• سى ان ان و فاكس نيوز: تهران در اجلاس سران حاشيه خزر به خواسته هاى خود رسيد و تلاش آمريكا براى منصرف كردن رئيس جمهور روسيه از سفر به ايران بى نتيجه بود
• سى ان ان: شانس تحريم عليه ايران كمتر شده است
• بى بى سى: نشست سران خزر و سفر پوتين دستاوردى بسيار بزرگ و مهم براى دولت احمدى نژاد است
• العربيه: سفر پوتين به تهران يك پيروزى سياسى براى احمدى نژاد است
• ايتارتاس: اجلاس تهران و اعلاميه نهايى آن پاسخ دندان شكن به كسانى است كه عليه منافع منطقه خزر اقدام مى كنند
• الرياض: اجلاس تهران حامل پيامى اطمينان بخش براى جمهورى اسلامى ايران بود
• ثمره هاشمى مشاور ارشد رئيس جمهور: اجلاس سران كشورهاى ساحلى خزر موفقيت آميز و داراى ابعاد و دستاوردهاى مهم منطقه اى است
• ميهمان پرست، سفير ايران در قزاقستان: حتى سران خزر نيز تصور نمى كردند به اين حد از توافق دست يابند
• خرقانى،سفير ايران درتركمنستان:اجلاس تهران برخلاف نشست سال ۲۰۰۰عشق آبادهم درشكل وهم درمحتواونتيجه موفق ترومحكم تربرگزارشد
كارشناسان در گفت و گو با «ايران»
نتايج نشست سران خزر را تشريح كردند
اجلاس تهران موفق در ابعادجهانى و منطقه اى
گروه سياسى: اجلاس سران كشورهاى ساحلى درياى خزر كه اين هفته با حضور هر ۵ رئيس جمهور كشورهاى حاشيه اين دريا در تهران برگزار شد، به تصريح قاطبه كارشناسان، اجلاسى بسيار موفق با كاركردها و نتايج
چند وجهى، دوجانبه، منطقه اى و حتى بين المللى بود و اين دومين موفقيت ايران در چند هفته اخير پس از پيروزى هاى كشورمان در نيويورك است. در خصوص اين اجلاس كه رئيس جمهور فدراسيون روسيه هم در قالب آن، نخستين سفر خود به ايران را انجام و مذاكرات ۲جانبه مهمى با مقام هاى عالى كشورمان صورت داد. با شمارى از مسئولان اجرايى و صاحبنظران و كارشناسان گفت وگو و جلوه هايى از اهميت و ابعاد اين اجلاس را در كلام آنها نظاره كرده ايم كه حاصل آن را پيش رو داريد.
* اجلاسى با دستاوردهاى چند جانبهمجتبى ثمره هاشمى مشاور ارشد رئيس جمهور اجلاس سران كشورهاى ساحلى درياى خزر در تهران را موفقيت آميز و داراى ابعاد و دستاوردهاى مهم منطقه اى و همچنين باعث نزديكتر شدن و تحكيم روابط و توسعه همكارى هاى اقتصادى، سياسى، فرهنگى و امنيتى بين كشورهاى ساحلى خزر دانست.
ثمره هاشمى در گفت و گو با «ايران»تصريح كرد: درياى خزر در واقع امكانى است كه ۵ كشور حاشيه آن را نه تنها به لحاظ جغرافيايى بلكه از نظر اقتصادى، فرهنگى، سياسى، امنيتى و جهات ديگر مرتبط كرده است. وى افزود: بعد از فروپاشى شوروى هر كدام از كشورهاى جديد التأسيس براى استفاده از درياى خزر و بهره از منافع آن همچون كشتيرانى و استفاده از آبزيان و منابع سطحى و زيرسطحى دچار نوعى سردرگمى بودند و سؤال آن بود كه حق حاكميت هر يك از آنها تا كجاست؟ مشاور رئيس جمهور خاطرنشان ساخت: حدود ۵ سال پيش اولين اجلاس سران كشورهاى ساحلى خزر تشكيل شد، اما نتيجه مناسبى نداشت و اجلاس بدون هيچ گونه تصميم گيرى خاتمه يافت و حتى بعضى اختلاف ها تشديد شد. در فاصله ۵ سال كشورهاى ساحلى تماس هاى مختلف برقرار كردند و به تفاهمات چند جانبه در سطوح مختلف كارشناسى و سياسى براى تعيين رژيم حقوقى درياى خزر دست يافتند تا در نهايت با پيشنهاد جمهورى اسلامى ايران اجلاس سران در تهران برگزار شد.
مشاور ارشد رئيس جمهور افزود: اجلاس سران در تهران از جهات مختلف قابل توجه است اول اين كه سران كشورهاى ساحلى خزر را از بن بست تصميم گيرى مشترك خارج كرد و تصميمات خيلى خوبى اتخاذ شد كه زمينه نهايى شدن تكليف حقوقى درياست.
ثمره هاشمى گفت: از جمله مهمترين تصميمات اجلاس و به پيشنهاد ايران، تشكيل سازمان همكارى هاى اقتصادى درياى خزر است كه به صورت عملياتى تصويب شد و تابستان سال آينده با ميزبانى روسيه درسطح معاونين نخست وزير كنفرانسى تشكيل مى شود تا زمينه هاى همكارى اقتصادى و ساختار همكارى اقتصادى خزر را براى تقديم به اجلاس سران آماده كند. وى افزود: تصميم مهم ديگر اين بود كه همه كشورها توافق كردند هيچ نيروى نظامى خارجى در محدوده درياى خزر تحت پرچم كشورهاى غير ساحلى خزر حضور پيدا نكند و هيچ كشورى مجاز نيست بخشى از دريا را محل استفاده كشور ثالث عليه كشور ديگر ساحلى خزر قرار دهد. همچنين بنا شد ترتيبات برقرارى امنيت در حوزه درياى خزر با برگزارى نشستى در سطح وزراى خارجه و رؤساى مرزبانى با ميزبانى جمهورى آذربايجان بررسى و به اجلاس سران تقديم شود. ثمره هاشمى گفت: اين ها از اهم تصميمات اجلاس سران كشورهاى ساحلى خزر در تهران بود كه پاى كشورهاى خارجى براى عمليات نظامى يا انتظامى را قطع كرد.وى افزود: اين دستاورد بزرگى بود براى تثبيت امنيت و صلح در منطقه.
مشاور ارشد رئيس جمهور ادامه داد: موضوع مهم ديگر تداوم تشكيل اجلاس سران به صورت سالانه بود كه اجلاس بعدى با ميزبانى جمهورى آذربايجان در اكتبر سال آينده در باكو برگزار خواهد شد و باز يكى ديگر از دستاوردها بيانيه كنفرانس است كه نقشه راهى است براى اين كه كشورهاى ساحلى به تفاهم براى تعيين رژيم حقوقى و نحوه بهره بردارى از منابع دريا برسند.ثمره هاشمى در پاسخ به اين سؤال كه چرا برخى از محافل غربى نگران سفر پوتين رئيس جمهور روسيه به ايران بوده و حتى دست به شايعه سازى هم زدند، گفت: سفر آقاى پوتين به ايران دو منظوره بود، هم براى شركت در اجلاس سران خزر و هم براى دعوتى كه آقاى احمدى نژاد از ايشان براى سفر به منظور توسعه روابط دوجانبه انجام داده بودند. طبيعى است تلاش غربى ها عنوان ساختن اين مطلب است كه ايران در جامعه جهانى محدود و منزوى است، اما وقتى رئيس جمهور كشورى مثل روسيه كه عضو دائم شوراى امنيت و همسايه طبيعى ايران است، به تهران مى آيد، بر همه تبليغاتى كه ايران را در عالم منزوى معرفى مى كند، خط بطلان كشيده مى شود.
وى افزود: روابط استراتژيك ايران و روسيه در جريان اين سفرتقويت شد و برخى در غرب موافق چنين اتفاقى نيستند، چون آنها از اختلاف و تهديد و بهانه جويى سود مى برند. آنها مى خواستند آقاى پوتين را به هر قيمت از سفر منصرف كنند، ولى ايشان با هوشمندى بر تصميم خود پابرجا ماند و به ايران سفر كرد. مصوبات و بيانيه ها و مصاحبه هاى دو رئيس جمهور هم اهميت سفر را كاملاً نشان داد. مشاور رئيس جمهور در پايان اظهار داشت: من فكر مى كنم در ارتباط با هر يك از اين ۵ كشور چه روسيه و چه ديگر كشورهاى ساحلى خزر، اجلاس تهران موجب دستاوردهاى جمعى و همچنين تقويت روابط دوجانبه شد و يك نوع دوستى و صميميت و پيوند چندجانبه كه بين كشورهاى ساحلى خزر وجود داشت تقويت شد و فرصت هاى خوبى براى همكارى هاى بعد فراهم شده است، ثمره هاشمى گفت: اين فرصت ها فقط سياسى نيست و در آينده نزديك آثار اقتصادى، فرهنگى و تجارى اين اجلاس و سفرهاى صورت گرفته خود را به روشنى نشان خواهد داد.
*برطرف شدن نقاط كور همكارىدر اين خصوص رامين مهمان پرست سفير ايران در قزاقستان اظهار داشت: موفقيت اجلاس تهران چنان بود كه حتى سران خزر نيز تصور نمى كردند به اين حد از توافق دست يابند.مهمان پرست در گفت وگو با خبرنگار «ايران» تصريح كرد: شايد بهترين تعبير از اين اجلاس همان جمله اى باشد كه رئيس جمهورى قزاقستان بر زبان آورد و گفت: نشست تهران نقاط كور همكارى را برطرف كرد.وى با اشاره به تلاش دستگاه ديپلماسى ايران در ۵ سال گذشته و پس از نخستين اجلاس سران خزر در عشق آباد گفت: با شناسايى نقاط مشترك، امكان همكارى هاى گسترده اى فراهم شده و پس از نشست تهران نيز زمينه براى بهره بردارى از درياى خزر مناسب تر شده است.سفير ايران در قزاقستان به فشارهاى سياسى و رسانه اى غرب اشاره كرد و گفت: با اين وجود اجلاس به بهترين شكل برگزار شد و به اهداف مورد نظر خود رسيد.مهمان پرست تصريح كرد: شايد آثار سياسى و اقتصادى اين نشست در آينده بيش از اكنون آشكار گردد چون تصميم كشورهاى ساحلى در اعلام درياى خزر به عنوان درياى صلح و دوستى، موجب طرح و اجراى طرح هاى عظيم اقتصادى خواهد شد.
به گفته وى حضور سران خزر در ايران و در موقعيت حساس فعلى نشان دهنده عزم و اراده اين كشورها براى افزايش همكارى هاى منطقه اى و دوجانبه با تهران است و همين طور بيانگر آن است كه تهديدها و فشار كشورهاى مخالف صلح و آرامش، نتوانسته تأثيرى در عزم اين كشورها بگذارد.
وى به موقعيت ويژه ايران در اتصال كريدور شمال و جنوب اشاره كرد و گفت: قطعاً اين نشست كمك بزرگى به شكل گيرى اين كريدور خواهد كرد. سفير ايران در قزاقستان تصريح كرد: علاوه بر اين رؤساى شركت كننده در اين نشست با مقام معظم رهبرى به طور جداگانه ديدار كرده و از فعاليت هاى صلح آميز هسته اى كشور ما نيز حمايت كردند. مهمان پرست اظهار داشت: اين ديدارها افق جديد و روشن ترى براى همكارى هاى بلندمدت ايران با اين كشورها را نشان مى دهد.
*اجلاس تهران، موفق تر از عشق آبادمحمدرضا فرقانى سفير ايران در تركمنستان هم به «ايران» گفت: اجلاس سران خزر در تهران بر خلاف نشست پيشين آنها در عشق آباد (سال ۲۰۰۰) هم در شكل و هم در محتوا و نتيجه موفق تر و محكم تر برگزار شد.فرقانى افزود: عملكرد تيم هاى كارشناسى، نمايندگان ويژه و وزراى خارجه در ۵ سال پس از نشست عشق آباد موجب شد كه وزراى خارجه كشورهاى ساحلى ۲ ماه پيش در تهران به توافق بزرگى در زمينه سند سياسى اين نشست برسند.سفير ايران در تركمنستان سند سياسى اين نشست را كه به امضاى سران خزر رسيد، جامع و كامل دانست و گفت: اين سند راه را براى تعيين رژيم حقوقى هموار كرد.وى با اشاره به اين كه اهميت اين سند حتى فراتر از مسائل حقوقى و سياسى است، تصريح كرد: بر پايه توافق سران، همكارى هاى اقتصادى منطقه اى افزايش يافته و سازمان و ساختار جديدى براى تقويت اين نوع همكارى ها تشكيل خواهد شد.فرقانى ظرفيت هاى اقتصادى براى همكارى هاى چندجانبه صاحبان خزر را بسيار بالا دانست و گفت: كافى است توجه كنيم كه الآن سطح مبادلات تجارى ايران با تركمنستان حدود ۱/۵ ميليارد و با قزاقستان و همچنين روسيه هر كدام قريب به ۲ ميليارد دلار است كه از امكان افزايش بالايى نيز برخوردار است.سفير ايران در تركمنستان تصريح كرد: قطعاً تشكيل اين سازمان، بلوك اقتصادى قدرتمندى را در منطقه شكل خواهد داد. از اين رو فكر مى كنم نتايج مثبت و تأثيرات عملى اين نشست در آينده بيشتر بروز خواهد يافت.فرقانى در اين گفت و گو به تلاش هاى غرب، بويژه آمريكا براى عدم تشكيل اين نشست اشاره كرد و گفت: هدف آنها، اين است كه با ادامه اختلاف ها بر سر رژيم حقوقى درياى خزر، از بازگشت روسيه و گسترش نفوذ ايران در اين منطقه جلوگيرى كنند، اما به دليل ديپلماسى موفق تهران، ناكام ماندند.
*سياست موفق خارجى دولت نهم منجر به سفر پوتين به تهران شدعضو جامعه اسلامى مهندسين گفت: اجلاس كشورهاى حاشيه خزر يكى از دستاوردهاى مهم دكتر احمدى نژاد در دولت نهم بود.
مرتضى نبوى در گفت وگو با خبرنگار «ايران» با مهم خواندن برگزارى اين اجلاس در تهران تأكيد كرد: تلاش موفق دولت نهم در زمينه سياست خارجى باعث شد كه اين اجلاس در تهران برگزار شود و براى نخستين بار باوجود جوسازى هاى كشورهاى غربى رئيس جمهور روسيه به ايران سفر كرد.
وى درخصوص دستاوردهاى اين اجلاس گفت: ايران با ابتكار عمل خود توانست زمينه همكارى كشورهاى حاشيه درياى خزر را در زمينه هاى اقتصادى، سياسى و امنيتى ايجاد كند وبا اين عمل بتواند تأمين ثبات در منطقه را به دست آورد.
نبوى با اشاره به ديدارهاى رؤساى جمهور كشورهاى حاشيه درياى خزر با مقام معظم رهبرى تصريح كرد: اين ديدارها نشان داد كه نظام جمهورى اسلامى ايران در امر تأمين آرامش و ثبات در منطقه پيشقدم است و اين موضوع آن قدر اهميت دارد كه رهبرى هم در اين خصوص سرمايه گذارى مى كنند.
*اجماع جهانى عليه ايران دشوار استهمچنين قائم مقام جمعيت ايثارگران با اشاره به برگزارى اجلاس كشورهاى حاشيه درياى خزر گفت: به جهانيان ثابت شد تشكيل اجماع جهانى عليه ايران بشدت دشوار است.لطف الله فروزنده در گفت وگو با «ايران» درخصوص دستاوردهاى سفر پوتين به تهران گفت: سفر پوتين و ساير رؤساى جمهورى حاشيه درياى خزر نشان مى دهد كه ايران داراى موقعيت مناسبى در منطقه است.وى در ادامه تصريح كرد: باوجود تلاش ها و كوشش هايى كه آمريكا براى اجماع در مجامع بين المللى مى خواست عليه ايران ايجاد كند، سفر پوتين نشان داد سياست هاى آمريكا مورد قبول كشورهاى منطقه نيست.
*باهنر: اجلاس خزر نشانگر موفقيت راهبرد ايران در همگرايى منطقه اى و جهانى بودنايب رئيس مجلس، اجلاس سران كشورهاى ساحلى درياى خزر را راهبرد ايران در ايجاد همگرايى از طريق گفت وگو و تفاهم در سطوح مختلف منطقه اى و جهانى دانست.
به گزارش فارس، محمدرضا باهنر در سخنانى در نشست ديروز مجلس به برگزارى اجلاس سران كشورهاى حاشيه درياى خزر در تهران اشاره كرد و گفت: اين اجلاس موفقيت هاى قابل توجهى را در پى داشت. وى با يادآورى اين كه اعلاميه تهران نخستين اعلاميه اى بود كه با اجماع تدوين و منتشر شد، تأكيد بر همكارى هاى اقتصادى جمعى ميان كشورها، تلاش براى عارى نگهداشتن منطقه از سلاح هاى هسته اى و كشتار جمعى، تأكيد بر حق كشور ها در دستيابى به فناورى صلح آميز هسته اى، ممنوعيت استفاده از خاك هر كدام از كشورها عليه ديگرى و تشكيل منظم و سالانه نشست سران را بخشى از توافق هاى مهمى دانست كه در نشست سران كشورهاى ساحلى درياى خزر انجام شده است. نايب رئيس مجلس خنثى سازى عمليات روانى و شگردهاى تبليغاتى بويژه از سوى رسانه هاى غربى را از ديگر موفقيت هاى اين اجلاس برشمرد.
*اجلاس تهران فرصت مناسبى بود تا روسيه استقلال عمل خودرا نشان دهددرهمين راستا، الهه كولايى عضو شوراى مركزى حزب مشاركت گفت: برگزارى اجلاس سران كشورهاى ساحلى درياى خزر در ايران، در شرايطى كه ما تحت فشارهاى بين المللى بويژه از سوى آمريكا و اروپا قرار داريم، نشان دهنده وزن و اهميت ژئوپولتيكى ويژه اى است كه جمهورى اسلامى ايران از آن برخوردار است.
اين استاد دانشگاه گفت: برگزارى اين نشست به عنوان يك دستاورد سياسى براى كشور ما بايد در وضعيتى مورد توجه قرار گيرد كه پيش از آن كشورهاى ساحلى ديگر (غير از تركمنستان و ايران) در مورد تعيين مرزهاى دريايى خود توافقنامه هايى را نهايى ساخته اند.وى با اشاره به حضور پوتين در تهران، تصريح كرد: اين حضور بايد در متن تحولات سياست خارجى فدراسيون روسيه مورد ارزيابى قرار گيرد. براى روسيه در تنظيم روابط بين المللى و منطقه اى، اجلاس تهران فرصت مناسبى بود تا استقلال عمل خود را از آمريكا اثبات نمايد و البته از اين منظر نزديكى منافع ايران و روسيه خود را آشكار مى سازد. ضمن آن كه موقعيت ژئوپولتيكى ايران مورد توجه روسها قرار گرفت.