- طرف ها از هر لحاظ مساعدت مى كنند تا منطقه خزر به منطقه صلح و ثبات، توسعه و شكوفايى پايدار اقتصادى، حسن همجوارى و تساوى حقوق در همكارى هاى بين المللى ميان كشورهاى ساحلى مبدل شود. آنها عزم راسخ دارند تا بر پايه روابط دو جانبه و چند جانبه در زمينه هاى سياسى، ديپلماتيك، بازرگانى، اقتصادى، علمى، فنى، فرهنگى- اجتماعى و ساير زمينه ها بطور تنگاتنگ با يكديگر تشريك مساعى نمايند.
۲- طرف ها از برگزارى اجلاس سران كشورهاى ساحلى درياى خزر به صورت منظم با توافق طرف ها و درفاصله ميان آنها ملاقات هاى وزراى امور خارجه و همچنين كارشناسان ذى صلاح طرف ها براى بررسى تمامى مجموعه مسائل مرتبط با درياى خزر حمايت مى كنند.
۳- طرف ها ضمن تلاش براى استفاده مؤثر از ظرفيت هاى غنى منطقه خزر و با در نظر داشتن چشم انداز مساعد توسعه آن، گفت و گو و تشريك مساعى در عرصه اقتصادى به ويژه در زمينه هاى انرژى و حمل و نقل را گسترش خواهند داد.
۴- طرف ها به استفاده مطلوب از ظرفيت هاى حمل و نقل منطقه اى از جمله از طريق ايجاد و گسترش كريدورهاى حمل و نقل بين المللى مساعدت خواهند نمود.
۵- طرف ها اظهار مى دارند كه فقط كشورهاى ساحلى، داراى حقوق حاكمه در رابطه با درياى خزر و منابع آن مى باشند.
۶- طرف ها معتقدند كه رژيم حقوقى جامع درياى خزر از طريق كنوانسيون مربوط به رژيم حقوقى درياى خزر به عنوان سند پايه تعيين خواهد شد كه تصويب آن فقط براساس اتفاق آراى كشورهاى ساحلى ميسر است.
۷- طرف ها توافق دارند تا تعيين رژيم حقوقى جديد درياى خزر، در پهنه آن بايد رژيم هاى توافق شده كشتيرانى، ماهيگيرى و تردد كشتى ها صرفاً تحت پرچم كشورهاى ساحلى خزر براساس تحقق حقوق حاكمه آنها اعمال گردد.
۸- طرف ها اعلام مى دارند كه تدوين رژيم حقوقى جامع درياى خزر و به همين منظور انعقاد هرچه سريعتر كنوانسيون رژيم حقوقى اين دريا، مهم ترين وظيفه مى باشد. اين كنوانسيون به عنوان سند پايه رژيم حقوقى درياى خزر بايد مسائل اعمال صلاحيت كشورهاى ساحلى خزر را براساس احترام به حقوق حاكمه آنها در درياى خزر تعيين نمايد و در برگيرنده اصول و موازين مربوط به حفاظت از محيط زيست و كاربرد معقولانه منابع طبيعى، از جمله بهره بردارى از منابع زنده درياى خزر و منابع معدنى بستر و زير بستر آن، كشتيرانى و همچنين ساير مسائل مربوط به فعاليت در درياى خزر باشد.
۹- طرف ها اعلام مى دارند كه توافق نهايى در مسائل مربوط به تحديد حدود بستر به منظور استفاده از منابع زير بستر توسط همه كشورهاى ساحلى درياى خزر با توجه به حقوق حاكمه آنها و احترام به حقوق و منافع قانونى يكديگر اجرا خواهد شد.
۱۰- طرف ها مقرر نمودند كه روند توافق به منظور تعيين مناطق با عرض مورد توافق و پهنه مشترك آبى درياى خزر و همچنين رژيم هاى حقوقى مطابق با آنها را ادامه دهند.
۱۱- طرف ها با درك مسئوليت خويش در برابر نسل هاى امروز و فردا در قبال حفاظت از درياى خزر و تماميت سيستم زيست محيطى آن، اهميت گسترش همكارى در حل مسائل زيست محيطى، از جمله هماهنگى فعاليت هاى ملى حفاظت از محيط زيست و مساعى مشترك با سازمان هاى بين المللى حفاظت از محيط زيست، به منظور ايجاد نظام منطقه اى، حفظ و نگهدارى تنوع بيولوژيكى، استفاده معقولانه و تكثير و پرورش ذخاير زنده را مورد تأكيد قرار مى دهند. طرف ها اذعان مى دارند كه وضعيت زيست محيطى درياى خزر و ذخاير ماهيان خاويارى اين دريا مستلزم كاربرد مساعى مشترك سريع جهت جلوگيرى از پيامدهاى نامطلوب زيست محيطى مى باشد. در اين رابطه، طرف ها ايجاد مبانى حقوقى- قراردادى اولويت دار لازم جهت همكارى هاى منطقه اى حفاظت از محيط زيست را براساس كنوانسيون رژيم حقوقى درياى خزر ادامه خواهند داد. طرف ها ضمن ابراز خشنودى از لازم الاجرا شدن كنوانسيون حفاظت محيط زيست درياى خزر كه در نوامبر ۲۰۰۳ در تهران منعقد گرديد، بر لزوم تدوين و تصويب هر چه سريعتر پروتكل هاى الحاقى به آن تأكيد كردند. طرف ها همچنين لزوم نهايى شدن ترتيبات نهادى كنوانسيون، بويژه تعيين محل دبيرخانه دائمى كنوانسيون را در اسرع وقت خاطر نشان مى سازند.
۱۲- طرف ها اصل مسئوليت كشورهاى ساحلى درياى خزر در قبال خسارات وارده به محيط زيست خزر و به يكديگر در نتيجه استفاده از درياى خزر و بهره بردارى از منابع آن را تأييد مى نمايند.
۱۳- طرف ها اعلام مى دارند كه درياى خزر بايد فقط جهت اهداف صلح آميز مورد استفاده قرار گيرد و همه مسائل مربوط به درياى خزر به وسيله كشورهاى ساحلى از طرق مسالمت آميز حل و فصل خواهد شد.
طرف ها براى ايجاد و تحكيم اعتماد متقابل، امنيت منطقه اى، ثبات و همچنين امتناع از به كارگيرى نيروى نظامى در روابط متقابل تلاش خواهند كرد.
۱۴- طرف ها تأييد مى كنند كه نيروهاى مسلح آنان به منظور حمله به هر يك از طرف ها مورد استفاده قرار نخواهد گرفت.
۱۵- طرف ها تأكيد مى كنند كه در هيچ صورتى به كشورهاى ديگر اجازه نخواهند داد تا از قلمرو كشورشان براى تهاجم و ساير عمليات نظامى عليه هر يك از طرف ها استفاده شود.
۱۶- طرف ها از روند مذاكرات پيرامون رژيم حقوقى درياى خزر براساس احترام متقابل، حسن تفاهم، برابرى حقوق و موازين پذيرفته شده حقوق بين الملل در فضاى گفت و گوهاى متمدنانه ابراز رضايت كرده و ضرورت ادامه فعال اين مذاكرات را خاطر نشان كردند .
۱۷- طرف ها با اذعان به اهميت امنيت، صلح و ثبات در منطقه درياى خزر ابراز تمايل كردند كه مذاكرات خود را براى بررسى كليه مسائل مرتبط با امنيت در درياى خزر ادامه دهند.
۱۸- طرف ها به ايجاد نظامى جهانى جديد چند قطبى، كامل تر و عادلانه بين المللى در زمينه هاى سياسى، اقتصادى و حقوقى مساعدت نموده و به صورت همه جانبه نسبت به تحكيم نقش محورى سازمان ملل متحد به عنوان سازوكار همه جانبه حفظ صلح، امنيت و ثبات جهانى كمك خواهند كرد.
۱۹- طرف ها معاهده «منع اشاعه و تكثير سلاح هاى هسته اى» را به عنوان يكى از مهم ترين بنيان هاى امنيت و ثبات بين المللى دانسته و خواستار تعميم آتى اين معاهده هستند. طرف ها همچنين حق مسلم كليه كشورهاى عضو معاهده «منع اشاعه و تكثير سلاح هاى هسته اى» جهت توسعه تحقيقات، توليد و استفاده از انرژى هسته اى در مقاصد صلح آميز بدون تبعيض و در چارچوب مفاد اين معاهده و همچنين سازوكارهاى آژانس بين المللى انرژى اتمى را مورد تأييد قرار مى دهند.
۲۰- طرف ها ضمن تأييد حق مسلم هر كشور براى انتخاب راه توسعه مخصوص به خود براساس احترام به حقوق بشر با توجه به ارزش هاى تاريخى، اجتماعى و فرهنگى كشورهاى ساحلى درياى خزر، مخالفت خود را با دخالت در امور داخلى كشورهاى مستقل ابراز مى دارند.
۲۱- طرف ها معتقدند كه شرط لازم تأمين امنيت، صلح و ثبات در منطقه، حل و فصل صلح آميز، عادلانه و پايدار مناقشات بر طبق منشور ملل متحد، براساس احترام به حاكميت، رعايت تماميت ارضى و خدشه ناپذيرى مرزهاى شناخته شده بين المللى است .
۲۲- طرف ها ترورسيم بين المللى، جدايى طلبى تجاوزكارانه و ساير مظاهر زورگويانه افراط گرايى و همچنين مبادلات غيرقانونى مواد مخدر و سلاح و اشكال ديگر بزه كارى فرا ملى سازمان يافته را به عنوان يك تهديد جهانى كه امنيت جامعه جهانى و نيز ثبات سياسى بين المللى را تهديد مى كند، تلقى مى نمايند.
طرف ها بدون قيد و شرط تمامى اقدامها، روش ها و اعمال تروريستى را صرف نظر از انگيزه ها، اشكال و مظاهر آن، در هر جايى و به وسيله هر كسى كه انجام يابند، به ويژه آن مواردى كه صلح و امنيت منطقه را در معرض تهديد قرار مى دهند، به عنوان اعمال جنايتكارانه محكوم مى نمايند. طرف ها همچنين اعتقاد دارند كه تروريسم نمى تواند و نبايد با هيچ دينى، ملتى، تمدنى و يا گروه نژادى ارتباط داده شود.
۲۳- طرف ها پايبندى خويش را به توسعه همكارى هاى وسيع دوجانبه و چند جانبه در مبارزه با تروريسم، نقل و انتقال غيرقانونى مواد مخدر و سلاح و جرايم سازمان يافته فراملى با استفاده از نقش محورى هماهنگ كننده سازمان ملل متحد براساس رعايت دقيق اصول و موازين شناخته شده حقوق بين الملل مورد تأييد قرار مى دهند.
۲۴- طرف ها با استقبال از نتايج اجلاس رؤساى جمهور كشورهاى ساحلى خزر در تهران، عزم راسخ خود را نسبت به مساعدت همه جانبه در توسعه همكارى ميان كشورهاى ساحلى مورد تأكيد قرار مى دهند.
۲۵- اجلاس آتى رؤساى جمهور كشورهاى ساحلى خزر براساس تاريخ توافق شده در اكتبر ۲۰۰۸ در باكو مركز جمهورى آذربايجان برگزار خواهد شد.»